T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2026/806
KARAR NO: 2026/893
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
EK KARAR TARİHİ: 14/01/2026
NUMARASI: 2025/676 D.İş - 2025/686 Karar
TALEP: İhtiyati Tedbire İtiraz
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 30/04/2026
Taraflar arasında görülen değişik iş dosyası neticesinde ilk derece mahkemesince verilen ek kararın ihtiyati tedbire itiraz eden vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
TALEP: İtiraz eden ...vekili dilekçesinde özetle; Mahkememizce verilen D.iş kararının usul ve yasaya aykırı olup eksik incelemeye dayalı tesis edilmiş olduğundan kaldırılmasına karar verilmesi gerektiğini, öncelikle dava konusu bulunan taşınmaz ... İli, ... İlçesinde bulunduğundan mahkemenin yetkisizliğinin söz konusu olduğunu, yetkili ve görevli mahkemenin ...'de Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla Asliye Hukuk Mahkemesi bulunduğundan ötürü kesin yetki itirazında bulunduklarını, yetkili olmayan Mahkemenin ihtiyati tedbir kararı vermesi usul ve hukuka aykırı olup tedbirin kaldırılması talebinde bulunduklarını, ... Mahallesinde bulunan ... parsel numaralı 3.010,55 m? yüzölçümlü taşınmaz 29/03/2012 tarihinde mülkiyeti ...... ait olan ...parsel numaralı taşınmazın ifrazı sonucu ...... adına tescil edilmiş, daha sonra Kadastro Müdürlüğü tarafından 3402 sayılı kanunun 22/a maddesi uyarınca yapılan yenileme çalışmaları sonucu ... parsel numaralı taşınmaz ... ada 10 parsel numaralı taşınmaz olarak yeniden ...... adına tescil olduğunu, söz konusu taşınmaz 26/04/2018 tarihinde 3 yıllık kira sözleşmesi ile ...'e kiralandığını,3 yıllık kiralama sözleşmesi sonucunda ... tarafından herhangi bir kiralama talebi olmayınca kiralama işleminin gerçekleşmediğini, daha sonra ...'in, bahse konu taşınmaz için 3194 Sayılı Kanunun Geçici 16'ncı maddesine istinaden 03/11/2018 tarihinde yapı kayıt belgesi alarak 396 Sıra Sayılı Milli Emlak Genel Tebliğine istinaden 30/12/2019 tarihinde ...Müdürlüğüne satın alma dilekçesi verdiğini, ayrıca yapı kayıt belgesini üçüncü bir kişiye devrettiği ile ilgili herhangi bir belge bulunmamasına rağmen tedbir talep eden ...Limited Şirketi tarafından ayni sermaye şerhi koymak istemiyle ilgili 10.03.2023 tarihinde... Müdürlüğüne dilekçe verildiğini, söz konusu taşınmazın, Bakanlık Makamının 04.08.2025 tarihli ve ... sayılı Olur'ları ile Rezerv Yapı Alanı olarak ilan edilmiş ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Kentset Dönüşüm Başkanlığı tarafından ... (...) 68 adet muhtelif arsa olarak 19/11/2025 tarihinde satışa sunulmuş, ancak ... tarafından Ankara 3.İdare Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında ve ...Ltd. Şti. tarafından Ankara 6. İdare Mahkemesinin 2025/1691 Esas sayılı dosyasında yine söz konusu yapı kayıt belgelerine dayanılarak, satışın iptali ve yürütmenin durdurulması talepli dava açılmış olup, davanın derdest olduğunu, ...Müdürlüğü tarafından bahse konu taşınmazın mahallinde 16/05/2018 , 27/06/2024 ve 21/08/2025 tarihlerinde yapılan tespitte taşınmazın üzerinde ...'e ait 165,00 m2'lik cam sera, 24,00 m2 çinko depo, 10,00 m2 kümes, 300,00 m2 zeytinlik ve 2.461,00 m2 muhtelif cins ve yaşlarda çeşitli meyve ağaçları dikmek suretiyle olarak işgal edildiği, taşınmazın geriye kalan 48.50 m? alan kamunun kullandığı yol olarak tespit edildiğini, 3194 sayılı İmar Kanunun Geçici 16. Maddesi kapsamında üzerinde bulunan yapı için yapı kayıt belgesi alınan ... taşınmazlarının yapı kayıt belgesi sahipleri ile kanuni ve akdi haleflerine doğrudan satın alma hak sahipliği şeklinde özel bir düzenleme olup, YKB'ndeki beyanların aksini tespiti veya 396 sayılı Milli Emlak Genel Tebliği hükümleri gereği satılamayacak taşınmazlardan olması durumunda yapı kayıt belgesinin her aşamada iptalinin mümkün olduğunu, bu doğrultuda, yukarıda belirtilen taşınmaz mahalinde yapılan tespitler doğrultusunda Müdürlükçe Yapı Kayıt Belgesi alınanların yapı tanımına giren yapılardan olmadığı düşünüldüğünden ve 3194 sayılı İmar Kanununun Geçici 16. maddesinde; "Yapı Kayıt Belgesi, yapının yeniden yapılmasına veya kentsel dönüşüm uygulamasına kadar geçerlidir." hükmü bulunduğundan, ... İl Müdürlüğünün 19/11/2025 tarih ve ... sayılı yazı ekinde alınan Kentsel Dönüşüm Başkanlığı'nın 19/11/2025 tarih ve ... sayılı yazısında; ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesinde bulunan ... ada 10 parsel numaralı taşınmazın Bakanlık Makamının 04.08.2025 tarihli ve ... sayılı Olur'ları ile "Rezerv Yapı Alanı" olarak ilan edildiği bildirildiğinden, 05/12/2025 tarih ve 14268730 sayılı yazı ile dava konusu olan 3 adet yapı kayıt belgesinin iptali yönünde değerlendirilmesi için İl Müdürlüğüne yazıldığını, ayrıca ...Müdürlüğünün 24/02/2023 tarih ve ...sayılı yazılarında söz konusu taşınmazın ... 1/100 Ölçekli Uygulama İmar Planında kısmen " Doğal Karakteri Korunacak Alan" kısmen "park" kismen "yol" tanımlı alanda kalması nedeniyle kiralanmasının ve satışının uygun görülmediğinin belirtildiğini, ...'in söz konusu taşınmaz üzerinde malik gibi tasarruf ve devir yetkisinin bulunmadığını, bu nedenle ihtiyati tedbir konulan yapı kayıt belgeleri ayni sermaye konulabilecek malvarlığı unsurları arasında yer almadığını, ihtiyati tedbir kararı verilebilmesi için HMK md 394 gereğince “Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi” gerektiğini, müvekkil idarenin bir kamu kurumu olup bütün iş ve işlemleri yasalar ve mevzuat doğrultusunda tesis edilmekte olduğunu, ayrıca idarenin işlem ve eylemleri nedeniyle ortaya bulunulmuş olup tedbir kararı verilmemesi halinde kendisi de bir kamu kurumu olan davacının ciddi bir zararının doğmayacağının açık olduğunu, yasanın açık düzenlemesi karşısından ihtiyati tedbir kararı verilmesinin hukuka uygun olmadığını, ihtiyati tedbir kararı derhâl korunmasında zorunluluk bulunan hâllerde, karşı tarafı dinlemeden de verilebildiğini, zorunluluk hali bulunmadığı halde, tedbir kararı verilirken taşınmaz maliki ...dinlenmeden karar verildiğinden tedbire itiraz etmeleri gerektiğini belirterek itirazlarının kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan taşınmazın tapu kaydına konulan ihtiyati haciz tedbirin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: İhtiyati tedbir talep eden vekili: öncelikle, dava dışı ... yetki yönünden yapmış olduğu itirazların yersiz olduğunu,Zira 6102 sayılı TTK'nın Ayni Sermaye konulu, değer biçme başlıklı 343.maddesinde açıkça "Konulan ayni sermaye ile kuruluş sırasında devralınacak işletmelere ve ayınlara, şirket merkezinin bulunacağı yerdeki asliye ticaret mahkemesince atanan bilirkişilerce değer biçilir." hükmü yer almakta olup, buna göre eldeki işbu davada İstanbul mahkemelerinin yetkili olacağının açık olduğunu, kendisine sermaye taahhüt edilen kurulmakta olan ... .... ŞTİ.nin merkezi... Mah. ... Sok. .. Blok No:..., .../İstanbul adresi olduğunu, dolayısıyla şirket merkezinin bulunduğu yerdeki İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri esas davada yetkili ve görevli olacağından, işbu tedbir isteminin de sayın mahkemenize yapılması zaruri hale geldiğini, dolayısıyla ... yetki itirazının haksız ve yersiz olduğunu, dilekçede bahsi geçen ... İli ... İlçesi ... Mahallesi ... ada .... parsel sayılı taşınmaz 1980'li yıllardan bu yana ... tarafından kullanılmakta olup, ... tarafından ... adına kullanıcı tespiti yapılmış ve buna istinaden 30/09/2010 tarih ve...yevmiye no ile tapu kütüğüne zilyetlik şerhi işlenmiş olup, zilyet olarak taşınmaza neredeyse 40 seneden bu yana tasarruf edildiğini, bu minvalde ... kullanımında olan ... İli ... İlçesi ... Mahallesi ... ada ... parsel sayılı 3.008,50 m2'lik taşınmaz üzerinde yer alan ve ...'e ait yapılar için, 7143 sayılı kanunla 3194 sayılı İmar Kanununa eklenen geçici 16. madde kapsamında davalı tarafından 3 adet yapı kayıt belgesi alınmış olup, 17/06/2021 düzenleme tarihli ... başvuru nolu ve...belge nolu, (önceki başvuru no:..., önceki belge no:...), 17/06/2021 düzenleme tarihli ... başvuru nolu ve ...belge nolu, (önceki başvuru no:..., önceki belge no:...), 17/06/2021 düzenleme tarihli ... başvuru nolu ve ... belge nolu, (önceki başvuru no:..., önceki belge no:...) olmak üzere 3 adet yapı kayıt belgesinin mevcut olduğunu, ... Valiliğinin 15/10/2021 tarihli ... sayılı yazısında taşınmazın önceki ve yeni ada parsel numaraları da belirtilmek suretiyle; söz konusu bu 3 adet yapı kayıt belgesinin hala geçerli olduğu yönünde görüş bildirilmiş ve söz konusu geçerlilik yazısında da yapı kayıt belgelerinin önceki ve güncellemeden sonraki belge ve başvuru numaraları tek tek bildirilmiş olduğunu, dolayısıyla dava dışı ... itirazları haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, ancak tüm bu resmi belgeler, geçerli yapı kayıt belgeleri, valilik kabul yazıları, sermaye artışı ticaret sicil kayıtları vs. tüm bu resmi belgeye rağmen dava dışı 3.kişi ..., bu alanda müvekkili ve vatandaşları zarara uğratacak girişimlerde bulunduğunu, oysa ki dava dışı 3.kişi ..... işbu dosyada da, esastan açılan Öz Sermaye Tespiti dosyasında da davalarda taraf sıfatının bulunmadığını ancak buna ..., Mahkemenin İhtiyati Tedbir Kararını uygulamamakta, kararın yerine getirilmesini geciktirmekte, müvekkilin zararına işlemler tesis etmekte olduğunu, Mahkemenin işbu tedbir kararından sonra süresi içinde İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2025/929 Esas sayılı Öz Sermaye Tespiti dosyası açılmış olup, HMK m.394'te ihtiyati tedbire itirazın nasıl yapılacağı açıkça hüküm altına alınmış olduğunu, buna göre esas hakkında dava açıldıktan sonra itiraz hakkında, bu davaya bakan mahkemece karar verildiğini, dolayısıyla dava dışı ... işbu dosyaya yapmış olduğu itirazlarının yetkisiz mahkemede dinlenmesi mümkün olmayacağını, benzer olarak; İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/250 D.İş 2023/259 Karar sayılı 07/08/2023 tarihli ek kararı ile; tedbire itiraz eden dava dışı 3.kişinin tedbire itirazları reddedilmiş, buna karşı yapılan istinaf başvurusu neticesinde İstanbul BAM 13. Hukuk Dairesinin 2023/1921 Esas 2023/1722 Karar sayılı ilamıyla, tedbire itiraz eden dava dışı 3.kişinin itirazları haksız ve yersiz görülmekle, itirazların reddine karar verildiğini, aynı şekilde İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2024/26 D.İş 2024/31 Karar sayılı 21/02/2024 tarihli ek karar ile de HMK 397/4 maddesinde yer alan ihtiyati tedbir dosyası asıl dava dosyasının eki sayılır düzenlemesi gereği ve ihtiyati tedbire itirazın değerlendirilmesi için dosyanın esas mahkemesine gönderilmesi gerektiğinden bahisle tedbire itirazın reddine karar verildiğini, ayni sermaye olarak kurumakta olan şirkete taahhüt edilen ve öncesinde mahkemenizce TTK m.128 hükümleri doğrultusunda ihtiyati tedbir kararı verilen Yapı Kayıt Belgesinden doğan bu haklar, Varlık Barışı Kanunu kapsamında Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Raporu uyarınca tespit edilerek davacı .......Şti.ye haklar daha öncesinde sermaye olarak eklenmiş ve 05.10.2022 tarih ve ... sayılı Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde sermaye artırımı tescil ve ilan edilerek hakların hisse değerleri sermayeye eklenmiş olup, sermaye kayıtlarının kesinleştiğini ve açılmış olan olan İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2025/929 Esas sayılı Öz Sermaye Tespiti davası ile de davacı şirketin Ticaret Sicil Tasdiknamesinde kayıtlı bu sermaye hisselerinin, bilançodaki aktiflerin ve birim hisse değerlerinin tespiti ile kurulmakta olan şirkete ayni sermaye olarak eklenecektir. Dolayısıyla TTK m.127. 128, 342, 343 vs. maddeler uyarınca bu işlemler yapılmakta olup, bu bağlamda dava dışı dışı 3.kişi ... tedbire itirazlarının hukuki mesnetten yoksun olduğunu, ihtiyati tedbir kararı uygulanması ve tedbirin yerine getirilmesi için dava dışı ...'ye tebligatlar yapılmış ve ... İcra Dairesi ... Esas sayılı icra dosyasıyla da İhtiyati Tedbirin uygulanması dosyasın açılarak, dava dışı Hazineye tedbir kararı ve ekleri gereği için gönderilmişse de; ... ihtiyati tedbir kararını uygulamamakta ve tedbir şerhlerini hala işlememekte direndiğini, oysa ki Anayasa m.138 gereği mahkeme kararlarına uyulması ve geciktirilmeksizin yerine getirilmesi zorunlu olup, HMK m.398/1 uyarınca da, İhtiyati Tedbir kararını yerine getirmeyenlerin altı aya kadar disiplin hapsi ile cezalandırılacağı hüküm altına alındığını, buna göre dava dışı ... ihtiyati tedbir kararını uygulamaması, şerhleri yerine getirmemesi, mahkeme kararının uygulanmasını geciktirmesi Anayasa ve Kanuna göre de suç olduğunu, nitekim ... İcra Dairesi ... Esas sayılı ve 17.12.2025 tarihli icra müzekkeresiyle de bu husus dava dışı ...'ye bildirdiğini, yapılan tüm bu açıklamalar ışığında, dava dışı 3.kişi ... işbu dosyada taraf olmayıp, HMK 397/4 maddesinde yer alan ihtiyati tedbir dosyası asıl dava dosyasının eki sayılır düzenlemesi gereği ve ihtiyati tedbire itirazın değerlendirilmesi için dosyanın esas mahkemesine gönderilmesi gerektiğinden dava dışı 3.kişi ... haksız ve yersiz itirazlarının reddini talep etmek zaruri hale geldiğini belirterek dava dışı 3.kişi ...'nin tedbire itirazlarının tüm talep ve sonuçlarıyla birlikte reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu ek kararı veren ilk derece Mahkemesi tarafından ihtiyati hacze itiraz hakkında yapılan inceleme ve değerlendirme sonunda, "..Mahkememizce verilen bu işbu tedbir kararı 6102 sayılı TTK'nın 128/8. maddesine göre ortağın kurulacak şirkete koyacağı ayni sermaye üzerine, anılan madde metninde de belirtildiği üzere, sadece ortak aleyhine (...) bir tedbir kararıdır. Yani ortağın hak sahibi olduğu yapı kayıt belgelerinden kaynaklı haklar devam ediyorsa (yapı kayıt belgeleri iptal edilmemiş ise) ortağın bu hakları başkasına devretmesini engeller mahiyette bir tedbir kararıdır.Dolayısı ile mahkememizce verilen bu karar sadece tedbir kararının taraflarını bağlayan bir karar olup, mülkiyet sahibi olan...'ni bağlayan bir karar değildir. O halde, mahkememizin bu kararı, mülkiyet sahibi ve itiraz eden...'nin taşınmaz üzerindeki hiçbir tasarrufunu engeller mahiyette değilidir. Tedbir kararı ile, ...'nin bu yapı kayıt belgelerini iptal etmesine, iptal üzerine başka bir amaç için kullanmasına, imar planlarında başka fonksiyona ayrılmasına, taşınmazın tapudan terkin edilmesine vb hiçbir yetkiye ve işleme kısıtlama getirilmemiştir. Yine bu tedbir kararı, ...'ni ...'e veya tedbir isteyene hak vermesine zorlayan bir karar da değildir. Mahkememizce verilen bu tedbir kararı, ........ karşı taraf ...'e yapı kayıt belgelerinden kaynaklı bir hak vermesi mümkün ise, ...'in bu hakları şirket sermayesi dışında başkasına devretmesini engeller mahiyettedir.O halde işbu tedbir kararı, itiraz eden...'ne hiçbir kısıtlama getirmeyen, ayni haklarını ya da idare hukukundan kaynaklı veya imar kanunundan kaynaklı bir kısıtlama getirmeyen ve ..... bağlamayan bir karar olduğuna göre, ...... hukuku etkilenmediğinden, itirazın reddine" karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : İhtiyati tedbire itiraz eden ...vekili istinaf dilekçesinde özetle; ... Mahallesinde bulunan ... parsel numaralı 3.010,55 m² yüzölçümlü taşınmaz 29/03/2012 tarihinde mülkiyeti Hazineye ait olan ...parsel numaralı taşınmazın ifrazı sonucu ... adına tescil edildiğini, Kadastro Müdürlüğü tarafından 3402 sayılı kanunun 22/a maddesi uyarınca yapılan yenileme çalışmaları sonucu ... parsel numaralı taşınmaz ... ada .... parsel numaralı taşınmaz olarak yeniden ... adına tescil olunduğunu, taşınmazın 26/04/2018 tarihinde 3 yıllık kira sözleşmesi ile ...'e kiralandığını, 3 yıllık kiralama sözleşmesi sonucunda ... tarafından herhangi bir kiralama talebi olmayınca kiralama işlemi gerçekleşmediğini, sonrasında ...'in bahse konu taşınmaz için 3194 Sayılı Kanunun Geçici 16'ncı maddesine istinaden 03/11/2018 tarihinde yapı kayıt belgesi alarak 396 Sıra Sayılı Milli Emlak Genel Tebliğine istinaden 30/12/2019 tarihinde ...Müdürlüğüne satın alma dilekçesi verdiğini, ayrıca yapı kayıt belgesini üçüncü bir kişiye devrettiği ile ilgili herhangi bir belge bulunmamasına rağmen tedbir talep eden ...Limited Şirketi tarafından ayni sermaye şerhi koymak istemiyle ilgili 10.03.2023 tarihinde... Müdürlüğüne dilekçe verildiğini, diğer yandan söz konusu taşınmazın, Bakanlık Makamının 04.08.2025 tarihli ve ... sayılı Olur'ları ile Rezerv Yapı Alanı olarak ilan edildiğini ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Kentsel Dönüşüm Başkanlığı tarafından ... (...) 68 adet muhtelif arsa olarak 19/11/2025 tarihinde satışa sunulduğunu, ancak ... tarafından Ankara ...İdare Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında ve ...Ltd. Şti. tarafından Ankara 6. İdare Mahkemesinin 2025/1691 Esas sayılı dosyasında yine söz konusu yapı kayıt belgelerine dayanılarak, satışın iptali ve yürütmenin durdurulması talepli dava açıldığını, davaların derdest olduğunu, ...Müdürlüğü tarafından bahse konu taşınmazın mahallinde 16/05/2018, 27/06/2024 ve 21/08/2025 tarihlerinde yapılan tespitte taşınmazın üzerinde ... tarafından işgal edilmiş olunduğunun tespit edildiğini, taşınmazın geriye kalan 48.50 m² alan kamunun kullandığı yol olarak tespit edildiğini, 3194 sayılı İmar Kanunun Geçici 16. Maddesi kapsamında üzerinde bulunan yapı için yapı kayıt belgesi alınan ... taşınmazlarının yapı kayıt belgesi sahipleri ile kanuni ve akdi haleflerine doğrudan satın alma hak sahipliği şeklinde özel bir düzenleme olup, YKB'ndeki beyanların aksini tespiti veya 396 sayılı Milli Emlak Genel Tebliği hükümleri gereği satılamayacak taşınmazlardan olması durumunda yapı kayıt belgesinin her aşamada iptalinin mümkün olduğunu, yapılan tespitler gereği Müdürlükçe Yapı Kayıt Belgesi alınanların yapı tanımına giren yapılardan olmadığı düşünüldüğünden ve 3194 sayılı İmar Kanununun Geçici 16. maddesinde; ''Yapı Kayıt Belgesi, yapının yeniden yapılmasına veya kentsel dönüşüm uygulamasına kadar geçerlidir.'' hükmü bulunduğundan, ... İl Müdürlüğünün 19/11/2025 tarih ve ... sayılı yazı ekinde alınan Kentsel Dönüşüm Başkanlığı'nın 19/11/2025 tarih ve ... sayılı yazısında; ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesinde bulunan ... ada ... parsel numaralı taşınmazın Bakanlık Makamının 04.08.2025 tarihli ve ... sayılı Olur'ları ile "Rezerv Yapı Alanı" olarak ilan edildiği bildirildiğinden, 05/12/2025 tarih ve 14268730 sayılı yazı ile dava konusu olan 3 adet yapı kayıt belgesinin iptali yönünde değerlendirilmesi için İl Müdürlüğüne yazılarak, belgelerin iptali sağlanmış ancak anılan mahkeme kararı doğrultusunda iptal edilen yapı kayıt belgeleri tekrar aktifleştirildiğini, ayrıca ...Müdürlüğünün 24/02/2023 tarih ve ...sayılı yazılarında söz konusu taşınmazın ... 1/100 Ölçekli Uygulama İmar Planında kısmen " Doğal Karakteri Korunacak Alan" kısmen "park" kısmen "yol" tanımlı alanda kalması nedeniyle kiralanmasının ve satışının uygun görülmediğinin bildiril olduğunu, Bahse konu taşınmazın mülkiyet 18/08/1995 tarihinde mülkiyeti ... adına tescil edildiğini, ... özel mülkiyetinde yer alan taşınmazlar ile Devletin hüküm ve tasarrufunda bulunan yerlerin yönetimine ilişkin hizmetleri yerine getirme görevi 1 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde belirtildiği üzere Milli Emlak Genel Müdürlüğüne ait olduğunu, inceleme konusunu oluşturan taşınmaza ilişkin yönetim görevi ile bu taşınmaz üzerinde satış, kiralama, trampa, sınırlı ayni hak tesisi vs işlemleri gerçekleştirme yetkisi Milli Emlak Genel Müdürlüğüne ait olduğunu, bahse konu taşınmazlar üzerinde tarafların malik gibi tasrarruf yetkisi bulunmadığını, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun - Ayni sermaye başlıklı 342. Maddesinde "Üzerlerinde sınırlı ayni bir hak, haciz ve tedbir bulunmayan, nakden değerlendirilebilen ve devrolunabilen, fikrî mülkiyet hakları ile sanal ortamlar da dâhil, malvarlığı unsurları ayni sermaye olarak konulabilir. Hizmet edimleri, kişisel emek, ticari itibar ve vadesi gelmemiş alacaklar sermaye olamaz." denilmekte olduğunu, TTK nin 342. Maddesi uyarınca öz sermaye olarak tespit edilmesi talep edilen taşınmazların, üzerilerinde sınırlı ayni hak, haciz ve tedbir bulunup bulunmadığı, nakden değerlendirilebilir ve devredilebilir olup olmadığı ile ... mülkiyetinde bulunan taşınmazlarla iligli taleplerde, ... taşınmazı üzerinde tasarruf yetkisini sınırlayıp sınırlandırmadığını, taşınmazın kamu yararına yönelik kullanımını engelleyip engellemediğini, üçüncü kişilere devri veya üzerinde başka ayni haların tesisini sekteye uğratıp uğratmadığını, ilgili taşınmazlara yönelik yatırım planları ve projelerin uygulanmasında aksamalara neden olup olmayacağını ve şerh verilmesine ... açık muvafakatini bulunup bulunmadığı hususlarının incelenmesi gerektiğini, söz konusu incelemeler yapılmadan verilen tedbir kararının hukuka aykırı olduğunu, kararın ... mülkiyetindeki taşınmaz üzerinde, işgal niteliğindeki yapı kayıt belgelerine dayanılarak üçüncü kişiler lehine ayni hak iddiası oluşturulmasına kapı aralayabilecek nitelikte olup, ... zararına yol açma riski taşımakta olduğunu, ihtiyati tedbir koşullarının oluşmadığını ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.
GEREKÇE : Talep; Türk Ticaret Kanunu'nun 128/8 maddesine dayalı olarak sermaye olarak konulması taahhüt edilen hakların korunmasına ilişkin verilen ihtiyati tedbir kararına itirazın reddine ilişkin ek kararın kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince ihtiyati tedbir kararına itirazın reddine karar verilmiş, bu ek karara karşı itiraz eden ...vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 581. maddesine göre; üzerlerinde sınırlı ayni bir hak, haciz veya tedbir bulunmayan; nakden değerlendirilebilen ve devrolunabilen, fikri mülkiyet hakları ile sanal ortamlar ve adlar da dâhil, malvarlığı unsurları ayni sermaye olarak konulabilir. Hizmet edimleri, kişisel emek, ticari itibar ve vadesi gelmemiş alacaklar sermaye olamaz.127.madde hükmü saklıdır.
TTK'nın 127. Maddesinde; (1) Kanunda aksine hüküm olmadıkça ticaret şirketlerine sermaye olarak; a) Para, alacak, kıymetli evrak ve sermaye şirketlerine ait paylar, b) Fikri mülkiyet hakları, c) Taşınırlar ve her çeşit taşınmaz, d) Taşınır ve taşınmazların faydalanma ve kullanma hakları, e) Kişisel emek, f) Ticari itibar, g) Ticari işletmeler, h) Haklı olarak kullanılan devredilebilir elektronik ortamlar, alanlar, adlar ve işaretler gibi değerler, i) Maden ruhsatnameleri ve bunun gibi ekonomik değeri olan diğer haklar, j) Devrolunabilen ve nakden değerlendirilebilen her türlü değer, konabileceği, Kanunun 307. maddesinin ikinci, 342. maddesinin birinci ve 581. maddesinin birinci fıkra hükümleri saklı olduğu hükmü düzenlenmistir.
TTK'nın 128/8. maddesine göre; Ortaklarca, sermaye olarak konulması taahhüt edilen hakların korunması için, kurucular tarafından ortaklar aleyhine ihtiyati tedbir istenebilir. Tedbir üzerine açılacak davalar için Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununda öngörülen süre ancak şirketin tescil ve ilanı tarihinden itibaren işlemeye başlar.
HMK'nın 389/1.maddesine göre; Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir. Yine aynı Kanunun 390/3.maddesine göre tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır.
HMK'nın 394/3. maddesine göre; ihtiyati tedbir kararının uygulanması sebebiyle menfaati açıkça ihlal edilen üçüncü kişiler de ihtiyati tedbiri öğrenmelerinden itibaren bir hafta içinde ihtiyati tedbirin şartlarına ve teminata itiraz edebilirler. Dolayısıyla somut talepte tedbire konu haklar üzerinde hak iddia eden üçüncü kişi...'nin tedbire itiraz ve itiraz üzerine verilen kararı istinaf etme sıfatı bulunmaktadır.
Eldeki uyuşmazlığa konu ihtiyati tedbir kararına yapılan itirazdan sonra ihtiyati tedbir talep eden ...Limited Şirketi ve karşı taraf ... tarafından, İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/929 esas sayılı dosyasında özsermayenin tespiti talebinde bulunulmuş olup, Uyap'tan yapılan incelemede Mahkemenin 09.04.2026 tarihli kararı ile yapıların bulunduğu taşınmazların hazineye ait olması nedeniyle yapı kullanım belgesi sahibinin taşınmaz üzerinde malik olamayacağı, söz konusu yapı kayıt belgelerinin tek başına tespit isteyene bir mülkiyet hakkı, sınırlı ayni veya nakden değerlendirilebilen ve devrolunabilen bir alacak hakkı bahşetmeyeceği, ruhsatsız veya ruhsat eklerine aykırı yapıların kayıt altına alınması amacıyla yapı için düzenlenen yapı kayıt belgesinin, yapının ve üzerinde bulunduğu taşınmaz mülkiyetinin kime ait olduğunu gösteren bir belge olmayıp, yapının kullanımına izin veren belge niteliğinde olduğu, bu nedenle öz sermaye olarak konulamayacağı gerekçesiyle davacının talebinin reddine kesin olarak karar verildiği görülmüştür.
HMK'nın 397.maddesinde"(1)ihtiyati tedbir kararı dava açılmasından önce verilmişse, tedbir talep eden, bu kararın uygulanmasını talep ettiği tarihten itibaren iki hafta içinde esas hakkındaki davasını açmak ve dava açtığına ilişkin evrakı, kararı uygulayan memura ibrazla dosyaya koydurtmak ve karşılığında bir belge almak zorundadır. Aksi hâlde tedbir kendiliğinden kalkar.(2) İhtiyati tedbir kararının etkisi, aksi belirtilmediği takdirde, nihai kararın kesinleşmesine kadar devam eder...(4) İhtiyati tedbir dosyası, asıl dava dosyasının eki sayılır." düzenlemesi mevcuttur.
Somut olayda özsermayenin tespiti istemli davanın kesin olarak reddine karar verilmiş olmasına göre istinaf incelemesine konu değişik iş dosyasından verilen ihtiyati tedbir kararının kendiliğinden kalktığı anlaşılmakla ihtiyati tedbire itiraz ile ilgili verilen karara karşı ...vekili tarafından yapılan istinaf başvurusu konusuz kalmıştır. Bu nedenle ...vekilinin konusu kalmayan istinaf başvurusu hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir
KARAR : Yukarıda ayrıntısı ile açıklanan nedenlerle;
1-İhtiyati tedbire itiraz eden vekilinin konusu kalmayan istinaf başvurusu hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-İhtiyati tedbire itiraz eden ...harçtan muaf olduğundan bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
3-İhtiyati tedbire itiraz eden tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362(1)f. maddesi uyarınca kesin olarak oy birliğiyle karar verildi. 30/04/2026