T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/2354
KARAR NO: 2024/221
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 5. ASLİYE TİCARETMAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/527
KARAR NO: 2020/495
DAVA TARİHİ: 28/04/2016
KARAR TARİHİ: 22/09/2020
DAVA: Eski Hale Getirme
KARAR TARİHİ: 21/02/2024
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Beykoz ... Noterliği'nin 31/03/2016 tarihli ve ... yevmiye no'lu ihtarnamesi ile ... no'lu taşınmazda dairenin çatı katı terasının sağ cepheye bakan kısmının standart dışı genişletildiği, proje harici genişletilen farklı kottaki alanın çevre duvarlarının buzlu cam seperatörler ile yükseltilerek aykırı imalat yapıldığı tespit edilerek, anılan aykırılıkların durdurulması, aksi halde yasal işlemlerin başlatılacağı hususunun davalıya ihtar edildiğini, ancak ihtara rağmen söz konusu aykırılıkların projeye ve imara uygun olarak düzeltilmediğini, ayrıca bu hususta davalı hakkında Beykoz Cumhuriyet Başsavcılığı'na şikayette bulunulduğunu beyan ederek; ... ili, ... İlçesi, ... Mah. ... Kooperatifi adresinde bulunan ..., ... nolu konutta yapılan aykırı imalatların ortadan kaldırılmasını, kooperatif projesine uygun olmayan aykırılıkların giderilerek taşınmazın eski haline getirilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin söz konusu taşınmazı mevcut hali ile başkasından devraldığını, taşınmaz satın aldıktan sonra herhangi bir değişiklik yapılmadığını, evde küçük çocuklarının olması ve taşınmazın teras duvarının yüksekliğinin tehlike arz etmesi sebebiyle sadece teras katında camdan korkuluk yaptırıldığını, bunun ise imara aykırı olmadığını ayrıca kooperatif tarafından Beykoz Cumhuriyet Savcılığına TCK 184 maddesine dayanılarak suç duyurusunda bulunulması nedeniyle 2016/3110 Soruşturma sayılı dosyasının derdest olduğunu, taşınmazın satın alındığı dönemde kooperatif yetkilileri tarafından taşınmazda imara, projeye aykırı yapılanma olduğu yönünde bir bilgilendirme yapılmadığını ayrıca kooperatifteki diğer dairelere ait taşınmazların da müvekkiline ait taşınmazla aynı durumda olmasına rağmen yalnızca müvekkili hakkında dava açılarak eşitlik ilkesine aykırı davranıldığını, açıklanan nedenlerle davanın reddinin gerektiğini, kabul manasına gelmemekle birlikte aksi yönde kanaat hasıl olması halinde halinde kooperatif bünyesindeki dava konusu taşınmazda ve diğer taşınmazlarda yapılan değişikliklerin meydana geldikleri tarihlerde görevini ihmal ederek işbu davaları açmayan, iki yıl önce taşınmazı satın alan müvekkilini taşınmazın durumu hakkında bilgilendirmeyen ve bu sebeple müvekkilini mağdur eden davacı kooperatifin yargılama giderleri, eski hale getirme giderleri dahil tüm masraflardan sorumlu tutulmasına karar verilmesi gerektiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece; ''...Dava konusu uyuşmazlık, 11/05/2012 tarihli hisse devir sözleşmesi ile davacı kooperatif üyesi olan davalı kullanımındaki g.menkulde kooperatif projesine ve imara aykırılık meydana getirildiği iddiası kapsamında davalı tarafından projeye aykırı imalat yapılıp yapılmadığı, yapıldı ise davalının sorumlu olup olmadığı, aykırı imalatın eski hale getirilip getirilmeyeceği hususlarında toplanmaktaıdır.Tüm dosya kapsamı taraf iddia ve savunmlaraı toplanan deliller ve hükme esas alınan bilirkişi raporları doğrultusunda, davalının, 11/05/2012 tarihli hisse devir sözleşmesi ile davacı kooperatif üyesi olduğu, ... nolu g.menkulün davalı kullanımında olduğu, belediyeye yazılan yazıya verilen cevapta davacı kooperatifin sahibi olduğu g.menkullere ait onaylı projenin bulunmadığının bildirildiği, davacının imara aykırılık ve eski hale getirme talebinin davalı g.menkulünündeki genişletme ve cam ile kapatmaya yönelik işlemlere dair olduğu, davalıya atfedilen projede olmayan imalatların yapılması hususunun davacı tarafından sunulan onaysız tip projeye göre değerlendirme yapılmasının mümkün olmadığı kaldı ki bu imalatların 2000 yılında yeni davalının ortaklığından çok önce yapıldığının teknik inceleme ile belirlendiği, dolayısı ile davalının ise ortaklığından sonra projeye aykırılık teşkil edecek, ruhsata tâbi bir tadilat yaptırdığına yönelik ise kanaate yeterli ispat vasıtası sunulamadığı, alınan kök ve ek raporda davacı tarafından yapıldığı iddia edilen imara ve projeye aykırı imalata dair devalı tarafından yapılan değişikliklerin hangi imar durumu ve hangi projeye aykırı olduğunun tespit edilemediğinin bildirildiği, savcılık soruşturmasında davalının söz konusu g.menkulü 11/05/2012 tarihli ortaklık devir sözleşmesi ile dava dışı ...'ten devraldığı ve celp edilen yazı cevabında aykırılıkların daha eski bir tarihe dayandığı, eylemin davalı tarafından yapılmadığı gibi davalı tarafından söz konusu aykırılık iddiasının eski hale getirildiği, devirden sonra imar kirliliği oluşturacak eylemi bulunmaması sebebiyle takipsizlik kararı verildiği, dosyaya sunulan fotoğraflar ve bilirkişi tarafından yapılan yerinde inceleme ile de bu durumun teyit edildiği, davacı tanığı da 20/03/2018 tarihli duruşmadaki anlatımında cam ile kapatmanın davalı tarafından kaldırıldığını beyan ettiği, alınan ek raporda ise emsal 1 ve emsal 2 olarak belirtilen 2 farklı g.menkuldeki genişletmelerin bulunduğu hatta genişletmenin dava konusu g.menkulündekine oranla daha fazla olduğunun bildirildiği, sonuç olarak belediye onayı bulunmayan uygulama projesine dayalı olarak söz konusu g.menkulde hangi imar durumu belgesi ve projeye göre aykırılık tespiti yapılamayacağı bir an için davacının iddia ettiği üzere ruhsatın var olduğu dolayısı ile belediye tarafından onaylı projenin gönderilmemesinin aykırılık tespiti yapılmasına engel teşkil etmeyeceği değerlendirilse bile söz konusu aykırılığın davalı tarafından yapıldığının dosya kapsamı itibari ile ispat edilemediği, dosyada toplanan delillerde davalının cam kapatmayı kaldırdığının anlaşıldığı ve emsal g.menkullerde de benzer teras genişletme ve büyütmelerin olduğu anlaşıldığından emsal olarak gösterilen g.menkuller ile ilgili açılan davaların var olduğu da delil olarak bildirilmediğinden davacı kooperatifin üyelerinin aynı hak ve vecibelere sahip olduğu yönündeki 1163 sayılı yasanın 23. Maddesi gereğince eşit davranma yükümlülüğüne aykırı olarak bu davayı açtığı kanaatine varılarak davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Davacı vekilince imar barışı çerçevesinde kat mülkiyetine geçiş mümkün olursa davanın konusuz kalacağı, ancak davalının davanın açılmasına sebebiyet verdiğinin gözetilmesi talep edilmiş ise de, davanın açılış tarihi itibariyle ve yukarıda anılan gerekçelere nazaran davacı taraf beyanlarına iştirak olunmamıştır..." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili yasal süre içerisinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; dosya kapsamında onaylı proje belediyeden istenmiş ise de Beykoz Belediyesi tarafından gönderilmediğini, ruhsatı bulunan bir taşınmazın onaylı projesinin olmamasının mümkün olmadığını, belediyenin bu söz konusu projeyi göndermemesi, bulamaması veya kaybetmesinin onaylı projenin olmadığı anlamına gelmediğini, gerek binanın gerekse arazinin mülkiyetinin müvekkili kooperatife ait olduğunu, kooperatif üyelerine esaslı değişiklik yapılmamak üzere sınırlı bir kullanım için yer teslimi yapıldığını, binanın sahibi kooperatiften onay alınmaksızın yapılan işlemlerin mülkiyet hakkına tecavüz oluşturduğunu, dava konusu eklentiler ve değişiklikler projeye aykırı olduğu gibi ruhsata ve meri imar planına da aykırı olduğunu, müvekkil tarafından binaların kaçak olarak yapılmadığını, ruhsatlı olarak yapıldığını ancak seçim sonrası yerel yönetim değişikliği ve ruhsat iptalleri neticesi bir kısım inşaatın kaçak konumuna düştüğünü, yeni üye olacak kişilere bu durum izah edilerek aykırı imalat yapmayacakları konularında taahhüt alındığını, ancak davalının projeye aykırı imalat yaptığını, bilirkişi ek raporunun 1.seçeneğinde de davalıya ait taşınmaz terasının proje aykırı olduğunun tespit edildiğini, mahkemenin "imalatların 2000 yılında yeni davalının ortaklığından çok önce yapıldığı..." gerekçesinin de hatalı olduğunu, zira ortaklığın devri ile tüm hak ve yükümlülüklerin de davalıya geçtiğini, söz konusu aykırılıklar daha önceki üye tarafından yapılmış olsa dahi davalının eski hale getirme yükümlülüğü olduğunu, mahkemece eksik inceleme yapılarak hatalı karar verildiğini beyanla kararın kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında inceleme; 6100 sayılı HMK'nın 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmış, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı ise re'sen gözetilmiş ayrıca HMK'nın 357. maddesindeki "İlk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemez ve istinafta yeni delillere dayanılamaz" kuralı nazara alınmıştır.Dava, kooperatif projesine uygun olmayan aykırılıkların giderilmesi ve taşınmazın eski haline getirilmesi istemine ilişkindir. Kooperatif kayıtları incelendiğinde; Davalı tarafından, dava konusu ... Blok, ... no.lu taşınmaza ilişkin ... nolu üyelik, 10/05/2012 tarihli ortaklı devir sözleşmesi ile ...'ten devralınmış ve davalı devir sonucu kooperatif ortağı olmuştur. Davalı tarafından teras bölümüne cam korkuluk yaptırılması sebebiyle, 29/09/2014 ve 10/10/2014 tarihlerinde komşu site sakini tarafından çatı balkon korkuluklarının orman görüntüsünü engellediği gerekçesiyle site yönetimine şikayet mailleri gönderilmiştir. Bu şikayet üzerine davacı kooperatif tarafından, davalıya 22/10/2014 tarihinde gönderilen yazıda; manzara hattının komşular tarafından görülemediği yönünde yapılan şikayetler özetlenerek, yerinde yapılan incelemede çatı terasının standart dışı genişletildiği ve proje harici genişletilen farklı kottaki alanın çevre duvarlarının buzlu cam seperatörleri ile yükseltilerek aykırı imalat yapıldığının tespit edildiği belirtilmiş, aykırı imalatların eski haline getirilmesi istenilmiştir. Davacı kooperatif tarafından, davalıya keşide edilen Beykoz ... Noterliği'nin 2015 tarihli (ihtarnamede gün ay ve yevmiye okunmuyor ancak beyana göre 13/03/2015 tarih ve ... yevmiye sayılı) ihtarname ile; 22/10/2014 tarihli yazıda belirtilen hususlar tekrar edilmiş, sözlü ve yazılı uyarılara rağmen imalatlar kaldırılarak, bina projeye uygun hale getirilmediğinden, işbu ihtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde proje ve imara aykırı olan imalatların kaldırılması ve binanın projeye uygun hale getirilmesi talep edilmiş aksi halde kooperatif ortaklığından ihraç edileceği ve hakkında suç duyurusunda bulunulacağı ihtar edilmiştir. Kooperatif yönetim kurulunun 28/03/2016 tarih ve 26 sayılı kararı ile; ... no.lu üye ... D:... ... tarafından imar mevzuatı ve projeye aykırı olarak yapılan eklentiler için 2014 yılındaki uyarı yazısı ve önceki yıl çekilen ihtarnameye rağmen hiçbir düzeltme yapılmadığından, üye hakkında "eski hale getirme" davası açılmasına dair karar alınmış, davalı hakkında ayrıca suç duyurusunda bulunulmuştur. Soruşturma dosyası; Davacı tarafından, davalının projeye ve imara aykırı imalatlar yaptığı iddiasıyla Beykoz Cumhuriyet Başsavcılığı'na şikayette bulunulması üzerine soruşturma açılmıştır. Soruşturma dosyasına, Beykoz Belediyesi tarafından gönderilen cevabi yazıda; ... Blok için yapılan tetkik neticesinde ruhsat ve eklerine aykırı olarak KAKS (Kat Alanı Katsayısı) alanında değişiklik yapmak suretiyle kullanım alanı artışı nedeniyle 20/10/2000 tarih ve 3204 sayılı Yapı Tatil Tutanağının tanzim edildiği, ayrıca ... Blok, D:...'de mahallen yapılan tetkik neticesinde ise yeni yapıldığı belirtilen davaya konu çatı katının terasında yer alan buzlu camların ilgilisi tarafından sökülerek eski haline getirildiği hususlarının tespit edildiği belirtilmiştir. Beykoz Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2016/3110 Sorş. no.lu dosyasında 24/11/2016 tarihinde "......'nın üzerine atılı imar kirliliğine neden olmak suçuyla ilgili olarak, şüphelinin oturduğu daireyi 2012 yılında satın aldığının ve teras katında yapılan genişletmenin de 20/10/2000 tarihinden önceki bir tarihte yapıldığının tespit edilmesi nedeniyle bu işlemin şüpheli tarafından yapılmadığının ve yaptırılmadığının anlaşıldığı, dolayısıyla bu genişletmeyle ilgili eylemin şüpheli tarafından gerçekleştirilmediği, ayrıca yapılan işlemin TCK'nın 184. maddesinin yürürlüğe girdiği 12/10/2004 tarihinden önce yapılması nedeniyle imar kirliliğine neden olmak suçundan herhangi bir işlem yapılamayacağı, yine şüphelinin yapmış olduğu diğer alüminyum korkuluk ve buzlu camı kaldırdığı ve bu bölümü ruhsata ve imar planına uygun hale getirdiği, bu durumda bu eylemle ilgili olarak da şüpheli hakkında TCK'nın 184/5. maddesi uyarınca kamu davası açılamayacağı anlaşıldığından şüpheli hakkında kamu adına kovuşturmaya yer olmadığına..." dair karar verilmiştir. Tapu ve belediye kayıtları;Beykoz Tapu Sicil Müdürlüğünden gelen yazı cevabında; davacı kooperatif adına kayıtlı taşınmazlar üzerinde kat irtifakı ve kat mülkiyeti kurulmadığından proje, yönetim planı ve bağımsız bölüme ilişkin tapu kaydının olmadığı, bu nedenle ana taşınmazların tapu kayıtlarının gönderildiği bildirilmiştir. Kooperatif adına kayıtlı ... ilçesi ... Mah. ... Mevkii, ... ada ... parsel, ... ada ... parsel, ... ada ... parsel, ... ada ... parsel, ... ada ... parsel, ... ada ... parsel, ... ada ... parsel, ... ada ... ve ... parsel, ... ada 1 parsel sayılı taşınmazlara ait tapu kayıtları incelendiğinde arsa vasfıyla kooperatif adına kayıtlı olduğu tespit edilmiştir. Beykoz Belediye Başkanlığından; taşınmazın imar durum belgesinin ve yapı izin belgesinin gönderildiği belirtilmiş, yapı ruhsatının altlığı mimari projeye arşiv kayıtlarında rastlanmadığı yönünde cevap verilmiştir.Tanık beyanları; Davacı tanıkları kooperatif müdürü ile teknik işler müdürü olup davalı tarafından projeye aykırı imalatlar yapıldığını beyan etmiştir. Davalı tanığı ise davalının üyeliği ve taşınmazı devraldığı kişi olup, söz konusu taşınmazı kendisinin devraldığı tarihte de terasın mevcut şekilde olduğunu beyan etmiştir. Bilirkişi raporu; 1-Mahkemece inşaat mühendisi ... ve kooperatif uzmanı ...'den oluşan bilirkişi heyetinden alınan kök raporda; Dosyaya sunulmuş bir proje olmadığı, onaylı bir projenin varlığı halinde projeye aykırı imalat hangi dönemde ya da ortaklık devri yapılmışsa hangi ortak döneminde olursa olsun giderilmesi gerektiği, aykırılığın zamanlaması olmadığı, ancak dosyaya belediye yetkilileri tarafından onaylanan bir projenin sunulmadığı, İlgili taşınmazlara kat irtifakı veya kat mülkiyeti kurulmadığı için proje, yönetim planı ve bağımsız bölüme ilişkin tapu kayıtlarının bulunmadığı, belediyenin yetkili birimleri tarafından onaylanmış yasal açıdan geçerli bir mimari projenin mevcut olmadığı, bu nedenle projeye aykırı imalat iddiasının tartışmalı olduğu,Beykoz Belediye Başkanlığı tarafından sunulan 29.08.1989/39.59 sayılı imar durum belgesi ile 23.12.2015 tarih ve 2015/91 sayılı imar durum belgesinin incelenmesinde "imar durumunun boş arsa için gösterildiği, bu imar durumu ile yalnız proje düzenleneceği, inşaat yapılmayacağı" ifadelerinin yer aldığı ve söz konusu imar durum belgesinde imar durumunun bir yıl geçerli olduğunun vurgulandığı, Beykoz Belediyesi tarafından dosyaya sunulan imar durum belgelerinin, davacının inşaat imalatları ile ilgili olmadığı, bu nedenle davacı kooperatifin gayrimenkul üzerinde yapılan imalatların imara aykırı olduğu şeklinde yapılan iddiaların geçerliliğinin tartışmalı olduğu, hangi imar durum belgesine göre aykırılıkların bulunduğunun iddia edildiğinin belirsiz olduğu, boş arsa için düzenlenen imar durum belgesinin yapılan inşaat imalat durumlarına dayanak olamayacağı, düzenlenen imar durum belgelerinde bu imar durumu ile inşaat yaptırılamayacağı hususunun da vurgulandığı,
İnşaat imalatı için dosyaya sunulan herhangi bir imar durum belgesi ve belediye yetkilileri tarafından onaylanan bir proje mevcut olmadığına göre hangi zaman diliminde ya da kooperatif ortaklarının hangi dönemlerinde imara ve projeye aykırı imalat yaptıklarını söylemenin mümkün olmadığı, ilgili inşaat imalatlarının hangi imar durum belgesi ya da belediye tarafından onaylı hangi projeye dayalı aykırılık olduğu hususlarının açığa çıkarılması gerektiği,Davacı vekili tarafından iddia edilen bahse konu taşınmazdaki teras duvarlarının buzlu cam seperatörleri ile yükseltilmesi konusunda Beykoz Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yazılan yazıda buzlu camların ilgilisi tarafından sökülerek eski haline getirildiği tespit edildiği, bu hususun dosyaya sunulu fotoğraflarla da sabit olduğu hususlarında görüş bildirilmiştir. 2-Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen ek raporda; dosya konusu taşınmazda 13/12/2019 tarihinde yerinde inceleme yapıldığı, dava konusu taşınmaz terasına çıkılarak gerekli ölçümler yapıldığı ve terasın fotoğraflarının çekildiği, Davacı vekili tarafından kooperatif yönetiminden alındığı beyan edilen, bahse konu taşınmaza ait tip mimari projeye göre ölçülerin ve terasın şeklinin kontrol edildiği ayrıca terastan görünen çevredeki ve bitişikteki emsal dairelerin teraslarının da dava konusu terastan fotoğraflarının çekildiği, fakat emsal daireler ilgili kişilere ulaşılamadığından ya da izin alınamadığından bizzat görülemediği, Davaya konu dairenin bitişiğindeki (Emsal-1) daire ile dava konusu daire terası kıyaslandığında; Emsal-1'de salonun daha dar olduğu, terasının L şeklinde açıldığı, teras yan bölümünün davacı vekili tarafından sunulan, belediye onayı bulunmayan, üzerinde yalnız müellif imzası bulunan, tip projeden farklı olarak, çatı olması gerekirken açılarak teras olarak kullanıldığının tespit edildiği, bahse konu dosyaya sunulan fakat üzerinde belediye onayı bulunmayan projenin uygulama projesi olarak kabul edilip edilmemesi konusundaki nihai kararın mahkemeye ait olduğu, Dava konusu dairede ise yalnızca dairenin deniz cephesindeki terasın uzatıldığı, çatının kaplaması incelendiğinde ise yıpranmış olduğu, tüm çatıdaki kaplamanın aynı olduğu, bu durumda ilave imalatların uzun bir süre önce yapıldığı ve yan emsal daireden daha sonra yapılmadığı, Emsal-2 dairelerin bulunduğu blok adının ... olduğunun kooperatif görevlisinden öğrenildiği, Emsal-2'ye dava konusu terastan bakıldığında iki tarafının da projeden farklı olarak, her iki ucundaki çatı alanlarının açıldığının görüldüğü, Emsal-2'deki teras daireler ile dava konusu dairenin aynı biçimde projeden farklı olduğu, Projede dava konusu terasın 13,16 m2 ve tüm zeminin aynı kotta göründüğü fakat yerinde incelemede alınan ölçülerde terasın 0,39 cm kot farkı olan 2 bölümden oluştuğu ve yaklaşık 21 m2 olduğunun tespit edildiği, ek olarak çatı genişletilmesi işleminin ne zaman yapıldığına dair yerinde inceleme sırasında kanaat oluşturmaya yarar bir çatı kaplama malzemesi farklılığına ya da farklı yıpranma oranı durumuna rastlanmadığı, inceleme esnasında çatının kaplamasının tüm çatı boyunca aynı olduğunun tespit edildiği, Yerinde inceleme esnasında ulaştırılan mimari projede, yapı sahibi olarak davacı kooperatifin, arsa adresi olarak "Beykoz İlçesi, ... Mahallesi, ... Pafta, ... Ada ... Parsel" adresinin, proje müellifi olarak dava dışı ... İnşaat AŞ'nin yazılı olduğu, projede belediye onayı olmadığı sadece proje mimarının imzasının olduğu, ayrıca projede kat planları, kesitler ve görünüş çizimleri bulunmakla beraber arsaya ait vaziyet/yerleşim planı bulunmadığı, projenin uygulama projesi olarak kabul edilip edilmeyeceği hususunda takdirin mahkemeye ait olduğu,Arsa tapusu incelendiğinde, tapu kaydında adres olarak ada/parsel numarası ... iken proje üzerinde ... yazıldığını, bu nedenle projenin bahse konu site içerisindeki aynı tipte/emsal başka bir binanın projesi olduğuna dair kanaat oluştuğunu,Sonuç olarak; Dosyaya sunulan, üzerinde belediye onayı bulunmayan projenin uygulama projesi olarak kabul edilmesi durumunda yerinde inceleme yapılarak görülen emsal dairelerin ve dava konusu dairenin terasının projeye uygun olmadığı, Emsal-2 ile dava konusu taşınmazın aynı şekilde projeye aykırı olarak teraslarının genişletildiği, Emsal-1'in terasının ise dava konusu daire terasına kıyasla daha fazla genişletildiği, ek olarak uyuşmazlık konusu olan genişletmenin ne zaman yapıldığının tespit edilemediği, Dosyaya sunulan, üzerinde belediye onayı bulunmayan projenin uygulama projesi olarak kabul edilmemesi durumunda ise; davacı kooperatifin gayrimenkulü üzerinde davalı tarafından yapıldığı iddia edilen, imara ve projeye aykırı inşaat imalatı değişikliklerinin, hangi imar durum belgesine ve hangi onaylı projeye dayalı olduğunun belirsiz olduğu, bu nedenle aykırılık tespiti yapılamayacağı, ek olarak uyuşmazlık konusu olan genişletmenin ne zaman yapıldığının tespit edilemediği, ayrıca dava konusu terastaki buzlu camların demontajının ise yapılmış olduğu hususlarında kanaat bildirilmiştir. İnceleme ve sonuç;İspat; dava konusu yapılan hakkın gerçekten var olup olmadığının anlaşılması, maddi hukukun o hakkın doğumunu veya sona ermesini kendisine bağladığı vakıaların doğru olup olmadığının tespit edilmesi sonucunda mümkün olur ve dava konusu hak ile buna karşı yapılan savunmanın dayandığı vakıaların var olup olmadıkları yönünde mahkemeye kanaat verilmesi işlemidir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununda 187/1.maddesinde "İspatın konusunu tarafların üzerinde anlaşamadıkları ve uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek çekişmeli vakıalar oluşturur ve bu vakıaların ispatı için delil gösterilir." şeklinde düzenlenmiştir. Vakıa (olgu) ise, kendisine hukuki sonuç bağlanmış olaylardır. İspatı gereken olaylar, olumlu vakıalar olabileceği gibi olumsuz vakıalar da olabilir. Hakim, taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan vakıaların gerçekleşip gerçekleşmediğini, kural olarak kendiliğinden araştıramaz. Bir olayın gerçekleşip gerçekleşmediğini taraflar ispat etmelidir. Bir davada ispat yükünün hangi tarafa ait olacağı hususu ise HMK'nın "İspat Yükü" başlıklı 190. maddesinde yer almakta olup; "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir." şeklinde düzenlenmiştir. Yani ispat yükü, hayatın olağan akışına aykırı iddia ve savunmada bulunana düşer. Kendisine ispat yükü düşen taraf için bu bir yükümlülük (mükellefiyet) değil, sadece bir yüktür (külfettir). Zira taraf kendisi tarafından ispatı gereken bir vakıayı ispat edemezse, karşı taraf (ve mahkeme) onu mutlaka ispat etmesini isteyemez (yükümlülük). Kendisine ispat yükü düşen taraf, o vakıayı ispat edememiş sayılır; mesela, kendisine ispat yükü düşen ve fakat bunu yerine getiremeyen taraf davacı ise, davasını ispat edememiş sayılır ve dava bu nedenle reddedilir (Kuru, B.: Hukuk Muhakemeleri Usulü, İstanbul 2001, 6. b., 2.c., s.1972). Somut olayda, davalının projeye aykırı imalatları olduğu ileri sürülerek, imalatların eski hale getirilmesi talep edilmiştir. Bu hususta öncelikle davalıya yazılı bildirim yapılmış, ihtarname gönderilmiş, ardından eldeki dava açılmıştır. Davacı tarafından projeye aykırılıklar olduğu iddia edilmekle birlikte, proje dosyaya sunulamadığı gibi belediye ve tapu müdürlüğünden gelen cevabi yazılarda da, dava konusu yere ilişkin bir projenin olmadığı bildirilmiştir. Davacı vekili tarafından bilirkişi kök raporuna karşı itiraz dilekçesine ek olarak onaysız proje sunulmuş ise de davalıya ait taşınmazın ... pafta ... ada ... parselde yer aldığı ancak davacı vekili tarafından ... pafta ... ada ... parsel sayılı taşınmaza ilişkin onaysız projenin sunulduğu yani dava konusu binaya ilişkin olmadığı tespit edilmiştir. Dava konusu yere ilişkin sunulan bir proje olmadığından, davalı tarafından projeye aykırı imalat yapıldığı hususu davacı tarafça ispatlanamamıştır. Ayrıca bilirkişiler tarafından yerinde yapılan incelemede başta davalı taşınmazına bitişik konumda olan komşu daire olmak üzere diğer taşınmazların da davacı vekili tarafından sunulan projeye uygun olmadığı tespit edilmiştir. Yine davalı hakkında imara aykırılık suçundan Beykoz Cumhuriyet Savcılığınca yapılan soruşturma sırasında buzlu camların sökülerek eski haline getirildiği tespit edilmiş ve kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiştir. Bu durumda, davalının projeye aykırı imalat yaptığı iddiası davacı tarafça ispat edilmediğinden, mahkemece davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Yukarıda yer verilen açıklamalar çerçevesinde; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık olup olmadığı hususunda re'sen ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak inceleme yapılmış olup, kararda kamu düzenine aykırı herhangi bir husus tespit edilemediği gibi istinaf sebeplerinin yukarıda açıklanan gerekçelerle yerinde olmadığı, dosya kapsamına göre ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu kanaatine varıldığından, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1.b.1 bendi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1.b.l bendi uyarınca ESASTAN REDDİNE,2-Davacı tarafından yatırılan istinaf başvuru harcının Hazineye irat kaydına,3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcından, davacı tarafından yatırılan 54,40 TL'nin mahsubu ile bakiye 373,20 TL harcın davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,4-İstinaf yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, 5-Yatırılan gider avansından kalan kısmın davacıya ilk derece mahkemesince iadesine,6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 361/1 maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 21/02/2024