T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/1789
KARAR NO: 2023/7
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/386
KARAR NO: 2022/781
KARAR TARİHİ: 15/09/2022
DAVA: İtirazın İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararından Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ : 04/01/2023
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Kooperatifin 21/05/2011 tarihli 31. Olağan Genel Kurulunda alınan 15 nolu kararda site içerisinde ortak alanların üyeler ve kiracılar tarafından kurallara aykırı kullanımı halinde cezai işlem uygulanması yönünde karar verildiğini, bu karara göre ilk ihlalde 500,00 TL, ikinci ihlalde 1.000,00 TL ve üçüncü ihlalde 2.000,00 TL para cezası uygulanacağını, davalı borçluya bu nedenle çeşitli tarihlerde para cezası kesildiğini makbuzların toplam tutarının 11.000,00 TL olduğunu, davalı yanın söz konusu makbuzlardan haberdar olmasına rağmen makbuzları almaktan imtina ettiğini, bu nedenle takip başlatıldığını ancak davalının haksız olarak itiraz ettiğini beyan ederek, itirazın iptali ile takibin devamına karar verilerek icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP Davalı asil cevap dilekçesinde özetle; 01/06/2013 tarihi ile 30/01/2016 tarihleri arasında ...'a ait işyerinde çalıştığını, muhatabın kendisi olmaması nedeniyle kesilen cezaların iptalinin gerektiğini beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Bakırköy 7. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 19/02/2020 tarihli 2018/96 E. 2020/81 K. sayılı kararı ile; "...davalının fiili işleteni olduğu ... isimli iş yerinde kooperatifin ortak alan olarak belirlediği ve işgalin sonlandırılmasını istediği halde iş yerinin dışında ortak alan sayılan yerlere masa sandalye çıkararak, klima, jeneratör tabela koyarak, yönetimce yasaklanmış alana araç park ederek veya mal teşhir ederek ortak alanları işgal ettiği ve yönetimce alınan kararlara uygun bir şekilde para cezalarını içeren ceza makbuzlarının düzenlendiği, ceza makbuzlarını davalının almaktan imtina ettiği, söz konusu ceza makbuzlarının ödenmediği bunun üzerine başlatılan icra takibine de haksız olarak itiraz edilmesi nedeniyle takibin durduğu anlaşıldığından davanın kabulü ile itirazın iptaline, alacak likit olmakla asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine" karar verilmiştir.
DAİREMİZİN KALDIRMA KARARI Dairemizin 09/02/2022 tarihli 2021/1956 E. 2022/130 K. sayılı kararı ile; "...somut dosya yönünden görevli mahkeme 1163 sayılı yasanın 99.maddesi uyarınca Asliye Ticaret Mahkemesi olduğundan, Mahkemenin görevsizliği nedeniyle 6100 sayılı HMK'nun 114/1.c ve 115/2 maddeleri uyarınca davanın usulden reddine karar vermesi gerekirken, yazılı olduğu biçimde işin esası hakkında karar verilmesi 6100 sayılı HMK'nun 353/1.a.3 maddesine aykırı olup, istinaf sebebi olarak gösterilmese de bu husus re'sen incelenerek kararın kaldırılmasına..." karar verilmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Kaldırma kararının ardından Bakırköy 7. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce görev dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilerek, kararın kesinleşmesi akabinde dosya Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesine tevzi edilmiştir. Mahkemece; "...Davacının davaya konu tutanakların düzenlendiği tarihte ... ticaret adresinde ...'ın yanında büfeci olarak çalıştığı, 129 ve 127 nolu işyerlerinin birleştirerek büfe iş yeri olarak kullandıkları, iş yerinin önceden ... adına kayıtlı iken Eylül 2018'de kızı ...'a devredildiği, tüm yoklamalarda ...'ın vekaletiyle ...'ın nezaret ettiği 16/11/2018 tarihli yoklamada da mükellef ...'a ait olan iş yerinin terk edildiği adreste başka bir mükellefin 127 ve 129 nolu adresleri birleştirerek kullandığı, adreste faal olan mükellefin ... olduğu, yoklama fişinin ekinde de büfenin dışında masa sandalye ve soğutucuların bulunduğu anlaşılmıştır. Dinlenen tanıklar davalının ... Büfeyi işlettiğini büfenin önüne ve yan tarafına masa sandalye koyarak işgal ettiğini ve uyardıklarını belirtmiştir. Yapılan yargılama, toplanan deliller, gerekçe ve sonuç itibariyle dosya içeriğine uygun denetime açık bilirkişi raporu hep birlikte değerlendirildiğinde; davalının fiili işleteni olduğu ... isimli iş yerinde kooperatifin ortak alan olarak belirlediği ve işgalin sonlandırılmasını istediği halde iş yerinin dışında ortak alan sayılan yerlere masa sandalye çıkararak, klima, jeneratör tabela koyarak, yönetimce yasaklanmış alana araç park ederek, veya mal teşhir ederek ortak alanları işgal ettiği ve yönetimce alınan kararlara uygun bir şekilde para cezalarını içeren ceza makbuzlarının düzenlendiği, ceza makbuzlarını davalının almaktan imtina ettiği, söz konusu ceza makbuzlarının ödenmediği..." gerekçesiyle, "Davanın kısmen kabulü ile; davalının Bakırköy ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra takip dosyasına itirazının 11.000,00-TL yönünden iptali ile takibin bu tutar üzerinden takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilerek devamına, Fazlaya ilişkin istemin reddine, İİK'nin 67/2 maddesi uyarınca 2.200,00-TL tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine" karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı asil yasal süre içerisinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; ... Ada No: ..'de faaliyet yürüten ... isimli iş yerini 27/04/2005-18/05/2007 tarihlerinde işlettiğini, 22/01/2013-18/08/2016 tarihi arasında ise aynı iş yerinin işletmeciliğini yürütmüş olan kızı ...'ın yanında hizmet akdi ile yaklaşık 7 ay boyunca çalıştığını, bu süreler haricinde ilgili adreste komşu esnaf ve çalışanları ile olan uzun yıllara dayalı arkadaşlık hukukundan dolayı müteakip defalar sadece müşteri ve misafir olarak bulunduğunu, ilamsız icra takibine dayanak olan ceza makbuzlarının düzenlendiği tarihlerde ... isimli işletmenin yasal muhatabı olmadığından kararın kaldırılması gerektiğini beyan ederek istinaf isteminde bulunmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında inceleme; 6100 sayılı HMK'nın 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmış, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı ise re'sen gözetilmiş ayrıca HMK'nın 357. maddesindeki "İlk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemez ve istinafta yeni delillere dayanılamaz" kuralı nazara alınmıştır. Dava, kooperatifin ortak alanlarının kullanımını düzenleyen site yönetimi kurallarına aykırı hareket edenlere para cezası uygulanacağı yönünde 21/05/2011 tarihli kooperatif genel kurulunda alınan 15 no'lu karar uyarınca uygulanan para cezalarının tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. İcra dosyası fiziki olarak dosya kapsamında bulunmadığından UYAP sistemi üzerinden incelenmiştir. Bakırköy ... İcra Dairesi'nin ... E. sayılı takip dosyasında; davacı tarafından, 11.000,00 TL alacağın takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili istemiyle 01/12/2017 tarihinde takip başlatıldığı, borcun sebebinin "mal teşhir cezası" olarak belirtildiği, davalı tarafça 08/12/2017 tarihinde itiraz edilmesi üzerine icra takibinin durduğu, davanın İİK'nın 67.maddesi uyarınca 1 yıllık yasal süre içerisinde açıldığı tespit edilmiştir. Dava dilekçesi ekinde sunulan, davacı kooperatifin 2010 yılı hesap dönemine ilişkin 21/05/2011 tarihinde yapılan olağan genel kurul toplantısında 15 no.lu gündem maddesinde; Kooperatif ortak alanlarının kullanımını düzenleyen site yönetim kurallarına aykırı hareket edenlere para cezası uygulama yetkisinin yönetim kuruluna verilmesi ve uygulanacak para cezası miktarının tespiti hakkında bir kısım ortaklar tarafından önerge verildiği, 5.bendinde ortak alanlara mal koyarak işgal eden firmalara eskiden uygulandığı gibi ilk defasında 500 TL, ikinci uyarıda 1.000 TL, üçüncü defada 2.000 TL ceza kesinlemesine devam edilmesi yönündeki önergenin oy birliği ile kabul edildiği anlaşılmıştır. Alacağa konu ceza makbuzları incelendiğinde; 1.grup;22/01/2016 tarih, ... makbuz no.lu 500,00 TL para cezası,18/02/2016 tarih, ... makbuz no.lu 1.000,00 TL para cezası, 16/03/2016 tarih, ... makbuz no.lu 2.000,00 TL para cezası, 2.grup;26/04/2016 tarih, ... makbuz no.lu 500,00 TL para cezası,18/05/2016 tarih, ... makbuz no.lu 1.000,00 TL para cezası,10/06/2016 tarih, ... makbuz no.lu 2.000,00 TL para cezası,3.grup;21/06/2016 tarih, ... makbuz no.lu 500,00 TL para cezası,13/07/2016 tarih, ... makbuz no.lu 500,00 TL para cezası,28/07/2016 tarih, ... makbuz no.lu 1.000,00 TL para cezası, 01/09/2016 tarih, ... makbuz no.lu 2.000,00 TL para cezası, Olmak üzere toplam 11.000,00 TL para cezası, 21/05/2011 tarihli kooperatif genel kurulunda alınan 15 no'lu karar uyarınca "...-..." adına kesilmiştir. Makbuzların tamamında "Evrakı almaktan imtina etmiştir" ibaresi yer almaktadır. ... Ticaret Merkezinde bulunan ... adlı iş yerinin ruhsatının kim adına kayıtlı olduğu yönünde Bağcılar Belediye Başkanlığına yazılan müzekkereye verilen cevabi yazıda; 27/04/2005 tarihli büfe faaliyet konulu iş yeri açma ve çalıştırma belgesinin ...-... adına tanzim edildiği, söz konusu belgenin 18/05/2007 tarihinde aynı kişiler adına yenilendiği bildirilmiş ancak cezaların kesildiği 2016 yılına ilişkin bir bilgi verilmemiştir. Davalıya ait SGK kayıtları incelendiğinde; 22/01/2016-18/08/2016 tarihleri arasında ...'a ait büfeci iş yerinde çalıştığı anlaşılmıştır. Güneşli Vergi Dairesi'nden gelen kayıtlarda ise ceza makbuzlarının düzenlendiği 2016 yılına dair bilgi ve belgelerin yer almadığı, yoklama fişlerinin 2018 yılına ait olduğu tespit edilmiştir. Aktüerya uzmanı bilirkişiden alınan raporda; davalının, dava konusu büfenin fili işleteni olup olmadığı, makbuzların davalıya tebliğ edilip edilmediği, davalının borçtan sorumlu olup almadığı yönündeki nihai karar yetkisi mahkemeye ait olmak üzere, makbuzların toplam değerinin 11.000,00 TL olduğu, ceza miktarlarının kooperatif genel kurulunda alınan 15 no.lu karara aykırılık teşkil etmeyecek şekilde uygulandığı belirtilmiştir. Davalı, cezaların kesildiği dönemde büfenin kızı ... tarafından işletildiği ve kendisinin söz konusu büfede sigortalı olarak çalıştığını, bu nedenle ceza makbuzlarının muhatabı olmadığını savunmaktadır. Mahkemece yukarıda yazılı olduğu şekilde karar verilmiş ise de SGK kayıtları savunmayı doğrular mahiyette olup, Güneşli Vergi Dairesi ve Bağcılar Belediye Başkanlığı'ndan gelen kayıtlar ise ceza makbuzlarının kesildiği 2016 yılına dair bir veri içermemektedir. Ayrıca ceza makbuzlarına konu ... Büfenin bulunduğu bağımsız bölümün malik olarak mı yoksa kiracı olarak mı işletildiği belli olmadığı gibi davalının kooperatif ortağı olup olmadığı da belli değildir. Bu hususların taraflardan sorularak netliğe kavuşturulması, kira sözleşmesi mevcut ise kim tarafından (davalı mı yoksa kızı ... mı) kiralandığının tespit edilmesi, ceza makbuzlarının kesildiği 22/01/2016-01/09/2016 tarihleri arasında ...'nin kim tarafından işletildiği hususunda Güneşli Vergi Dairesi ve Bağcılar Belediye Başkanlığı'na ayrıntılı müzekkere yazılarak, gerekli araştırma yapılması ve oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerektiğinden davalı asilin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1.a.6 maddesi uyarınca kaldırılmasına, Dairemizin kararına uygun şekilde yargılama yapıldıktan sonra yeniden karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine iadesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Davalı asilin istinaf başvurusunun KABULÜ ile Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/386 E. 2022/781 K. sayılı 15/09/2022 tarihli kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1.a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,2-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere mahal mahkemesine İADESİNE,3-Davalı asil tarafça yatırılan 220,70 TL istinaf başvuru harcının Hazineye irat kaydına,4-Davalı asil tarafından yatırılan 187,85 TL istinaf karar harcının talep halinde ilk derece mahkemesince iadesine, 5-Davalı asilin yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına, 6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 7-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine, Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/1.g bendi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 04/01/2023