T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/390
KARAR NO: 2024/515
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/609
KARAR NO: 2020/594
KARAR TARİHİ: 19/10/2020
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali
KARAR TARİHİ: 24/04/2024
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, 24.01.2007 tarihinde, davalı ... Konut Yapı Kooperatifi ile imzalamış olduğu Yapı Denetim Sözleşmesi ile davalının İstanbul ili, Eyüp Belediyesi, ... Mahallesi, ... Sokak adresinde bulunan ... pafta, ... ada, ... parselde yer alan inşaatında yapılacak yapı denetimini 21.734,34 TL bedelle üstlendiğini, davacının mevzuata uygun olarak hazırlamış olduğu İş Bitirme Tutanağını Eyüp Belediyesine sunduğunu, Yapı Denetim Dairesi Başkanlığı'nın kurmuş olduğu Ulusal Yapı Denetim Sistemi adlı portal sistem üzerinden alınan 08.02.2016 tarihli Hakediş Listesinde, davalıların Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenmiş olan ödemesi gereken tutarın 8.143,51 TL olduğunu, ödenmeyen bedeller nedeniyle İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas Sayılı dosya ile davalı aleyhine icra takibi başlattıklarını, davalının itiraz ederek haksız olarak takibi durduğunu belirterek, itirazın iptali ile takibin devamına %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı firmaya davalı kooperatifin hiçbir borcu bulunmadığını, zira davacı tarafından davaya dayanak olarak sunulan Yapı Denetim Sözleşmesinde'ki imzaların, dönemin kooperatif yetkililerine ait olmadığının anlaşıldığını, davacı ... Denetim Firmasından belirtilen dönemlerde herhangi bir denetim hizmeti almadığını, davacı firmanın ayrıca davalıya hizmetin verildiğini ispat etmesi gerektiğini, zira davacı firma tarafından söz konusu inşaata belirtilen dönemlerde herhangi bir Yapı Denetim Elemanı da İstihdam etmediğini, dava konusu alacağın davacı tarafından ispat edilmesi gerektiğini, zira dava konusu itibariyle ispata muhtaç olup ispat külfetinin de davacı tarafa ait olduğunu, ayrıca dosyaya dilekçeleri ekinde sundukları dava dışı ... İnş. San. ve Ltd. Şti. ile müvekkili Kooperatif yetkilileri arasında 10.06.2016 tarihinde yapılan inşaat sözleşmesi gereği söz konusu kooperatif inşaatı ile ilgili Yapı Denetim ücretlerinin müteahhit tarafından ödeneceği de kararlaştırılmış olduğundan, hiçbir şekilde kabul etmemek kaydı ile yapılan inşaat için herhangi bir şekilde Yapı Denetim borcu çıkar ise de sorumlunun ... İnş. San. ve Ltd. Şti. olduğunu, bu nedenle huzurdaki davanın işbu müteahhit firmaya açılması gerektiğinden husumet itirazında bulunduklarını, ayrıca mevcut durumda dava dışı olan asıl sorumlu müteahhit firma ... İnş. San. ve Ltd. Şti.'nin de davaya dahil edilmesi gerektiğini belirterek, davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece ''... Dava; sözleşme ilişkisinden kaynaklı itirazın iptali davasıdır. Davacı; davalı ile Yapı Denetim Sözleşmesi imzalandığını, üzerine düşen edimi yerine getirdiğini ancak davalı tarafından bedelin ödenmediğini, başlatılan takibe haksız olarak yapılan itirazın iptalini talep etmiş, davalı ise sözleşmedeki imzanın kooperatif yetkilisine ait olmadığını ve davacıdan hizmet almadığını beyanla davanın reddini savunmuştur.Yapılan bilirkişi incelemesinde davacı tarafından sunulan sözleşmedeki imzanın kooperatif yetkilisine ait olmadığı anlaşılmıştır. Bununla beraber Eyüp Belediye Başkanlığı ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığından gelen cevabi yazılardan davacının davalıya yapı denetim hizmeti verdiği net bir şekilde görülmektedir. Hal böyle olunca davalının sebepsiz zenginleşmesinin önüne geçmek için bu bedelin davalıdan tahsiline karar vermek gerekmektedir. Bu hususun saptanması için alınan bilirkişi raporu, dosyada bulunan hak ediş listesini ve davalı tarafından yapılan ödemeleri gözeterek tanzim edildiğinden, denetime elverişli olan rapor mahkememizce de benimsenerek davanın kabulüne" dair karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı vekili yasal süresi içinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; Davalı kooperatifin, davacı şirketten yapı denetim hizmeti almadığı, dayanak teşkil eden sözleşmenin altındaki imzaların sahte olduğunun anlaşıldığı, davacı tarafça tek taraflı olarak düzenlenen hak ediş evraklarına dayanılarak hesap raporu düzenlendiği ve raporun hükme esas alındığı belirtilerek davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE HMK'nin 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde; Dava, yapı denetim sözleşmesinden kaynaklanan hizmet bedeli alacağına dayalı başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası incelendiğinde; davacının 24.01.2007 tarihli yapı denetim hizmet sözleşmesi gereğince Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından 2016 yılı itibarıyla belirlenen rayiç bedele istinaden 8.143,51 TL alacağın tahsili için takip başlattığı, davalının yasal süresinde ödeme emrine itiraz ettiği, davanın yasal 1 yıllık süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. Dava dilekçesinde ekli olarak sunulan Yapı Denetim ve Hizmet Sözleşmesi'nin incelenmesinde, iş bu sözleşme konusunun yapı sahibine (kooperatif) ait İstanbul ili Eyüp Belediyesi ... Mahallesi ... Sokak Eyüp/ İstanbul adresindeki ve tapunun ... /... /... pafta /ada/parsel numarasında kayıtlı arsa/arazi üzerine yapılacak bodrum kat hariç 5. Kat 2105 m2 inşaat alanında bulunan yapının denetim firması tarafından projelerinin ve ruhsat ve eklerine uygun olarak yapılmasının denetlenmesi hizmetine ilişkin olduğu, iş bu sözleşmenin imzalandığı 24.01.2007 tarihinden yapı kullanma iznin alındığı tarihe kadar geçen sürenin hizmet süresi olarak belirlendiği, yapının bitirilmesi için öngörülen sürenin 12 ay olup, yapı ruhsatı alındıktan sonra 2 yıl içinde inşaata başlanılmadığı veya başlanıldığı halde 5 yılda bitirilemediği durumlarda, bu sözleşmenin herhangi bir ihtara gerek olmaksızın kendiliğinden sona ereceği belirlenmiştir.Dava dilekçesinde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenmiş olan ödenmesi gereken rayiç bedelin 8.143,51 TL olduğu ve bu nedenle davalı aleyhine başlatılan takibe haksız olarak itiraz edildiği ileri sürülmüş olup, sunulan cevap dilekçesinde söze konu yapı denetim sözleşmesindeki imzaların dönemin kooperatif yetkililerine ait olmadığı, ayrıca asıl sorumluluğun da dava dışı müteahhit firmaya (... Ltd. Şti.) ait olduğu iddia edilmiştir. T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Yapı İşleri Genel Müdürlüğü tarafından mahkemeye gönderilen 27.07.2017 tarihli yazı cevabında, İstanbul ili Eyüp Belediyesi ... Mahallesi ... Sokak Eyüp İstanbul adresindeki ve tapunun ... /... /... pafta /ada/parsel numarasında kayıtlı ... nolu YİBF in bilgileri ve hak ediş raporları mahkemeye gönderilmiştir. Adli Tıp Kurumu Fizik İnc. İhtisas Dairesi Em. Belge İnc (Graf) ve Sahtecilik Uzmanı bilirkişisi tarafından düzenlenen raporda özetle; tetkik konusu ... Konut Kooperatifi ile ... Şti. arasında tanzim edilen 24. 01.2007 tarihli yapı denetim hizmet sözleşmesinde imzaladım başlama ve bitiş yerleri, müşterek gramaların tersimi, ebadı, meyili, bitiriliş özelliği, tersim tarzı, nazara alındığında uygunluk ve benzerliklerin bulunmadığı, inceleme konusu imzalanan örnek imzalardan farklı tiplerde atıldığı ve imzaların ... ve ...'in elleri mahsulü ürünü olmadığı belirtilmiştir. İnşaat mühendisi ... ve mali müşavir ... tarafından düzenlenen raporda özetle; ... numaralı parsel yönünden inşa edilmesi planlanan inşaata ait yapı ruhsatının 30.01.2007 tarihinde Eyüp Belediyesinden alındığı ve işe başlanıldığı, davaya konu işin sözleşme yılı hizmet bedelinin 21.734,34 TL+KDV olduğu, 24.01.2007 tarihli yapı denetim sözleşmesi ile işin denetimini üstlenen davacı şirkete denetim hizmet bedeli karşılığı olarak yapı denetim firmasınca düzenlenen ve ilgili belediyenin onayı bulunmayan hak edişlerin dosyaya sunulduğu, 18.04.2007-06.07.2007 ve 31.12.2017 tarihli hakedişler incelendiğinde toplam 17.245,77 TL hak ediş tutarının oluştuğu, bununla birlikte Eyüpsultan Belediyesi tarafından mahkemeye gönderilen 26.10.2011 tarihli hak ediş evrakları ile ilgili yazılara göre 1. bölüm hak ediş taksidi olan 5.748,59 TL ile 2. bölüm taksidi olan 11.497,18 TL toplamı olan 17.745,77 TL'nin (KDV dahil) ... Ltd. Şti.'ne ödenmesi yönünde talimat verildiği, 24.07.2017 tarihli hak ediş listesinde, 31.12.2007 tarihli 5.748,59 TL tutarlı hakedişin ödeme beklediği, 31.12.2012 tarihli 19.640,69 TL tutarlı hak ediş onayının beklendiği ve bu durumda toplam hakediş bedelinin KDV dahil (19.640,69 TL +5.748,59 TL) 25.389,28 TL olduğu, bu miktardan ödenen 17.245,77 TL'nin tenzili sonucunda toplam ödenmeyen hakediş bedelinin 8.143,51 TL olarak tespit edildiği belirtilmiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiş ve davalı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur. Sunulan istinaf sebeplerinin incelenmesi: 4708 Sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun'un 5. maddesinde, yapı denetim hizmet sözleşmelerinin yapı sahibi ile denetim kuruluşu arasında akdedileceği hükme bağlanmış, bahsi geçen kanuna dayanılarak çıkarılan Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliğinin 8. maddesinin 1 numaralı bendinde de yapı sahibinin, yapı denetimi hizmet sözleşmesini bizzat veya hukuken temsile yetkili vekili aracılığı ile imzalamak zorunda olduğu belirtilmiştir. Yasal mevzuat uyarınca, yapının denetimi için yapı denetim kuruluşu ile hizmet sözleşmesinin imzalanması zorunluluğunun bulunduğu ve sözleşmeninde bizzat veya hukuken temsile yetkili vekili aracılığıyla yapı sahipleri tarafından imzalanması gerektiği anlaşılmaktadır. Somut olayda; 24.01.2007 tarihli yapı denetim hizmet sözleşmesini davalının hukuken temsile yetkili vekili aracılığıyla imzalanmadığı dosyada mübrez ATK tarafından düzenlenen rapordaki tespitlerden anlaşılmaktadır. Ancak; dosyada düzenlenen raporlar, bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde, davacının yapı sahibi olan davalıya yapı denetim hizmeti verdiği sabit olup, davalının uyuşmazlığa konu yapı denetim hizmetini davacı dışında başka bir firma tarafından verildiğini iddia ve ispat edilemediğinden davacının verdiği hizmet karşılığında ücret talep etme hakkının bulunduğunun kabulü gerekir. Dosyada mübrez bilirkişi heyeti raporları, T.C. Eyüpsultan Belediye Başkanlığı tarafından mahkemeye gönderilen yazılı cevapları, denetim hizmet bedelini ait hak ediş raporları birlikte değerlendirildiğinde; davalının, denetim hizmet bedeli olarak toplam 17.745,77 TL'nin davacı şirkete ödenmesi yönünde talimatının bulunduğu, 31.12.2007 tarihli 5.748,59 TL tutarlı ve 31.12.2012 tarihli 19.640,69 TL tutarlı hak edişin onayının beklendiği nazara alındığında, davacının yapı denetim hizmet sözleşmesine göre yerine getirdiği hizmet bedeli olarak toplam 8.143,51 TL alacağının bulunduğu yönündeki tespitin dosya kapsamına uygun olduğu anlaşılmakla, aksi yöndeki istinaf sebeplerinin yerinde olmadığına karar vermek gerekmiştir. İş bu nedenle HMK m. 359/3 uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK m. 355/1 gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davalı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1,b.1 gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Davalının istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nin 353/1-b1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu gereğince davalı tarafından yatırılan başvuru harcının hazineye GELİR KAYDINA, 3-Karar tarihi itibariyle Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcından, davalı tarafından yatırılan 139,07 TL harcın mahsubu ile bakiye 288,53 TL'nin istinaf eden davalıdan tahsili ile hazineye GELİR KAYDINA,4-İstinaf yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına, 5-Yatırılan gider avansından kalan kısmın davalıya ilk derece mahkemesince iadesine,6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,7-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 362/1.a maddesi gereğince kesin olmak üzere, oybirliği ile karar verildi. 24/04/2024