T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/177
KARAR NO: 2023/335
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/756 Esas
KARAR NO: 2022/722
KARAR TARİHİ: 21/10/2022
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 01/03/2023
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı şirket arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesi ile davalının Rize'deki elektrik sayaçlarının, EPDK mevzuatına uygun endeks tesbitlerinin manuel veya optik port ile el bilgisayarına kaydı, temin edilen bilgilerin davalı bilgisayarına aktarılması, müşteri sayaçlarının periyodik kontrolünün yapılmasına dair iş sözleşmesine uygun hizmet verildiği halde, bir kısım hizmet bedellerinin ödenmediği iddiasıyla ödenmeyen iş bedellerin tespiti ile ve fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 50.000,00 TL'nin tahakkuk ettirilmesi gereken tarihten itibaren en yüksek banka faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
CEVAP Davalı vekili cevabında özetle; davacının hak ettiği iş bedellerinin kendisine ödendiğini, sözleşmeden doğan yükümlülüklerini gereği gibi yerine getirmediği için müvekkilinin zarara uğradığını, davanın İstanbul Mahkemelerinde açılması gerektiğini, taraflar arasında imzalanan sözleşmede uyuşmazlıkların çözümünde Rize, Trabzon ve İstanbul Mahkemeleri yetkili kılındığını, davada yetkisizlik kararı verilerek İstanbul Ticaret Mahkemesine gönderilmesi gerektiğini, davacının hangi kalemler yönünden ne miktarda talepte bulunduğunu açıklaması gerektiğini, alacak iddiasının zamanaşımına uğradığını, imzalanan sözleşmede ve teknik şartnamede ödemenin tahakkuk şartına bağlandığını, davacının edimini yerine getirmediğini, gerçekte okuma yapmamış olmasına rağmen hayali kayıtlar ile haksız kazanç elde etmeye çalıştığını savunarak; dosyada yetkisizlik kararı verilerek İstanbul Ticaret Mahkemesine gönderilmesini, haksız ve hukuki mesnetten yoksun davanın reddini talep ve beyan etmiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI Mahkemece, " ...Davacı yüklenicinin yapacağı işler, Teknik Şartname m.2’de “Şirket tarafından talimatlandırılarak abone adresine gidilmekle bereber endeksinin; - Enerji kullanım yeri boş, - Yıkık, - Enerji kullanıyor, sayaç arızalı, - enerjisi herhangi bir sebepten dolayı kesik, - sayacı sökülmüş, - aboneliği iptal edilmiş, - enerji tüketimi yok v.b. gibi nedenlerle okunamaması halinde yukarıdaki konularda bu tür abonelerle ilgili bilgiler akabinde şirket tarafından tekrar kontrol edilerek yüklenici ile birlikte güncelleştirilecektir. şirket tarafından talimatlandırılarak abone adresşne gidilmekle bereber endeksinin; -abonenin sayacı kapalı yerde okunamıyor, -abone evde bulunmuyor, -abonenin bahçesinde köpek var, girilmiyor v.b. gibi, nedenlerle okunamaması halinde EPDK Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği ve ilgili mevzuat uyarınca yüklenicinin kullanım yerine bırakacağı bir bildirim (boş ihbarname) ile aboneden sayaç değerini tespit ederek şirkete bildirilmesini isteyecektir.” şeklinde açıkça sayıldığı, davacı yüklenicinin bu hizmetleri için bedel talep etmesi bakımdandan Teknik Şartname m.’2’de “Ancak bu endeks değerinin işletmeye ulaşması ve fatura düzenlenmesi halinde Yükleniciye uygulama yılındaki Ana Hizmet Bedeli ödenecektir. Abone tarafından endeksin işletmeye bildirilmemesi ve sonucunda tahakkuka bağlanamaması halinde herhangi bir ödeme yapılmayacaktır.” denilerek tahakkuk şartı getirildiği; dolayısıyla davacı yüklenicinin tahakkuk şartını sağlamayan işler için davalıdan alacaklı olamayacağı hususunun tespit ve rapor edilmiş olmakla, denetlemeye ve hükme el verişli bilirkişi raporuna göre davanın reddine" karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ Davacı vekili yasal süresinde sunduğu istinaf dilekçesinde; Davalı tarafından yapılacak kontrol sonucu elde edilecek bilgiler neticesinde abone ve durum kodu güncellenerek müvekkile ödeme yapılması sözleşmede açık olarak düzenlendiğini, daire boş ve bina yıkık aboneleri v.b. bu kapsamda olduğunu, bu abonelerin endekslerinin okunması veya durumunun tespit edilmesi ve bilgilerin davalı bilgisayarına aktarılmasıyla müvekkil üzerine düşen yükümlülüğünü yerine getirdiğini, bu aşamadan sonra Teknik Şartnamede belirtildiği üzere davalının kontrolü ve güncelleştirmesi gerekli olup mevzuata göre aboneleri sistemden düşmesi gerektiğini, kontrol ve güncelleme yapılamadığı için bu tür aboneler her emisyon dönemi içinde yeniden iş konusu yapılmış ve işin ifası müvekkilden istendiğini, bu tür abonelere ilişkin hizmet bedellerinin ödenmesi gerekirken davalı sözleşmeden doğan yükümlülüğünü tahakkuk şartını ileri sürerek yerine getirmediğini, bu nedenle tahakkuk şartı aranmaksızın hizmet bedelinin ödenmesi şart olduğunu, müvekkilinin endeksine ulaşamadığı tüm aboneleri kayıt altına alarak (durum kodu atarak) taahhüdünü eksiksiz yerine getirdiğini belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını, davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE Dava, taraflar arasındaki 30.04.2013 tarihli ''Sayaç Okuma ve Bildirim /Fatura Tebliğ Hizmet Alımı ''sözleşmesinden kaynaklı hizmet bedeli alacağına ilişkindir. Dosya kapsamına göre taraflar arasında, ... A.Ş.'nin Artvin'deki elektrik sayaçlarının, EPDK mevzuatına uygun olarak endekslerinin tespiti, tespit edilen endekslerin mekanik sayaçlar için manuel, elektronik sayaçlar için optik port'tan el bilgisayarına kaydedilmesi, fatura/bildirim tanzimi, müşteriye bırakılması, serbest tüketici sayaçlarının optik port'tan tespit edilmiş bilgilerinin davalı şirket bilgisayarlarına aktarılması, müşteri sayaçlarının ve mühürlerinin kontrolü, kaçak ve usulsüz elektrik kullananların tespitine ve davalı şirkete bildirimine ilişkin 30/04/2013 tarihli sözleşme imzalanmış olup davacı taraf, ifa edildiği halde hizmet bedeli ödenmeyen “ boş bina, yıkık bina, sayaç sökülmüş, arazılı vb durumlardan kaynaklanan tahakkuk ettirilmeyen hizmet bedellerinin ödenmesi amacıyla işbu davayı açtığı anlaşılmıştır.Taraflar arasında imzalanan 30.04.2013 tarihli 'Sayaç Okuma ve Bildirim /Fatura Tebliğ Hizmet Alım sözleşmesinin ödenecek bedellere ilişkin Teknik Şartnamenin 2. Maddesi, “Şirket tarafından talimatlandırılarak abone adresine gidilmekle bereber endeksinin; enerji kullanım yeri boş, yıkık, enerji kullanıyor - sayaç arızalı, enerjisi herhangi bir sebepten dolayı kesik, sayacı sökülmüş, aboneliği iptal edilmiş, enerji tüketimi yok v.b. gibi nedenlerle okunamaması halinde yukarıdaki konularda bu tür abonelerle ilgili bilgiler akabinde şirket tarafından tekrar kontrol edilerek yüklenici ile birlikte güncelleştirilecektir. Şirket tarafından talimatlandırılarak abone adresine gidilmekle bereber endeksinin; abonenin sayacı kapalı yerde okunamıyor, abone evde bulunmuyor, abonenin bahçesinde köpek var, girilmiyor v.b. gibi, nedenlerle okunamaması halinde EPDK Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği ve ilgili mevzuat uyarınca yüklenicinin kullanım yerine bırakacağı bir bildirim (boş ihbarname) ile aboneden sayaç değerini tespit ederek şirkete bildirilmesini isteyecektir. Ancak bu endeks değerinin işletmeye ulaşması ve fatura düzenlemesi halinde yükleniciye ana hizmet bedeli ödenecektir.Tahakkuka bağlanmaması halinde ise herhangi bir ödeme yapılmayacaktır” şeklinde düzenlenmiştir. Görüldüğü üzere taraflar arasında yapılan sözleşme ve eki teknik şartnameye göre davalı şirketin durum kod ve kaçak bildirimlerini tutanağa ve tahakkuka bağlaması şartı koyulmuştur. Bu itibarla tutanağa ve tahakkuka bağlanmayan işler için davacının hizmet bedeli talep etme hakkı bulunmadığından davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle ilk derece mahkemesinin kararında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığından, HMK 353/1.b.1 bendi uyarınca davacı vekilinin istinaf başvusunun esastan reddine karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;1-HMK' nın 353/1.b.1 Maddesi gereğince davacının istinaf başvurusunun esastan REDDİNE,2-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden davacı tarafından yatırılan 220,70 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, 3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 179,90 TL istinaf karar harcından, davacı tarafından yatırılan 80,70 TL'nin mahsubu ile bakiye 99,20 TL harcın davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,4-Davacının yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerine bırakılmasına,5-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/1.a maddesi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.01/03/2023