T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2023/1087
KARAR NO : 2025/1653
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İstanbul 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi
TARİHİ: 30/03/2023
NUMARASI : 2021/396 E. - 2023/94 K.
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Fikir Ve Sanat Eseri Sözleşmesinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 04/12/2025
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ... tarafından İstanbul 25. İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası ile başlatılan takibe, Davalı Şirketçe yapılan hukuki dayanaktan yoksun itirazın iptaline, haksız ve kötü niyetli olarak takibe itiraz edilmesi nedeniyle takibe konu toplam 51.634,29-TL olan asıl alacağa, faize ve tüm ferilerine Davalı Şirket tarafından yapılan hukuki dayanaktan yoksun ve bütünüyle usulsüz itirazın iptaline, Davalı Şirket aleyhine %20 icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile ücreti vekâletin Davalı Şirkete tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, müvekkil şirket merkezinin Küçükçekmece ilçesi sınırlarında bulunması sebebi ile yetkili icra dairelerinin Küçükçekmece İcra Müdürlüğü olduğu, yetkili mahkemelerinin, Bakırköy Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi olduğu, öncelikle davanın usulden reddine ,aksi halde esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; "Toplanan deliller, İstanbul 25. İcra Müdürlüğünün icra takip dosyası, taraflar arasındaki müzik yayın sözleşmesi ve HMK 266 madde kapsamında mali bilirkişinin dosyadaki deliller ile uyumlu kök ve ek raporları bir bütün olarak incelendiğinde; Taraflar arasındaki sözleşme hükümleri uyarınca davalı tarafın 31.12.2012 tarihinden en geç bir ay öncesine kadar sözleşmeyi sona erdirmek istediğini ifade eden bildirimi noter kanalı ile yazılı olarak ... a bildirmediği, Davalı tarafından ... a 23.09.2013-20147 yevmiye numaralı ihtarname ile ’'31.12.2012 '' tarihi sonrasında önceki sözleşmenin geçersizliği ve yenilenmediğinin ihtar edildiği ,dava konusu fatura aslının ihtarname ekinde iade edildiği, ancak tarafların aralarındaki imzalanan sözleşme Madde 9 düzenlemesinde; Sözleşmenin süresi ve feshi maddesinde’’ taraflarından biri sözleşmenin sona erme tarihi 31.12.2012 tarihinden en geç bir ay öncesinde sözleşmeyi sona erdirmek istediğini ifade eden bildirimi noter kanalı ile yazılı tarafa bildirmediği takdirde ,sözleşme ... tarafından ilan edilecek ilgili yılın tarifesi üzerinden 1 er yıllık süre ile devam eder ‘’ Madde 7 Mali Şartlar maddesinde’’ d)Lisans alan ,ödemelerini iş bu sözleşmede belirtilen ödeme tarihlerinde yapmaması durumunda ... tarafından herhangi bir yazılı ihtara gerek kalmaksızın temerrüte düşeceğini kabul beyan ve taahhüt ettiği’, konusundan tarafların karşılıklı anlaşmaya varmış oldukları , davalının basiretli bir tacir olması nedeniyle sözleşme hükümleri ile bağlı olduğu, ... ın 01.01.2013-31.12.2013 dönemi telif bedeli için düzenlenmiş , 05.09.2013 tarihli, D- 545055 seri ve sıra numaralı toplam 20.673,36 TL fatura bedeli kadar sözleşme den kaynaklı olarak davalıdan alacaklı olduğu , İstanbul 25.İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosya için 51.634,29 TL icra takibi, dava dilekçesinde de aynı rakam üzerinden dava açtığı, ancak yapılan mali inceleme sonucu 52.148,55 TL asıl alacak ve faiz Hesap edildiği, taleple bağlılık ilkesi gereği davacının 51.634,29 TL alacaklı olduğu gerekçesi ile,1-İstanbul 25. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra takip dosyasında davalı borçlu tarafça yapılan itirazın iptaline, takibin taleple bağlılık ilkesi gereği toplam 51.634.29 TL üzerinden devamına, 2-Kabul edilen takip tutarının takdiren % 20' si üzerinden hesaplama yapılmak suretiyle icra inkar tazminatının da davalıdan tahsil edilerek davacıya verilmesine, karar verilmiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; -davanın hak düşürücü süre içerisinde açılmadığını, zamanaşımına uğramış olup zamanaşımı itirazlarının da yerel mahkemece dikkate alınmadığını, -Görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, müvekkili şirket merkezinin Küçükçekmece ilçesi sınırlarında bulunması sebebi ile yetkili icra dairelerinin Küçükçekmece İcra Müdürlükleri olduğunu, Küçükçekmece İcra Müdürlüklerinde başlatılması gereken icra takiplerine ilişkin ikame edilecek Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi görev alanına giren davaların ise yetkili mahkemeleri, Bakırköy Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi olduğunu, işbu sebeple İstanbul İcra Müdürlükleri ve İstanbul Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemelerinin yetkisiz olması sebepleri ile davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, -İcra takibine dayanak olarak ödeme emri ekinde gönderilen sözleşmenin 01.04.2012- 31.12.2012 tarihleri arasındaki dönemi kapsadığını, dayanak faturayla ise 2013 yılına ait telif bedeli talep edildiğini, zincir marketçilik faaliyetini yürüten müvekkili şirketin mağazalarında 2013 yılı için telif bedelini ödenmesini gerektirecek bir eser kullanımı söz konusu olmadığı gibi buna dair bir tespit ve 2013 yılına ait geçerli bir sözleşme de mevcut olmadığını, müvekkili şirket tarafından belirtilen sözleşme kapsamında herhangi bir hizmet alınmadığını, müvekkili şirketin icra takibine ve davaya konu faturayı kabul etmediğini, Bakırköy 30. Noterliği 15.09.2014 tarih ... yevmiye numaralı ihtarname ile yasal süresi içerisinde davacı tarafa bildirdiğini, fiilen uygulanmayan lisans sözleşmesine dayalı alacak talebinin de M. K. m. 2 kapsamında hukuken himaye edilmesinin düşünülemeyeceğini, ayrıca geriye dönük fahiş faiz ve KDV taleplerinin de geçerli bir hukuki dayanağı olmadığını, -Davacı tarafın, müvekkili şirket tarafından iade edilen faturayı icra takibine konu etmesinin hukuka, yasaya ve usule aykırı olduğunu, işbu sebeple davacı taraf lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesinin hatalı olduğunu, kullanılmayan hizmete ilişkin uzun yıllar öncesinde iade edilen faturaya ilişkin müvekkili şirket aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil ... tarafından açılan itirazın iptali davası süresinde olduğunu, huzurdaki davanın 24.12.2021 tarihinde açıldığını, davanın süresinde olduğunu, Fikri ve sınai haklar hukukun alt uzmanlık dallarından biri olduğunu, Davalı ile müvekkili ... arasındaki hukuki uyuşmazlık taraflar arasındaki telif haklarından kaynaklanan lisans sözleşmesi gereği ödenmesi gereken mali hak bedellerinin ödenmemesinden kaynaklandığını, ihtilafın FSEK'in düzenlediği hukuki ilişkiden doğduğunu, MAhkemenin görevli olduğunu, Davalı ... ALIŞVERİŞ HİZMETLERİ A.Ş.'nin başlatılan takiple İstanbul 25.İcra Müdürlüğü'nün açtığı ... esas sayılı icra dosyasına itiraz ettiğini; lisans sözleşmesinin 11. maddesinde;"İşbu sözleşmeden doğacak uyuşmazlıkların çözümünde İstanbul Merkez Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkilidir." denildiğini, yetki bakımından itirazın temelsiz olduğunu, Taraflar arasında imzalanan "Mağaza, Market, Alışveriş Merkezi, Ticaret Merkezi vb. Mahallere İlişkin Müzik Eserleri Yayın İzni Sözleşmesi"nin "Sözleşmenin Süresi ve Feshi" başlıklı 9.maddesinde: "Sözleşme 01.04.2012-31.12.2012 tarihleri arasındaki süreyi kapsar. Taraflardan biri, sözleşmenin sona erme tarihi olan 31.12.2012 tarihinden en geç 1 ay öncesinde, sözleşmeyi sona erdirmek istediğini ifade eden bildirimi noter kanalı ile yazılı olarak karşı tarafa bildirmediği takdirde, sözleşme ... tarafından ilan edilecek ilgili yılın tarifesi üzerinden 1'er yıllık süre ile devam eder." denildiğini, Davalı tarafın müvekkili ...'a hiçbir fesih bildirimi göndermediğini, taraflar arasında herhangi bir fesih bildirimi olmadığından taraflar arasında akdedilen 17.04.2012 tarihli "Mağaza, Market, Alışveriş Merkezi, Ticaret Merkezi vb. Mahallere İlişkin Müzik Eserleri Yayın İzni Sözleşmesi" kendiliğinden yenilendiğini, dolayısıyla davalı tarafın iddiasının aksine sözleşme 2013 yılında da devam ettiğini, müvekkili ...'ın davalıya gönderdiği faturanın tahakkuk ettiğini, Davalı tarafın 2013 yılına ait geçerli bir sözleşme olmadığına dair iddiasının hukuksuz olduğunu, taraflar arasında akdedilen Sözleşmenin; “Mali Şartlar” başlıklı 7. maddesinde: "a) LİSANS ALAN, 01.04.2012-31.12.2012 tarihleri arasındaki süre için ...'a ödemeyi kabul ettiği toplam 15.461,78 TL+KDV mali hak bedelini 06.04.2012 tarihine kadar ödeyecektir. c) Ödemelerin gecikmesi halinde LİSANS ALAN, Türk Lirası için aylık %2,03 gecikme faizini ...'a ödeyeceğini açıkça kabul, beyan ve taahhüt eder." hükümleri yer aldığını, istinaf taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Dava, İİK 67.maddesi uyarınca açılan itirazın iptali davasıdır. Davacı taraf davanın sözleşme kapsamında ödemekle yükümlü olduğu mali hak bedellerini ödemediğini iddia etmiş, davalı taraf ise davanın reddini savunmuştur.Dava konusu uyuşmazlık; İst. 25. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile yapılan takibe davalı yanca gerçekleşen itirazın iptali, haksız ve kötü niyetli olarak itiraz edildiği kapsamında %20 inkar tazminatına hükmedilmesi kapsamında açılmış bir davadır. (harca esas değer 51.634,29 TL) Bilirkişi Yıldız Yeksan 02/11/2022 tarihli bilirkişi raporunda; davada uyuşmazlık konusunun, davalı hakkında İstanbul 25.İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyası ile başlatılan ilamsız takibin, davalının itirazının iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkin olduğu, Davacı ticari defterlerinin 2013 ve 2014 yılı için açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapıldığı, defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, Davalı ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin 2013 ve 2014 yılları için süresin de yapıldığı, yevmiye kapanış tasdikinin sadece 2014 yılı için süresinde yapıldığı, 2013 yılı için sahibi lehine delil niteliği taşımadığı ,2014 yılı için sahibi lehine delil niteliği taşıdığı , Davalı tarafın 31.12.2012 tarihinden en geç bir ay öncesine kadar sözleşmeyi sona erdirmek istediğini ifade eden bildirimi noter kanalı ile yazılı olarak ... a bildirmediği, Davalı tarafından ... a ... yevmiye numaralı ihtarname ile ’31.12.2012' tarihi sonrasında ... a ait müzik eserleri yayınlarının tüm mağazalarda durdurulduğu ve mağazalarında 2013 yılı müzik eserleri yayını konusunda ... firması ile anlaşma yapıldığı Bu sebeple ,önceki sözleşmenin geçersizliği ve yenilenmediğinin ihtar edildiği ,dava konusu fatura aslının ihtarname ekinde iade edildiği , Davalı ticari defter kayıtlarında dava konusu faturanın davalı kayıtlarına alınmadığı, Ancak tarafların aralarındaki imzalanan sözleşme Madde 9 Sözleşmenin süresi ve feshi maddesinde’’ taraflarından biri sözleşmenin sona erme tarihi 31.12.2012 tarihinden en geç bir ay öncesinde sözleşmeyi sona erdirmek istediğini ifade eden bildirimi noter kanalı ile yazılı tarafa bildirmediği takdirde ,sözleşme ... tarafından ilan edilecek ilgili yılın tarifesi üzerinden 1 er yıllık süre ile devam eder ‘ Madde 7 Mali Şartlar maddesinde’’ d)Lisans alan ,ödemelerini iş bu sözleşmede belirtilen ödeme tarihlerinde yapmaması durumunda ... tarafından herhangi bir yazılı ihtara gerek kalmaksızın temerrüte düşeceğini kabul beyan ve taahhüt ettiği’’, konusundan tarafların karşılıklı anlaşmaya varmış oldukları , ... ın 01.01.2013-31.12.2013 dönemi telif bedeli için düzenlenmiş , 05.09.2013 tarihli, D- 545055 seri ve sıra numaralı toplam 20.673,36 TL fatura bedeli kadar sözleşmeden kaynaklı olarak davalıdan alacaklı olduğu, Davacı ...’ın İstanbul 25.İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosya için 51.634,29 TL icra takibi, dava dilekçesinde de aynı rakam üzerinden dava açtığı, ancak yapılan inceleme sonucu 52.148,55 TL asıl alacak ve faiz Hesap edildiği, taleple bağlılık ilkesi gereği davacının 51.634,29 TL alacaklı olduğunu bildirmiştir.Bilirkişi ... 27/01/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda; İşletilmiş Faize Kdv uygulanması da ise 3065 Sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu dikkate alınarak hesaplandığı, Bu açıklanan nedenlerden dolayı Kök Raporda ulaşılan sonuç ve kanaat iş bu ek raporda da değişmediğini bildirilmiştir.Taraflar arasında 17.04.2012 tarihli "Mağaza, Market, Alışveriş Merkezi, Ticaret Merkezi vb. Mahallere İlişkin Müzik Eserleri Yayın İzni Sözleşmesi" imzalandığı, icra takibine konu borcun para borcu olduğu, HMK 10. Madde ve TBK 89. Madde gereğince, ifa yeri icra müdürlüğü ve mahkemeleri sıfatıyla, alacaklının yerleşim yeri icra müdürlüğü ve mahkemelerinin yetkili olduğu ayrıca taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 11. Maddesine göre de;"İşbu sözleşmeden doğacak uyuşmazlıkların çözümünde İstanbul Merkez Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkilidir." denildiği, davalı tarafın yetki itirazının yerinde olmadığı, görev yönünden de alacağın telif alacağı olması nedeniyle FSHHM'de görülmesinde aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.Davalı yanca, davacı tarafa fesih bildirimi yapıldığı iddia edilmiş ise de; Taraflar arasında imzalanan "Mağaza, Market, Alışveriş Merkezi, Ticaret Merkezi vb. Mahallere İlişkin Müzik Eserleri Yayın İzni Sözleşmesi"nin "Sözleşmenin Süresi ve Feshi" başlıklı 9.maddesinde: "Sözleşme 01.04.2012-31.12.2012 tarihleri arasındaki süreyi kapsar. Taraflardan biri, sözleşmenin sona erme tarihi olan 31.12.2012 tarihinden en geç 1 ay öncesinde, sözleşmeyi sona erdirmek istediğini ifade eden bildirimi noter kanalı ile yazılı olarak karşı tarafa bildirmediği takdirde, sözleşme ... tarafından ilan edilecek ilgili yılın tarifesi üzerinden 1'er yıllık süre ile devam eder." denildiği, davalı tarafından davacıya keşide edilen Bakırköy 30. Noterliği 15.09.2014 tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamenin belirtilen süreye riayet edilerek sonlandırılmadığı, bu nedenle 2012 yılına ait faturaların alacak hesabına dahil edilmesinde aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştırDavacının takipteki talebi, Sözleşmedeki mali şartlar uyarınca ödenmeyen yayın bedellerinin tahsiline ilişkindir. Davacı Sözleşme kapsamında oluşan bedellerin tahsilini talep etme hakkına sahiptir. Davalı taraf, alacağın yargılama gerektirdiği iddiasında ise de, sözleşme gereği ödenmesi gereken bedellerin belirlenebilir olması nedeniyle alacağın likit kabul edilerek icra inkar tazminatına hükmedilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmamıştır.Dosyaya sunulan sözleşme içeriğinde taraflar arasında müzik eserleri yayın sözleşmesinin düzenlendiği, yargılama sırasında bilirkişi incelemesi yapıldığı, yapılan bilirkişi incelemesinde; davacı tarafın alacak kalemlerinin sözleşmeye uygun olarak hesaplandığı, faiz hesabının da sözleşme hükümlerine göre yapıldığı, bilirkişi raporlarının bu haliyle ayrıntılı incelemeyi içerdiği gibi istinaf denetimine de elverişli nitelikte bulunduğu, bu itibarla ilk derece mahkemesince hükme esas alınmasında bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla, davalı vekilinin istinaf taleplerinin esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Usûl ve yasaya uygun İstanbul 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 30/03/2023 tarih ve 2021/396 E., 2023/94 K. sayılı kararına karşı davalı vekili tarafından yapılan istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2- 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 3.527,13 TL nispi istinaf karar ve ilam harcından peşin yatırılan 881,78 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.645,35 TL harcın davalıdan tahsiliyle Hazineye gelir kaydedilmesine, 3- Davalı tarafça istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,4- İncelemenin duruşmasız olarak yapılması sebebiyle taraflar yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,5- Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine,6- Karar tebliği, harç tahsil müzekkeresi düzenlenmesi, harç ve avans iadesi işlemlerinin İlk derece Mahkemesince yerine getirilmesine, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve 6100 Sayılı HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince, miktar itibariyle kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 04/12/2025