T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2025/1885
KARAR NO: 2025/2061
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 07/11/2025
NUMARASI: 2025/627 D.İş - 2025/633 D.İş Karar
TALEP: İhtiyati Tedbir
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 30/12/2025
Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün ihtiyati tedbir talep eden vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
TALEP : İhtiyati tedbir talep eden vekili talep dilekçesinde özetle; ... Bankası ... Sayılı 24.11.2021-25.11.2025 Tarihlerini Kapsayan 250.000 TL Bedelli Teminat Mektubu, ... Bankası ... Sayılı 24.11.2021-25.11.2025 Tarihlerini Kapsayan 100.000 TL Bedelli Teminat Mektubu, ... Bankası ... Sayılı 24.11.2021-25.11.2025 Tarihlerini Kapsayan 250.000 TL Bedelli Teminat Mektubu, ... Bankası ... Sayılı 12.11.2021-11.11.2025 Tarihlerini Kapsayan 250.000 TL Bedelli Teminat Mektubu, ... Bankası ...Sayılı 20.01.2023-20.01.2026 Tarihlerini Kapsayan 150.000 TL Bedelli Teminat Mektuplarının ... Bankası'nden temin etmiş ve karşı tarafa sunduğunu, karşı tarafın üst düzey yöneticileri tutuklandığını, bir kısım yöneticisinin yurt dışında olduğunu ve yakalanmadığını, karşı taraf ile toplam 5 bayi üzerinden anlaşma sağlandığını, sözleşme hükümleri gereği talebe konu 5 farklı teminat mektubunun ... Bankası'ndan temin edildiğini ve karşı tarafa mal alımı kapsamında teminat sağlanması için teslim edildiğini, bayilik sözleşmesi gereği yükümlülüklerini eksiksiz bir şekilde yerine getiren davacı şirketin son dönemde karşı tarafın keyfi uygulamaları nedeni ile mağdur olmuş kazanç ve prestij kaybına uğradığını belirterek Üzerine Nakde Çevrilmesini Engellemek Maksadıyla her bir mektup için ayrı ayrı İhtiyati Tedbir Kararı verilmesine karar verilmesini, yargılama gideri ve vekâleten ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince ihtiyati tedbir talebi hakkında yapılan inceleme ve değerlendirme sonunda, "Uyuşmazlık, taraflar arasında düzenlenen akaryakıt bayilik sözleşmesi kapsamında düzenlenen protokol uyarınca davacı bayi tarafından dağıtım şirketi olan davalı ile yapılan sözleşme doğrultusunda mal alımı kapsamında teminat sağlaması için ... Bankası A.Ş.'nden temin edilerek karşı tarafa verilen teminat mektuplarının davalı firmanın ürün tedarik yapmaması ve ödemesi yapılan ürünlerin karşılığının alınmaması nedeniyle bayilik sözleşmesinden kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmemesi ayrıca davalı firma yöneticilerinden bir kısmının tutuklu olması nedeniyle mektup bedellerinin nakde çevrilmesi halinde alacaklı bulunan davacı şirketin mağduriyetinin doğacağından bahisle ihtiyati tedbir kararı verilmesi talep edilmiştir. İhtiyati tedbir talep eden davacı taraf sözleşme kapsamında her bir şubesi için toplamda 1.000.000,00-TL bedelli teminat mektubunu ... Bankası'ndan temin ederek karşı tarafa sunmuş olduğunu, karşı tarafça ürün tedariki yapılmadığından davalı dağıtıcı firmanın bayilik sözleşmesi gereği yükümlülüklerini yerine getirmesi için ihtarname çekerek sözleşmenin haklı nedenle feshedileceğini ihtar etmiş olduğunu, beyan etmiş ise de, talebin davacı ve karşı taraf delilleri, sözleşmeler, tarafların ticari defterleri ve bilirkişi incelemesi sonucunda belirlenmesi mümkün olduğundan ve mevcut dosya kapsamı itibari ile HMK 391/3 Maddesi şartlarının gerçekleşmediği, yaklaşık ispat koşulunun oluşmadığı, teminat mektuplarının karşılıksız kalıp kalmadığı hususlarının bu aşamada belirlenemeyeceği anlaşıldığından ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesi gerekmiş olup, talebin reddine," karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : İhtiyati tedbir talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle; Son aylarda birden çok defa talep eden şirket tarafından peşin bir şekilde ödeme yapıldığı halde, ödenen bedelin karşılığı ya tam olarak alınamamış ya da hiçbir şekilde ürün teslim edilmediğini, ürün teslimi için karşı tarafın rafinerisine giden lojistik araçları, taahhüt edilen süre içerisinde ürün alamamış ya da ödemesi yapılan ürün tam olarak teslim alınamadığını, özetle izah etmek gerekirse bayilik sözleşmesi gereği yükümlülüklerini eksiksiz bir şekilde yerine getiren talep eden şirket son dönemde karşı tarafın keyfi uygulamaları nedeni ile mağdur olmuş, kazanç ve prestij kaybına uğramıştır. yargılamaya konu edilen mektupların teslim edildiği şirketin konkordato sürecinde bulunduğunu beyanla İlk Derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını, ... Bankası ... Sayılı 24.11.2021-25.11.2025 Tarihlerini Kapsayan 250.000 TLBedelli Teminat Mektubu,- ... Bankası ... Sayılı 24.11.2021-25.11.2025 Tarihlerini Kapsayan 100.000 TL Bedelli Teminat Mektubu, ... Bankası ... Sayılı 24.11.2021-25.11.2025 Tarihlerini Kapsayan 250.000 TL Bedelli Teminat Mektubu, ... Bankası ... Sayılı 12.11.2021 - 11.11.2025 Tarihlerini Kapsayan 250.000 TL Bedelli Teminat Mektubu, ... Bankası ...Sayılı 20.01.2023-20.01.2026 Tarihlerini Kapsayan 150.000-TL Bedelli Teminat Mektubu, Üzerine Nakde Çevrilmesini Engellemek Maksadıyla her bir mektup için ayrı ayrı ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve istinaf etmiştir.
GEREKÇE : Talep, teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin önlenmesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesi, istemidir.İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, talep konusuna ilişkin olarak ihtiyati tedbir şartlarının oluşup oluşmadığı noktasındadır.İhtiyati tedbir isteyen davacı taraf, davalının sözleşmeye aykırı davrandığı, davalıya teminat mektupları dışında ayrıca ödeme yapıldığı, davalının mali durumunun belirsiz olduğu iddiaları ile talebe konu teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin önlenmesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesi talep edilmiştir. 6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu(HMK)'nun 389/1. Maddesi, mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir, şeklindedir. HMK'nın 390/2 maddesine göre de, tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır. Ayrıca bu kapsamda ihtiyati tedbir talebinin somutlaştırılması gerekir.Bankalar, teminat mektupları ile asıl sözleşmenin alacaklısı olan muhataba, borçlu konumunda olan lehdarın edimini hiç veya gereği yerine getirmediği takdirde ortaya çıkabilecek zararları karşılamayı taahhüt etmektedirler. Banka teminat mektupları, genellikle herhangi bir mahkeme kararına veya borçlunun rızasının alınmasına gerek olmaksızın, garanti alan muhatabın ilk yazılı talebinde derhal ve gecikmeksizin paraya çevrilebilmektedir. Ancak bu durum, ihtiyati tedbir yoluyla teminat mektubunun nakde çevrilmesinin önlenmesine engel değildir. Böyle bir talep hâlinde mahkemece, HMK'nın 391/3. maddesi uyarınca yaklaşık ispatın aranması gerekir. Somut olayda, iddianın ileri sürülüş biçimi, dosyaya sunulan deliller ile ihtiyati tedbir isteyenin tüm iddialarının varlığı ihtilaflı ve tespite muhtaçtır. Dosyaya sunulan belge ve bilgiler yaklaşık olarak iddianın haklılığını ispata yeter değildir. Aleyhine tedbir istenen tarafın konkordato talep etmiş olması da yaklaşık ispat şartını sağlamaya elverişli değildir. Bu nedenle, ilk derece mahkemesince teminat mektuplarının nakde çevrilmesine ilişkin talebin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından ihtiyati tedbir talep eden vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.
KARAR : Yukarıda ayrıntısı ile açıklanan nedenlerle;
1-İhtiyati tedbir talep eden vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-İhtiyati tedbir talep eden tarafından başvuru sırasında istinaf karar harcı peşin olarak yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-İhtiyati tedbir talep eden tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362(1)f maddesi uyarınca kesin olarak oy birliğiyle karar verildi. 30/12/2025