T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2020/1943
KARAR NO: 2023/1503
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 19/02/2020
NUMARASI: 2019/312 E. - 2020/117 K.
DAVANIN KONUSU: 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Alacak)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 30/11/2023
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Tarafların İddia ve Savunmaları: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil ... A.Ş. ile davalı ... arasında, bir adet 2017 Model ... Marka, ... Tipi, ... Şasi Seri No, Nm ... Motor Seri Nolu, ... Tescil Plaka Nolu Kanal Kazıcı ve Yükleyici (...)'nin Finansal Kiralama Kanunu hükümleri çerçevesinde kiralanması için Finansal Kurumlar Birliği'nin 23/10/2017 sözleşme tarihli, 26/10/2017 tescil tarihli, ... tescil numarası ile Finansal Kiralama Sözleşmesi imzalandığını, daha sonra bu sözleşmenin 24/10/2018 tarihinde tadil edildiğini, sözleşmeye konu makinelerin müvekkili şirketçe satın alınarak davalıya teslim edildiğini, davalının kira sözleşmesi gereği ödemesi gereken kira bedelleri ile sigorta borçlarını ödemeyerek temerrüde düştüğünü, davalıya Finansal Kiralama Kanunu'nun 31.maddesi hükümlerine uygun olarak ödenmesi gereken kira bedelini ihtarnamenin tebliğini müteakip 60 gün içinde ödenmesi, aksi takdirde sözleşmenin feshedileceği ve kiralanan malların iadesinin ve temerrüde düşülen meblağ ile birlikte vadesi gelmemiş kira bedellerinin tahsili için yasal yollara başvurulacağının Beşiktaş ... Noterliğinin 23/01/2019 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ihtar edildiğini, anılan ihtarnamenin davalıya tebliğini müteakip 60 günden fazla bir süre geçmiş olmasına rağmen borç ödenmediği gibi finansal kiralamaya konu malların da müvekkili şirkete iade ve teslim olunmadığını, bunun üzerine Beşiktaş .... Noterliğinden keşide edilen 01/04/2019 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarname ile sözleşmenin feshedildiğinin karşı tarafa bildirildiğini beyanla mülkiyeti müvekkiline ait sözleşme konusu malların aynen iadesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikte, İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/305 esas sayılı dosyasıyla, benzer içerikte dava açıldığını ve taraflarının aynı olduğunu, bu nedenle dosyanın 5. Asliye Ticaret Mahkemesi dosyası ile birleştirilmesini talep ettiklerini, müvekkili tarafından davacıya, Bakırköy ... Noterliği'nin 20/05/2019 tarihli, ... yevmiyeli ihtarı ile 1 yıldır bozuk ve arızalı olan iş makinesinin iade alınması ihtarının gönderildiğini ve davacının Tekirdağ ... İcra Müd. ... talimat dosyasıyla, bozuk ve arızalı iş makinesini teslim aldığını, davacının, müvekkiline kiralamış olduğu diğer iş makinesinin pert olduğunu ve davacının kaskodan parasını aldığını, davanın haksız ve mesnetsiz olduğunu, davacının müvekkili ile yapılan sözleşmeye uymayarak, kiralamış olduğu iş makinesinin bakım ve arıza giderleri ile bizzat ilgilenmesi gerekirken, hiç ilgilenmediğini ve arızalı, çalışmayan iş makinasının aylık kira bedelini tahsil etme yoluna gittiğini, taraflar arasında başka takip ve davalar da bulunduğunu, davacının müvekkilinden alacağı olmadığı gibi müvekkilinin ayıplı iş makinesi kiralanmasından dolayı zarara uğradığını beyanla davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İlk Derece Mahkemesi Kararı: Mahkemece; "Davanın KABULÜNE, taraflar arasında akdedilen 26/10/2017 tarihli, ... tescil numaralı, ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi feshedilmiş olduğundan sözleşmeye konu 1 adet, 2017 Model, ... Marka, ... tipinde Kanal Kazıcı ve Yükleyicinin davalı tarafından davacıya AYNEN İADESİNE, Hükmün infazı sırasında İİK'nın 24. maddesinin uygulanmasına, Mahkememizce verilen ihtiyati tedbir kararının kararın kesinleşmesine kadar devamına," karar verilmiştir.
İleri Sürülen İstinaf Sebepleri: Davalı vekili tarafından süresinde istinaf yoluna başvurulmuş olup, davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Müvekkilinin davacıdan 2 tane iş makinesi kiralama ve satın alma anlaşması imzaladığını, iş makinesinin birinin Pert olduğunu, davacının kaskodan parasını aldığını, diğer makineninde sürekli olarak arızalandığını, davacının tamiratı ile hiç ilgilenmediğini, müvekkilim, Bakırköy ... Noterliği 20 mayıs 2019 tarih ... yevmiyeli ihtarı ile, iş makinesinin 1 yıldır arızalı olduğunu beyan ederek ihtar çektiğini, müvekkilin bu durum da, mücbir sebeple, iş yapamadığı için, davacıya olan taksitlerini bir kısmını zamanın da yatıramadığını, müvekkilim, ile davacı arasında yapılan sözleşme gereği, iş makinelerin bakım ve onarımı davacı tarafından yaptırılacağı belirtilse de, davacı, bu konuda hiç alaka göstermediği gibi haksız kazanç peşine düştüğünü, müvekkilin, davacı ya, toplam ödenen para 233.305,36 TL dir. ancak, mücbir sebeple, iş makinesinin arızalı olması ve davacının sözşleşmeye aykırı olarak, bakım ve onarımını yaptırmaması nedeniyle , vadesi gelen bir kısım taksitleri yatıramadığını, davacı, müvekkilimi mağdur ettiğini, bu sebeplerle yerel mahkemem kararının bozularak kaldırılmasını talep etmiştir. Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; Finansal Kiralama Sözleşmesine konu 2 adet iş makinesinden birisinin pert olduğunu beyan ettiğini, taraflar arasında düzenlenen Finansal Kiralama Tadil Sözleşmesi ile bu durum kayıt altına alındığını, sözleşmesi ile pert olan araç sözleşmeden çıkarılmış, bedeli tahsil edildiği tarihteki hesap alacağından düşülmüş ve sözleşme konusu diğer aracın borcu için yeni bir ödeme planı düzenlendiğini davacı yan taraflar arasında imzalanan Finansal Kiralama Sözleşmesi gereği makinelerin bakım ve onarımından müvekkil şirketin sorumlu olduğunu iddia ettiğini, Sözleşme hükmünden açıkça görüleceği üzere bu sorumluluk taraflar arasındaki sözleşme hükmüyle açıkça kiracıya yükletildiğini, Finansal Kiralama Sözleşmesinin niteliği gereği müvekkil şirketin görevi yalnızca mala ilişkin finansman sağladığını, Finansal kiralama sözleşmesine konu mal davacı tarafından seçilip satıcı ile anlaşarak belirlendiğini, müvekkil şirket kiracının talimatları ile malın finansmanını sağlayarak yalnızca teminat amacıyla mülkiyeti üzerinde bulundurduğunu, kiracının ödemeleri tamamlaması halinde mülkiyet kiracıya devredildiğini, malın, davacının satıcı ile belirlemiş olduğu nitelikleri haiz olmamasından mal ile hiçbir şekilde fiziki teması bulunmayan finansal kiralama şirketinin sorumlu olması hukuken mümkün olmadığını, Finansal kiralama şirketi, makineyi davacıya kiralayan konumda olup, malın imalatından kaynaklanan ayıplardan yasa ve sözleşme hükümleri gereğince sorumlu olmadığını, satılan makinenin ayıplı olmasından kaynaklı davacı zararından makineyi satan satıcının sorumlu olduğunu, bu sebeplerle davalı tarafın istinaf taleplerinin gerçeği yansıtmadığını belirterek istinaf taleplerinin reddine, yerel mahkeme kararının onanmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Gerekçe ve Sonuç: Dava finansal kiralama sözleşmesinin feshi nedeniyle finansal kiralama konusu malın iadesi istemine ilişkindir. 6361 finansal kiralama kanununun 31.maddesi hükmüne göre" Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de bu bedelin ödenmemesi hâlinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir." Aynı kanunun 23/1 maddesi uyarınca "Finansal kiralama konusu malın mülkiyeti kiralayana aittir." Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi durumunda kiracı malı iade ile yükümlüdür (6361m.33). Dosyada mevcut bilirkişi raporunda özetle; davacının ticari defter ve belgelerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin usulüne uygun olarak yapılmış olduğunu, davacı tarafından davalıya gönderilen ihtarname tarihi olan 23/01/2019 tarihinde davalının temerrüt faizi ve masraflar hariç 6.247,46 EURO kira borcunun bulunduğunu, ihtarnamenin davalıya 25/01/2019 tarihinde tebliğ edildiği ve verilen 60 günlük süre içerisinde de davalının borcunu ödemeyerek temerrüde düştüğünü tespit ve beyan etmiştir. Somut olayda, taraflar arasında 26/10/2017 tarihinde ... tescil numarası ile tescil edilen 23/10/2017 tarihli, Finansal Kiralama Sözleşmesi düzenlendiği , sözleşmenin 24.10.2018 tarihli tescil edilen 25.09.2018 tarihli finansal kiralama tadil sözleşmesi ile sözleşme konusu iki adet kazıcı ve yükleyici araçtan ... şasi numaralı olan araç kullanılamaz duruma geldiğinden bu araç yönünden sözleşmenin konusuz kaldığı belirtilerek sözleşme dışı bırakıldığı , kalan araçla ilgili yeni bir ödeme planı hazırlanarak tadil edildiği ve vadenin 1 ay uzatıldığı , davacı tarafından sözleşme konusu malların davalıya teslim edildiği, kira bedellerinin ödenmemesi üzerine davacı tarından davalıya keşide edilen Beşiktaş 27. Noterliğinin 23/01/2019 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile , ödenmeyen kira borcunun ihtarnamenin tebliğinden itibaren 60 gün içinde ödenmesi, aksi takdirde sözleşmenin feshedileceği, malların iadesi ile tüm kira borçlarının tahsili gerekeceğinin ihtar edildiği , söz konusu ihtarnamenin 25.01.2019 tarihinde davalıya tebliğ edildiği, bilirkişi incelemesi ile tespit edildiği üzere davalının ticari defterlerinin lehine delil teşkil edecek durumda olduğu, sözleşmenin 46. Maddesinin delil sözleşmesi olduğu, ihtarname tarihinde davalının ödenmemiş kira borcunun bulunduğu, ihtarname ile verilen süre içerisinde vadesi gelmiş kira borcunun ödenmediği, davalının temerrüte düştüğü, ödeme yapıldığına ilişkin dosyada delil bulunmadığı, verilen 60 günlük sürenin dolduğu tarihi itibariyle sözleşmenin haklı nedenle feshedildiği, fesih tarihinden itibaren kiralama konusu malların iadesinin sağlanmadığı, 6361 Sayılı Kanununun 23. Maddesi uyarınca mülkiyeti davacıya ait kiralama konusu malların aynı kanunun 33. Maddesi gereğince teslim alındığı şekilde kiralayana iadesi şartlarının oluştuğu , 6361 Sayılı Kanunun 24/3 ve 24/6 maddesi gereğince, sözleşmede aksine hüküm yok ise kiracı, malın her türlü bakımından ve korunmasından sorumlu olup, bakım ve onarım masrafları kiracıya aittir.Kiracının seçimi ve talebi üzerine üçüncü kişiden sağlanan malın ayıplı olmasından kiralayan sorumlu tutulamaz. Aynı hüküm, malın bizzat kiracıdan sağlanması hâlinde de uygulanır. Yine taraflar arasındaki Finansal Kiralama Sözleşmesinin 15.maddesi gereğince sözleşme konusu makinelerin bakım ve onarımını yetkili servisten sağlamak konusunda kiracının sorumlu olduğu düzenlenmiştir. Ayıplı iş makinesi kiralandığı iddiasıyla açılan İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi Hakimliği 2019/305 esas sayılı alacak davasının kiralama konusu malın tesliminin gerekip gerekmediği noktasında eldeki dava yönünden sonuca bir katkısının olmadığı bu nedenle bekletici mesele yapılmamasında bir isabetsizlik bulunmadığı, davanın kabulü kararının dosya kapsamına ve hukuka uygun olduğu anlaşılmıştır.
Davalı vekilinin İstinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine kesin olmak üzere karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Usûl ve yasaya uygun İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/02/2020 tarih ve 2019/312 E. 2020/117 K. sayılı kararına karşı davalı vekili tarafından yapılan istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 5.123,25-TL nispi istinaf karar ve ilam harcından peşin yatırılan 1.280,81-TL harcın mahsubu ile bakiye 3.842,44 TL harcın davalıdan tahsiliyle Hazineye gelir kaydedilmesine, 3-Davalı tarafça istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,4-İncelemenin duruşmasız olarak yapılması sebebiyle taraflar yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,5-Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine,6-Karar tebliği, harç tahsil müzekkeresi düzenlenmesi, harç ve avans iadesi işlemlerinin İlk derece Mahkemesince yerine getirilmesine, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve 6100 Sayılı HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince, miktar itibariyle kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 30/11/2023