T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2024/1162
KARAR NO: 2024/1144
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ARA KARAR TARİHİ: 30/05/2024 (Derdest)
NUMARASI: 2024/371
DAVA: Tazminat (Şirket Yöneticilerinin Sorumluluğundan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 19/07/2024
Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün ihtiyati tedbir talep eden vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
TALEP: İhtiyati tedbir talep eden vekili talep dilekçesinde özetle; müvekkilinin dava dışı ...Holding A.Ş.'nin paylarının en az 16.896.409-TL itibari değerdeki paylarına sahip ortağı olduğunu, TK hükümleri kapsamında azınlık pay sahibi konumunda olan müvekkilinin iş bu davayı açma hak ve yetkisinin bulunduğunu, davalıların 26/05/2021 tarihli olağan genel kurul toplantısında alınan karar ile 26/05/2024 tarihine kadar yönetim kurulu üyeleri olarak atandıklarını, ... A.Ş. Tüzel kişiliği haiz halka açık bir sermaye şirketi olduğunu, ... A.Ş.'nin 2022 ve 2023 yıllarına ait genel kurulları usulünce ve gerekli zamanlarda yapılmadığını, şirketteki yönetimin adeta davalıların tek eline geçtiğini, davalıların şirketin zararına olacak bazı iş ve işlemlerde bulunduğunu, davalıların yönetim kurulu üyesi oldukları ... A.Ş.'ye verdiği zarar nedeniyle TK M. 553 ve devamı hükümleri uyarınca sorumlu olduğunu, ... Holding A.Ş. Tarafından KAP'a yapılan açıklamalardan tespit edildiği üzere sistematik bir şekilde şirketin mal varlığının başka şirketlere aktarıldığını, ... A.Ş.'nin duran mal varlığının yine ...'ın yönetim kurulu başkanlığını yaptığı ... A.Ş.'nin bağlı ortaklığı kullanılmak suretiyle dışarı kaçırıldığını, 22/05/2024 tarihli KAP açıklamasına göre 31/03/2024 tarihi itibariyle ... A.Ş.'nin 26.073.886,80 TL kadar zarara uğratıldığını, şirket mal varlığının korunması amacıyla şirket hesaplarına tedbir konulmasını, evleviyetle şirket defterleri üzerinde bir inceleme yapılmasını, şirketin yönetim ve temsili ile mal varlıklarının ve hatta defter ve belgelerinin korunması için gerekli her türlü önlemin tedbiren alınmasını, şirketin mal varlığının tespit edilmesini, şirket taşınmazları ve araçları ile her türlü devredilebilir mal varlığı üzerine ihtiyati tedbir konulmasını talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince ihtiyati tedbir talebi hakkında yapılan inceleme ve değerlendirme sonunda, "..davalıların tümünün yönetim kurulu(YK) üyesi oldukları, YK tarafından alınan kararların şirketi zarara uğrattığı, dava dışı şirketten diğer grup şirketlere ve kendi şahsi hesaplarına para transferi yapıldığının ileri sürüldüğü, şirketin yapısı, ileri sürülen iddialar ve yönetimce alınan kararlar bir bütün olarak incelendiğinde, iddiaların gerçekliğinin ancak teknik bilirkişi incelemesi ve yargılama sonucunda tespitinin mümkün olabileceği, şirkette organ eksikliğinin söz konusu olmadığı, YK organı mevcutken yerine kayyım atanmasının aşırı bir müdahale niteliğinde olduğu, ancak şartlarının varlığı halinde bu tedbirinde Türk Medeni Kanunu yollamasıyla TTK gereğincede mümkün olduğu, Fakat bu aşamada somut olayda YK yerine kayyım atanması şeklinde bir tedbir kararı verilmesi için gerekli yaklaşık ispat şartının gerçekleştiğinin söylenemeyeceği anlaşılmakla tedbir talebinin reddine...," karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : İhtiyati tedbir talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle; Yönetim kurulu, şirket genel kurul toplantılarını zamanında yapmayarak pay sahiplerine karşı olan sorumluluklarını yerine getirmemiş ve şirketin organsız kalmasına sebebiyet verdiğini, şirketin organsız kalmaması için 17.04.2024 tarihinde yapılan 2022 yılı genel kurul toplantısında müvekkilinin ve diğer pay sahipleri TTK m. 413/3 ve genel kurul yönetmeliğinin 25/1-c maddesine göre yönetim kurulu üyelerinin azlini ve yeni yönetim kurulunun seçilmesini talep etmesine rağmen divan başkanı ve aynı zamanda yönetim kurulu başkanı olan ... kanunun verdiği yetkiyi kötüye kullnarak genel kurulda bu konuyu oya sunmamış ve şirketin organsız kalmasına sebebiyet verdiğini, hisselerin borsaya kapalı hale gelmesine sebebiyet verecek organsız kalma durumunun giderilebilmesi için yönetim kayyımı atanması gerektiğini, davalılar, yönetim kurulu üyesi oldukları ... Aş’ye verdiği zarar nedeniyle TK m. 553 ve devamı hükümleri uyarınca sorumlu olduklarını, şirkete verilen zarar nedeniyle davalı yönetim kurulu üyelerinin birlikte sorumlu olduklarını, ... Aş'nin organsız kalmış olup, şirkete yönetim kayyımı atanması gerektiğini, ... Holding Aş tarafından kap’a yapılan açıklamalardan tespit edildiği üzere, sitematik bir şekilde şirketin malvarlığının başka şirketlere aktarıldığını, ... Aş’nin malvarlığı, yönetim kurulu başkanı ... ve ...’ın aile fertleri olan diğer yönetim kurulu üyelerinin ortağı veya yönetim kurulu üyesi oldukları başka şirketlere aktarıldığını, hukuka aykırı bu eylemlerin sonlandırılması için yönetim kayyımı atanması gerektiğini, şirketin zarara uğradığına ilişkin yaklaşık ispatın 22.05.2024 tarihli kap açıklamasında görüleceğini, 31.03.2024 tarihi itibariyle ... Aş'nin -26.073.886,80-tl kadar zarara uğratıldığını, açıklanan nedenlerle İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2024/371 E. Sayılı dosyasında verilen 30.05.2024 tarihli ihtiyati tedbir isteminin reddine yönelik ara kararın istinaf incelemesi sonucunda kaldırılmasına, davalıların yönetmeye ehil olmaması nedeniyle, Şirketin zarara uğratılmasının engellenmesi ve faaliyetlerinin verimli bir şekilde yürütülmesi ve yönetim ve temsili için ... AŞ’ye tedbiren yönetim kayyumu atanmasına, Yönetim kayyımı taleplerinin kabul görmese dahi tedbiren denetim kayyımı atanmasına, şirket hesaplarına tedbir konulmasına, evleviyetle şirket defterleri üzerinde bir inceleme yapılmasına, ... AŞ’nin yönetim ve temsili ile malvarlıklarının ve hatta defter ve belgelerinin korunması için gerekli her türlü önlemin tedbiren alınmasına, Yargılama masraflarının davalı taraftan tahsili ile vekâlet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:Talep TTK 553 maddesi gereği Anonim şirket yöneticilerinin sorumluluğuna dayalı tazminat istemli derdest davada; ihtiyati tedbir yolu ile dava dışı şirkete yönetim kayyımı atanmasına, bu talep kabul görmez ise denetim kayyımı ataması, şirket hesaplarına tedbir konulması, şirket defterleri üzerinde inceleme yapılması, ... A.Ş'nin yönetim ve temsili ile malvarlıklarının ve hatta defter ve belgelerinin korunası için gerekli her türlü önlemin tedbiren alınması istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince tedbir isteminin reddine karar verilmiş, verilen karara karşı davacı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İhtiyati tedbir HMK'nın 389 ve devamı maddelerinde düzenlenmiş bulunan geçici hukuki korumadır. 389. maddeye göre mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi halinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebileceği düzenlenmiştir. Ayn yasanını 390 Maddesi uyarınca tedbir talep eden taraf dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu(TTK)'nda, anonim şirketin münfesih olma durumlarının ortaya çıkması halleri dahil şirkete yönetim kayyımı atanmasına ilişkin herhangi bir düzenleme yoktur. Zira şirketin genel kurul tarafından seçilen yönetim kurulu tarafından idare olunması esastır. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu(TMK)'nun 427/4. Maddesinde, bir tüzel kişinin gerekli organlardan yoksun kalmış ve yönetimi başka yoldan sağlanamamışsa yönetim kayyımı atanacağı düzenlenmiştir. İhtiyati tedbir isteyen tarafça şirketin yönetim kurulu başkan ve üyelerinin görev sürelerinin dolması nedeniyle şirkette organ boşluğu bulunduğu iddia edilmektedir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununda öngörülen üç yıllık görev süresinin dolmasına rağmen, yeni yönetim kurulunun seçilememesi durumunda, görev süresi dolan yönetim kurulunun görev ve yetkilerinin devam edip etmediğine dair bir düzenleme bulunmamaktadır. Son dönem Yargıtay içtihatları ve bilimsel görüşler görev süresi dolsa dahi yönetim kurulunun yeni yönetim kurlu seçilinceye kadar görevinin devam ettiği ve şirkette organ boşluğunun oluşmayacağı yönündedir. (Emsal Yargıtay 11 HD. 2021/1446 E. 2022/5737 K. , 2012/13135 E., 2014/3515 K., ilamları) Sürenin dolmasından sonraki dönem için görevin kapsamı ise tartışmalıdır. (Hasan Pulaşlı şirketler hukuku 2. Cilt sayfa 1278 vd) Yönetim kayyımı atanabilmesi için şirketin yönetim kurulunun bir şekilde oluşturulmasının mümkün olmaması ve bu boşluğun başkaca hukuki yollarla giderilmemiş olması şarttır. Şirketin seçilmiş yönetim kurulu bulunduğu takdirde organ yokluğundan söz etmek mümkün olmadığı gibi, mevcut yönetim kurulunun, çalışamaz halde olması da TTK' nin sistematiği içinde giderilmesi her zaman mümkün bir durumdur. (Yargıtay. 11. H.D'nin 08/03/2018 Tarih ve 2016/7714 E-2018/1804 K. sayılı kararı) İhtiyati tedbir isteyen davacı taraf ile diğer ortaklar arasında şirket içi uyuşmazlıklar bulunduğu anlaşılmaktadır. Somut olayda dosyaya sunulan deliller ve yargılamanın geldiği aşama itibarıyla tedbir isteyen iddialarının varlığı ihtilaflı ve tespite muhtaçtır. Bu durumda ihtiyati tedbirin konusu da dikkate alındığında mevcut yönetim kurulu başkan ve üyelerinin tedbiren görevden alınmasını gerektirir herhangi bir olgu yaklaşık olarak ispatlanmış değildir. TMK'nın 427/4. Maddesi uyarınca bir tüzel kişinin gerekli organlarından yoksun kalması ve yönetiminin başka yoldan sağlanamaması durumunda yönetim kayyımı atanacağı düzenlenmiştir. Bu durumda dava dışı şirketin seçilmiş yönetim kurulunun tedbiren görevden alınarak şirkete yönetim veya denetim kayyımı atanması isteminin talebinin reddine yönelik verilen kararda bir isabetsizlik yoktur.
Yargıtay'ın yerleşik uygulamaları da nazara alındığında para alacakları yönünden dava konusu olmayan mal varlığına yönelik ihtiyati tedbir kararı verilemez. Şirket hesaplarına tedbir konulmasına yönelik tedbir talebi yönünden de davacı iddialarının tespite muhtaç olup haklığını yaklaşık ispat ölçüsünde ortaya koyamadığı şirket hesapları da uyuşmazlık konusu olmadığından tedbir isteminin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik yoktur. HMK'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi ara kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Yukarıda açıklanan nedenlerle: 1-İhtiyati tedbir isteyen vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-İhtiyati tedbir isteyen tarafından başvuru sırasında istinaf karar harcı peşin olarak yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 3-İhtiyati tedbir isteyen tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362(1)f maddesi uyarınca kesin olarak oy birliğiyle karar verildi. 19/07/2024