T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2025/785
KARAR NO: 2025/773
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 15/05/2025
NUMARASI: 2025/462 Esas - 2025/477 Karar
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 04/06/2025
Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; YapıKredi Bankası Bakırköy/ Dikilitaş şubesine ait 8303140 seri numaralı, 15.05.2025 tarihli, 400.000 TL bedelli çekin ... San. Tic. Ltd. Şti tarafından ... Tic. A.Ş. lehine keşide edildiğini ve lehdar tarafından mezkur çekin müvekkiline ciro edildiğini, müvekkilinin işbu çeki kaybettiğini, işbu sebeple mezkur çekin iptaline karar verilmesi gerektiğini, çekin keşide tarihinin 15.05.2025 tarihi olduğunu, işbu çekin kötü niyetli üçüncü kişiler tarafından ibraz edilip tahsil edilmemesi için çek ödeme yasağı talep ettiklerini, mahkemece teminatsız ya da uygun teminat karşılığında 15.05.2025 tarihli, Bakırköy Şubesine ait, ... seri numaralı, ... San. Tic. Ltd. Şti adına olan çekin iptaline ve ödeme yasağı talep ettiklerini, bu nedenlerle tedbir talebinin kabülüne, ... Bankası'na ait ... seri numaralı 15.05.2025 tarihli, 400.000 TL bedelli ... San. Tic. Ltd. Şti.'ye ait çekin ödemeden men edilmesine, ... Bankası'na ait 8303140 seri numaralı 15.05.2025 tarihli, 400.000 TL bedelli ... San. Tic. Ltd. Şti.'ye ait çekin iptaline, mahkemece tedbir kararının ... Bankası İstanbul/Bakırköy Dikilitaş şubesine bildirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: Dosya incelemesi neticesinde davacının dava konusu çekin hamili olduğuna ilişkin ispata yarar bir delil dosyaya ibraz edilmemiştir. Davacının TTK'nun 818/1-(s).b delaletiyle 757. ve devamı maddeleri gereğince dava konusu çekin yetkili hamili olduğunu ispata yarar delil ibraz edemediği görülmekle davanın reddine,"karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Davaya konu çekte davacının ciranta olduğunu, bu hususun çek suretinden anlaşıldığını, çek sureti dosyada bulunmasına binaen ilk derece mahkemesince davacının ciranta olduğuna dair belge istendiğini, mahkemece yanılgıya kapılarak davanın reddine karar verildiğini, dosya üzerinden inceleme yapılarak karara bağlanmasının usulsüz olduğunu beyanla, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.
GEREKÇE: Dava, TTK'nın 818/s maddesi yollamasıyla TTK 757.madde hükümlerine dayanılarak açılan zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince, yukarıda açıklanan gerekçe doğrultusunda davanın reddine karar verilmiş, bu karara karşı, davacı vekili tarafından yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. Zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı 6102 sayılı TTK 651. maddesi uyarınca hamile ait olup, hamil TTK 652. maddesine göre iptal karar ile birlikte alacak hakkını çek olmadan ileri sürebilecek ya da borçludan yeni bir senet tanzim edilmesini isteyebilecektir. Buna göre, çek iptali davası sonucunda verilen karar, borçluya ibraz edilerek çek bedelinin tahsili imkanını sağlamaktadır.TTK'nın 759. maddesi uyarınca, iptal isteminde bulunan kişi, çek elinde iken zayi olduğunu inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak, çekin bir suretini ibraz etmek yahut da çekin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür. Ancak hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gereklidir. Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir. Kaldı ki, dava sırasında yapılacak olan ilanlar sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı istirdat davası açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, çek iptali kararının iptali talep edilebilecektir. Dolayısıyla mahkemeyi tereddüte sevk eden hususlar, esasen anılan davalarda tartışılacaktır. (Yargıtay 11 HD'nin 2016/13113 E- 2017/6307 K sayılı 16.11.2017 tarihli kararı)Somut olayda, ön ve arka yüzünün bir fotokopisi sunulan çekte davacının ciranta olarak gözüktüğü davacı tarafından çekle ilgili tüm bilgiler mahkemeye verildiği gözetildiğinde mahkemece işin esasına girilmesi gerektiği nazara alınmadan yanılgılı değerlendirme ve yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi isabetli bulunmamıştır.Açıklanan nedenlerle HMK 'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle: 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ İLE, İstinaf incelemesine konu ilk derece mahkemesi kararının HMK'nın 353(1)a-6 maddesi uyarınca, KALDIRILMASINA, 2-Davanın yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE, 3-Davacı tarafından yatırılan peşin istinaf karar harcının istek halinde davacıya iadesine, 4-İstinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yapılacak yargılama sırasında değerlendirilmesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 362(1)g maddesi uyarınca kesin olarak oy birliğiyle karar verildi. 04/06/2025