T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2020/714 Esas
KARAR NO: 2021/1600
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 27/12/2017
NUMARASI: 2015/1043 E. - 2017/1082 K.
DAVANIN KONUSU: Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 16/12/2021
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ile müvekkili şirket arasında 6361 sayılı yasa çerçevesinde, Erdemli ... Noterliğini 04.07.2014 tarih ve ... yevmiye Finansal Kiralama Sözleşmelerine konu 1 Adet 2014 Model, ... Marka, ... Tipi, ... Plaka Nolu, ... Şasi Seri Nolu, ... Motor Nolu Paletli Ekskavatör kiracıya teslim ettiğini, davalıya yukarıda belirtilen sözleşmenin genel şartlarına göre belirlenen ve kiracı tarafa noter marifetiyle tebliğ edilen ödeme planına göre kira borçlarını vadelerinde ödemediğinden temerrüde düşmüş ve bu nedenle müvekkili şirket 6361 sayılı kanunun 31. Maddesi gereğince 60 gün ödeme öneli Beşiktaş ... Noterliği'nin 21.05.2015 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi gönderildiğini, anılan ihtarnamelerde kiracı şirketin sözleşmeden kaynaklanan borçlarını 60 gün içerisinde ödenmemesi halinde sözleşmelerin işbu ihtarname ile feshedilmiş olacağını, vadesi gelmemiş borçların muaccel hale dönüşeceğini, sözleşme konusu kiralanan 3 ( üç ) gün içerisinde müvekkili şirkete iade ile teslim edilmesi gerektiğini, teslim edilmemesi halinde yasal yollara müracaat edileceği ihtar edildiğini, kiracı şirket sözleşme borçlarını ödemediği gibi sözleşmeler konusu kiralananları da müvekkiline iade etmediğini, 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu çerçevesinde davalı taraf ve müvekkili arasında akdedilen sözleşme uyarınca kiralanan mülkiyeti müvekkiline ait olduğunu, davalı taraf edimlerini yerine getirmediği gibi sözleşmeye aykırı hareket ettiği için yukarıda belirtildiği üzere sözleşme feshedildiğini kiralananın müvekkiline iadesi yükümlülüğü doğduğunu, davalı rıza ile kiralananı teslim etmediği gibi kiralananı saklama ve kaçırma girişiminde bulunduğundan İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi 2015/1639 D.İş sayılı dosyasında kiralanan müvekkili şirkete tesliminin sağlanmasına yönelik olarak ihtiyati tedbir kararı verildiğini, karar kesinleşinceye kadar devamını, kiralananın iadesini ve yargılama giderlerine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı şirketle akdetmiş olduğu Finansal Kiralama Sözleşmesi kapsamında teslim aldığı 1 Adet 2014 Model, ... Marka, ... Tipi, ... Plaka Nolu, ... Şasi Seri Nolu, ... Motor Nolu Paletli Rektör'ün bedelinin ödemediği gerekçesiyle açılmış olan davayı davacı şirketle arasındaki alacak ve borçların mahsup edilmesi suretiyle uzlaşılması halinde kabul edeceğini beyan ettiğini, davacıyla 04.07.2014 tarihinde akdetmiş olduğu Finansal Kiralama Sözleşmesiyle yukarıda belirtilmiş olan iş makinasının değerini taksitler halinde ödeyeceğini taahhüt ettiğini ancak kira alacağını geciktirmiş olması sebebiyle hakkında İstanbul ... İcra Dairesinin ... dosya numarasıyla 08.07.2015 tarihinde icra takibi başlatıldığını, bu takiple talep edilen kira alacağı ve ferilerini davacı şirket hesabına vekalet ücretini de vekil hesabına yatırdığını, bunun üzerine icra takibi sona erdi ve şirketle mevcut sözleşmeye devam ettiğini, davacı şirket mayıs 2015' in kirasını geciktirdiği sebebiyle dava dilekçesinde de belirttiği Beşiktaş Noterliği'nin 21.05.2015 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesini tarafına gönderdiğini, bunun üzerine mevcut borcu ve faizlerini davacı şirketin hesabına ödediğini, tekrardan icra takibiyle uğraşmamak için gelecek 2 aylık kira alacağını da peşin ödediğini, bu durum banka kayıtlarında da mevcut olduğunu, ancak ekim ortalarında Eylül ve Ekim taksitleri için telefonla şirket yetkililerinden ... isimli bir şahıs tarafından ikaz edildiğini, 20.000,00-TL' yi hesaplarına yatırılması gerektiğini yoksa makineyi elinden alınacağını söylediğini, şu an için sadece 17.000,00-TL ödeyebileceğini belirttiğini, bunun üzerine 14.000,00-TL yi şirket hesabına yatırdığını, bu olaydan birkaç gün sonra 23 Ekimde makineyi götürdüklerini, 23 ekimden bu yana da makine davacı şirkette olduğunu, bu nedenler ile davanın reddini reddedilmemesi durumunda bu zamana kadar ödemiş olduğu 15 aylık kira taksitinin ecri misil borcu düşülmek kaydı ile davacı şirketin talep ettiği alacaklardan mahsup edilmesini, yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesince;" İki tarafa borç yükleyen bir sözleşme olan finansal kiralama sözleşmesi uyarınca davacının menkulu kiracıya tahsis etme ve bırakma edimini yerine getirdiği ancak davalı kiracının kira borçlarını ödeme edimini yerine getirmediği, yasal önel verilmesine rağmen sözleşmeye aykırılığının bertaraf edilmediği, davacının bu nedenle sözleşmeyi yasal nedenlerle feshettiği bu durumda mülkiyeti kiralayana ait olan menkulün davalıdan alınıp davacıya aynen iadesine dair davanın kabulüne," karar verilmiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; 1- Davacı ile davalı arasında düzenlenen ve temelde 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanununa göre, 04.07.2014 tarihinde düzenlenen 110424 Finansal Kiralama Sözleşmesi hükümleri ile 6361 sayılı Yasa'nın 30.,,31,,32. ve 33/1. madde hükümleri ile karar verildiğinin belirtildiği, temerrüt ihtarnamesinin Tebligat Kanununun 20.maddesine göre eksik yapıldığının kabul edildiği, davacı şirketin davalıya gönderdiği temerrüt ihtarnamesinde de davacı A.Ş.'nin temsilde eksikliklerin noterce yapılması gerektiği, ancak noter tarafından İhtarnamede keşidesindeki şirketi temsile ilişkin eksikliklerin tespit edilmediği, buna ilişkin savunmalarının davanın esasına ilişkin olmadığı, dava harcının artı eksili değerle değil, sabit değerle belirlenmesine ilişkin itirazlarının, davacının 200.000,00 TL. üzerinden harç yatırdığı, bilirkişice yapılan değer tespitinde net rakamın belirtilmemiş olduğu nedeniyle kabul görmediği, 2- Beşiktaş ... Noterliği'nin 21 Mayıs 2015 tarih ve ... yevmiyeli temerrüt ihtarnamesinin 1512 sayılı Noterlik Kanununun 90.,91.,92. ve 79. maddeleri amir hükümleri karşısında A.Ş. temsil yetkisi ve kullanılması bakımlarından hukuka aykırı düzenlenmiş olup hüküm doğurmayacağı, "Temerrüt İhtarnamesi” incelendiğinde, ihtar eden ... AŞ.. adına atılan imzanın, kim tarafından ve hangi yetki belgeleri veya imza sirkülerine dayalı olarak atıldığına ilişkin hiçbir onaylama ve müstenidattan bahsedilmediği gibi dayanak belge örneğinin de ihtarnameye eklenmediği, 3- Kiralanan ekskavatörün dava konusu olması durumunda, dava harcının doğru ve net bir biçimde belirlenecek değer üzerinden alınabileceği gerçeği karşısında, bilirkişi raporunda net rakamın belirtilmediğinden bahisle ekskavatörün değerinin bihakkın değerlendirilmesi hususunda gayretin İlk derece mahkemesince gösterilmediğinden dava değeri üzerinden noksan harç alınmış olduğu, 4-Kiracının tebligat. tarzına uyma yükümlülüğü'ne ilişkin sözleşme hükmünün, ekte sundukları Yargıtay 19. HD.'nin 2016/2802-10426 sayılı, 10/06/2016 tarihli kararına dayalı olarak genel işlem koşulu olarak değerlendirilmeyerek, sözleşmenin son sayfasında davalının açık adresi yazılı olduğu çıkarılan temerrüt ihtarnamesinin sözleşmede yazılı adrese gönderildiği, bu durumda işin esasının incelenmesine girildiği vurgulanan ilk derece mahkemesi karanında duruşma sırasında zaman zaman belirtilip açıklamaya çalıştıkları halde, temerrüt ihtarnamesinin hukuki durumunun usulüne uygun olup olmadığı, temerrüt sonucuna ve finansal kiralama sözleşmesini feshe yeterli olup olmayacağı hususlarının 7201 sayılı Tebligat Kanunu Hükümlerine göre incelenmediği, 5-Erdemli ...Noterliği'nde düzenlenen 04/07/2014 tarih ve ... yevmiyeli, ... No. lu Finansal Kiralama Sözleşmesini fesheden Beşiktaş ...Noterliği'ne 21 Mayıs 2015 günü getirilip ... yevmiyeye kaydedilip davalıya gönderilen “temerrüt ihtarnamesinin " tebligat dönüş parçasına bakıldığında, 21/05/2015 tarih yevmiye no ... kaşe ile basılı ve boşlukları el yazısı ile doldurulan tebligat parçasında, muhatabın adresinin kapalı olduğu komşusu ... sorulduğunda, nerede olduğunu bilinmediğinin sözlü imzalı beyanından anlaşıldığından, tebliğ evrakı Teb. K. 21. madde gereğince ... mahalle muhtarı ...'a 29/05/2015 tarihinde teslim edilmiş olup, 2. Nolu haber kağıdının muhatabın kapısına yapıştırıldığı ve en yakın komşu/ kapıcı/ yöneticiye haber verildiği şerhinin bulunduğu ve 29/05/2015 ile PTT Erdemli mühürü üzerinde tebligat memurunun imzası ve Muhtarlık mühürü ile muhtarın imzasının bulunduğu, 6-Muhatabın adreste bulunmama sebebinin, adresten geçici mi yoksa sürekli mi ayrıldığı ve tevziat saatlerinde gelip gelmeyeceği tevsik edilmeden, beyanı alınan kişinin sıfatı ve ismi açık ve net bir şekilde belirlenmeden ve imzası alınmadan, ya da imzadan çekinme durumu varsa, bu husus tespit edilmeden tebliğ işleminin tamamlanması halinde, temerrüt ihtarnamesinin tebliğ işlemi Yargıtay 12. Hukuk Dairesi'nin E.2017/1761 K.2017/5467 sayılı 05/04/2017 tarihli kararında vurgulandığı üzere, temerrüt ihtarnamesinin usulsüz ve geçersiz olacağı, 7-Somut olayımızda davalı adına tebliğe çıkarılan Beşiktaş ... Noterliği'nin 21/05/2015 tarih ve ... yevmiyeli temerrüt ihtarnamesinin tebligat dönüş parçasından anlaşıldığından sorulduğunda, nerede olduğunun bilinmediği , tebligat evrakının tebligat Konunu 21. Maddesi gereğince ... mahalle muhtarı ...'a teslim edilip 2 nolu haber kağıdının muhatabın kapısına yapıştırılıp en yakın komşusuna haber verildiği, şerhi ile yapıldığı, muhatabın adreste bulunmama sebebi, adresten geçi mi yoksa süreklimi ayrıldığı ve tevziat saatlerinden sonra gelip gelmeyeceği tevsik edilmeden beyanı alınan kişinin sıfatı (komşuculuk mesafesi ) ve ismi açık ve okunaklı bir şekilde net bir biçimde belirlenmeden ve imzası da alınmadan yad a imzadan çekinme durumu varsa, bu husus tespit edilemeden tebliğ işleminin tamamlandığı, bu sebeple, anılan tebliğ işleminin 7201 sayılı Tebligat Kanunu' nun 23/7. Maddesi ile Tebligat Yönetmeliği'nin 30.35. Maddelerinde aykırı olarak yapıldığından usulsüz olduğu, 8-Taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesi, temerrüt ihtarnamesinin davalıya tebliği ve verilen sürede taksit tediyesi yapılmaması halinde feshedileceğinden, kiracının hakimiyet alanına ulaştıracak ve bundan sonra, kiracıya verilen öneli başlatacak olan, temerrüt nedenli finansal kiralama sözleşmesinin feshini sağlamaya yönelik fesih ihtarnamesinin, kiracıya yapılan tebligat ile ulaşıp ulaşmadığı hususunda İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılan yeterli bir araştırma ve muhakeme faaliyetinin, dosya ve kararda bulunmadığı, oysa ki, Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 13/01/1969, 4302-137 sayılı kararına göre, kiracının temerrüte konu yasal sürenin başlamasının, ihtarın tebliğine bağlı olduğu, Mahkemenin, ihtarın usulüne uygun tebliğ edilip, edilmediğini resen araştırması gerektiği, fakat, Mahkemenin, tebligat dönüş parçasının hukuki konumunu bile değerlendirmekten uzak kaldığı, 9- Sonuç olarak, davalı kiracının, yukarıda açıklamaya gayret ettikleri nedenler karşısında usulüne uygun olarak temerrüde düşürülmediğinden dava koşulunun oluşmadığı, gerek tebligat kanunu hükümleri doğrultusunda, gerekse HMK. Hükümleri gereğince mahkemece gerekli muhakeme ve değerlendirme faaliyeti yerine eksik ve hatalı olarak getirilip, neticede hatalı hüküm verildiği belirtilerek, bu nedenler ve re'sen gözetilebilecek nedenlerle istinaf incelemesi yapılarak İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 27/01/2017 gün ve E. 2015/1043; K. 2017/1082 sayılı kararının kaldırılmasına, açılan davanın reddine , duruşma isteklerinin kabulüne vekalet ücreti ile masrafların karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Dava, 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring Ve Finansman Şirketleri Kanunu 18. vd. maddeleri ( Mülga 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanunun 24 ve 25. Maddesi) hükümlerine dayalı olarak, finansal kiralama konusu malın davalı kiracıdan alınarak davacı kiralayana iadesi istemine ilişkindir. Taraflar arasında 6361 sayılı yasa hükümlerine göre, Erdemli ...Noterliği'nin, 04/07/2014 tarih, ... yevmiye nolu Finansal Kiralama Sözleşmesi düzenlendiği, sözleşmeye göre, davalı-kiracıya 2014 model, ... marka, ... Plaka No.lu, ... Şasi Seri No.lu, ... Motor No.lu paletli ekskavatörün teslim edildiği, davalının, 04/07/2014 tarihli Finansal Kiralama Sözleşmesine göre belirlenen ödeme planının 11.08.2014 tarihinde noter kanalıyla bildirilmesine rağmen, 11.03.2015, 11.04.2015, 11.05.2015 vadelerine ilişkin 7.184,78' er TL'lık üç taksitin ödenmemesi nedeniyle temerrüde düştüğü gerekçesiyle, 6361 sayılı Kanunun 31.maddesi uyarınca, borç toplamı ve 1.361,58TL temerrüt faizinin ihtarnamenin tebliğini izleyen (60) gün içinde ödenmesini, aksi halde finansal kira sözleşmesinin fesih olunacağını, sözleşme konusu malın fesih tarihinden itibaren 3 gün içinde şirket adresine iade ve teslim edilmesi hususlarının Beşiktaş ...Noterliği' 21 Mayıs 2015 tarih, ... yevmiye nolu ihtarname ile bildirildiği, İhtarnamenin davalı-kiracıya APS ile gönderildiği ve ihtarnamenin Tebligat Kanununun 21. maddesine göre tebliğ edildiği, tebliğe rağmen kiracının borçlarını ödemediği gibi sözleşme konusu excavatörün iade edilmediği, bu sebeple sözleşmenin davacı tarafça feshedildiği ve iş bu davayla excavatörün iadesinin talep edildiği, mahkemece davanın kabulüne karar verildiği, kararın davalı vekilince yukarıdaki gerekçelerle istinaf edildiği görülmektedir. Davaya konu finansal kiralama sözleşmesine göre, kiralama konusu malın değerinin 104.680,00 EUR olduğu anlaşılmaktadır. Mahkemece, dava konusunun değerinin resen tespit edilmesi ve eksik harcın tamamlanması gerekmektedir. Ancak, harç 200.000,00 TL üzerinden yatırılmış olup mahkemece dava kabul edildiği halde eksik harç tamamlanmamış olup, bu husus re'sen kaldırma sebebidir. 492 Sayılı Harçlar Kanunu’nun 28. maddesinde karar ve ilam harcının 1/4’ünün peşin alınacağı hükme bağlanmış ve aynı Yasa'nın 32. maddesinde eksik harç tamamlanmadıkça müteakip işlemlere, devam edilemeyeceği hüküm altına alınmıştır. Mahkemece yapılması gereken iş, davanın gerçek değeri olan 104.680,00 EUR'nun dava tarihindeki TL karşılığı üzerinden eksik harcın tamamlattırılması için, davacı vekiline mehil verilmesi, süresinde harç yatırıldığı takdirde davaya devam edilmesi, yatırılmadığı takdirde ise 492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun 28. ve 32. maddeleri gereğince, dosyanın işlemden kaldırılmasıdır. Açıklanan sebeplerle, re'sen gözetilmesi gereken bu hususun aynı zamanda davalı tarafça istinaf başvurusuna konu edilmiş olması sebebiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, istinaf eden davalının diğer talepleri bu aşama itibarıyla incelenmeksizin ilk derece mahkemesi kararının, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a/6. maddesi gereğince kaldırılmasına karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1- Davalı vekilinin istinaf isteminin KABULÜ ile; 2- İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 27/12/2017 tarih, 2015/1043 E. 2017/1082 K. Sayılı Kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a/6. maddesi gereğince KALDIRILMASINA, 3- Dosyanın, yukarıda gösterilen biçimde inceleme ve değerlendirme yapılmak üzere mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4- İstinaf yasa yoluna başvuran davalı tarafından peşin olarak yatırılan 35,90 TL maktu istinaf karar ve ilam harcının talebi halinde kendisine iadesine, 5- Dosya üzerinde inceleme yapılması sebebiyle vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 6- İstinaf yasa yoluna başvuran davalı tarafından istinaf aşamasında yapılan giderlerin ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda dikkate alınmasına, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a/6. ve 362/1/g. maddeleri gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve KESİN olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi. 16/12/2021