T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/2042
KARAR NO: 2023/1565
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 23/01/2020
ESAS NO: 2017/1168
KARAR NO: 2020/48
DAVA: Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
DAVA TARİHİ: 29/11/2016
KARAR TARİHİ: 01/11/2023
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... nolu İşyeri Abonman Sigorta Poliçesi ile sigortalı ... Tic. A.Ş.'ne ait ... Mah. ... Bulvarı No:... ... Blok ... ... AVM İkitelli Başakşehir/İstanbul adresinde bulunan işyerinde, davalı şirkete ait ... mağazasının tesisatından akan sular sonucu hasarın meydana geldiğini, ekspertiz raporu sonucu 1.500,00TL sovtaj bedeli düşürüldükten sonra15.091,00 TL hasarın tespit edildiğini, davalı şirketin sebep olduğu hasar nedeni ile müvekkilinin sigortalı şirkete 22/01/2016 tarihinde 15.091,00TL hasar tazminatı bedelini ödediğinden bahisle ödenen bedelin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP Dava dilekçesi davalıya usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, cevap dilekçesi sunmadığı, ancak 04/10/2019 tarihli beyan dilekçesinde ki beyanında hasara sebep olan ... isimli mağazanın bulunduğu taşınmazda kiracı olduğunu, taşınmazın maliki ise ... A.Ş. olduğunu belirterek davanın ... A.Ş.'ne ihbar edilmesini ve davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece "Dava davacı sigorta şirketinin sigortalısına ödediği hasar bedelinin rücuen tazminat davasıdır.Davalı taraf davaya cevap vermemiş ancak bilirkişi raporunun tebliğinden sonra husumet itirazında bulunarak sorumlu bulunmadığını yapı malikinin sorumlu olduğunu söyleyerek ihbarda bulunmuş ise de sorumluluğun birlikte ve kusursuz sorumluluk kapsamında kaldığı ,hasarın davalı firmaya ait mağazanın klima borusundan kaynaklandığı yönünde de herhangi bir ihtilaf bulunmadığından oluşan hasar nedeniyle davacı sigorta şirketinin sigortalısına ödediği 15.091 TL'nin ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile alınarak halefiyet kuralı gereği davacıya ödenmesi yönünde davanın kabulüne" karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı vekili yasal süresi içinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; ''söz konusu hasara ilişkin olarak dosya kapsamında hiçbir keşif yapılmaksızın bilirkişi raporu tesis edilmiştir. Sayın Bilirkişi tarafından sadece ekspertiz raporu ve dosyada yer alan fotoğraf baz alınmış ve bu şekilde rapor tanzim edilmiştir. Oysa ki Sayın Bilirkişi tarafından keşif yapılarak inceleme yapılması ve dava konusu hasarın değerlendirilmesi gerekmekte idi. Ek olarak, sıhhatli bir bilirkişi raporu tanzim edilebilmesi için salt sigorta uzmanı değil gerekirse inşaat mühendisi ile birlikte bir inceleme yapılarak Müvekkil Şirketin bahsi geçen hasarda kusurunun bulunup bulunmadığının irdelenmesi gerekmekte idi. Ancak işbu dosya kapsamında temin edilen rapor sadece ekspertiz raporu uyarınca düzenlenmiş olup hukuka ve hakkaniyete aykırılık arz etmektedir. Su sızıntısının meydana gelmesinde Müvekkil Şirketin sorumluluğunun bulunması için sızıntıya sebep olup olmadığı, söz konusu hasarda taşınmaz malikinin sorumluluğu olup olmadığının araştırılması gerekirken bu hususlar araştırılmadan eksik inceleme sonucu hüküm tesis edilmesi hukuka aykırılık arz etmektedir.'' şeklinde beyanda bulunarak kararın kaldırılmasını davanın reddine karar verilmesini talep etmektedir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında inceleme; 6100 sayılı HMK'nın 355.maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmış, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı ise re'sen gözetilmiş ayrıca HMK'nın 357. maddesindeki "İlk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemez ve istinafta yeni delillere dayanılamaz" kuralı nazara alınmıştır.Dava, işyeri sigorta poliçesi kapsamında oluşan hasar nedeniyle sigortalıya yapılan ödemenin, sigortalının üst katında bulunan davalının sorumlu olduğu iddiası ile rücuen tahsili istemine ilişkindir.Davacı ile dava dışı sigortalı ... A.Ş. arasında 01/07/2015-05/06/2016 tarihlerini kapsayan, ... poliçe numaralı işyeri abonman poliçesi düzenlenmiştir. İşyerinde meydana gelen su sızıntısı nedeniyle davacı şirket tarafından sigortalısına 22/01/2016 tarihinde 15.091,00 TL ödeme yapıldığına dair ödeme belgesi dosyaya ibraz edilmiştir.Dava, rücu talebine dayanmakta olup, rücu ve halefiyet Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulu'nun 22/03/1944 Tarih E. 37, K. 9, R.G. 03/07/1944 sayılı kararında "Sigortacının sorumlu kişi aleyhine açacağı dava, sigorta poliçesinden doğan bir dava olmayıp; aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa, aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur." şeklinde vurgulanmaktadır. 6102 sayılı TTK'nun "Halefiyet" başlığı altındaki 1472. maddesinde ise "Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder." hükmüne yer verilmiştir.Olaya ilişkin tutanaklar;“...” adı altında ... düzenlenen Güvenlik görevlileri ... tarafından da imza altına alınan raporda özetle;"...31.08.2015'de .... Mağaza yetkilisi...park.1'de bulunan deponun tavan kısmında su damlaması olduğunu beyan etmiş. ... teknik ekibin yaptığı kontrolde ...teki su damlamasından kaynaklı olduğu” ...hasar gören ürünlerin olduğu” tespiti yer almaktadır.Teknik Müdür .... tarafından düzenlenen 31.08.2015 tarihli “Teknik Rapor” da özetle, "31.08.2015'de ...telsiz anonsu ile ... mağazasında Su sızıntısı olduğu bilgisi olduğu bigisi verilmiş...Yapılan incelemede ...ten kaynaklaran su sızıntısı olduğu, sızan sular nedeniyle malzeme hasarı olduğu” tespiti yer almaktadır. Özel Güvenlik Görevlisi ... tarafından düzenlenen 31.08.2015 tarihli “ Olay Tutanağında” özetle; "31.08.2015'de ... mağaza kontrollerinde -1.depo alanında su bastığı tespit edilmiş, mutfak bölümüne ait mutfak dolapları ıslanarak hasar görmüştür.” tespiti yer almaktadır. Yine ... Mağazası Görevlisi ... tarafından düzenlenen “Önemli Olay Raporunda” - özetle; “31.08.2015'de ....rutin mağaza kontrollerinde ..-1.depo alanındaki mutfak dolaplarının olduğu ana tavarıdan su aktığı tespit edilmiş. AVM teknik sorumluları ..çağrılmış olup, Mediamarketin depo alanındaki klima su borusunun patladığı bilgisi verilmiştir.” tespiti yer almaktadır.Ekspertiz raporu incelendiğinde; "Depo alanı tavanından mutfak bölümlerinin olduğu bölüme yoğun su akıntısının başladığı, buradan yoğun şekilde suların etkileri le raflarda stokta bulunan emtianın zarar gördüğü Ekspertiz sırasında mağazanın depo kısmında sudan etkilenen malların ayrılmış... olduğu,Olay dahili su klozu kapsamında değerlendirilmiş, olay sonucunda yoğun suya maruz kalmış ve aşağıda listesi bulunan emtianın yenilenmesi gerektiği tespit edilmiştir. 22 parça mutfak modülü ve dolaptan oluşan hasar bedelinin KDV hariç 16,091,00 TL olduğu ve hurda değerinin 1.500 TL' olduğu görülmektedir.Mahkemece sigorta uzmanı bilirkişiden alınan raporda; Davalı sorumluluğunun objektif özen yükümlülüğüne aykırılıktan doğan ağırlaştırılmış bir kusursuz sorumluluk hali olduğu,zarar görenin yapı maliki, intifa hakkı sahibinin davalının kusurunu kanıtlamak zorunda olmadığı, Su sızıntısının tereddüte yer verilmeyecek şekilde ... mağazasında kaynaklandığı (yapı maliki ... A.Ş)hasara sebep olan ... isimli mağazanın yapı maliki ile birlikte sorumlu tutulacağı hasarın fiilen kullanan ...'a ait klima su borusundan kaynaklandığı,yapımın bakımındaki eksiklikten kaynaklanan oluşan hasarda kusursuz sorumluluğun bulunduğu,ekspertiz raporunda"Depo alanı tavanından mutfak bölümlerinin olduğu bölüme yoğun su akıntısının başladığı bundan kaynaklı stokta bulunan emtianın zarar gördüğü KDV hariç ve 1500 TL sovtaj bedeli düşülerek piyasa rayiçlerine uygun olan gerçek zararın 15.091 TL olduğu bildirilmiştir.Mahkemece inşaat mühendisi bilirkişiden rapor alınması talebi reddedilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.İstinaf itirazlarının incelemesi;6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 1. maddesinde; "Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir." hükmü yer almaktadır. HMK 114/1.c maddesi uyarınca "Mahkemenin görevli olması" dava şartlarından olup, HMK 138 maddesi dikkate alınarak dava şartlarının öncelikle karara bağlanması gerekmektedir. HMK 115. maddesinde ise "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir..." düzenlemesi yer almaktadır. 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu'nun 27. maddesinde; "Anagayrimenkul, kat malikleri kurulunca yönetilir ve yönetim tarzı, kanunların emredici hükümleri saklı kalmak şartiyle, bu kurul tarafından kararlaştırılır.", 28.maddesinde "Yönetim planı yönetim tarzını, kullanma maksat ve şeklini yönetici ve denetçilerin alacakları ücreti ve yönetime ait diğer hususları düzenler. Yönetim planı, bütün kat maliklerini bağlıyan bir sözleşme hükmündedir. Yönetim planında hüküm bulunmayan hallerde, anagayrimenkulün yönetiminden doğacak anlaşmazlıklar bu kanuna ve genel hükümlere göre karara bağlanır." hükümleri yer almaktadır. Yine aynı Kanun'un 34.maddesinde yönetici atanması, 35, 36 ve 37.maddelerinde ise yöneticinin görevleri düzenlenmiş, aynı Kanun'un Ek 1. maddesinde ise kat mülkiyetinden kaynaklanan her türlü uyuşmazlığın değerine bakılmaksızın Sulh Hukuk Mahkemesi'nde çözümleneceği ifade edilmiştir. Dosya kapsamında taşınmaza ait tapu kayıtları ve yönetim planı mevcut değildir, taşınmazın 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu hükümlerine tabi olup olmadığı tespit edilmemiştir. Bu durumda mahkemece davaya konu anataşınmaza ait tapu kaydının dosya arasına alınması, anataşınmazın üzerinde kurulu olduğu tüm parsel ya da parsellerde kat mülkiyeti veya kat irtifakı urulup kurulmadığı, birden fazla parselde kurulu ise 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu hükümlerine göre toplu yapı yönetimine geçilip geçilmediği, geçilmiş ise tarihi, Kat Mülkiyeti Kanununun 66. ve 67. maddeleri gereğince toplu yapıyı oluşturan imar parselleri ve ortak yerlerin tapuda birbirleriyle bağlantıları sağlanmak suretiyle irtibatlandırılıp irtibatlandırılmadığı sorularak buna ilişkin kayıtların, toplu yapı yönetim planı örneğinin, toplu yapı kurulmamış ise ilgili ada ve parsellere ait tapu kayıtları ile taşınmaza ait yürürlükteki yönetim planları örneklerinin tapu müdürlüğünden getirtilerek dosya kapsamına alınması ve tüm kayıtlar birlikte incelenerek görev hususunun öncelikle re'sen incelenesi gerekmektedir. Bu eksiklikler ikmal edildiğinde taşınmazın 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu hükümlerine tabi olduğunun anlaşılması haline sulh hukuk mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmesi, aksi halde ise davalı tarafın yaptığı itirazları karşılar mahiyette sigorta bilirkişisinin yanına eklenecek bir inşaat bilirkişisinden alınacak rapor doğrultusunda yargılamanın ticaret mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerektiği gözden kaçırılmamalıdır. İş bu nedenle, istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK 353/1.a.6 maddesi uyarınca kaldırılmasına, eksiklikler ikmal edilerek görev hususunun çözüme kavuşturulduktan sonra, ticaret mahkemesinin görevli olduğunun anlaşılması halinde usul ve esas hakkında inceleme yapılması gerektiğine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/1168 E. 2020/48 K. sayılı 23/01/2020 tarihli kararının 6100 sayılı HMK'nun 353/1.a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,2-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere mahal mahkemesine İADESİNE,3-Davalı tarafça yatırılan istinaf başvuru harcının Hazineye irat kaydına,4-Davalı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde ilk derece mahkemesince iadesine,5-Davalının yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına, 6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,7-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/1.g bendi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.01/11/2023