T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2023/1335
KARAR NO: 2023/1169
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ: 22/03/2023
NUMARASI: 2021/784 E. - 2023/209 K.
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 19/10/2023
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı, İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası üzerinden müvekkil aleyhine kambiyo senedine dayalı takip başlattığını, söz konusu takibe ilişkin ödeme emrinin 23.11.2021 tarihinde müvekkile tebliğ edildiğini, ancak, müvekkilin icra takibinde iddia edildiği şekilde bir borcu bulunmadığını, iş bu davanın açılması gerektiğini, icra takibinin dayanağı çekin müvekkili adına keşide edilmediğini ve karşılıksız çıkması üzerine müvekkiline geri geldiğini, icra takibine dayanak olan çek incelendiğinde, ilgili çekin ... tarafından müvekkili adına keşide edildiğinin görüleceğini, ilgili çek sonrasında müvekkili tarafından müvekkilin ticari ilişki içerisinde bulunduğu diğer ciranta ... ciro edildiğini, ... tarafından söz konusu çek bankaya ibraz edilmişse de söz konusu çekin karşılıksız çıkması nedeniyle, işlem yapılmadığını ve ibraz işlemi iptal edildiğini, çek üzerinde tahrifatın bulunmadığını, icra takibine dayanak olan çek incelendiğinde, çekin vade tarihi üzerinde oynandığının görüleceğini, yukarıda arz ve izah ettikleri hususlardan anlaşılacağı üzere müvekkilinin, davalıya icra takibinde belirtildiği şekilde bir borcu bulunmadığından borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini belirterek öncelikli olarak telafisi imkânsız zararların doğmaması adına, İstanbul ... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyasındaki takip, icra, haciz ve tahsilatların durdurulması için, öncelikli olarak teminatsız, aksi halde Mahkemenin tayin edeceği oran/bedel üzerinden ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davanın kabulü ile müvekkilinin, davalı (alacaklıya) borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesince; "Borçlu olunmadığının tespiti talep edilen İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra takip dosyasının alacaklının feragati akabinde 04/10/2022 tarihinde tahsil harcının(vazgeçme) yatırıldığı anlaşılmakla davacı tarafın beyan dilekçesi de dikkate alınarak davanın konusuz kaldığı anlaşılmıştır. Davanın konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmelidir. Bu durumda HMK'nun 331/1. maddesi uyarınca tarafların haklılık durumuna göre yargılama gideri tayini gerekmekte olup, davaya konu icra takibinden feragatin, dava tarihinden sonra gerçekleşmiş olması nedeniyle davanın açılmasında davacı tarafın haklı olduğu" anlaşıldığından, konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; gerekçeli karar 23/05/2023 tarihinde şirkete tebliğ edildiğini, dosyaya vekaletlerini yeni sunduğundan ve müvekkil tarafından 06/06/2023 tarihinde ilgilendirdiklerinden ve vekaletleri henüz dosyaya eklenmediğinden dosya içeriğini göremediklerini, konusuz kalan davada harçların ve vekalet ücretinin taraflarına yükletilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, hak kaybına uğramamak için istinaf taleplerinin kabulü ve ayrıntılı istinaf dilekçelerini sunacaklarını beyan etmiştir.İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Davanın konusu İİK 72. maddeye göre açılan menfi tespit davasıdır.Mahkemece konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına, HMK 331/1 uyarınca tarafların haklılık durumlarına göre yargılama gideri tayin edilmesi gerektiği, davaya konu icra takibinden feragatin dava tarihinden sonra gerçekleştiği bu nedenle davanın açılmasında davacı tarafın haklı olduğu gerekçesiyle mahkeme masrafının ve vekalet ücretinin davacı lehine hükmedildiği görülmüştür.6100 sayılı HMK 331. maddeye göre dava konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında karar verilmesine gerek bulunmayan hallerde hakim davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerine takdir ve hükmeder.Davalı alacaklı tarafından takip başlatıldıktan ve dava açıldıktan sonra icra takibinden vazgeçtiği, davalı alacaklının dava açılmasına sebebiyet verdiği anlaşıldığından, yargılama giderlerinden sorumludur. Mahkemece 6100 sayılı HMK 331maddeye göre yapılan değerlendirme hukuken yerindedir.Saptanan ve hukuksal durum bu olunca; tarafların dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dosyadaki tespitlere ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, 6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda ilk derece mahkemesi kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla yapılan inceleme neticesinde davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Usûl ve yasaya uygun İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/03/2023 tarih ve 2021/784 E., 2023/209 K. sayılı kararına karşı davalı vekili tarafından yapılan istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 269,85 TL maktu istinaf karar ve ilam harcından peşin yatırılan 179,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 89,95 TL harcın davalıdan tahsiliyle Hazineye gelir kaydedilmesine, 3-Davalı tarafça istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,4-İncelemenin duruşmasız olarak yapılması sebebiyle taraflar yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,5-Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine,6-Karar tebliği, harç tahsil müzekkeresi düzenlenmesi, harç ve avans iadesi işlemlerinin İlk derece Mahkemesince yerine getirilmesine, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve 6100 Sayılı HMK'nın 362/(1)-f. ve 394/(5). maddeleri gereğince, kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.