T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/499
KARAR NO: 2021/1123
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/19 Esas
KARAR NO: 2018/621
KARAR TARİHİ: 25/05/2018
DAVA: Menfi Tespit -İstirdat
KARAR TARİHİ: 10/11/2021
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesi ile; Davalı ...'ın S.S Model Konut Yapı kooperatifi üyesi olduğunu, müvekkil ...'nin de bu kooperatifin üyesi olup bir dönem kooperatif başkanlığı yaptığını, davalının parça parça kooperatife aidat ödemesinde bulunduğunu ve yapmış olduğu aidat ödemelerinin teminatı olarak müvekkilinden bir belge istediğini, Kooperatif Başkanı olan müvekkilinin akrabası olan davalının yeğeni ...’la 29/03/2008 tarihli sözleşmeyi yaparak, davalının kooperatife yapmış olduğu aidat ödemelerinin teminatı olarak kooperatif namına bono tanzim edip verdiğini,bu hususun gerek sözleşme gerekse davalı tarafın kabulü ile sabit olduğunu, kooperatifin amacına ulaşamayacağının anlaşıldığını ve tasfiyesine karar verildiğini, bütün üyelerin yapmış olduğu ödemelerin USD ye çevrildiğini ve USD olarak ödeme yapılarak kooperatifin fesh dildiğini, 9.716,00 TL ödeme yaptığı görülen davalıyı temsilen vekili ...'a 15.375,0 USD ödendiğini, ...’m ibraname verdiğini,davalının kooperatife yapmış olduğu ödemelerin tamamını fazlası ile aldığını, yapılan ödemeler karşılığında alacağının ve hakkının kalmadığı beyanı ile müvekkilinin ve tüm Denetim Kurulu'nun ibra edildiğini,davalının ödediği aidatların teminatı olarak aldığı 100.000,00 USD bedelli bonoyu Bakırköy ...İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyası üzerinden kötü niyetli olarak icraya koyduğunu, bonunun teminat olarak verildiğini beyanı ile Bakırköy 3.İcra Mahkemesi'nde 2011/1292 E. dosya ile dava açtıklarını, ancak davanın reddedildiğini, ...’ında başlattığı icra takibi iptal olunca Kadıköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2011/ 545 E. Sayılı dosyası ile dava açtığını, bu dosyada bilirkişi raporlarının lehe olmasına rağmen aleyhe karar çıktığını ve Yargıtay'ca onandığını,müvekkilinin icra baskısı ve diğer baskılar nedeniyle, icra müdürlüğünde taahhüt vermek ve alacaklı vekiline 77.017,00 TL, icra dosyasına 23.000, 00 TL olmak üzere 100.017,00 TL ödeme yapmak zorunda kaldığını,müvekkilinin savcılığa şikayet edildiğini, hakkında İstanbul Anadolu 28. ACM 2012/1390 E. Sayılı dosya ile borcunu ödemediği, icra takibine karşı itiraz edip dava açtığı için ceza davası açıldığını, 04/11/2014 tarihinde beraat ettiğini, müvekkilinin yıllardır mücadele ettiğini, Bakırköy ...İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyanın devam ettirildiğini, müvekkilinin taşınmazlarına haciz konduğunu ve satışa çıkarıldığını, müvekkilinin davalıya bir borcu olmadığını, şahsi olarak talepte bulunulamayacağını, davalının 9.716,00 TL ödeme yaptığı Kooperatif Aidatları için 100.000,00 USD alacak talebinde bulunmasının MK 2. Mad. düzenlenen dürüstlük ve 3 mad. düzenlenen iyi niyet kuralları ile bağdaşmayacağını, davacının alacak iddiasının ödediği primlerle sınırlı olduğunu, ödediği bedelleri faizleri ile birlikte fazlasıyla aldığını, davalının icra takibine konu ettiği bononun Kooperatif aidatlarının teminatı olarak verildiğini ve bu ödemelerin geri alınması ile bir borç kalmadığını, müvekkil ile davalı arasında başkaca bir hukuki ihtilaf bulunmadığını beyanla, takibe konu bono ile ilgili olarak borçlu olmadığının tespiti ile icra takibinin iptalini, müvekkilinin ödemek zorunda kaldığı 100.017,00 TL' nin ödeme günlerinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsil edilerek müvekkiline ödenmesini, davalı aleyhine % 20' den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesini talep etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesi ile;;iş bu davaya konu ididalara dayalı olarak daha önce Bakırköy 3.İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2011/1292 E. Sayılı dosyası ile açıldığını, davanın lehlerine sonuçlandığını ve kararın kesinleştiğini, bu nedenle dava şartı eksikliğinden davanın reddinin gerektiğini, aynı şekilde, dava dışı ...’ın alacaklısı, davacı tarafında borçlusu olduğu 100.000,00 USD bedelli senedin icra takibinin iptal olması nedeniyle, Kadıköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2011/545 E. Sayılı dosya ile dava açıldığını, davanın lehlerine sonuçlandığını, Yargıtay'ın da onama kararı verdiğini,davacının iptalini talep ettiği Bakırköy ...İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasında İstanbul Anadolu ...îcra Müdürlüğü'nün ... Tal. Sayılı dosyası ile davacıya ait Maltepe ilçesinde ki 2 adet taşınmazın satışının gerçekleştiğini ve ihalenin kesinleştiğini beyanla davacının ihtiyati tedbir taleplerinin ve davanın reddini savunmuş, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece, "Davalı tarafından, davacı aleyhine 26/03/2010 tarihinde ... Esas sayılı dosya ile kambiyo Senetlerine Özgü Haciz Yolu ile 29/03/2008 tanzim tarihli 30/01/2010 vadeli 100.000,00 USD bedelli senedin yıllık %12 faiz ile tahsili için icra takibi başlatılmış, takipte 152.660,00 TL asıl alacak (100.000,00 USD Tl karşılığı), 2.760,43 TL faiz, 457,99 TL komisyon olmak üzere toplam 155.878,41 TL'nin tahsili talep edilmiştir.Takibe konu senedin incelenmesinde; keşidecisinin davalı ..., lehdarının davacı ... olduğu 30/01/2010 vadeli, 100.000,00 USD bedelli Senette “Bedeli Nakten Ahzolunmuştur” ibaresinin yazdığı,ancak senet üzerinde teminat senedi olduğuna dair herhangi bir şerh bulunmadığı, takip konusu senedin taraflar arasındaki sözleşmede belirtilen 31/12/2009 vadeli senet değil, 30/01/2010 vadeli olduğu da görülmüştür. İcra takibinden sonra, davacı ... tarafından, davalı ... aleyhine 08/04/2010 tarihinde Bakırköy 3.İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2010/588 E. Sayılı dosyası ile “Bakırköy ...İcra Müd. ... E. Numarası ile yapılan icra takibine konu bononun teminat olarak verildiği ve davalıya herhangi bir borcu olmadığı iddiası ile takibin iptali” davası açıldığı,yargılamanın sonunda; 01.03.2012 tarih 2012/220 Nolu karar ile “...Takip dayanağı bononun taraflar arasında düzenlendiği belirtilen sözleşme başlıklı belge içeriğinde yer alan bono olduğu hususunun kanıtlanamadığı, bono metninde ödeme gününün 30/01/2010 olarak belirtildiği ve teminat olduğu hususunda açık ve ayrıntılı hiçbir kayıt yer almadığı, sözleşme başlıklı metnin içinde 31/12/2009 vadeli senet teslim edildiği hususunun yer aldığı anlaşıldığından davanın reddine” yönünde hüküm kurulmuş,karar... vekili tarafından temyiz edilmiş,Yargıtay 12. Hukuk dairesi 22.11.2012 tarih 2012/16196 E. 2012/34606 Nolu karar ile “...hükmün Onanmasına...” karar verilmiştir. Davacının Bakırköy ...İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyada 09/06/2010 tarihinde borç kabul edilerek yetkili İcra Müdür Yard. huzurunda 155.878,41 TL takipte kesinleşen miktar, 12.345,55 TL harç miktarı, 3.714,73 TL toplam faiz, 13.052,70 TL vekalet ücreti, 19,90 TL masraf olmak üzere toplam 185.011,29 TL’yi ödemeyi taahhüt ettiği, İcra dosyasına dava tarihine kadar 100.000,00 TL, dava tarihinden sonra da davacıya ait gayrimenkullerin satışından 113.315,24 TL ödeme yapıldığı, toplanan deliller ile dosyadaki bilgi ve belgelere göre 30/01/2010 vadeli 100.000,00 USD bedelli senet yönünden menfi tespit/istirdat koşullarının oluşmadığı anlaşılmakla " davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili tarafından dava dilekçesindeki nedenler tekrarlanarak istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE HMK'nın 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde; Dava, İİK 72/3 maddesine dayalı menfi tespit talebine ilişkindir. Dosya kapsamına göre; davalı ...’ın S.S. Model Konut Yapı Kooperatifi'nin üyesi olduğu ve Pendik Kurtköy ... Eg. ... Pafta, ... Ada ... parsel üzerinde ... Blok ... Konutun üst kat dublex dairesinde hak sahibi olduğu konusunda herhangi bir ihtilaf bulunmadığı, kooperatifin yükümlülüklerini yerine getiremeyeceği ve davalıya hak sahibi olduğu daireyi teslim edemeyeceğinin anlaşılması üzerine, 29.03.2008 tarihinde davalı adına vekili ... ile davacı ... arasında yapılan sözleşme ile dava dışı kooperatifin yükümlülüklerini yerine getiremediği, davalı üyeye daire teslimi yapılamadığından kooperatif yönetim kurulu başkanlığı yapmış olan davacı ...'nin 100.000,00 Amerikan Dolarını 31/12/2009 tarihine kadar nakden ve peşin davalıya veya vekili ...'a ödemeyi taahhüt ettiği, bu sözleşmeye teminat amacıyla alacaklısı ..., borçlusu ... olan 100.000,00 Dolar değerindeki 31/12/2009 vadeli senet teslim edildiği, borçlu ... 100.000,00 ABD Doları borcunu gayrimenkul ile de ödeyebileceği, sözleşmede esas olan, Kooperatif Sözleşmesindeki muadil dairenin teslimi olduğu kararlaştırıldığı, yine davalı adına vekili ...’ın Kooperatif yönetimine hitaben verdiği bila tarihli dilekçe ile üyesi bulunduğu Kooperatiften kendi isteği ile ayrılmak istediği, koperatife yatırdığı paraların tarafına iadeleri ile kooperatiften ilişiğimin kesilmesini talep ettiği, ve sunulan dilekçesinin aynı sayfasında, üyesi bulunduğu S. S. Model Konut Yapı Kooperatifinden kendi isteği ile ayrıldığı, kooperatife yatırdığı 9.716,0 TL karşılığı 15.375,00 USD’yi geri aldığı, kooperatiften hiçbir ilişki ve hakkının kalmadığı, Yönetim ve Denetim Kurullarını ibra ettiği yönünde ibraname düzenlendiği anlaşılmıştır. Bakırköy ...İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası incelendiğine; davalı tarafından, davacı aleyhine 29/03/2008 tanzim tarihli 30/01/2010 vadeli 100.000,00 USD bedelli kambiyo senedine istinaden icra takibi başlatıldığı, 09/06/2010 tarihinde davacı ...’nin borcu kabul ederek, İcra Müd. Yard. huzurunda, 155.878,41 TL takipte kesinleşen miktar, 12.345,55 TL harç miktarı, 3.714,73 TL toplam faiz, 13.052,70 TL vekalet ücreti, 19,90 TL masraf olmak üzere toplam 185.011,29 TL’yi ödemeyi taahhüt ettiği, Bakırköy 3.İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2011/1292 E. Sayılı dosyası incelendiğinde; davıcı ... tarafından, davalı ... aleyhine, 08/04/2010 tarihinde Bakırköy 3.İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2010/588 E. Sayılı dosya ile “Bakırköy ...İcra Müd. ... E. Numarası ile yapılan icra takibine konu Bononun teminat olarak verildiği, davalıya herhangi bir borcu olmadığı" iddiası ile takibin iptali davası açıldığı, yapılan yargılama sonucunda “...takip dayanağı bononun taraflar arasında düzenlendiği belirtilen sözleşme başlıklı belge içeriğinde yer alan bono olduğu hususunun kanıtlanamadığı, bono metninde ödeme gününün 30/01/2010 olarak belirtildiği ve teminat olduğu hususunda açık ve ayrıntılı hiçbir kayıt yer almadığı, sözleşme başlıklı metnin içinde 31/12/2009 vadeli senet teslim edildiği hususunun yer aldığı anlaşıldığından, davanın reddine” karar verildiği, kararın ... vekili tarafından temyiz edildiği,Yargıtay 12. Hukuk Dairesi'nin 22/11/2012 tarih 2012/16196 E. 2012/34606 Nolu kararı ile hükmün onanmasına karar verildiği anlaşılmıştır. Davacı taraf, Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasına dayanak yapılan 29/03/2008 tarih tanzim tarihli 30/01/2010 tarihli kambiyo senedinin, davalı adına vekili ... ile yapılan 29/03/2008 tarihli sözleşmeye istinaden dava dışı kooperatifin yükümlülüklerini yerine getiremediği, davalı üyeye daire teslimi yapılamadığından kooperatif yönetim kurulu başkanlığı yapmış olan davacı ...'nin 100.000,00 Amerikan Dolarını 31/12/2009 tarihine kadar nakden ve peşin davalıya veya vekili ...'a ödemeyi taahhüt ettiği, bu sözleşmenin teminatı amacıyla verildiğini, davalının Kooperatife yapmış olduğu ödemeler iade edildiğinden teminat amacıyla verilen senetten dolayı borçlu olmadığının tespiti ile yapılan ödemelerin istirdadını talep etmiş ise de söz konusu takibe dayanak yapılan senet incelendiğinde keşidecisinin davacı ..., lehdarının davalı ... olduğu, 30/01/2010 vadeli 100.000,00 USD bedelli senette “Bedeli Nakten Ahzolunmuştur” yazdığı, senedin teminat olarak verildiği belirtilmediği gibi sözleşmede teminat olarak verildiği gösterilen senedin 31/12/2019 vadeli 100.000,00 USD bedelli senet olup takibe konu senetten farklı olduğu görülmüştür. Bu itibarla kambiyo senedi olan bononun ödeme aracı olup sebepten mücerret olduğu aksinin yani teminat amacıyla verildiği yazılı delille ispatlanması gerektiği, kural olarak ispat yükünün davacıda olduğu gözetilerek ispatlanamayan davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle ilk derece mahkemesinin kararında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığından, HMK 353/1.b.1 bendi uyarınca davacı vekilinin istinaf başvusunun esastan reddine karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-HMK' nın 353/1.b.1 Maddesi gereğince davacı tarafın istinaf başvurusunun esastan REDDİNE, 2- Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden davacı tarafından yatırılan 98,10 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, 3-Karar tarihi itibariyle Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 59,30 TL istinaf karar harcından, davacı tarafından yatırılan 35,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 23,40 TL' nin istinaf eden davacı taraftan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 4-Davacı tarafın yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerine bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 353 / 1-b/1 bendi ile aynı kanunun 361.1 maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta süre içerisinde Temyiz Kanun Yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi.10/11/2021