T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2025/994
KARAR NO: 2025/1040
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 13/06/2025
NUMARASI: 2025/540 Esas - 2025/633 Karar
TALEP: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 14/07/2025
Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün talep eden vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
TALEP: Talep eden vekili dilekçesinde özetle; Müvekkilinin 30.04.2025 keşide tarihli, keşidecisinin ... Ltd. Şti. olan, ... Bankası Fatih Bulvarı/Bursa Şubesi ... seri numaralı 200.000 TL bedelli çek ve 28.02.2025 keşide tarihli, keşidecisinin ... İşletmeciliği A.Ş olan, ... Bank ... seri numaralı 67.908,06 TL bedelli çeklerin lehtar olduğunu, davaya konu işbu çeklerin kaybolduğunu, çeklerin dava dışı üçüncü kişilerin eline geçme ihtimali bulunduğunu, bu durumun hem müvekkilini hem de çek keşidecilerini mağdur edeceğini, bu nedenle, öncelikle dava sonuna kadar çeklerin ödenmemesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesini akabinde zayi nedeniyle çeklerin iptallerine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "Mahkememizin eldeki esasının mahkememizin 2025/169 esas sayılı dosyasından tefrik sonucu oluştuğu, ... Bankası A.Ş. 20/05/2025 tarihli yazı cevabı ile, davaya konu ... Bankası Fatih Bulvarı/ Bursa Şubesi'ne ait ... çek seri numaralı, 200.000,00 TL bedelli çekin ... A.Ş. Tarafından Mecidiyeköy Ticari Şubelerine ibraz edildiğinin bildirildiği, davacı vekiline, "dava konusu 3. Kişi tarafından ibraz edilmiş olan çeki ibraz edene karşı 2 haftalık kesin süre içerisinde istirdat davası açarak mahkememize bilgi vermeniz aksi takdirde dava konusu çek üzerine konulan ödeme yasağının kaldırılarak davanın reddine karar verileceği ihtar olunur." şerhi ile çeki ibraz edene karşı istirdat davası açmak üzere süre verilmiş, davacı vekili 04/06/2025 tarihli beyan dilekçesi ile, her ne kadar ... Bankası A.Ş. Tarafından çekin ... Faktoring A.Ş. Tarafından ibraz edilmiş olduğu beyan edilmiş ise de; söz konusu çekin ... Faktoring A.Ş. Tarafından ... Faktoring A.Ş.'ye iade edildiğini, dava konusu çekin ... Faktoring A.Ş. Tarafından İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi 2025/1026 D.İş sayılı dosyasından ihtiyati haciz kararı alınarak İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyası ile icra takibine geçildiğini, bu sebeple müvekkili şirket tarafından İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi 2025/405 Esas sayılı dosyası ile menfi tespit davası açıldığını beyan etmiş, verilen kesin sürede çeki ibraz eden 3. Kişi hakkında istirdat davası açılmadığı anlaşıldığından, bu çek yönünden koşulları oluşmadığından istemin reddine, ..." karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle; bilindiği üzere istirdat davası açılabilmesi için borçlunun yanlış bir icra takibi neticesinde, çalınan bir çek sebebiyle, gerçekte borçlu olmadığı bir bedeli icra tehdidi altında ödemiş olmasının ve bu ödemenin, takibin kesinleşmesi sonrası yapılmış olmasının gerektiğini, bu sebeple her ne kadar mahkemece istirdat davası açmak için süre vermiş ise de istirdat davası açılmasına ilişkin şartların mevcut olmadığını, mahkemece usul ve yasaya aykırı bir şekilde verilmiş olan kararın kaldırılarak söz konusu çek ortaya çıktığından dolayı karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmesi gerektiğini beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.
GEREKÇE: Talep, TTK'nın 818/1-s maddesinin atfı ile TTK'nın 757 vd. Maddeleri uyarınca zayi nedeniyle kıymetli evrak(çek) iptali istemidir. Çek iptali davaları, özelliği itibari ile hasımsız açılan davalardan olup, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda, çek iptali davasını açan davacıya, mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması konusunda süre verilmeli, istirdat davasının açılması halinde, çek iptali davasının konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına, açılmaması halinde ise çek iptali davasının reddi yönünde hüküm kurulmalıdır.(Yargıtay 11.H.D nin 17/06/2019tarih ve 2018/2811 E- 2019/4422 K) Somut olayda ilk derece mahkemesince talebe konu çeki ibraz edenin ortaya çıkması nedeniyle davacıya çek istirdatı açmak üzere süre verilmiş, davaca tarafından ise çek istirdatı davası açılmamıştır. Davacı tarafından ilk derece mahkemesince verilen süre içerisinde çek istirdatı davası açılmadığından davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından talep eden davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.
KARAR: Yukarıda ayrıntısı ile açıklanan nedenlerle; 1-Talep eden vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Talep eden tarafından başvuru sırasında istinaf karar harcı peşin olarak yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 3-Talep eden tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362(1)ç maddesi uyarınca kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.