T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2024/427 Esas
KARAR NO: 2026/782
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:İstanbul Anadolu 2. Fikri Ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi
TARİHİ: 30/11/2023
NUMARASI:2021/104 E. - 2023/322 K.
DAVANIN KONUSU:Fikir Ve Sanat Eseri (Maddi Tazminat İstemli)
İSTİNAF KARAR TARİHİ:07/05/2026
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ...... Üniversitesinden endüstriyel ve görsel tasarım bölümünden mezun olup akabinde Milano‟da 27 yıl grafik ve görsel tasarım konusunda çalıştığı, Yaklaşık 15 yıl Milano'da kendi kurduğu tasarım şirketi ile İtalya'nın önemli şirketlerine (........) hizmet veren müvekkili davacının tüm bunların yanında ayrıca ahşap, metal ve mücevher tasarımı eğitimi aldığı ve çok çeşitli dünya markaları adına çeşitli tasarımlar üreterek söz konusu markalar ile güven temelinde çalışmalarını devam ettirdiği,Davacı müvekkilinin başta kendi ülkesi olan italya‟da dünya çapındaki şirketlere tasarımlar yaptığı, davacı...‟nun davalı ... ile Aralık 2019 yılında markalaşma konusunda uzman olan ortak bir tanıdıkları vasıtasıyla tanıştığı, tecrübesi ve deneyimini ispatlamış bulunması nedeniyle davacıya söz konusu koleksiyonu yaratımı için teklifte bulunulduğu, hedef kitlesinin 30-40 yaşları arasında lüks mücevher kullanan, rafine bir zevk anlayışına sahip, ekonomik seviyesi oldukça yüksek kariyer kadınları olacağına ve söz konusu yaratımların tüm dünyada satılmasının hedeflendiğine ilişkin bilgi verildiği, davacının (2 yüzük, 2 kolye, 2 bileklik, 2 küpe) tasarıma ilişkin olarak italyan pazarında talep edeceği meblağın 10.000 Euro olacağını belirttiği, Türkiye'de alacağı ilk iş olacağı ve isminin Türkiye'de duyulmasını sağlayacağına inancından dolayı 2.000 Dolar tutarındaki ücrete karşılık anlaşıldığı, destek olmaktan memnun olacağını karşı tarafa bildirerek, herhangi bir yazılı sözleşmeye ihtiyaç duymaksızın (sözlü kurulan) sözleşme konusu işin ifası için çalışmaya başlandığı, davalı ... tarafından seçilen konsepte uygun sözleşme konusu 8 adet (2 yüzük, 2 kolye, 2 bileklik, 2 küpe) tasarımın müvekkili tarafından ifa edildiği ancak bundan kısa bir süre sonra takip eden dönemde davalı...tarafından müvekkilinden, 8 adet tasarıma ilave tasarım taleplerinde bulunulduğu, davacının, davalı ...‟ın tüm bu farklı ve yenilenen talepleri sonucunda farklı konseptlerde 200 adetin üzerinde farklı tasarım geliştirildiği ve bunları davalı ...‟a gönderdiği, Davalı...tarafından sözleşme dışı 192 adet tasarıma ilişkin olarak davacıya herhangi bir ödeme yapılmadığı ve söz konusu tasarımlara ilişkin olarak sonradan iptal ettiği ... isimli web sitesinin koleksiyon sayfasında tasarımların önce kendisi ve davacı tarafından birlikte yapılmış gibi gösterilmeye çalışıldığı, Davacı tarafından ikaz edilmesi sonrasında sadece bu sayfada davacının isminin belirtildiği ve bunun dışında müvekkilinin adının hiçbir mecrada ve hiçbir zaman anılmadığı,Sözleşme kapsamı dışına çıkılarak tasarlanan 192 adet tasarımın hiçbir suretle bedelinin ödenmediği ve her türlü alacak hakkını saklı tuttukları, davalı ... tarafından müvekkili davacıya başta anlaşılan 8 parçalık tasarıma ilişkin olarak 2 Mayıs 2020 tarihinde 3.500,00 TL ve 20 Ağustos 2020 tarihinde 3,700.00 TL olmak üzere toplamda 7.200 TL ödeme yapıldığı ve sözleşme kapsamında 2.000 USD eksik ödendiği; 2.500 USD üzerinden anlaşılan eserler için 8 Kasım 2020 10,000.00 TL ve 11 Mart 2021 tarihinde 6.000 TL olmak üzere toplamda 16.000 TL lik bir ödeme yapıldığı, bu sözleşme kapsamında da 2.500 USD eksik ödeme yapıldığı, davacı tarafından tasarlanarak davalı ...‟a teslim edilen sözleşme dışı tasarımların davalı...tarafından müvekkilinin izni ve bilgisi olmaksızın davalı ... ......‟ye “...” satışı konusunda anlaşma yapıldığının öğrenildiği, Bunun üzerine davalı ...‟e, ..... Noterliğinin 28.04.2021 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile taraflar arasındaki sözleşme uyarınca “... çatısı” altında satışa sunulmak üzere tasarlanan 8 parça tasarımın dışına çıkılarak tasarlanan 41 parçalık tasarım koleksiyonuna ilişkin olarak eser sahipliğinden kaynaklanan haklarının hiçbirinin bir üçüncü kişiye devredilmediğini, söz konusu eserlerin FSEK mevzuatı uyarınca ihtilaflı olduğu, ihtarname ekine tasarlanan eserlerin son halini koymak suretiyle bildirimde bulunulduğu, ... tarafından söz konusu koleksiyonun ... Şirketi‟nden satın alındığının bildirildiği; bunun üzerine ...... Noterliğinin 10.05.2021 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile söz konusu tasarım koleksiyona ilişkin olarak eser sahibinin eser sahipliğinden kaynaklanan haklarının hiçbirinin bir üçüncü kişiye devredilmediğini, söz konusu eserlerin FSEK mevzuatı uyarınca ihtilaflı olduğunu, ihtarname ekine tasarlanan eserlerin son halini koymak suretiyle bildirimde bulunulduğu, davalı ... Ltd. iti. tarafından koleksiyonun ... ...Şirketi‟ne iade edildiğinin bilgisi verildiği; davalı ...‟un ticari defterleri üzerinde inceleme yapılarak dava konusu tasarımların satışa sunulup sunulmadığı, sunuldu ise elde edilen kar miktarının tespit edilmesi için inceleme yapılmasını talep ettiklerini, sonuç itibariyle davacının, başlangıçta anlaşılan ve taraflar arasındaki sözleşme kapsamındaki 8 parçalık tasarım koleksiyonunun dışına çıkarak 5 adet konsept tasarımı, 200 üzerinde takı tasarımı, 8 adet renkli çizimi ve karşı tarafın kabulünü gören 41 parçalık bir koleksiyonu, yaklaşık bir yılı aşan bir süre içerisinde öncelikle ismine ve fikri haklarına saygı gösterileceği, ayrıca kazanç elde edeceği ve isminin koleksiyon ile ilgili mecralarda doğal olarak anılacağına olan güven duygusu ile gerçekleştirdiği, davalı ...‟ın, Davacı ile olan iş ilişkisinin bittiği Mart 2021‟den itibaren, kendisini ve markasını ön plana çıkartmak adına; Mayıs 2021‟de markası davalı ... ... şirketi için açtığı websitesi, ...... sayfalarını kapatmasının iyiniyetli olmadığının bir göstergesi olduğu, tasarımları kendi şirketi ... olarak değil, davalı ... isimli diğer bir şirket aracılığı ile Davacının ismini tümüyle devreden çıkartarak satmaya teşebbüs ettiği, davalı ... ...‟in, eşinin doğum gününde kendisine bir harf kolye hediye etmek istediğini ifade ettiği, bu sebeple davacıdan bu hususta tasarım talebinde bulunduğu, davacının, davalı ...‟ın talep etmiş olduğu erkek kolyesini tasarladığı, davalı tarafından sözkonusu kolye tasarımına ilişkin olarak da müvekkiline bir ücret ödemesi yapılmadığı gibi, bu kolye tasarımının da davacının izni ve bilgisi dışında satışa sunulduğunun görüldüğü, davacı ... ...‟nin, eser niteliğindeki takı tasarımları üzerindeki manevi haklarının davalı ..., davalı ... ... şirketi tarafından, maddi haklarının davalı ..., davalı ... ... şirketi ... ...Anonim şirketi, ... Limited şirketi ulusal mevzuattaki 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kapsamında ve Edebiyat ve Sanat Eserlerinin Korunmasına ilişkin uluslararası .. Sözleşmesi (...) kapsamında ihlal edilmesi nedeniyle işbu davayı açma zorunluluğu hasıl olduğu hususlarını belirterek, Bu kapsamda; FSEK 70/1 maddesine göre; “manevi hakları haleldar edilen kişi, uğradığı manevi zarara karşılık manevi tazminat ödenmesi için dava açabilir.” Dava konusu olayda davalının fiili davacının manevi haklarını ihlal ettiğinden dolayı FSEK 70/1 maddesi ihlal ettiği, Bu sebeple 70/1 maddesi uyarınca davalı ... ...şirketi, davalı...tarafından müştereken ve müteselsilen 10.000 TL (Onbin Türk Lirası) manevi tazminatın müvekkile ödenmesine karar verilmesini, davalılar tarafından müvekkilin eser üzerindeki haklarına tecavüz edilerek bazı yararlar sağladığı,Davalıların sözleşme ilişkisi dışında tasarlanan tasarımları davacının bilgisi dışında 3. Kişilere satarak bu satıştan kar elde ettiği, Davalıların elde ettiği bu karın da tespit edilmesini talep etiklerini, Bu nedenle davalıların tecavüz fiili nedeniyle elde ettiği bu yararların (karların) tespiti ile (belirsiz alacak davası olarak) HMK 107/2 maddesi uyarınca tahkikat sonucunda artırılmak üzere bu yararların (karın) şimdilik 1.000 TL‟lik (Bin Türk Lirası) kısmının FSEK 70/3 maddesi uyarınca davalılardan alınarak davacıya maddi tazminat olarak ödenmesini, sözleşmesel kapsamda 8 parça tasarım ile başlayan sürecin gelinen noktada sözleşme ilişki dışına çıkılarak 200 parça tasarım ile tamamlandığı, Bu kapsamda taraflar arasındaki hukuki ilişkinin konusu dahi olmayan eser tasarımlarına ilişkin olarak davalılara ve üçüncü kişiye mevzuattan doğan hiçbir hakkın devri söz konusu olmadığı ve bu nedenle söz konusu tasarımların da kullanılmaması için sayın mahkemece her türlü tedbirin alınması ve bu kapsamda söz konusu eserler üzerine ihtiyati haciz konulmasını, ... ... ‟ne müzekkere yazılarak ... şirketi ile aralarında akdedilen dava konusu tasarımlara ilişkin tüm sözleşmelerin, sözleşmelere konu tasarımların detaylarının işbu dosya kapsamında celp edilmesini, ... şirketine müzekkere yazılarak ... ... şirketi ile aralarında akdedilen dava konusu tasarımlara ilişkin tüm sözleşmelerin, sözleşmelere konu tasarımların detaylarının işbu dosya kapsamında celp edilmesini, Davalı ... ... Özkan, davalı ... ... şirketi ... ... şirketi, ... şirketinin her birinin ticari defterleri üzerinde inceleme yapılmasını, talep ettiği anlaşıldı.Davalı ... ....... Şti. Vekili Cevaplarında Özetle: Davacının davalı ... ile Aralık 2019'da tanıştığı kendisini takı sektöründe uzman olan, grafik tasarım, endüstriyel tasarım, sanatsal tasarım ve çizim işleri yapmakta olan profesyonel bir tasarımcı olarak tanıttığı, Müvekkil ...‟ın davacı ile danışmanlık ve çizim hizmetleri almak üzere anlaştığı, anlaşılan ücretin eksiksiz olarak ödendiği, Davacı'nm dava dilekçesinde iddia ettiğinin aksine, Davacı Müvekkil ile belirli bir sayıda, çizim üzerine anlaşmamış olup, herhangi bir sınırlayıcı sayı belirtmeksizin Müvekkil'in talep ve önerileri doğrultusunda bir takı koleksiyonu oluşturulması için danışmanlık ve çizim hizmetleri verilmesi amacıyla anlaştıkları, Taraflar arasındaki anlaşma kapsamında, Davacı, davalı ...'ın öneri ve talepleri doğrultusunda birtakım eskiz karalama örnekleri oluşturarak davalı ile paylaştığı, Davacı'nın 200'den fazla çizim yaptığı yönündeki iddiasının ise tamamen mesnetsiz olduğu, paylaşılan ve çizim olarak nitelenmesi bile zor olan, hatalı, eksik, ölçüleri belirsiz, kimi zaman alelade bir kâğıt üzerine çizilen ve teklik olarak uygulanması mümkün olmayan eskizlerin zaten davalılarca kullanılamadığı,Davacının aslında takı sektöründe hiçbir tecrübesinin bulunmadığı, Davacı'nın davalının marka adını ve hikâyesini oluşturduğu ve davalıdan bu yönde ücret almadığı iddialarının da gerçeği yansıtmadığı, davacının dava dilekçesinin ekinde yer verdiği 8 adet çizimin davalının tüm masraf ve maliyetine katlanarak başkalarına yaptırdığı bilgisayar çizimleri, 3D görselleri ve prototip imalatlarına istinaden davalıya ait ürünler ortaya çıktıktan sonra Davacı tarafından ürüne bakılarak yapılan çizimler olduğu, yani, Davacının Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu anlamında eser niteliği taşıdığını iddia ettiği 8 adet çizimin yalnızca ortaya çıkan ürünlerin çizimleri olup bu 5 çizimler davalı tarafından ancak ürünler vücut bulduktan sonra, ürünlerin detaylı ve 3 boyutlu çizimlerinin ve videolarının Davacının talebi üzerine davalı tarafından Davacı ile paylaşılmasının üzerine yapılmış olduğu, bunun Davacıya ürün üzerinde herhangi bir hak bahşetmesinin hukuken mümkün olmadığı, davalı ...‟ın 08.04.2020 tarihinde "...” markasını Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde tescil etmek üzere marka tescil başvurusu gerçekleştirmiş ve '...” markası 25.09.2020 tarihinde davalı ... adına tescil edildiği ve davacının ... Marka üzerinde herhangi bir hakkı bulunmadığı, Davacının, dava dilekçesindeki 2.000 Amerikan Doları'na anlaşıldığını iddiasın doğru olmadığı, 1.000 Amerikan Doları karşılığında anlaşıldığı, davalının borcu bulunmadığı hususlarını beyan ederek davanın reddini talep ettiği anlaşıldı.Davalı ... Vekilinin Cevap Dilekçesinde Özetle; davalı şirketin uyuşmazlık konusu ürünün üreticisi olmadığı, diğer davalı ... Şti.‟den tedarik ettiği, şirket‟e sorumluluk yüklenemeyeceği, davacı tarafından ihtarname gönderildiği, “...” markalı eser niteliğindeki takı tasarımlarına ilişkin eser sahibinin davacı olduğu, ... ....... Ltd. iti. ve ...‟ın davaccı ile imzaladıkları eser sözleşmesine aykırı davrandıkları, eser sahibi davacı...‟ya sözleşmeden doğan hak edişinin verilmediği, eser sahibinin izni olmaksızın tasarımların satışa sunulduğunun beyan edildiği, davacının Vekil Eden şirketten herhangi bir talebi olmadığı, ihtarnameye konu ürünlerin vekil eden şirket tarafından üretilmediği, vekil eden firmanın tedarikçi .... Şti. ile akdetmiş olduğu konsinye alım sözleşmesi‟ne binaen söz konusu ürünlerin ... ...... şti.‟den tedarik edildiği, fikri haklara saygı ilkesini çalışma prensipleri bakımından ilke haline getirmiş vekil edenin tasarım haklarına ihlal oluşturan hususa ilişkin kesinleşmiş bir mahkeme kararı bulunmamasına rağmen, ilerde doğması muhtemel zararları önlemek adına, .... noterliğinin 28.04.2020 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamenize istinaden, ... hediyelik eşya dış tic. ve san. ltd. şti. „den tedarik edilen ihtarnameye konu tasarımları barındıran ürünlerin satışının, ihtarnamenin tebliğini takiben derhal durdurulduğu, ürünlerin satıştan kaldırıldığı ve ürünlerin tedarikçi ...‟ne iade sürecinin başlatıldığı, Söz konusu uyuşmazlıkta taraf olmadıkları, ilerde doğması muhtemel zararları önlemek adına, uyuşmazlık konusu ürünlerin satışını durdurarak ve ürünlerin tedarikçi firmaya iadesini gerçekleştirerek fikri haklara saygı prensibi kapsamında üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirdiği, huzurdaki davada davacının iddiaları karşısında yasal bir sorumluluğunu bulunmadığı uyuşmazlık konusu ürünlerin diğer davalı ...‟e iade edildiği, söz konusu ürünlerin FSEK kapsamında “eser” niteliği taşımadığı, FSEK m.1/B-a uyarınca sahibinin hususiyetini taşıyan ve ilim ve edebiyat, musiki, güzel sanatlar veya sinema eserleri olarak sayılan her nevi fikir ve sanat mahsulleri “eser” olarak kabul edilebileceği Ancak, somut olayda uyuşmazlık konusu ürünler FSEK kapsamında “eser” sayılmak için gerekli şartları karşılamadığı, her ne kadar davacı uyuşmazlık konusu ürünleri “tasarım” olarak değerlendirmekte ve kümülatif koruma ilkesi kapsamında tasarımların FSEK ile beraber Sınai Mülkiyet Kanunu (“SMK”) kapsamında da korunacağını iddia etmekte ise de, bu iddiasının yerinde olmadığı, Zira, 6769 Sayılı SMK m.56 uyarınca bir tasarımın korunabilmesi için yeni ve ayırt edici niteliğe sahip olması gerektiği, Ancak uyuşmazlık konusu ürünlere bakıldığında, söz konusu tasarımların yeni ve ayırt edici olmadığı; Davacının üzerinde hak iddia ettiği ürünlerin yüzük, bileklik, küpe ve kolye ürünlerinden oluştuğu ve harcı alem nitelikte olduğu, tasarım tescili bulunmayan işbu ürünlerin, “tescilsiz tasarım” adı altında SMK nezdinde korunması için gerekli koşullar sağlanamadığı, davacının ürünü tescilsiz bir tasarım olarak değerlendirilse dahi, koruma süresi kapsamında olup olmadığının tartışmalı olduğu; 6769 Sayılı SMK‟ da tescilsiz tasarıma, tescilli tasarıma kıyasla sınırlı bir koruma sağlandığı, Tescilsiz tasarımların koruma süresinin, koruma talep edilen tasarımın kamuya ilk sunulduğu tarihten itibaren üç yıl olduğu, bu kapsamda davacının iddiasına konu tasarımların kamuya ilk ne zaman sunulduğu hususunda belirsizlik olduğuna ilişkin beyan sunduğu görüldü.Davalı .... Şti. Vekilinin Cevap Dilekçesinde Özetle; davalı şirket huzurdaki davaya konu 61 adet ürünün nihai tüketicilere satışı hususunda aracı bir firma konumunda olduğu; Davalı ... ... Limited iirketi ile yapılan anlaşma sonucunda ürünlerin, konsinye olarak teslim alınarak herhangi bir hak ihlaline yol açtığı bilinmeksizin ... ile davalı şirket arasında akdedilmiş olan Konsinye Alım Sözleşmesi'ne binaen konsinye olarak ...'e teslim edildiği, bu hususta davalı şirketin davacının iddia etmiş olduğu hak ihlallerine ilişkin tek bir kusuru dahi bulunmadığı ve Davacı'nın mali haklarının davalı şirket tarafından ihlal edilmediği, FSEK kapsamında tazminat talebinde bulunulabilmesi için kusur şartı arandığı ve FSEK madde 70/2'e göre "Mali hakları haleldar edilen kimse, tecavüz edenin kusuru varsa haksız fiillere mütaallik hükümler dairesinde tazminat talep edebilir." Hükmü olduğu, huzurdaki davaya konu ihtilafta davalı şirkete herhangi bir kusur atfedilmesi mümkün olmadığından Davacı tarafından davalı şirketten tahsili talep edilen tazminatın haksız ve hukuki dayanaktan yoksu olduğu; davalı şirketin ilgili ürünlerin tasarımcısının kim olduğunu bilmesi mümkün olmamakla beraber bu yönde bir zorunluluğu da bulunmadığı, davacı tarafından ilgili ihtarnamenin gönderilmesini müteakip davalı şirketin Davacı'nın tasarım hakkının ihlal edildiği iddiası karşısında herhangi bir zarara sebebiyet vermemek için davalı ... tarafından konsinye olarak satış amacı ile teslim edilen 61 ürünün tamamını davalı şirketin 18.05.2021 tarihli, ... No'lu sevk irsaliyesi ile Davalı ...'e iade edildiği, ...'den konsinye olarak alınan ürünlerin hiçbirinin ne Müvekkili iirket tarafından ne de konsinye olarak ürünlerin teslim edildiği diğer Davalı ... tarafından satılmadığı ve bu suretle ticari kazanç elde edilmediği, davalı şirket tarafından ticari faaliyetler kapsamında gerek Davalı ... gerekse de ... ile gerçekleştirilmiş olan işlemlerin Davacı'nın herhangi bir hak ihlaline yol açmadığı, aksine davalı şirket tarafından herhangi bir hak ihlali doğmaması adına ivedilikle gerekli önlemlerin alındığı, davacı ile Davalı ... / ... arasında akdedilen sözleşmeye ve sözleşmenin ihlal edildiği iddialarına karşı Müvekkil şirket'in hiçbir sorumluluğunun bulunmadığı; Diğer Davalı ...'nın cevap dilekçesinde yer vermiş olduğu ifadelerden de anlaşılacağı üzere davalı şirket tarafından huzurdaki davaya konu ürünlerin satışı gerçekleştirilmeden, Davalı ...'e iade edildiği ve bu husus mail yoluyla Davacı'ya bildirildiği ve Davacı'nın bilgisi dahilinde olduğu, davacı tarafından satışı gerçekleştirilmeden iade edilen ürünlerin, iade edildiği bilgisi dahilinde olmasına rağmen satışı gerçekleştirildiği iddiasıyla, FSEK 68/1 maddesi kapsamındaki mali haklarının ihlal edildiği iddiasının haksız ve hukuka aykırı olduğu, davacı her ne kadar tasarlamış olduğu ürünlerin FSEK ve ... Sözleşmesi kapsamında “eser‟ olarak değerlendirilmekte olduğunu belirtmiş olsa da işbu tasarımların FSEK kapsamında eser olarak kabulü için gerekli şartları taşımadığı; davacının dava dilekçesinde de belirttiği üzere dava konusu ürünlerin Davacı ve Davalı arasında akdedilen sözleşme kapsamında... temasını içeren bir hikaye ve ... konseptlerinin uygulanarak toplamda koleksiyona ait 1 hikaye, 1 tasarım konsepti ve 8 parçadan oluşan bir koleksiyon ve bu koleksiyona ek olarak; evlilik alyans yüzükleri, 3 boyda kolyeler, halka küpeler, Osmanlı yüzükleri ve kendisinin çıtır parça olarak tabir ettiği ve daha kolay satabileceğini ifade ettiği daha hafif/küçük küpeler ve yüzükler, künyeyi andıran bileklikler, eşi için tasarlattığı kolye ve zincir tasarımları olduğu; söz konusu ürünlerin gerekli şartları barındırmadığından FSEK kapsamında eser olarak kabulü mümkün olmadığı; davacı tarafından keşide edilen ihtarnamenin gönderilmesini müteakip müvekkil şirketin 61 kalem ürünün tamamının, davalı şirket'in 18.05.2021 tarihli, ... No'lu sevk irsaliyesi ile ...'e iade edilerek teslim edildiği, davacının herhangi bir zararı söz konusu olmaması için davalı şirketin basiretli bir tacir anlayışıyla hareket edildiği şekilde beyan sunulduğu görüldü.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; ".....tanıklar dinlenip tüm deliller toplandıktan sonra dosyanın konusunda uzman bilirkişi heyetine tevdi edildiği, mahkemede alınan 15/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak davacı tasarımlarının moda tasarımları olduğu, piyasada benzer ürünlerden ayrışacak düzeyde hususiyet içermediği, bu sebeple eser niteliğinde olmadığı ancak aksesuar niteliğinde olduğu, taraflar davacı ile davalı ... arasındaki anlaşma kapsamında herhangi bir ihlalin tespit edilemediği, dosyadaki beyanlara göre davacının davalıdan 420 USD alacağı kaldığı yönünde görüş bildirildiği, mahkemece aldırılan 13/10/2023 tarihli ek raporda da kök rapordaki görüşlerin muhafaza edildiği, buna göre öncelikle davacı ile davalı ... arasında davaya konu takı tasarımlarının tasarlanması, üretilmesi ve piyasaya sunulması bakımından davacının takı tasarımlarını tasarladığı, davalı ...'nin de bu tasarımları takı haline getirerek ticari faaliyete başladığı, uyuşmazlığın davacı tarafından ne kadar takı tasarlandığı, tasarlanan tasarımların eser mahiyetinde olup olmadığı, eser mahiyetinde olmaları halinde davacının mali ve manevi haklarının ihlal edilmediği ve taraflar arasındaki anlaşma sebebiyle davacının davalı ...'den ve davalı ...'nin yetkilisi olduğu ... Ltd Şti'den alacaklı olup olmadığı, diğer davalılar yönünden ise davacı tarafından çizimi gerçekleştirilen tasarımların satılıp satılmadığı, satılması halinde bunun eser hakkına yönelik mali ve manevi hakların ihlali niteliğinde olup olmadığına ilişkin olduğu, öncelikle davacı tarafından çizimi yapılan takı tasarımlarının eser niteliğinde olup olmadığının mahkeme uzmanlık alanının dışında olması sebebiyle içerisinde sektör bilirkişisinde olduğu bilirkişi raporunda davacıya ait takı tasarım çizim taslaklarının herhangi bir hususiyet içermediği, herkes tarafından çizilebileceği bu sebeple eser niteliğinde olmadığı, ayrıca davacı 200 adet tasarım yaptığını ileri sürmekle birlikte bilirkişi raporuna göre bu tasarımların taslak tasarımlar olup tasarımların ürün niteliğine getirilip uygulanmasının ve düzeltmelerinin gerektiği, bu sebeple 200 adet tasarım yapıldığı iddiasının ispatlanamadığı, yine davacıya ait taslak çizimler ile davalı ... ve ...'e ait internet sitesinde satılan tasarımlar karşılaştırıldığında tasarımlarında bir kısmının farklı olarak algılandıkları, davacının çizimlerinin taslak çizimler olması bir kısmının önceki taslak çizimlerin düzeltilmesine ilişkin olduğu anlaşıldığından öncelikle davacı tarafından 200 tasarım yapıldığı iddiasının ispatlanamadığı, bu tasarımlardan ne kadarının tam olarak uygulanıp ürün haline getirildiğini ispatlanamadığı fakat davalı ... ile diğer davalı ... Ltd arasında 61 adet ürünün nihai tüketicilere satış konusunda anlaşıldığı hususu da dikkate alındığında 61 adet ürünün mevcut olduğunu fakat bu ürünlerin tamamının tasarımının davacı tarafından hazırlanıp hazırlanmadığı hususun da belli olmadığı, bunun da ispat yükü davacı da olmasına rağmen bu durumun da ispatlanamadığı, buna göre de başlangıç itibariyle davacı ile davalı ... arasında 8 parça tasarım için anlaşmaya varıldığı, daha sonra taraflar arasındaki ilişkinin iyi olması sebebiyle bu tasarımlar üzerine birtakım tasarımların daha davacı tarafından hazırlandığı anlaşılmış ise de bu tasarımların eser mahiyetinde olmayan sıradan çizimler olduğu, bu sebeple eserden kaynaklı mali ve manevi hakların ihlaline ilişkin hükümlerden faydalanamayacağı, kaldı ki bu tasarımların üzerinde küçük harflerle de olsa davacının ismine de yer verildiği, bu sebeple eser olsa dahi davacının manevi haklarının bu yönüyle de ihlal edilmediği, davaya konu tasarımların eser mahiyetinde olmaması sebebiyle davacı ile davalı ... ve ... arasındaki sözlü sözleşme ilişkisi kapsamında davacının alacaklı olup olmadığı bakımından bilirkişi raporuna göre davacının 420 dolar alacağının kaldığının belirtildiği fakat davacı asilin duruşmada alınan beyanında kendisine 4.500 Euro ödendiğini beyan ettiği, bilirkişi raporuna göre ise taraflar arasındaki anlaşmanın 3500 dolar üzerinden yapıldığı ve eksik 420 dolar kaldığı belirtilmiş buna göre tespit edilen anlaşma bedeline göre davacının davalıdan daha fazla ücret aldığını bizzat kendi beyanı ile belirttiği, bu sebeple tespit edilen alacak miktarına göre davacının davalı ... ve ...'den aralarındaki sözleşme kapsamında herhangi bir alacağının kalmadığı diğer davalılar yönünden ise davalı ... ve ... tarafından takı tasarımlarının diğer davalı firmalarca satılması hususunda anlaşmaya varılmış ise de herhangi bir ürün satışının yapılmadığı, kaldı ki yapılsa dahi tasarımların eser vasfında olmaması davacı ile davalı arasındaki sözlü sözleşme kapsamında davalı ...'nin davaya konu tasarımların çizimlerini davacıya yaptırıp bedelini ödediği, bu sebeple ödemiş olduğu bedele karşılık olarak tasarımların ürün haline getirilip sattırılmasında hukuki bir engel olmadığı, yine davalı ... tarafından tasarımlar üzerine davacının isminin de belirtildiği, bu şekilde taraflar arasındaki sözlü anlaşmaya da uygun davranıldığı anlaşıldığından hem davalı ... ve ... yönünden hemde diğer davalılar yönünden herhangi bir eser hakkından kaynaklanan mali ve manevi hak ihlali tespit edilemediğinden davanın reddine, yine davacı vekilince talep arttırım dilekçesi sunulmuş ise de harç yatırılmadığından işbu talep arttırım dilekçesinin dikkate alınmadığı ayrıca dava dilekçesi ile tecavüzün tespiti refi ve meni yönünden ayrı talepler olmadığından sadece talep edilen maddi ve manevi tazminatlar bakımından vekalet ücretine hükmedilmiş, neticeten davanın reddine" karar verilmiştir.Davacı ... Vekili İstinaf Dilekçesinde Özetle; -Davacı müvekkilinin iyi bir tasarımcı olduğunu, davalı ... ile Aralık 2019 yılında markalaşma konusunda uzman olan ortak bir tanıdıkları vasıtasıyla tanıştıklarını ve ... tarafından koleksiyon yaratımı için teklifte bulunduğunu, 2.000 Dolar tutarındaki ücrete karşılık davalı ... ile sözleşme konusu 8 adet (2 yüzük, 2 kolye, 2 bileklik, 2 küpe) tasarımın müvekkilu tarafından ifa edildiğini ancak bundan kısa bir süre sonra takip eden dönemde davalı...tarafından davacı müvekkilinden 8 adet tasarıma ilave tasarım taleplerinde bulunulduğunu, bu farklı ve yenilenen talepleri sonucunda farklı konseptlerde 200 adetin üzerinde farklı tasarım geliştirdiğini ve bunları davalı ...'a gönderdiğini, sözleşme dışı 192 adet tasarıma ilişkin olarak davacıya herhangi bir ödeme yapılmadığını, Davalı ... tarafından müvekkili davacıya başta anlaşılan 8 parçalık tasarıma ilişkin olarak 2 Mayıs 2020 tarihinde 3.500,00 TL ve 20 Ağustos 2020 tarihinde 3,700.00 TL olmak üzere toplamda 7.200 TL ödeme yapılmış olup, sözleşme kapsamında 2.000 USD eksik ödeme yapıldığını ve 2.500 USD üzerinden anlaşılan eserler için 8 Kasım 2020 10,000.00 TL ve 11 Mart 2021 tarihinde 6.000 TL olmak üzere toplamda 16.000 TL'lik bir ödeme yapılmış olup işbu bu sözleşme kapsamında da 2.500 USD eksik ödeme yapıldığını, Davalı ... ...'in kurucusu olduğu ve sonradan iptal ettiği ... isimli web sitesinin koleksiyon sayfasında tasarımların önce kendisi ve davacı müvekkili tarafından birlikte yapılmış gibi gösterilmeye çalışıldığını, akabinde müvekkili tarafından ikaz edilmesinin ardından sadece bu sayfada davacının ismini belirmiş olup bu sayfa dışında müvekkilinin adına hiçbir mecrada ve hiçbir zaman yer verilmediğini, sözleşme dışı tasarımların davalı...tarafından müvekkilinin izni ve bilgisi olmaksızın diğer davalı ... ... A.Ş'ye satışı konusunda anlaşma yapıldığını, İhtarnameden sonra ... tarafından söz konusu koleksiyonun ... Şirketi'nden satın alındığının bildirildiğini, bunun üzerine .... Noterliğinin 10.05.2021 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalı ... Ltd. iti. tarafından koleksiyonun ... ... Şirketi'ne iade edildiğinin bilgisi müvekkiline verildiğini, Yerel Mahkeme tarafından kümülatif koruma ilkesi göz ardı edilerek davanın reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, bir an için davacı müvekkilinin tasarlamış olduğu tasarımların Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kapsamında eser niteliğine haiz olmadığı düşünülse bile kümülatif koruma ilkesi gereğince Sınai Mülkiyet Kanunu veya Türk Ticaret Kanunu'nda yer verilen haksız rekabet hükümleri kapsamında korunabileceğini, -30.11.2023 tarihli sözlü yargılama duruşması sırasında taraflarınca Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 2020/8009 Esas, 2022/860 Karar sayılı ve 07.02.2022 tarihli kararı fiziken Yerel Mahkemeye sunulduğunu, sunulan karar değerlendirilmeksizin ve gerekçeli kararda yer verilmeksizin Yerel Mahkeme tarafından davanın reddine karar verildiğini, -dosyada eksik hususlar mevcut olmasına rağmen davanın reddine karar verildiğini, raporun yetersiz olduğunu, davaya konu eserlerin tasarım sürecinde davacı müvekkilinin, davalı...tarafından gelen teklifi kabul ettikten sonra öncelikle fikri anlamda yoğun bir yaratım sürecinden geçtiğini, dava konusu “.....” için bir hikaye yarattığını ve bu hikaye etrafında şekillenen bir konsept meydana getirdiğini, yaratılan hikayede ..... felsefi ve mitolojik altyapısı müvekkili davacı tarafından işlenerek tasarımsal üslubun oluşumuna etki ettiğini, ...markası ve logosu da tamamıyla Müvekkilinin fikir ürünü olarak ortaya Davacıya sunulduğunu, Davalı ... da Müvekkili ...'ya gelip müvekkilinin bilgi, birikim ve tecrübesinden yararlanarak bir koleksiyon istemesi, bu koleksiyon için Müvekkilinin fikirlerine çok saygı duymasının, oluşturulan koleksiyon için Müvekkilinin ismini mutlaka kullanacağını belirtmesi ve saklama niyetinin olmadığının altını çizmesi de zaten uyuşmazlık konusu ürünlerin hususi olduğunu sabit kılarak eser niteliğinde olduğunu da ayrıca dava konusu olay üzerinde kanıtlar nitelikte olduğunu, işbu tasarımlar Davalı .... Şti. Tarafından ... ...A.Ş.'ne satıldığını, ünlü lüks tüketim ürünlerinin de satıldığı bu firmaların zaten tasarımların FSEK kapsamında eser niteliğinde olduğu olarak yorumlanacağını, T.C. Devlet Üniversitelerinde görevli akademisyen bilirkişilerden oluşacak yeni bir bilirkişi heyetine dosyanın tevdii için kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı .... Şti. Vekilinin İstinaf Cevap Dilekçesinde Özetle; Müvekkili şirketin davaya konu uyuşmazlıkta herhangi bir kusuru olmadığından, davacı tarafından müvekkilince maddi tazminat talep edilmesinin mümkün olmadığını, aracı bir firma konumunda olduğunu, ... ile Müvekkili Şirket arasında akdedilmiş olan Konsinye Alım Sözleşmesi'ne binaen konsinye olarak ...'e teslim edildiğini, ihtarnameden sonra Davalı ... tarafından konsinye olarak satış amacı ile teslim edilen 61 ürünün tamamını Müvekkili Şirket'in ...05.2021 tarihli, ... No'lu sevk irsaliyesi ile Davalı ...'e iade edildiğini, ürünlerin teslim edildiği diğer Davalı ... tarafından satılmadığını, müvekkili şirketin ilgili ürünlerin tasarımcısının kim olduğunu bilmesinin mümkün olmadığını, davacı asilin 01/11/2022 tarihli 2 numaralı celsede "Bunun karşılığında bana 4.500EUROpara ödendi ayrıca bu tasarımlar karşılığında maddi yönden tam karşılanmadığı gibi manevi olarak da tasarımlarda benim adımın yer alması karşılığı anlaşmıştık fakat davalının internet sitesinde yayınlanan 9 adet tasarımın yanında benim ismim çok küçük bir şekilde ve kenarda kıyıda bir şekilde yer alacak şekilde yayınlandı." şeklinde ikrar ettiği üzere davaya konu ürünler sebebiyle hem davacının maddi bütün hakları fazlasıyla verildiğini hem de internet sitesinde davaya konu ürünlerin yanında kendisinin ismine yer verilerek davalılardan ... ile sözlü anlaşmasına istinaden manevi hakları da korunduğunu, davacı ile müvekkili şirket arasında herhangi bir sözleşmesel ilişki yahut anlaşma bulunmamakla beraber müvekkili şirketin taraf olmadığı bir sözleşmesel ilişki sebebiyle müvekkili şirketten tazminat tahsili talebi haksız kazanç niteliğinde olduğunu, kümülatif koruma ilkesine göre SMK kapsamında sağlanan tasarım koruması ancak FSEK kapsamında aranan şartların sağlanması halinde mümkün olacağını, anılan ürünlerin FSEK kapsamında eser niteliği taşımadığını, istinaf talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... ...A.Ş. Vekili İstinafa Cevap Dilekçesinde Özetle; ihtamameye konu tasarımları barındıran ürünlerin satışının, ihtarnamenin tebliğini takiben derhal durdurulduğunu, dava konusu ürünlere ilişkin satış olmadığı ve ürünlerin eksiksiz bir şekilde davalı ......'a iade edildiğini gösterir irsaliyeler sunduklarını,Vekil Eden Şirketin, davacının ihlal iddiasında bulunduğu uyuşmazlığın tarafı olmadığını, davacının Vekil Eden Şirket'in ihtarnameye konu ürünleri eser olarak nitelendirdiği ve bu sebeple satışını durdurduğu iddiasının yerinde olmadığını, şirket politikası ve genel uygulaması gereği fikri ve sınai haklara saygı duyulduğu ve bir hak kaybı oluşması ihtimaline binaen ürünler satıştan kaldırıldığını, istinaf talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar ... ... Şirketi ve ... Vekili İstinafa Cevap Dilekçesinde Özetle;Müvekkili ...'ın, davacının takı sektöründe uzman olduğu beyanlarına inandığını ve davacıdan danışmanlık ve çizim hizmeti almak üzere taraflar anlaştıklarını ancak belirli bir sayıda çizim üzerine anlaşmadığını, herhangi bir sınırlayıcı sayı belirtmeksizin Müvekkilinin talep ve önerileri doğrultusunda bir takı koleksiyonu oluşturulması için danışmanlık ve çizim hizmetleri verilmesi amacıyla anlaşmaya varıldığını, taraflar, 1.000 Amerikan Doları karşılığında davacı tarafından takı koleksiyonunun oluşturulması için danışmanlık ve çizim hizmeti verilmesi ve varsa bu hizmetlere ilişkin her türlü hakkın hukuka uygun bir şekilde Müvekkiline devri konusunda mutabık kaldığını, Müvekkil ... ile dava dışı ... ve Davacı ... ... arasındaki whatsapp ve mail yazışmalarının sunulduğunu, birtakım eskiz karalama örnekleri oluşturarak Müvekkili ile paylaşıldığını, Müvekkilinin, davacının profesyonelliğine güvenerek her yönüyle üretime hazır çizimler gelmesini beklemişse de bu beklentisi boşa çıktığını, Müvekkil ile hatalı, eksik, ölçüleri belirsiz, alelade veya uygulanması teknik olarak takı işine uygun olmayan çizimler paylaşıldığını, sözleşmesel yükümlülüğünü yerine getirmediği gibi gecikmeli, ayıplı ve eksik ifada bulunduğunu, hatta başkalarının çizimlerini kopyalayarak Müvekkiline yeni çizimler gibi lanse ettiğini, bilirkişi raporlarında ürünlerin eser olmadığının belirlendiğini, Davacının eser ve tescilsiz tasarım niteliğinde olduğunu iddia ettiği hususiyetini taşımayan herhangi bir yenilik ve özgünlükten uzak eskizler tüm dosya kapsamı ile sabit olduğu üzere FSEK kapsamında eser olarak kabul edilemeyecekleri gibi bu eskizlerin 6769 Sınai Mülkiyet Kanunu (“SMK”) kapsamında tasarım niteliğini de haiz olduklarının kabulü hukuken mümkün olmadığını, tescilsiz tasarım hakkından yararlanamayacağını, tarafların, 200 değil, 1.000 Amerikan Doları karşılığında anlaşıldığını, daha sürecin en başında Müvekkili tarafından çizimler beğenilmediği takdirde davacıya herhangi bir ödeme yapılmayacağı konusunda da tarafların anlaştığını buna rağmen davacı, anlaşılan ödemenin %50’si olan 500 Amerikan Dolarının avans olarak ödenmesini Müvekkilinden talep ettiğini, Müvekkilinin, taraflar arasındaki arkadaşlık ilişkisi çerçevesinde bu ödemeyi gerçekleştirdiğini sonrasında ise bakiye 500 Amerikan Dolarını da 20 Ağustos 2020 tarihinde ödediğini, Davacı, taahhüt ettiği hizmetleri layıkıyla vermediği gibi, işe devam etmek için Müvekkilinden ek ödeme taleplerinde bulunduğunu, işin yarıda kalmaması adına Müvekkili bu talepleri de yerine getirmek durumunda kalarak toplamda 23.200,00 Türk Lirası ödeme yaptığını, Müvekkilinin davacıya herhangi bir borcu kesinlikle söz konusu olmadığını,Davacı..., bizzat Mahkeme nezdinde vermiş olduğu 01.11.2022 tarihli ifadesinde kendisine 4.500 Euro ödeme yapıldığını beyan ve ikrar ettiğini, Müvekkili ...'ın, iyiniyetli olarak davacı tarafın anlaşmalarına aykırı şekilde isteklerinin sürekli artması ve anlaşılan bedele dahil olan taahhüt ettiği işler için ilave ücret istemesi ve taahhüt ettiği işleri zamanında teslim etmez hale gelmesi üzerine takı koleksiyonunun tamamlanmasının tehlikeye düşmesini engellemek amacıyla söz konusu ilave ödemeyi de eksiksiz bir şekilde yaptığını, davacı tarafça anlaşılan tutarın üstünde talep edilen tüm ödemeler dahi eksiksiz ve zamanında yerine getirildiğini, istinaf başvurusunun tümden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Dava, Davacıya ait olduğu iddia edilen toplamda 200 adet tasarımın davalılardan ... ve ...Şti. Tarafından davacıdan izin alınmaksızın FSEK den kaynaklanan mali ve manevi haklarının ihlal edilip edilmediği, bu eserler nedeni ile herhangi bir maddi gelir elde edilip edilmediği edilmesi halinde davacıya ödenip ödenmemesi, maddi , manevi tazminat koşullarının oluşup oluşmadığına ilişkin davadır.Mahkemece aldırılan 15/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda; Teknik inceleme kapsamında, https://www..........com/ alan adlı web sitesi üzerinde yapılan incelemede; Firma iletişim bilgilerinde; Firma adresinin “...... Sk.No......../istanbul”, Firma email adresinin .........com olduğu, Sitede, firma koleksiyon adlarının “........” olduğu, Site tescil bilgilerinde; alan adının “....” firması tarafından kayıt edildiği, alan adı kaydını yapan kişi bilgileri, .com uzantılı alan adlarında kişisel bilgilerin gizliliği kapsamında, internet alan adı dağıtımını sağlayan ...... organizasyonu tarafından alan adı kaydı sağlayan firmalara sorgulamalarından kişisel bilgilerin Avrupa Birliği Veri Koruma Yönetmeliği (GDPR) kapsamında 17 Mayıs 2018 tarihinden itibaren kaldırılması gerekliliğinden dolayı, alan adının kime ait olduğunun tespiti yapılamamış, alan adının kayıt kimlik bilgisinin bulunmadığı, alan adının 23.01.2020 tarihinde kayıt edildiği ve kayıt tarihinin 23.01.2024 tarihinde son bulacağı, sitenin erişim ve yer sağlayıcısının .... firması olduğu, siteye ait 19.09.2021-28.11.2022 tarihlerini içerir 4 adet arşiv kaydı olduğu, siteye ait 2021 yılı arşiv kayıtlarında sitenin yapım aşamasında olduğu, siteye ait 28.11.2022 tarihli arşiv kaydında, firma koleksiyon adlarının “...” olduğu tespit edildiği, https://tr.........com/.../......../ ......_...=......_...= .URL adresinde yer alan ürüne ait herhangi bir tarih bilgisinin olmadığı, https:/.....URL adresinde yer alan ürüne ait herhangi bir tarih bilgisinin olmadığı, https://www.........URL adresinde yer alan ürüne ait herhangi bir tarih bilgisinin olmadığı, https://www...........URL adresinde yer alan ürüne ait ilk arşiv kayıt tarihinin 02.12.2022 olduğu, https://www.......URL adresinde yer alan ürünün “...” adlı instagram hesabından 10.08.2021 tarihinde yayınlandığı, https://....... URL adresinde yer alan ürüne ait ilk arşiv kayıt tarihinin 19.01.2022 olduğu, https://....... URL adresinde yer alan ürüne ait ilk arşiv kayıt tarihinin 07.02.2023 olduğu, https://.......URL adresinde yer alan ürüne ait ilk arşiv kayıt tarihinin 27.01.2021 olduğu, https://.......URL adresinin yayında olmadığı ve URL adresinin ilk arşiv kayıt tarihinin 27.01.2021 olduğu , ... ürünü ve davacı eskizi ile davalı tarafından sunulan internet sitelerinde yer alan ürünler arasında (resim 01) bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunduğu, bu sebep ile farklı olarak algılandıkları, ... ürünü ve davacı eskizi ile davalı tarafından sunulan internet sitelerinde yer alan ürün (resim 02) arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunduğu, bu sebep ile farklı olarak algılandıkları, ... ürünü ve davacı eskizi ile davalı tarafından sunulan internet sitelerinde yer alan ürün (resim 03) arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunduğu, bu sebep ile farklı olarak algılandıkları, 34 ... ürünü ve davacı eskizi ile davalı tarafından sunulan internet sitelerinde yer alan ürün (resim 04) arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunduğu, bu sebep ile farklı olarak algılandıkları, ... ürünü ve davacı eskizi ile davalı tarafından sunulan internet sitelerinde yer alan ürün (resim 05) arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunduğu, bu sebep ile farklı olarak algılandıkları, ... ürünü ve davacı eskizi ile davalı tarafından sunulan internet sitelerinde yer alan ürün (resim 06) arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunduğu, bu sebep ile farklı olarak algılandıkları, ... ürünü ve davacı eskizi ile davalı tarafından sunulan internet sitelerinde yer alan bileklik (resim 07) arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları, davacı tarafından hazırlanan tasarımlar incelendiğinde, moda tasarımı olarak adlandırılan, günlük kullanım amacı ile seri üretime de konu olabilen tasarımlar olduğu, başka tasarımcılarca benzerlerinin çizilebileceği, piyasada benzer nitelikte ürünlerden ayrışacak düzeyde hususiyet içermediği, güzel sanat eseri niteliğinde aranan yüksek estetik değer içermediği, moda sektöründe günlük kullanıma hitap eden aksesuarlar niteliğinde olduğu,Somut olaya konu takı tasarımları incelendiğinde, günlük kullanım amacı ile oluşturulmuş, güzel sanat eseri niteliği için aranan sanatsal özelliği yüksek ürünler olmadığı, tasarım yapabilen başka kişilerce benzerlerinin oluşturulabileceği, bir başka ifade ile piyasadaki aynı kategoride bir çok benzer ürünün yer aldığı ve hususiyet anlamında bu ürünlerden ayrışan bir hususiyet içermediği hususları birlikte değerlendirildiğinde, ürünlerin eser vasfı bulunmadığı, davacı ile davalı...arasında yapılan anlaşma uyarınca davacının anlaşma konusu tasarımları meydana getirerek davalıya teslim ettiği, davalının anlaşma kapsamında belirlenen iş karşılığı ödemeler yaptığı, somut deliller kapsamında davacının anlaşmaya konu ürünler dışında başkaca ürün tasarımı yaptığının tespit edilemediği, dava konusu tasarımların FSEK kapsamında eser vasfı bulunmadığı, mali ve manevi haklara yönelik ihlal bulunmadığı, davalı ... tarafından 1.000,00 USD 8 Parça ... Tasarım bedelinin tamamının davacıya ödendiği; 3d çizimleri ve prototiplerinin oluşturulması anlaşılan 2.500,00 için 2.080,00 USD Ödeme yapıldığı ve 420,00 USD bakiye davacı alacağı kaldığı ve bu alacağın dava tarihi itibariyle karşılığının 3.666,60 TL olduğu şeklinde rapor sunulduğu görüldü. Mahkemece aldırılan 13/10/2023 tarihli ek bilirkişi raporunda;davacı asilin, 01.11.2022 tarihli duruşmadaki beyanının ikrar niteliğinde olup olmadığı ve kesin delil teşkil edip etmeyeceği hususunda takdirin mahkemede olduğu, davacı beyanının ödemenin yapıldığını ispata yarar delil olarak değerlendirilmesi ve davacıya 4.5000 Euro ödenmiş olduğunun kabulü halinde, davacıya yapılan ödemeler kapsamında davacının bakiye bir alacağı kalmadığının söylenebileceği, ancak Sayın Mahkemece davacı beyanının ödemeye ilişkin delil teşkil etmeyeceği kanaati bulunması halinde ise, kök raporda bir değişiklik bulunmadığı, davalı ... tarafından davacıya ödenmesi gereken 420,00 USD bakiye davacı alacağı kaldığı; bu tutarın 23.06.2021 dava tarihi itibariyle TL Karşılığının (Kur 1 USD = 8,73 TL) 3.666,60 TL olduğu; diğer itirazlar kapsamında kök rapordaki kanaatte bir değişiklik olmadığı şeklinde rapor sunulduğu görüldü.Taraflar arasında yazılı sözleşme imzalanmadığı ancak taraflar arasındaki mail yazışmaları ve dosya kapsamındaki deliller ve beyanlardan takı tasarımları konusunda sözlü olarak istisna (eser) sözleşmesi bulunduğu, 8 Parça ... tasarımı için 1.000 USD, 3D çizimleri ve prototiplerinin oluşturulması ve destek için 2.500 USD ödeneceği konusunda anlaşıldığı, mahkemece alınan bilirkişi raporunda davacı tarafça tasarlanan ürünlerin eser veya güzel sanat eseri vasfında bulunmadığının tespit edildiği, bu durumda FSEK 68. Madde kapsamında tazminat talebinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
Davacı asilin 01/11/2022 tarihli duruşmada alınan beyanında, davalı için 450 adet eskiz karalama çalışması yaptığını, bunlardan 41 tanesinin tasarım haline getirildiğini, kendisine yaptığı işler karşılığında 4.500 Euro para ödendiğini, ancak tasarımlarının maddi karşılığının ödenmediği gibi manevi zarara da uğradığını beyan etmiştir.Davacı tarafça birtakım takı eskiz çalışmaları dosyaya sunulmuşsa da, davalı tarafça bunların kullanılmadığının beyan edildiği, bu eskizlerin davalı tarafça takı tasarımı haline getirildiğinin ve kullanıldığının davacı tarafça ispatlanamadığı görülmüştür.Somut olaya bakıldığında, alınan bilirkişi raporuna göre de, davacı tarafından hazırlanan tasarımların, moda tasarımı olarak adlandırılan, günlük kullanım amacı ile seri üretime de konu olabilen tasarımlar olduğu, başka tasarımcılarca benzerlerinin çizilebileceği, piyasada benzer nitelikte ürünlerden ayrışacak düzeyde hususiyet içermediği, güzel sanat eseri niteliğinde aranan yüksek estetik değer içermediği, moda sektöründe günlük kullanıma hitap eden aksesuarlar niteliğinde olduğu, günlük kullanım amacı ile oluşturulmuş, güzel sanat eseri niteliği için aranan sanatsal özelliği yüksek ürünler olmadığı, tasarım yapabilen başka kişilerce benzerlerinin oluşturulabileceği, bir başka ifade ile piyasadaki aynı kategoride bir çok benzer ürünün yer aldığı ve hususiyet anlamında bu ürünlerden ayrışan bir hususiyet içermediği hususlarının belirtildiği, raporun denetime elverişli olup, tasarımcı bilirkişinin de ayrıntılı olarak incelediği, bu nedenle yeniden rapor alınmasını gerektirir bir husus bulunmadığı, Mahkemece bu konuda verilen kararda aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.Maddi tazminata ilişkin olarak, davacının duruşmada alınan beyanında kendisine 4.500 EURO ödendiğini beyan ettiği, duruşma beyanının bağlayıcı olduğu, davacı tarafça, davalı ile aralarındaki anlaşma gereğince tamamlanarak teslim edilen tasarımlar ve yapılan hizmet nedeniyle kararlaştırılan ödeme yapıldığından, fazlaya ilişkin iddialar ispatlanamadığından, talebin reddine karar verilmesinde aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.Saptanan ve hukuksal durum bu olunca; tarafların dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dosyadaki tespitlere ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, 6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda ilk derece mahkemesi kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla yapılan inceleme neticesinde davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Usûl ve yasaya uygun İstanbul Anadolu .... Fikri Ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ...../11/2023 tarih ve 2021/... E., 2023/.. K. sayılı kararına karşı davacı vekili tarafından yapılan istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Davacı tarafından 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00-TL maktu istinaf karar ve ilam harcından peşin yatırılan 427,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 304,40-TL harcın davacıdan tahsiliyle Hazineye gelir kaydedilmesine,
3-Davacı tarafınca istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-İncelemenin duruşmasız olarak yapılması sebebiyle taraflar yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,
5-Taraflarca yatırılan gider avansından harcanmayan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 20/07/2017 tarih ve 7035 Sayılı Kanunun 31. maddesiyle değişik 6100 Sayılı HMK'nın 361/1. maddesi gereğince, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz başvurusunda bulunma yolu açık olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi. 07/05/2026