T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/1147
KARAR NO: 2023/264
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/272
KARAR NO: 2019/767
KARAR TARİHİ: 10/07/2019
DAVA: Kayıt Kabul
KARAR TARİHİ: 15/02/2023
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkilinin, müflis ... San.ve Tic.Ltd.Şti.den alacağı bulunduğunu, bu nedenle İstanbul Anadolu ...İcra Müdürlüğünün ... ve ... sayılı dosyaları ile icra takibi başlatıldığını, şirketin iflası nedeniyle iflas masasına yaptıkları başvurunun 106.560,42 TL'lık kısmının reddedildiğini belirterek 1.384.560,42 TL alacağın tespiti ile avans faizi ile birlikte iflas masasına kayıt ve kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Davacının, iflas masasına yaptığı başvuruda talep edilen tutar ile dava konusu tutar hakkında mübayenet oluştuğundan mahkemece, davacı vekilininden taleplerin açıklanması istenmiş olup davacının sunduğu 22/09/2016 tarihli dilekçe ile : İflas masasına yapılan alacak kaydı başvurusu sehven 525.714,92 TL üzerinden yapılmış olup müvekkilin müflis şirketten toplam 1.384.564,42 TL alacağı bulunduğunu, alacağın 880.306,00 TL'lik kısmı müflis şirketçe keşide edilip müvekkile teslim edilmiş olan ayrıntısı dilekçede belirtilen 12 adet çekten, geri kalan kısmı ise cari hesap alacağından kaynaklandığını, iş bu çeklerden 27/03/2014 tarihli ... Bankası A.Ş. ... çek nolu 89.606.-TL bedelli ve 01/04/2014 tarihli ... Bankası A.Ş. ... çek nolu 40.000.-TL bedelli olanların asılları İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı icra takip dosyasında, 22/04/2014 tarihli ... Bankası A.Ş. ... çek nolu 200.000.-TL bedelli olanın aslı İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı icra takip dosyasında, geri kalan 9 adet çek ise davacı müvekkil yedinde olup dilekçemiz ekinde arkalı önlü suretleri sunulduğunu, davalı İstanbul ... İflas Müdürlüğünün 419.174,5 TLlik alacak kabulü yönünde verdiği karar ile aynı şekilde reddettiği kısım olan 106.540,42 TL açısından da aldığı karara ilişkin herhangi bir gerekçe ileri sürülmediği gibi kabul edilen alacak kısmının neye dayandığı da belirsiz olsa da yukarıda sayılı sıralı çek bedelleri toplamı 880.306,00 TL'den davalı iflas müdürlüğünce kabul edilen 419.174,5 TL hariç tutularak bakiye 461.132,00 TL alacağımızın tespiti ile bakiye 461.132,00 TLlik alacağın iflas masasına kaydına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesi ile; davacının alacak talebini kanıtlayacak bir belge sunmadığını, bu nedenle verilen kararın doğru olduğunu, alacağın yargılamayı gerektirdiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece, "... toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporları ile davacı ve müflis şirket arasında 3 adet taşeronluk sözleşmesi imzalandığı ve davaya konu çeklerinde bu işler karşılığı verildiği, çeklerin bankaya ibraz ile karşılıksız işlemi gördüğü, davacının davalıdan iflas öncesinde aldığı bu çeklerden iki tanesini icra takibine konu ettiği, takiplerin itiraz edilmeksizin kesinleştiği, kesinleşen takiplere konu çek bedellerinin iflas müdürlüğü tarafından iflas masasına kayıt ve sıra cetveline alındığı, kalan diğer çeklerin davanın konusunu oluşturduğu, taraflar arasında imzalanan sözleşmeler kapsamında düzenlenen hak edişlerin davalı tarafından imzalandığı, davacının düzenlediği faturaların da davalı defterlerinde kayıt altına alındığı, davalının kendi defterlerinde davacıya borçlu göründüğü, borcun ödendiğine dair delil sunulmadığı anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne, 461.132,00 TL'nin davalı iflas masasına kayıt ve kabulüne, fazla talebin reddine " karar verilmiştir
İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı vekili yasal süresi içinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde, Müflis şirket hakkındaki iflas yargılamasının son durumunun mahkemesinden sorulması ve ayrıca bir sonraki duruşmada sözlü yargılamaya geçileceğinin tutanağa geçirilmesi icap etmesine rağmen yerine getirilmediğini, taraflar arasındaki ilişkinin eser sözleşmesi hükümlerine göre incelenip karara bağlanması gerektiğini, hakedişler üzerindeki imzaların tüzel kişi adına yetkili temsilciye ait olmadığı bildirilmesine ve yetkilinin imza sirküleri mahkemeye ibraz edilmesine rağmen mahkemece imza incelemesi yaptırılmaması hak ihlali olduğunu, çeklerin düzenlendiği tarihte iflas erteleme sürecinde bulunan müflis şirkete kayyum atandığı, söz konusu çeklerde kayyum onayı bulunup bulunmadığı araştırılmadığını,Dava konusunun, sıra cetveline kaydı reddedilen 106.560,42 TL alacağın kayıt kabul istemine ilişkin olup reddedilen miktarın üzerinde davacının talebinin dava yolu ile artırılmasının mümkün olmadığını,Tarafların defterleri üzerinde bilirkişi inceleme sonucuna göre, davalı taraf kendi defter kayıtlarında davacıdan 1.457.689.84 TL alacaklı durumda bulunduğu, davacı tarafın defter kayıtlarında çekler de dahil olduğu halde 812.528,15 TL borçlu olduğu görüldüğü halde ve usulüne uygun tutulmuş defter kayıtlarının davacı aleyhine kesin delil niteliği bulunduğu halde, mahkemenin bu kayıtların aksine hareket ederek 461.132,00 alacağın kaydına karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE HMK'nın 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde; Dava, İİK 235. maddesi gereğince açılmış olan sıra cetveline itiraz ( kayıt kabul) davasıdır. İİK 235. maddede, sıra cetveline itiraz edenlerin, cetvelin ilanından itibaren 15 gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecbur oldukları, 223’üncü maddenin üçüncü fıkrası hükmünün mahfuz olduğu belirtilmiştir. Maddede düzenlendiği üzere, sıra cetveline itiraz davası açma süresi 15 gündür. Süre, sıra cetvelinin ilanından itibaren başlar. İİK 166. maddedeki gazetelerde yapılan ilanlardan en son ilan tarihinden itibaren işlemeye başlar. İflas masasına alacak yazdırırken, tebligatı kabulü elverişli adres gösterilerek, Adalet Bakanlığınca çıkarılan tarifede gösterilen yazı ve tebliğ giderlerini avans olarak vermek suretiyle, İflas idaresince alınacak kararların kendisine tebliğ edilmesini istemiş olan alacaklılara, alacaklarının kabul veya ret edildiği ayrıca tebliğ edilir (İİK 223. M). Bu alacaklılar için sıra cetveline itiraz davası açma süresi, sıra cetvelinin ilanından itibaren değil, bu tebligatın yapıldığı tarihten itibaren işlemeye başlar. Dosya kapsamına göre; müflis borçlu ... San.ve Tic.Ltd.Şti hakkında İstanbul Anadolu ... İflas Müdürlüğünün ... sayılı İflas dosyası açıldığı, davacının 38 kayıt numarası ile 525.714,92 TL alacağın masaya kaydı talep edildiği, iflas idaresince alacak talebinin 419.154,50 TL'si kabul edilerek 4. Sıraya alınmasına, geri kalan 106.560,42 TL'sinin reddine karar veriliği, düzenlenen sıra cetveli kararı, 20/02/2016 tarihinde Yeniçağ, 25/06/2016 tarihinde Ticaret Sicil Gazetesinde ilan edildiği, ayrıca masraf yatırıldığından kararın, 24/02/2016 tarihinde davacı vekiline tebliğ edildiği, işbu davanın yasal 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde 07/03/2016 tarihinde açıldığının anlaşılması üzerine işin esasının incelenmesine geçilmiştir. Davacı ile müflis şirket arasındaki ticari ilişkinin belirlenmesi ve iflas tarihi itibariyle davacının alacağının tespiti noktasında mali müşavir, inşaat ve makine mühendisinden oluşan bilirkişi heyetinden alınan kök ve ek raporlarda özetle; "Davacı ticari defter kayıtlarına göre, davacının davalının iflas tarihi olan 19/11/2014 tarihi itibariyle davalıya 812.528,15 TL borçlu durumda bulunduğu, davacı ticari defter kayıtlarına göre, davacı tarafından davalı adına aşağıda gösterilen faturaların düzenlenmiş olduğu ve toplam 1.227.916,51 faturaların davalı ticari defter kayıtlarında da kayıtlı bulunduğu, söz konusu faturalar konusunda tarafların mutabık oldukları, yukarıda dökümü yapılan faturalar haricinde, taraflar arasındaki sözleşmeye göre yapılan imalatın var olup olmadığı, imalatın var olması durumunda KDV dahil fatura edilmeyen imalat tutarının heyetimizdeki bilirkişilerce belirlenmesi gerektiği, teknik bilirkişi görüşleri doğrultusunda taraflar arasındaki borç alacak bakiyesi değişebileceği kanaatine varıldığı, Teknik incelemede, davacı taşeron şirket ile müflis şirket arasında; ...Park Diyarbakır Alışveriş ve Yaşam Merkezi İnşaatı Mekakanik tesisatı montajının yapılması konusunda 24/07/2013 tarihli, ... Şekerpınar Santiyesinin borulama tesisatı işlerinin yapılması konusunda 04.09.2013 tarihli, ... projesinin borulama tesisatı işlerinin yalnız işçilik olarak yapılması konusunda 03/10/2013 tarihli 3 adet taşeron sözleşmesi imzalandığı, dosyaya ibraz edilen hakediş belgelerinin tamamı imzalı olduğu, buna göre üç proje için toplam 2.534.421,77 TL hak ediş alacağı hesaplandığı, iptal edilen iki fatura toplamı 344.482,54 TL düşüldüğünde davacının yapmış olduğu iş nedeniyle 2.189.939,23-TL çekler ve hakedişlerden kaynaklanan alacağı kaldığı, ek raporumuzda belirtildiği gibi davacı defter durumuna göre 812.528,15-TL borçlu olarak gözüktüğünü, ispatlı 2.189.939,23-TL alacak tutarından defterde borç gözüken 812.528,15-TL mahsup edildiğinden davacının davalıdan 1.377.411,08-TL alacaklı olduğu, 12 Adet çekin toplam bedelinin 880.306,00-TL olduğu, bu çeklerden 89.606,00-TL ve 40.000,00-TL lik çeklerin İstanbul ... İcra müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile, 200.000,00-TL lik çek ise İstanbul ... İcra müdürlüğünün ... esas sayılı dosya ile icraya konulduğunu, geri kalan 9 adet çek için ise icra takibi başlatılmadığını, bunlar içinde mahkemenizde icra takibine konu çekler için artı olarak alacak kaydı talebinde bulunulduğunu, icra takibi yapılan 3 adet çek nedeniyle davacının davalıdan alacağı olmakla birlikte, ek raporumuzda tespit ettiğimiz 1.377.411,08-TL den bu bedelin düşülmesi gerektiği " tespit ve görüşüne yer verilmiştir.Tüm dosya kapsamı incelendiğinde, davacı ile müflis şirket arasında inşaat işinden kaynaklı muhtelif tarihlerde taşeron sözleşmeleri imzalandığı, davaya konu 12 adet toplam 880.306,00 TL tutarındaki çeklerin, taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davacıya verildiği, dava konusu çeklerin tümümün müflis şirket tarafından iflastan önce davacı adına düzenlenmiş çekler olup, süresinde bankaya ibraz edildiği, her ne kadar davacının ticari defterlerine göre müflis şirkete 812.528,15 TL borçlu gözükse de, dosyaya ibraz edilen hak ediş belgelerine göre üç proje için toplam 2.534.421,77 TL hak ediş alacağı hesaplandığı, üç proje için hazırlanan hakedişlerin tanziminden sonra sadece 2 adet 08/10/2013 tarihinde 165.090,32 TL ve 06/01/2014 tarihinde 179.392,22 TL olmak üzere 344.482,54 fatura düzenlendiği, dökümü yapılan faturalar haricinde, taraflar arasındaki sözleşmeye göre yapılan imalatların KDV dahil fatura edilmeyen imalat tutarının, 2.189.939,23 TL olduğu, buna göre davacının defterlerinde borç kaydı gözüken 812.528,15 TL mahsup edildiğinde davacının, davaya konu çekler ve hak edişlerden kaynaklı bakiye 1.377.411,08 alacağı bulunduğu görülmüştür. İşbu davada her ne kadar dava dilekçesi ile davaya konu çekler dışında cari hesap alacağı ile birlikte toplam 1.384.560,42 TL alacağın masaya kaydı talep edilmiş ise de davacının, iflas masasına yaptığı başvuruda talep edilen tutar ile dava konusu tutar farlılık gösterdiğinden mahkemece, davacı vekilininden taleplerin açıklanması istenmiş olup davacının sunduğu 22/09/2016 tarihli dilekçe ile 30/04/2014 tarihli ... Banka ait 100.000,00 TL bedelli çek ile takibe dayanak yapılan 3 adet çek dışında kalan 8 adet çek ile birlikte toplam 12 adet çekten kaynaklı 880.306,00 TL alacağın, davalı iflas müdürlüğünce kabul edilen 419.174,5 TL'nin hariç tutularak bakiye 461.132,00 TL alacağın masaya kaydı talep edilmiştir. Davacı, iflas masasına yapmış olduğu başvuruda; 27/03/2014 tarihli ... Bankası A.Ş.'ye ait 89.606,00 TL bedelli ve 01/04/2014 tarihli ... Bankası A.Ş.'ye ait 40.000,00-TL bedelli çeklere istinaden başlatılan İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı kesinleşmiş dosyanın iflasın açıldığı tarihe kadar yapılan hesap dökümü 252.592,35 TL ile ... Bankası A.Ş.'ye ait 200.000.00 -TL bedelli çeke istinaden başlatılan İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı kesinleşmiş dosyanın iflasın açıldığı tarihe kadar yapılan hesap dökümü 166.562,15 TL ile takip yapılmayan 30/04/2014 tarihli ... Banka ait 100.000,00 TL bedelli çek ve iflas tarihine kadar işlemiş 6.560,42 TL faizi olmak üzere toplam 525.714,92 TL alacağın masaya kaydını talep edilmiştir. Somut olayda, iflas idaresince, davaya konu çeklerden 27/03/2014 tarihli ... Bankası A.Ş.'ye ait 89.606,00 TL bedelli ve 01/04/2014 tarihli ... Bankası A.Ş.'ye ait 40.000,00-TL bedelli çek ile ... Bankası A.Ş.'ye ait 200.000.00 -TL bedelli çeke istinaden başlatılan takip dosyalarında, iflas tarihine kadar ki hesaplanmış kapak hesabı olarak talep edilen toplam 419.154,50 TL'nin kabul edildiği, 30/04/2014 tarihli ... Banka ait 100.000,00 TL bedelli çekin iflas tarihine kadar işlemiş faizi ile birlikte toplam 106.560,42 TL alacağın reddine karar verildiği anlaşılmıştır. Görüldüğü üzere davacının fatura edilmeyen hak ediş alacağından kaynaklı bakiye 1.377.411,08 TL alacağı bulunduğu, bu alacağa istinaden müflis şirketçe 12 adet toplam 880.306,00 TL tutarında davaya konu çeklerin düzenlendiği, çeklerin iflas tarihinden önce bankaya ibraz edildiği, iflas idaresince bu çeklerden 329.606 TL tutarındaki 3 adet çekin takip masrafları ile birlikte toplam 419.154,50 TL'sinin kabul edildiği, davacının, iflas idaresince kabul edilen miktar da dahil olmak üzere talep edilen 461.132,00 TL'nin üstünde alacağı bulunduğundan taleple bağlılık ilkesi uyarınca bu miktar üzerinden davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Davalı iflas masası vekili diğer bir istinaf nedeni olarak; dava konusunun, sıra cetveline kaydı reddedilen 106.560,42 TL alacağın kayıt kabul istemine ilişkin olup reddedilen miktarın üzerinde davacının talebinin dava yolu ile artırılmasının mümkün olmadığına ilişkindir. İİK 236 madde, vaktinde deftere kaydettirilmeyen alacakların, sıra cetvelinin düzenlenmesinden sonra da, İİK 254. maddede belirtilen iflasın kapanmasına kadar masaya iflas alacağının yazdırılmasını düzenlemektedir. Yani İİK 219.madde gereğince iflas idaresinin ilanı üzerine 1 aylık süre içinde iflas masasına başvur(a)mayan ya da eksik başvuran alacaklıya, İİK 236.md ile bir imkan tanınmış ve iflas kapanıncaya kadar alacağının tamamını masaya bildirmesi mümkün kılınmıştır. Nitekim Yargıtay emsal kararlarında belirtildiği üzere İİK'nın 236. maddesi gereğince iflasın kapatılmasına kadar masaya alacak yazdırmak mümkün olduğu gibi, masaya karşı kayıt davası açılması için iflas idaresine başvuru yapılması da bir ön şart değildir. Bu husus Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 2012/5755 Esas, 2013/36 Karar sayılı 14/01/2013 tarihli ilamında; "...Öncelikle iflas idaresine müracaat edilmemiş olsa bile kayıt kabul iddiasının doğrudan mahkeme önüne getirilmesi İİK'nun 236.maddesine göre mümkündür. Bu durumda, tarafların gösterdiği deliller toplandıktan sonra ticari defter ve kayıtlar üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle İİK'nın 195 ve 196.maddeleri de dikkate alınarak, davacının iflas tarihi itibariyle müflis şirketten alacağı olup olmadığı üzerinde durulmalıdır..." şeklinde ifade edilmiştir. Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 2014/1500 Esas, 2014/6007 Karar sayılı 26/09/2014 tarihli ilamı da aynı mahiyette olup, masaya kayıt davası açılması için iflas idaresine başvuru yapılmasının bir ön şart olmadığına, doğrudan mahkemeye başvurulabileceğine işaret edilmiştir. Bu nedenle başvuru sırasında talep edilmeyen fazlaya ilişkin alacağın açılan davada doğrudan mahkemeden talep edilmesinde hukuka aykırılık görülmemiştir. Öte yandan, davalı iflas masası vekili, müflis şirket hakkındaki iflas yargılamasının son durumunun mahkemesinden sorulmadan ve ayrıca bir sonraki duruşmada sözlü yargılamaya geçileceğinin tutanağa geçirilmeden karar verildiğini ileri sürmüş ise de müflis ...San.ve Tic.Ltd.Şti hakkında İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mankemesi'nin 2014/1418 esas sayılı dosyası üzerinden 19/11/2014 tarihinde iflas kararı verildiği, iflas kararın kaldırıldığına ilişkin Yargıtay ilamı dosyaya sunulmadığı gibi kayıt kabul davasının İİK'nın 235/3. maddesi hükmü uyarınca basit yargılama usulüne tabi olup basit yargılama usulünde sözlü yargılama aşaması bulunmadığından davalının bu yöndeki istinaf nedeni yerinde görülmemiştir Açıklanan nedenlerle ilk derece mahkemesinin kararında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığından, HMK 353/1.b.1 bendi uyarınca davalı iflas idaresinin istinaf başvusunun esastan reddine karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;1-HMK' nın 353/1.b.1 Maddesi gereğince davalının istinaf başvurusunun esastan REDDİNE,2-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden davalı tarafından yatırılan 121,30 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, 3-Karar tarihi itibariyle Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 179,90 TL'nin istinaf karar harcından, davacı tarafından yatırılan 44,40 TL'nin harcın mahsubu ile bakiye 135,50 TL' davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,4-Davalının yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerine bırakılmasına,5-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nin 361/1 maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi.15/02/2023