T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2022/1382 Esas
KARAR NO: 2025/338
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ: 28/06/2022
NUMARASI: 2021/616 E. - 2022/570 K.
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 27/02/2025
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü: Tarafların İddia ve Savunmaları: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: davalı şirket tarafından başlatılan İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasında takibe konu çekin müvekkili şirket tarafından cirolanmadığını, ayrıca çek üzerindeki unvanın müvekkili şirketin tam unvanından farklı olduğunu, icra takibinin durdurulmasını, borçlu olmadıklarının tespitini ve kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep ettiklerini, takip dosyasından gönderilen ödeme emrinin 13.09.2021 tarihinde davacı şirkete tebliğ edilmiş olup, takibe konu borca, faize, ferilerine ve imzaya açıkça ve süresi içerisinde İstanbul Anadolu 9. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2021/312 E. Sayılı dosyası üzerinden itiraz edildiğini, çekin lehdarı her ne kadar davacı ...San. Tic. ve Ltd Şti. imiş gibi görülmekte ise de, hiçbir zaman keşideci ... Dekorasyon tarafından böyle bir çek keşide edilerek taraflarına teslim edilmediğini ve müvekkili şirket tarafından da cirolanmadığını, ...san. Ve Tic. Ltd. Şti.'ye teslim edilmediğini, çekin ön yüzünde lehdar olarak ... İnş. San Tic. Ve Ltd. Şti., arkasındaki ciroda ise ... İnşaat San. Ve Ltd. Şti. Şeklinde birbirinden farklı unvanlar olduğunu, ayrıca müvekkilinin unvanının çekteki her iki unvandan farklı olup, tam unvanının ...Sanayi Ve Tic. Ltd. Şti' olduğunu, çekin muhatabının müvekkili olmadığını, müvekkili şirketin İstanbul ... İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyasında takip dayanağı olan 05.06.2021 tarihli, ... seri nolu, 105.400 TL bedelli 1 adet çekten dolayı borçlu bulunmadığının tesbitine, %20’den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatının davalıdan tahsiline, karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesini özetle; davacının bu davayı açmakta hukuki yararı bulunmadığını, çünkü İstanbul Anadolu 9. İcra Hukuk Mahkemesi’nde (2021/312 E.) takibin iptali için açılmış derdest bir davanın bulunduğunu savunarak, davanın usulden reddini, esas yönünden ise çeke ilişkin borç bulunmadığını kabul etmekle birlikte, müvekkilinin kötü niyetli olmadığı ve imzanın davacıya ait olup olmadığını bilemeyeceği gerekçesiyle kötü niyet tazminatı talebinin reddini istemiştir.
İlk Derece Mahkemesi Kararı: Mahkemece; "Davacının davasının KABUL NEDENİYLE KABULÜ İLE; İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında takip dayanağı olan 05.06.2021 tarihli, ... seri nolu, 105.400 TL bedelli çekten dolayı borçlu bulunmadığının tesbitine, 2-İİK m. 72/4 teki koşullar oluşmadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine," karar verilmiştir.
İleri Sürülen İstinaf Sebepleri: Davacı vekili tarafından süresinde istinaf yoluna başvurulmuş olup, davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; İstanbul Anadolu ...İcra Müdürlüğü'nün ... Sayılı dosyasından müvekkile borçlu olmadığına karar verildiğini, verilen kararın sonuç itibariyle yerinde bulunmadığını, davalı tarafın dosyada mevcut bulunan savcılık beyanları ve şahit beyanları ile sair belgeler incelendiğinde çekin müvekkili şirkete ait olmadığını, C. Savcılığına yapılan şikayete rağmen davalı şirket tarafından icra takibine geçildiğini, davalı şirket bilerek haksız ve kanunsuz olarak icra takibi başlattığını, davanın açılmasına sebebiyle davalı şirket hakkında kötüniyet tazminatına karar verilmesi gerektiğini, davalı tarafa avukatlık ücreti ödemesinin yüklenmemesi de kanuna aykırı bulunduğunu beyanla İstanbul Anadolu 6. Asliye ticaret Mahkememsinin 2021/616 Esas 2022 /570 Karar sayılı ve 28.06.2022 tarihli kararının bozulmasına ve dosyanın yeniden incelenme üzere ilk derece Mahkemesine gönderilmesine veya Bölge Adliye Mahkemesinde görülmesine karar verilirse İlk derece Mahkemesi hükmünün kaldırılması ve talepleri gibi yeniden hüküm kurulmasını karar verilmesini talep etmiştir. Davalı cevap dilekçesinde özetle; davacının ileri sürdüğü istinaf sebeplerinin ve iddialarının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, yerel mahkeme kararının yerinde olduğunu beyan ederek, yerel mahkeme kararının onanmasına ve davacının istinaf talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede; Dava, takip konusu çekte imza inkarına dayalı menfi tespit istemine ilişkindir. İstanbul Anadolu .. İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasında, ... Bankası, 05.06.2021 tarihli, 105.400.-TL bedelli, ... seri no'lu çeke dayalı olarak davalı tarafından takibe geçildiği, davacının takip borçlularından olduğu, davalı tarafça cevap dilekçesi ile esas yönden davanın kabul edildiğinin beyan edildiği mahkemece kabul nedeniyle davanın kabulüne, davalının açtığı takibin haksız ve kötü niyetli olduğuna ilişkin delil bulunmadığından kötüniyet tazminatı talebinin reddine, davalının, davanın açılmasına kendi hâl ve davranışıyla sebebiyet vermemesi ve yargılamanın ilk duruşmasında da davacının talep sonucunu kabul etmesi sebebiyle yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına şeklinde hüküm kurulmuştur. Davacı vekili, kötüniyet tazminatı talebinin reddi ile davacı yararına vekalet ücreti hükmedilmemesine ilişkin istinaf talep etmiştir. İstanbul Anadolu 9. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2021/312 E. Sayılı, 2021/620 K. Sayılı dosyasında, davacının imza itirazının kabulü ile takibin davacı yönünden durdurulmasına ilişkin hükmün İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 20.Hukuk Dairesinin 16/02/2022 tarih 2022/473E- 2022/497K sayılı kararı ile istinaf talebinin usulden reddine dair kesin kararı ile 16/02/2022 tarihinde kesinleştiği görülmüştür. 2004 Sayılı İcra İflas Kanunu'nun 72/5. maddesi hükmüne göre, menfi tespit davasının davacı lehine sonuçlanması üzerine, alacak likit olsun veya olmasın, böyle bir alacağa dayalı takibin, haksız ve kötü niyetli olması halinde, istem varsa, davacı lehine kötü niyet tazminatına hükmedilmesi gereklidir. Takibin haksız olması tek başına yetmemekte, ayrıca kötü niyetli olması da gerekmekte olup, ispat yükü; takibin kötü niyetli olduğunu iddia eden davacı üzerindedir. Somut olayda dava ve takip konusu çekin lehtarının davacı olduğu, çekteki ciro silsilesinde görünüşe göre bir kopukluk bulunmadığı, davalının lehtar ile doğrudan ilişkisinin olmadığı ara cirantadan sonra çeki iktisap ettiği, davacı imzasının geçersiz olduğunu bilecek durumda olmadığı, çeki iktisabında ağır kusuru ve kötüniyetli olduğuna dair delil bulunmadığı, çekteki bir kısım imzaların geçersiz sahibini bağlamayan imzalar olması, geçerli imza sahibi olanların sorumluluğunu kaldırmadığından ve çekin kambiyo vasfını etkilemediğinden davalı hakkında suç duyurusunda bulunulmuş olması tek başına kötüniyetli olduğunu kanıtlamaya yeterli değildir. Bu nedenlerle davalı hakkındaki takibin haksız ve aynı zamanda kötüniyetli olduğu ispatlanamadığından yasal koşulları bulunmayan kötüniyet tazminatı talebinin reddi kararında bir isabetsizlik söz konusu değildir. Davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmemiş olmasına gelince ; HMK 323.maddede sayılan yargılama giderlerinden olan vekalet ücretinden aynı yasanın 326.maddesi uyarınca yargılamada haksız çıkan taraf sorumludur. HMK 312.maddesi hükmü gereğince,kabul beyanında bulunan taraf davada aleyhine hüküm verilmiş gibi yargılama giderlerini ödemeye mahkum edilir. Kural bu olmakla beraber maddenin 2. fıkrasında da; "Davalı davanın açılmasına kendi hal ve davranışları ile sebebiyet vermemiş ve yargılamanın ilk duruşmasında talep sonucunu kabul etmiş ise yargılama giderlerini ödemeye mahkum edilmez." hükmü getirilmiştir. Davanın kabulünde vekalet ücretinin ne şekilde belirleneceği,yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 6.maddesi ile "anlaşmazlık davanın konusuz kalması, kabul, feragat,sulh veya her hangi bir nedenle; ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar giderilirse,tarife hükümleri ile belirlenen ücretlerin yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra giderilirse tamamına hükmolunur..." şeklinde düzenlenmiştir. Davalı, davacı aleyhine takip yaptığından hakkında dava açılmasına sebebiyet verdiği, HMK 312. maddesi gereğince davada mahkum olmuş gibi yargılama giderlerinden olan vekalet ücretinden sorumlu tutulması gerektiği, ancak davalı ön inceleme tutanağı imzalanmadan önce cevap dilekçesi ile davayı kabul etmiş olduğundan vekalet ücreti yönünden, dava değeri üzerinden yürürlükteki tarife hükümlerine göre hesaplanacak nisbi vekalet ücretinin 1/2 sinden sorumlu tutulmalıdır. Bu itibarla mahkemece davacı yararına vekalet ücretine hükmedilmemesi doğru görülmemiştir. Davacı vekilinin İstinaf başvurusunun kısmen kabulü ile HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince kararın kaldırılmasına, davanın kabul beyanı nedeniyle kabulü ile davacı yararına (30.000,00 TL) vekalet ücretinin hüküm altına alınmasına karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacı vekilinin istinaf isteminin KISMEN KABULÜ ile, 2-İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 28/06/2022 tarih, 2021/616 E. 2022/570 K. Sayılı kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince KALDIRILMASINA, ancak belirtilen hususlar yeniden yargılamayı gerektirmediğinden yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına, 3-Davanın kabul beyanı nedeniyle KABULÜ İLE; İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında takip dayanağı olan 05.06.2021 tarihli, ... seri nolu, 105.400 TL bedelli çekten dolayı borçlu bulunmadığının tespitine, 4-İİK m. 72/4 teki koşullar oluşmadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine, 5-İlk derece mahkemesinde yapılan yargılama giderleri ve harca ilişkin; 5/a-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 8.022,98 TL karar harcından peşin alınan 2.005,75 TL'nin mahsubu ile 6.017,232 TL harcın davalıdan tahsiliyle Hazineye gelir kaydedilmesine, 5/b-Davacı tarafından ilk derece mahkemesinde yapılan: 59,30 TL başvurma harcı, 2.005,75 TL peşin harç, 8,50 TL vekalet harcı, 125,50 TL tebligat, müzekkere ve posta gideri olmak üzere toplam 2.199,05 TL'nin, davalıdan tahsiliyle davacıya verilmesine, 5/c-Davalı tarafından ilk derece mahkemesinde yapılan, yargılama gidere bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 5/ç-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsiliyle davacıya verilmesine, 6-İstinaf aşamasında yapılan yargılama giderleri ve harca ilişkin;6/a-İstinaf talebi kabul edildiğinden davacı tarafça yatırılan istinaf harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,6/b-İstinaf yargılaması için davacı tarafından yapılan 220,70 TL istinaf yoluna başvurma harcı, 18,00 TL tebligat, müzekkere ve posta gideri olmak üzere toplam 238,70 TL'nin davalıdan tahsiliyle davacıya verilmesine, 6/c-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti tayinine yer olmadığına, 7-6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince var ise bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve 6100 Sayılı HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince, miktar itibariyle kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 27/02/2025