T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2024/698
KARAR NO: 2024/1101
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi
TARİHİ: 19/03/2024
NUMARASI: 2023/248 D.İş. - 2023/246 K.
DAVANIN KONUSU: Tespit (D.İş)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 06/06/2024
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA DİLEKÇESİ: İhtiyati tedbir talep eden vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin uzun zamandan beri tekstil sektöründe faaliyet gösterdiğini, gerek yurt içi gerek yurt dışında kendi markasının üreticisi konumunda olduğunu, müvekkilinin ... tescil numaralı desen tasarımlarının hak sahibi olduğunu, karşı tarafın müvekkilinin herhangi bir izni olmaksızın tescilli desen tasarımlarını haksız, izinsiz olarak kullandığını, üretildiğini ve satışının yapıldığını, bu durumun iltibasa sebebiyet verdiğini, karşı tarafın haksız kazanç elde ettiğini, müvekkilinin bilinirliğinden faydalandığını, bu nedenlerle belirtilen hususların bilirkişi marifetiyle tespitini, akabinde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP DİLEKÇESİ: Karşı taraf vekili cevap dilekçesinde özetle; ... numaralı tasarıma ilişkin olarak bilirkişi tarafından her ne kadar müvekkilinin kullanmakta olduğu desen ile davacının tasarımı desenin benzer oldukları tespitinde bulunulmuşsa da işbu tespitin taraflarınca kabulünün mümkün olmadığını, dilekçelerinin giriş kısmında yer verdikleri üzere davacının tasarım tescili 2017 tarihli olmakla sunmakta oldukları linkte 04/04/2016 tarihli davacının deseni ile birebir aynı desenin kamuya sunulmuş olduğunu, bu nedenle bilgilenmiş kullanıcı üzerinde bıraktığı etki yönünden ... nolu tasarımın herhangi bir yenilik ve ayırt ediciliği bulunmadığının sabit olduğunu, bilirkişi tarafından bu hususun göz ardı edilerek müvekkilinin kullanmakta olduğu desenin davacının deseni ile benzer nitelikte olduğu yönündeki tespitlere bu kapsamda itiraz ettiklerini, ... numaralı tasarımda tasarımı oluşturan öğelerin siyah ve beyaz renkli olup organik şekilde kalınlaşan ve incelen öğelerin bir araya getirilmesini, doluluk-boşluk oranları ile oluşturulmuş şeklinde tespit edildiğini, söz konusu desenler halk arasında ve günlük hayatta zebra desen olarak adlandırılmakta olup yıllardır belki de yüzyıllardır kullanılmakta olup ne müvekkilinin ne de davacı bakımından ayırt edici nitelikte olmayan desenler olduğunu, yüzyıllardır kullanılan ve birçok dünya çapında markanın birçok türde ürününde kullanılmakta olan zebra desenin tasarım olduğu iddiası da bu kapsamda abesle iştigal olduğunu, bakıldığında davacının deseninin tekrar etmeyen gelişigüzel siyah ve beyaz çizgilerden oluşan desen olduğu buna karşılık müvekkilinin kullanmakta olduğu desenin kırmızı ile belirtilen alanda yer alan spesifik bir alanın tekrarından oluşmakta olduğunu, bu kapsamda davacının deseni ile benzerlik göstermediğinin açıkça ortada olduğunu, işbu desen bakımından bilirkişi tarafından yapılan tespitlere itiraz eder, dosyanın ek rapor tanzim edilmek üzere tekrardan bilirkişiye tevdine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:İlk Derece Mahkemesince 19/03/2024 tarih ve 2023/248 D.İş sayılı kararında; Tüm dosya kapsamı deliller, TPMK kayıtları, mahallinde yapılan tespit sonucu tasarım uzmanı tarafından sunulan bilirkişi raporu, taraf itirazları üzerine yeni bir heyetten aldırılan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; bir kısım tasarımlar yönünden aleyhe tedbir istenen ürün ile davacının dayandığı tasarım tescilinin farklı olup, koruma kapsamında olmadıkları, koruma kapsamında olduğu belirtilen tasarımların ise tescil başvuru tarihi itibarıyla yeni ve ayırt edici nitelikte olmadığı anlaşılmıştır. Buna göre, TPMK'nın incelemesiz tescilsiz sistemi zamanında tesciller gerçekleşmiş olup, açılacak bir hükümsüzlük davası ile hükümsüz kılınması her zaman mümkün olduğundan bu aşamada HMK 389 maddesinde aranan yaklaşık ispat koşulu ile SMK 159 maddesinde aranan koşullar gerçekleşmediğinden tedbir talep eden vekilinin ihtiyati tedbir talebinin reddi..." şeklindeki gerekçeleri ile; "1-Mevcut delil durumuna göre yaklaşık ispat koşulu gerçekleşmediğinden ihtiyati tedbir talebinin REDDİNE, 2-Aleyhe tedbir istenen taraf kendini vekil ile temsil ettirdiğinden ve ihtiyati tedbir talebi reddedildiğinden AAÜT 2. Kısım 1. Bölüm 1/b bendi uyarınca 5.900,00 TL avukatlık ücretinin tedbir talep eden taraftan alınarak aleyhe tedbir istenen tarafa verilmesine.." şeklinde hüküm kurulmuştur.
İSTİNAF:İhtiyati tedbir talep eden vekili istinaf dilekçesinde özetle; Müvekkili adına tescilli tasarımlar ile karşı tarafın kullanmış olduğu tasarımların birebir aynı olduğunu ve hiçbir yenilik barındırmadığı gibi ayırt edici özelliğinin de bulunmadığını, müvekkiline ait tescilli tasarımın şekil ve tasarım açısından birebir taklit edildiğini, iltibasa neden olduğunun, sabit olduğunu, tüm Fikri Ve Sınai Hakları müvekkiline ait olan desenler ile karşı tarafın kullanmakta olduğu desenler SMK madde 56 kapsamında aynı olduğunu, müvekkilinin tescilli tasarımı resmen karşı tarafça taklit edildiğini ve tasarım hakkına tecavüzde bulunulduğunu, tasarım hakkı yasal mevzuatça koruma altına alınmış olup; tasarım hakkı sahibinin izni olmaksızın tasarımın aynını veya belirgin bir şekilde benzerini yapmak, üretmek, piyasaya sunmak, satmak, sözleşme akdi için icapta bulunmak, kullanmak, ithal etmek ve bu amaçlarla depolama, elde bulundurmak Tasarım Hakkına Tecavüz olarak nitelendirilmekte ve tasarım hakkı sahibine tasarımdan doğan haklara tecavüz fiillerinin durdurulması, tecavüzün giderilmesi ve maddi ve manevi zararın tazminat, tasarımdan doğan haklara tecavüz suretiyle üretilen veya ithal edilen ürünlere, bunların üretiminde doğrudan doğruya kullanılan araçlara el konulması, ürünlerin imhası vb. gibi haklar verildiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde olmadığını, kararın bu yönü ile de kaldırılmasını, tüm bu nedenlerle aleyhe kararın kaldırılarak tedbir taleplerinin kabulünü talep etmiştir.
İSTİNAFA CEVAP Karşı taraf vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; Bilirkişi raporunda ... numaralı tasarıma ilişkin re’sen yapılan inceleme sonucunda ulaşılan sonuçlara yer verildiğini, bu sonuçlarda davacının tasarım hakkını aldığı tarihten öncesi olan; 27 Haziran 2019 tarihli ekran görüntüsü ve 17 Şubat 2019 tarihli ekran görüntüsüne yer verildiğini, bu haliyle desenin davacının tasarımı niteliğinde olmadığının sabit olduğunu, bu ekran görüntülerine bakıldığında bunların davacının tasarım deseni ile renk bakımından dahi birebir aynı olduklarını, bu haliyle tasarım korumasına konu edilemeyeceğinin açıkça ortada olduğunu, davacının söz konusu desen üzerinde tasarım tescili almış olmasının desenin ayırt edici olduğunu göstermediğini, desen tasarımının basit bir başvuru ile başvuruya itiraz yapılmaması halinde kolayca tescil ettirilebildiğinden ayırt edicilik bakımından delil teşkil etmediğini, tasarımın tescili alınan desenlere karşı da ilgili mahkemelerde tasarımın hükümsüzlüğü davası açılarak bunların hükümsüzlüğüne mahkemelerce hükmedilebildiğini, bu haliyle davacı her ne kadar kendi tasarım başvurusundan çok daha eski tarihli kullanımlar söz konusuyken tasarım hakkına sahip olduğunu ve bu hakkının korunması gerektiğini iddia etmekteyse de bu iddialarının da gerçeği yansıtmadığını, davacının ihtiyati tedbir talebinin dayanağını tasarım hakkının ihlal edilmiş olması oluşturmakla birlikte dosya kapsamında iki tane bilirkişi raporu alındığını, bu her iki rapor da birbirine paralel olarak tasarım ihlali bulunmadığı yönünde tespitler içerdiğinden bahisle, davacı tarafından sunulan istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir. İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Tedbir talep eden vekili müvekkilinin uzun zamandan beri tekstil sektöründe faaliyet gösterdiğini, gerek yurt içi gerek yurt dışında kendi markasının üreticisi konumunda olduğunu, müvekkilinin ... , ..., ... , ... , ... , ..., ... tescil numaralı desen tasarımlarının hak sahibi olduğunu, karşı tarafın müvekkilinin herhangi bir izni olmaksızın tescilli desen tasarımlarını haksız, izinsiz olarak kullandığını, üretildiğini ve satışının yapıldığını, bu durumun iltibasa sebebiyet verdiğini, karşı tarafın haksız kazanç elde ettiğini, müvekkilinin bilinirliğinden faydalandığını, bu nedenlerle belirtilen hususların bilirkişi marifetiyle tespitini,akabinde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir. Tasarım uzmanı bilirkişiye ait 22/11/2023 tarihli raporda özetle; tespit isteyen tarafa ait ...(12) numaralı tasarım ile aleyhine tespit istenene ait iş yerinde tespit edilen ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunduğunu, bu sebep ile farklı olarak algılandıklarını, tespit isteyen tarafa ait ...(4) numaralı tasarım ile aleyhine tespit istenene ait iş yerinde tespit edilen ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığını, bu sebep ile benzer olarak algılandıklarını, tespit isteyen tarafa ait ... (4) numaralı tasarım ile aleyhine tespit istenene ait iş yerinde tespit edilen ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunduğu, bu sebep ile farklı olarak algılandıklarını, tespit isteyen tarafa ait ... (9) numaralı tasarım ile aleyhine tespit istenene ait iş yerinde tespit edilen ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunduğunu, bu sebep ile farklı olarak algılandıklarını, tespit isteyen tarafa ait ... (5) numaralı tasarım ile aleyhine tespit istenene ait iş yerinde tespit edilen ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığını, bu sebep ile benzer olarak algılandıklarını, tespit isteyen tarafa ait ... (13) numaralı tasarım ile aleyhine tespit istenene ait iş yerinde tespit edilen ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunduğunu, bu sebep ile farklı olarak algılandıklarını bildirmiştir. Bilirkişi raporuna itiraz üzerine mahkemece bilirkişi heyetinden rapor aldırıldığı bilirkişi heyetine ait 06/02/2025 tarihli raporda özetle; tespit talep eden tarafa ait 06.09.2019 başvuru tarihli ...numaralı tasarım tescili ile Aleyhinde Tespit talep edilen tarafa ait ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıklarını, tespit talep eden tarafa ait 06.09.2019 başvuru tarihli ... numaralı tasarım tescili ile Aleyhinde Tespit talep edilen tarafa ait ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar bulunmadığını, bu sebep ile benzer olarak algılandıklarını, tespit talep eden tarafa ait 21.06.2017 başvuru tarihli ... numaralı tasarım tescili ile aleyhinde tespit talep edilen tarafa ait ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar bulunmadığını, bu sebep ile benzer olarak algılandıklarını, tespit talep eden tarafa ait 06.09.2019 başvuru tarihli ... numaralı tasarım tescili ile Aleyhinde Tespit talep edilen tarafa ait ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar bulunduğunu, bu sebep ile farklı olarak algılandıklarını, tespit talep eden tarafa ait 07.04.2016 başvuru tarihli ... numaralı tasarım tescili ile Aleyhinde Tespit talep edilen tarafa ait ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar bulunduğu, bu sebep ile farklı olarak algılandıklarını, tespit talep eden tarafa ait 09.11.2021 başvuru tarihli ... numaralı tasarım tescili ile aleyhinde tespit talep edilen tarafa ait ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar bulunduğu, bu sebep ile farklı olarak algılandıklarını, ... numaralı tasarım tescilinin başvuru tarihi olan 21.06.2017 tarihinden önce kamuya sunulduğunu, ... numaralı tasarım tescilinin başvuru tarihi olan 06.04.2018 tarihinden önce kamuya sunulduğunu, ... ve ... numaralı tasarım tescillerinin başvuru tarihi olan 06.09.2019 tarihinden önce kamuya sunulduğunu, ... numaralı tasarım tescilinin başvuru tarihi olan 09.11.2021 tarihinden önce kamuya sunulduğu belirtilmiştir.Somut olayda ihtiyati tedbir talep eden vekili müvekkiline ait tescilli tasarımlara davalı tarafından tecavüz edildiğini ileri sürerek ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiş ise de mahkemece aldırılan bilirkişi heyet raporu, göz önüne alındığında ihtiyati tedbirin reddine dair verilen karar yerindedir. Saptanan ve hukuksal durum bu olunca; tarafların dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dosyadaki tespitlere ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, 6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda ilk derece mahkemesi kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla yapılan inceleme neticesinde ihtiyati tedbir talep eden vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Usûl ve yasaya uygun Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 04/10/2023 tarih ve 2023/248 E., 2023/246 K. sayılı kararına karşı İhtiyati tedbir talep eden vekili tarafından yapılan istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcı İhtiyati tedbir talep eden tarafından peşin yatırıldığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,3-İhtiyati tedbir talep eden tarafça istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,4-İncelemenin duruşmasız olarak yapılması sebebiyle taraflar yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,5-Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine,6-Karar tebliği, harç tahsil müzekkeresi düzenlenmesi, harç ve avans iadesi işlemlerinin İlk derece Mahkemesince yerine getirilmesine,6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve 6100 Sayılı HMK'nın 362/(1)-f. ve 394/(5). maddeleri gereğince, kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.06/06/2024