T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/1959
KARAR NO: 2024/131
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN ARA KARARIN
MAHKEME: İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ: 24/11/2024
NUMARASI: 2022/443 E.
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 25/01/2024
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkilinin mağduriyetinin giderilmesi telafisi imkansız zararlara maruz kalmaması için İstanbul Anadolu ....İcra Müdürlüğünün ... Es. Sayılı dosyasıyla başlatılan icra takibinden dolayı borçlu olmadığının tespitine, haksız ve kötüniyetli davalı aleyhine alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, yargılamanın niteliği ve uzun süreceği gerçeği ve davalı alacaklının senet bedeli kadar alacaklı olmadığı yönündeki beyan ve kabulü ile alınan 14.06.2022 tarihli bilimsel mütalaada takibe konu senetteki imzanın miras bırakan ait olmadığı hususu karşısında amacıyla müvekkil hakkındaki icrai işlemlerin ihtiyati tedbir yoluyla durdurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
MAHKEME KARARI; İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22.06.2023 tarihli, 2022/443 E. sayılı kararıyla;davacının ihtiyati tedbir talebinin kabulüne, davacı vekilinin İstanbul Anadolu .... İcra müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında yapılan icra takibinin sadece davacı ... yönünden HMK'nın 209. Ve 389. maddeleri gereğince , 100.000,00-TL teminat karşılığında durdurulmasına, borçlunun icra takibinin durdurulması nedeniyle zarara uğrama ihtimali karşısında takdiren 100.000,00-TL nakdi veya kesin ve süresiz nitelikteki banka teminat mektubu ibraz edildiğinde ihtiyati tedbir kararının İstanbul Anadolu ... İcra müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasından infazına karar verilmiştir. Davacı ... vekili talep dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde yer alan hususlar değerlendirilerek 09.05.2023 tarihli ara karar ile talepleri yerinde görülerek ihtiyati tedbir taleplerinin teminatsız olarak kabul edilerek kararın kendilerine tebliğ edildiğini, ancak yaşadıkları sağlık sorunları sebebi ile tedbirin uygulanmasını talep edemediklerini, bu sebeple ihtiyati tedbir kararının yenilenmesini talep ettiklerini beyanla; müvekkilinin mağduriyetinin artmaması, telafi edilemeyecek zararların doğmaması adına yazıyı ve imzayı inkar etmeleri karşısında HMK 209. maddesi gözetilerek teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı tesis edilerek takip işlemlerinin durdurulmasını, imzaya ve yazıya itirazları bulunduğu, takibe konu bono miktarının çok yüksek meblağlı olduğu, takibin durdurulmasına ilişkin ihtiyati tedbir kararı verilmemesi halinde müvekkilinin ekonomik anlamda çöküntüsünün söz konusu olacağını, bu nedenlerle dava sonuçlanıncaya kadar 09.05.2023 tarihli ara karara uygun olarak HMK 209. maddesi hükmü uyarınca tedbirin teminatsız olarak verilmesini, yargılama harç, masraflarını ve teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı verilmesi halinde teminata ilişkin HMK 336. ve devamı maddeleri uyarınca adli yardımdan yararlanmasını talep etmiştir.
MAHKEME KARARI; İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/06/2023 tarihli, 2022/443 E. sayılı kararıyla;davacı ... vekilinin ihtiyati tedbir talebin teminatsız olarak kabulüne, İstanbul Anadolu ... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasında yapılan icra takibinin davacı ... yönünden HMK'nın 209. ve 389. maddeleri gereğince teminatsız olarak durdurulmasına, ihtiyati tedbir kararının İstanbul Anadolu ... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasından infazına karar verilmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde; mahkemenin icra takibi sonrasında ikame edilen menfi tespit davasında davanın esasına HMK md.209 hükmünün uygulanması gerektiğine kanaat getirmişse de, gerekçede yer alan aleyhe hususları kabul anlamına gelmemek kaydıyla; İİK md. 72/3 amir hükmünde, icra takibinden sonra başlatılan menfi tespit davalarının icra takibini durdurmayacağı açıkça düzenlendiğini, HMK md. 209 hükmü gerekçe gösterilerek takibin durdurulmasına karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, ortada var olan kesinleşmiş bir icra takibinin mevcut olmasının göz ardı edilemeyeceğini, yalnızca senedin sahteliği iddiasına odaklanılmak suretiyle müvekkilinin haklı alacağını akamete uğratacak şekilde karar tesis edildiğini, ayrıca bu sahtelik iddiasına karşın davacılar tarafından yapılan ve takipsilik kararı verilen savcılık soruşturmasında alınan bilirkişi raporu ve davacılar tarafından açılan İcra Hukuk Mahkemesinde devam eden imzaya itiraz davasında dosyada aldırılan resmi bilirkişi raporlarında evrak üzerindeki imzanın davacıların murisinin eli ürünü olduğunun ortaya çıktiğini, mahkeme tarafından tesis edilen gerekçeli ara kararda, 2021/169775 soruşturma numaralı dosyasından müvekkili ...'nin ifadesine atıf yapılmışsa da, ifadenin hangi kısmının gerekçe gösterildiğinin açıklanmadığını, söz konusu dosyanın KYOK ile neticelendiğini, İstanbul Anadolu 10. İcra Hukuk Mahkemesinin 2021/500 esas sayılı dosyasından alınan İstanbul Bölge Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğü raporunda da imzanın muris ...'nin eli ürünü olduğunun kuvvetle muhtemel olduğunun ifade edildiğini, yine aynı dosyadan alınan 07.12.2022 tarihli bilirkişi heyeti raporununda aynı yönde olduğunu, taraflarınca konusunda uzman bilirkişiden alınan bilimsel mütalaada da imzanın müteveffa ...'nin eli ürünü olduğu hakkında kanaat bildirildiğini, adli yardım talebinin kabulü ile takibin teminatsız durdurulmasına karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, mezkur senedin 8.000.000,00 TL bedelli bir senet olup takip çıkış tutarının 9.395.979,41 TL olduğunu, takibin durdurulmasını gerektirir herhangi bir delil bulunmadığını, en azından teminat tutarının 100.000,00 TL üzerinden değil, uygulamada %115 teminat olarak tabir edilen teminat tutarı üzerinden yatırtılması gerektiğini beyanla tedbir kararının itirazen incelenerek mahkemece verilen adli yardım talebinin kabulü ve ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
MAHKEME KARARI; İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/06/2023 tarihli, 2022/443 E. sayılı kararıyla;davalı vekilinin birleşen dosyada verilen ihtiyati tedbir kararına karşı itirazının şartları oluşmadığından reddine karar verilmiştir.Davalı vekili mahkemenin 22/06/2023 tarihli itirazın reddi ara kararına karşı istinaf başvurusunda bulunmuştur.Dairemizin 02/11/2023 tarihli 2023/1375 Esas-2023/1299 Karar sayılı kararıyla; davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.Davalı vekilinin 12/10/2023 tarihli talep dilekçesinde; davacılardan ... bakımından adli yardım talebinin kabulüne karar verilip bir defaya mahsus olmak üzere takdiren teminatsız olarak davacının ihtiyati tedbir talebinin kabulüne dair ara karar tesis edilmesi üzerine, 03/08/2023 tarihli dilekçe ile davacının adli yardımdan faydalanabilmek amacıyla mal varlıklarının resmi olarak adına kayıtlı olmamasını sağlamak için iktisap ettiği bu mal varlıklarının intikalini resmi olarak gerçekleştirmediğini, davacının SGK kayıtlarında da değişiklik yaptığını beyan ederek müteveffa ...'nin vasiyetname ile tüm mal varlığını oğlu davacı ...'ye bıraktığını belirterek 09/05/2023 tarihli ara kararın itirazen incelenerek ortadan kaldırılmasına,adli yardım ve tedbirin tümden kaldırılmasına yahut aksi kanaat hasıl olur ise %15 teminat mukabilinde verilmesine ve tedbirin icra veznesine giren paranın ödenmemesi şeklinde düzeltilmesine dair karar verilmesini talep etmiştir.Birleşen dosya Davacı ... vekili davalının talebini kabul etmediklerini, davalı dilekçesinde bahsi geçen ve murisin vasiyetnamesine konu taşınmazların müvekkiline intikal ettirilerek, davalının almış olduğu ihtiyati haciz kararı nedeniyle tasarruf imkanlarının bulunmadığını bu nedenle müvekkilinin adli yardıma muhtaç olduğunu belirterek adli yardım kararının devamına ve davalı vekilinin talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
MAHKEME KARARI; İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 24/11/2023 tarihli, 2022/443 E. sayılı kararıyla;"..mahkemece 09/05/2023 tarihli ara karar ile, adli yardım talebi yönünden davacı tarafından dosyaya sunulan Tuzla Kaymakamlığı'nın 20.03.2023 tarihli ekonomik durum tespitine yönelik yazısının incelenmesi sonucu, davacı ...'nin SGK'da devam eden sigorta kaydının bulunmadığı, adına kayıtlı herhangi bir gayrimenkul kaydının bulunmadığı, adına kayıtlı aracın bulunmadığına dair bilgi verildiği, davacı ...'nin maddi durumunun, dava değeri ve dosya içeriği göz önüne alındığında hükmedilebilecek teminatı ve yargılama giderleri ile harçları karşılayacak durumda olmadığı mahkememizde kanaat oluştuğundan, adli yardım talebinin kabulüne karar verildiği, davalı vekilinin bu karara ilişkin davacının mal varlığı konusunda yaptığı açıklamalar üzerine davacının mal varlığı ve adli yardım şartlarının bulunup bulunmadığı yönünden resen araştırma yapıldığı, yapılan araştırmada muris ...'nin Kartal ... Noterliği tarafından 30.04.2019 tarih ve ... yevmiye numarasıyla tasdik edilen 29.04.2019 tarihinde düzenlemiş olduğu vasiyetnamesi ile tüm mal varlığını oğlu davacı ...'ye bıraktığı, İlgili vasiyetname ile davacı ...'nin babası müteveffa ...'nin, tüm banka hesaplarındaki bütün paraları ve sahip olduğu tüm otomobilleri ile birlikte, kararda tapu kayıt bilgileri bildirilen birçok taşınmazı oğlu davacıya bıraktığının anlaşıldığı, HMK 338/1 maddesine göre adli yardımdan yararlanan kişinin mali durumu hakkında kasten veya ağır kusuru sonucu yanlış bilgi verdiği ortaya çıkar ve sonradan mali durumu yeteri derecede iyileştiği anlaşılırsa adli yardım kararının kaldırılacağının hüküm altına alındığı, yukarıda yapılan açıklamalar ve sonradan ortaya çıkan deliller karşısında davacı ...'ye ait ilişkili olarak adli yardım şartları bulunmadığı gerekçesiyle, mahkemece verilen 09/05/2023 tarihli adli yardım kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.
MAHKEME KARARI; İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 24/11/2023 tarihli, 2022/443 E. sayılı kararıyla; davacı hakkında adli yardım kararı kaldırıldığından, mahkemece birleşen dosya yönünden verilen 09/05/2023 tarihli ihtiyati tedbir kararının senet bedelinin %15'i teminat karşılığında devamına, mahkemenin 22/11/2023 tarihli adli yardım kararının kaldırılması kararının kesinleşmesi halinde tebliğden itibaren 2 haftalık kesin süre içerisinde teminatın birleşen dosya davacısı ... tarafından yatırılmasına, yatırılmadığı takdirde ihtiyati tedbir kararının kalkacağının ihtarına karar verilmiştir.
İSTİNAF BAŞVURUSU; Davalı vekili süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; İstanbul Anadolu 10. İcra Hukuk Mahkemesi'nin kararıyla senetteki imzanın davacının murisine ait çıktığını, davacının murisin malvarlığının pasiflerini üstlenmek istemediğini, babasından kalan aktifleri kendi üzerine geçirmediğini, savcılık dosyasında İstanbul Bölge Kriminal Polis Laboratuvarı ve Jandarma Kriminal Laboratuvarı Müdürlüğü'nden alınan bilirkişi raporlarında da senetteki imzanın müteveffa ...'nin eli ürünü olduğunun ortaya çıktığını, İİK'da açık hüküm bulunduğunu, zorlama bir yorumla HMK 209. Maddenin somut olayda uygulanmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, teminat tutarının dosya kapak hesabı yapılarak icra dosyasındaki alacağın tüm ferileri ile tutarı üzerinden hesaplanması gerektiğini beyanla, 24/11/2024 tarihli tedbir ara kararının kaldırılmasına, aksi kanaat hasıl olursa açıklandığı üzere teminat hesaplaması yapılarak %115 teminat yatırtılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:Bonoya dayalı menfi tespit davasında, ilk derece mahkemesince daha önce davacının adli yardım talebinin kabul edilerek, 07/06/2023 tarihli ara kararla ihtiyati tedbir talebinin HMK'nın 209. ve 389. maddeleri gereğince teminatsız olarak kabulüne, icra takibinin durdurulmasına karar verilmiştir. Mahkemenin kararına karşı davalı vekili itiraz etmiş, ilk derece mahkemesince itirazın reddine karar verildiği, davalı vekilinin istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Dairemizin 02/11/2023 tarihli 2023/1375 Esas-2023/1299 Karar sayılı kararıyla, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği anlaşılmıştır. Davalı vekilinin dilekçe ibrazı ile, adli yardım koşullarının ve tedbirin teminatsız verilmesine ilişkin koşulların bulunmadığı, mahkemenin aksi yöndeki kararlarının kaldırılmasının talep edildiği, ilk derece mahkemesince 24/11/2023 tarihli ara kararlarla, davacının adli yardım kararının kaldırılmasına, 09/05/2023 tarihli ihtiyati tedbir kararının senet bedelinin %15'i teminat karşılığında devamına karar verildiği, davalı vekilinin İİK 72. Maddedeki düzenleme karşısında HMK 209. Maddenin uygulanamayacağı, savcılık ve icra mahkemelerinde alınan raporlarda imzanın davacının murisine ait olduğunun tespit edildiği ve teminata yönelik itirazlarını tekrar ederek istinaf başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır. Kanun koyucu ihtiyati tedbire ilişkin kararlara karşı başvurulabilecek kanun yollarını, HMK’nun 391’inci ve 394’üncü maddelerinde düzenlediği, hükümlerden anlaşılacağı üzere ihtiyati tedbire ilişkin tüm kararlara karşı kanun yolunun açık olmadığı, kanun koyucu bu yöndeki iradesini hem kanun yoluna başvurulabilecek tedbir kararlarını açıkça belirterek, hem de bunların dışındaki kararlara karşı kanun yollarına başvurulmasını yasaklayarak düzenlediği anlaşılmıştır. HMK’nun 391’inci maddesinde sadece ihtiyati tedbir isteminin reddine ilişkin kararlara karşı kanun yoluna başvurulabileceği öngörülmüşken, HMK’nun 394’üncü maddesinde ise sadece ihtiyati tedbire itiraz üzerine verilen kararlara karşı kanun yoluna başvurulacağı düzenlenmiştir. Kanun koyucunun, ihtiyati tedbire ilişkin tüm kararlara karşı kanun yolunu açma gibi bir iradesinin olmadığı HMK’nun 395’inci ve 396’ncı maddelerinin gerekçesinden de açıkça anlaşılmaktadır. Özellikle HMK’nun 396’ncı maddesine karşılık gelen Hükümet Tasarısının 400’üncü maddesinin gerekçesinde bu husus çok açık ve ayrıntılı şekilde ifade edilmiştir. HMK 396. Madde gereğince durum ve koşulların değişmesi halinde, talep üzerine ihtiyati tedbirin değiştirilmesine veya kaldırılmasına teminat aranmaksızın karar verileceği, itiraza ilişkin HMK 394/3 ve 4. Fıkrasının kıyas yoluyla uygulanacağı düzenlenmiştir. Madde düzenlemesi ve gerekçesine göre HMK 396. Madde gereğince verilen kararlara karşı istinaf yolunun kapalı ancak itiraz yolunun açık olduğu anlaşılmaktadır.Somut uyuşmazlıkta; ilk derece mahkemesince, adli yardım kararının kaldırıldığı, ihtiyati tedbir kararının teminat yatırılması halinde devamına karar verildiği, istinaf başvurusuna konu kararın HMK 396. Madde gereğince verilen ve istinaf başvuru yolu kapalı kararlardan olduğu, itiraza tabi olduğu, dosyanın UYAP üzerinden yapılan incelemesinde; istinaf başvurusuna konu mahkeme kararından sonra İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesince adli yardım talebinin reddi kararının kaldırıldığı, talebin kabulüne karar verildiği, kararın kesin olduğu, ilk derece mahkemesince de 28/12/2023 tarihli kararla ihtiyati tedbirin teminatsız olarak devamına karar verildiği anlaşılmakla, davalı vekilinin istinaf başvurusunun usulden reddine, dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 341/1, HMK 394, HMK 396, HMK 352. Maddeler gereğince USULDEN REDDİNE, 2- İstinaf talebinin esası incelenmediğinden davalı vekili tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talebi halinde yatırana iadesine,3- 6100 Sayılı HMK' nun 326/1 maddesi gereğince davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin davalı üzerinde BIRAKILMASINA, 4- 6100 Sayılı HMK'nun 330. maddesi gereğince inceleme duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti tayinine YER OLMADIĞINA,5- 6100 Sayılı HMK' nun 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesince İADESİNE,6- 6100 sayılı HMK'nın 7035 sayılı yasanın 30. maddesiyle değişik 359/3 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle ilk derece mahkemesince taraf vekillerine TEBLİĞİNE, Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 362/1-f maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.25/01/2024