T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/1436
KARAR NO: 2023/1925
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2019/450 Esas
KARAR NO: 2021/633
KARAR TARİHİ: 29/04/2021
DAVA Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235)
KARAR TARİHİ: 27/12/2023
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesi ile; Davacı Banka Kozyatağı Kurumsal Şubesi ile ... A.Ş arasında akdedilen genel kredi sözleşmelerine istinaden müflis şirkete kredi kullandırıldığını, ... şirketinin kredi koşullarına uymaması sebebi ile Kadıköy ... Noterliği'nden 29.02.2016 tarih, ... yevmiye numaralı ihtarnamede 84.223.034,38 TL + 5.132.343,75 TL + 5.015.750 Euro ödeme yapmasının talep edildiğini ancak ödeme yapılamadığını, ...'in 24.02.2016 tarihinde iflas erteleme talepli olarak İstanbul Anadolu 2.Asliye Ticaret Mahkemesi 2016/222 Esas sayılı dosyası ile dava açtığını, 18.04/2018 tarihinde ... şirketinin iflasına karar verildiğini, İflas Tasfiyesinin İstanbul Anadolu ... İflas Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından başladığını ve İflas Müdürlüğünün yasa ve usule aykırı bir şekilde birinci alacaklar toplantısı yapılmamasına, tasfiye işlemlerinin İflas Müdürlüğünce sürdürülmesine karar verildiğini, karara icra Mahkemesinde itiraz edildiğini, birinci alacaklılar toplantısının yapılmadığını, kendisini iflas idare memuru seçen iflas Müdürlüğünün 13.08.2018 tarihinde sıra cetveli hazırladığını ve tüm alacaklı bankaların kayıt taleplerini reddettiğini, işçilik alacağı olduğu iddiası ile talepte bulunul 91 kişinin alacak kayıt talebinin kabulüne karar verildiğini, İflas Müdürlüğü'nün alacaklılardan seçmesi gereken İflas İdaresi yerine geçerek ve sıra cetveli hazırlamasının yasa ve usulü aykırı olduğunu, işçilik alacaklarının gerçek olup olmadığı araştırılmadan, başvuruda bulunan kişilerin taleplerini kabul ettiğini ve işçi alacağı olarak birinci sıraya yazdığını, talepte bulunan kişilerin alacaklarının varlığının ve miktarının tetkik edilmesi gerektiğini, bu inceleme yapılmaksızın kabul kararı verildiğini belirtilerek, belirtilen alacakların iflas masasından terkini ile sıra cetvelinin buna göre düzeltilmesine karar verilmesi talep etmiştir.
CEVAP: Temlik eden davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Sıra cetvelinde kayıt edilen işçilik alacaklarının kıdem tazminatından kaynaklandığını, alacak kayıtlarına ekli dayanak belgeler ve müflis şirket yetkilisinin beyanları değerlendirilerek kabul edildiğini ve 1.sıraya kaydedildiğini, İflas Müdürlüğü işleminin usul ve yasaya aykırı olmadığını, hesaplama yapıldığında da davalının alacak kayıtlarında belirtilen tutarda kıdem tazminatına hak kazandığının görüleceğini, davalının alacaklarının masaya kayıt edilip sıra cetveli tanzim ve ilan edildikten sonra 3.şahsa ödeme mukabilinde temlik edildiğini, alacağın temlikine dair belgelerin İstanbul Anadolu ... İcra ve İflas Müdürlüğü'nün ... İflas dosyasında tanzim ve ilan olunan sıra cetvelinde 16-96 arası (16 ve 96 dahil) ve 100-109 arası (100 ve 109 dahil) no'larda kayıtları sıralarına işlemek üzere iflas dairesine ibraz edildiğini, temlik sebebi ile davalının alacaklı sıfatının kalmadığını, davanın temlik alan 3. şahıs ... tevcih edilmesi gerektiğini ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece, alacağını temlik eden işçilerin iflas tarihinden sonra dava dışı müflis şirkette çalışmaya devam ettiği, iflas idaresinin sözleşmeyi feshetmediği, kıdem tazminatına hak kazanmak için sözleşmenin feshedilmesi gerektiği, dolayısıyla henüz doğmamış kıdem tazminatı alacağının masaya kaydedildiği, sıra cetveline kaydedilmesi gereken alacakların iflasın açıldığı sırada müflise karşı ileri sürülebilecek alacaklardan olması gerektiği, iflas tarihi itibariyle alacak henüz doğmadığından masaya kaydedilen miktarın terkini gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile İstanbul Anadolu ... İcra ve İflas Müdürlüğü'nün ... İflas sayılı dosyasından düzenlenen sıra cetvelinde temlik eden davalı ... adına tahsis edilen 19.979,63 TL alacağın terkinine, terkin edilen alacağın, davacının sırasına bakılmaksızın alacağı nispetinde tahsisine, artan kısım bulunması halinde diğer alacaklılara sıra cetveline göre dağıtılmasına karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ Temlik alan davalı ... vekili yasal süresi içinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde; öncelikle davacının masaya başvurusunun reddedildiğini, bu konuda İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/582 Esas sayılı dosyasında dava açıldığını, açılan davanın bekletici mesele yapılmaksızın alacağın terkini yönünde karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, oysaki davacının işbu davayı açabilmesi için sıra cetvelinde reddedilen kendi alacağının masaya kaydının kesinleşmesi gerektiğini, mahkemenin işçilerin kıdem tazminatı alacağının doğmadığından bahisle alacağın terkinine yönelik kararı iflas hukuku hükümlerine, işçi lehine yorum ilkesine ve hakkaniyete aykırı olduğunu, mahkemece bilirkişi marifetiyle alacağın varlığı ve miktarı tespit etmişken alacağın terkinine karar verilmesi hukuka aykırı olduğunu, bu nedenle esas bakımından terkin talebinin reddine yada dava konusu alacak iflas alacağı olmasa da masa borcu olarak kabulü gerektiğinden işbu alacağın İİK 248.md.si gereği masa borcu olarak ödenmesine, terkin davasının bu sebeple reddine karar verilmek üzere kararın kaldırılarak dosyanın ilk derece mahkemesine iadesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE HMK'nın 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde; Dava, davalı temlik eden işçinin kıdem tazminatı alacağının iflas müdürlüğünce haksız yere masaya kaydedildiği iddiasıyla İcra ve İflas Kanunun 235. maddesi gereğince açılan sıra cetveline itiraz ( kayıt terkin ) davasıdır.Davacı tarafça tek bir dava dilekçesi ile toplamda 91 işçi için sıra cetveline itiraz davası açılmış olup, yargılamanın kolaylıkla yürütülebilmesi amacıyla mahkemenin 2018/995 E. Sayılı dosyasında verilen ara karar gereğince her bir işçi için dosya tefrik edilerek yeni esas numaraları alınmıştır. İİK 235. maddesinde, sıra cetveline itiraz edenlerin, İİK 223'üncü maddenin üçüncü fıkrası hükmü saklı kalmak kaydıyla, cetvelin ilanından itibaren 15 gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecbur oldukları, itiraz eden, talebinin haksız olarak ret veya tenzil edildiğini iddia ederse dava masaya karşı, muteriz, başkasının kabul edilen alacağına veya ona yer verilen sıraya itiraz ediyorsa davasını o alacaklıya karşı açılacağı, ancak, itiraz alacağın esas ve miktarına taallük etmeyip yalnız sıraya dair ise şikayet icra yoluyla icra mahkemesine arz olunacağı belirtilmiştir. Maddede düzenlendiği üzere, sıra cetveline itiraz davası açma süresi 15 gün olup süre, sıra cetvelinin ilanından itibaren başlar. İİK 166. maddedeki gazetelerde yapılan ilanlardan en son ilan tarihinden itibaren işlemeye başlar. İflas masasına alacak yazdırırken, tebligatı kabulü elverişli adres gösterilerek, Adalet Bakanlığınca çıkarılan tarifede gösterilen yazı ve tebliğ giderlerini avans olarak vermek suretiyle, İflas idaresince alınacak kararların kendisine tebliğ edilmesini istemiş olan alacaklılara, alacaklarının kabul veya ret edildiği ayrıca tebliğ edilir (İİK 223). Bu alacaklılar için sıra cetveline itiraz davası açma süresi, sıra cetvelinin ilanından itibaren değil, bu tebligatın yapıldığı tarihten itibaren işlemeye başlar. Dosya kapsamına göre; İstanbul Anadolu ... İcra İflas Dairesi'nin ... İflas sayılı dosyasından gelen 09/09/2019 tarihli cevabı yazıda; İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2016/222 esas sayılı dosyasından 18/04/2018 tarihinde iflasına karar verilen müflis ... Tic. A.Ş'nin tasfiye işlemleri Müdürlüğü'nün ... iflas sayılı dosyasında adi tasfiye usulüne göre yürütüldüğü, davacının, müflis şirketin masasına 7 kayıt sıra numarası ile 213.237.904,93-TL alacak kayıt talebinde bulunduğu, iflas masasınca alacak isteminin tamamının reddine karar verildiği, tebliğ gideri davacı tarafça dosyaya depo edildiğinden sıra cetveli ilanı ve masa kararı alacaklı vekili Av. ...'a 16/08/2018 tarihinde tebliğ edildiği, temlik eden davalı ... iflas masasına 21 ve 220 kayıt numaraları ile 19.979,63 TL (kıdem tazminatı) ve 16.920,09 TL (ihbar tazminatı) alacak kayıt talebinde bulunduğu, alacağın tamamının kabul edilerek sıra cetvelinin 1. Sıraya alınmasına karar verildiği, müflis masasında tanzim edilen sıra cetveli 16/08/2018 tarihinde ... Gazetesi'nde ve 28/08/2018 tarihinde Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde ayrı ayrı yayınlandığı bildirilmiş olup işbu davanın 28/08/2018 tarihinde 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde açıldığı görülmüştür.Alacağı, sıra cetveline kısmen de olsa kayıt edilen bir alacaklı, diğer bir alacaklının alacağına veya ona verilen sıraya itiraz için dava açabilir. Müflisin sıra cetvelinin kabul edilen alacağın miktar ve esasına itiraz hakkı yoktur. Bir kimsenin alacağının sıra cetveline kayıt talebi tamamen reddedilmişse; ancak kendi reddedilen alacağı hakkında, masaya karşı, kayıt kabul davası açabileceği gibi aynı dava ile birlikte kayıt terkin davası da açabilir. Sıra cetvelinin kayıt talebi tamamen reddedilmiş alacaklı, kayıt kabul davası açmadan kayıt terkin davası açmaz (Mahmut COŞKUN, Hacizde ve İflasta Sıra Cetveli, 2.Baskı, S:1225) Emsal mahiyette Yargıtay 23. Hukuk Dairesi 08/06/2016 tarih, 2015/6811 Esas, 2016/546 Karar sayılı ilamında ".. a)Alacağı tamamen reddedilmiş olan alacaklı, ancak kendi (reddedilen) alacağı hakkında, masaya karşı, sıra cetveline itiraz (kayıt kabul) davası açabilir (m.235,II c.1); alacağı sıra cetveline kabul edilmiş olan başka bir alacaklıya karşı sıra cetveline itiraz (kayıt terkini) davası (m.235,II c.2) açamaz.Fakat, alacağı tamamen reddedilmiş olan alacaklı, kendi (reddedilmiş olan) alacağı için iflas masasına karşı sıra cetveline itiraz (kayıt kabul) davası (m.235,II c.1) açmış ise, alacağı sıra cetveline kabul edilmiş olan alacaklıya karşı da sıra cetveline itiraz (kayıt terkini) davası (m.235,II c.2) açabilir; her iki sıra cetveline itiraz davasını da, m.235,I'deki 15 gün içinde açmalıdır. Bu halde, ikinci davanın (kayıt terkini davasının), birinci davanın (kayıt kabul davasının) sonuçlanmasına kadar bekletilmesi (bekletici sorun yapılması) gerekir. Davacı, birinci davayı kaybederse, ikinci davada hukuki yararı bulunmadığı anlaşılmış olacağından, ikinci dava (kayıt terkini davası) usulden reddedilecektir. Buna karşılık, davacı, birinci davayı kısmen dahi olsa kazanırsa o zaman, ikinci davada hukuki yararı bulunacağından ikinci davaya devam edilir. (Kuru: B. İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, 2013, 2. Baskı, Ankara, sf.1335)Bu durumda mahkemece, birleşen 2011/179 Esas sayılı kayıt terkini davasının asıl davadan tefriki ile ayrı bir esasa kaydedilmesi, kayıt kabul davasının sonuçlanarak kesinleşmesinin beklenmesi, asıl davada kısmen de olsa sıra cetveline kayıt ve kabulüne karar verilmesi halinde kayıt terkini davasında hukuki yararı bulunduğunun kabulü ile, kayıt terkini davasında uyuşmazlığın esasının incelenmesi, kayıt kabul davasının reddi halinde kayıt terkini davasının HMK 114/1-h ve 115/2 maddeleri uyarınca hukuki yarara ilişkin dava şartı noksanlığından reddine karar verilmesi gerektiği" ifade edilmiştir. Emsal Yargıtay kararında belirtildiği üzere kayıt terkini davasını, alacağı kısmen de olsa sıra cetveline kabul edilen alacaklılar açabilirler. Alacağı tamamen reddedilen alacaklının kayıt terkini davası açabilmesi için, süresi içinde hem masaya karşı alacağı için kayıt kabul davası, hem de sırasına itiraz edilen kişi aleyhine kayıt terkini davası açması ve kayıt kabul davasının sonucunun beklenmesi, kısmen de olsa davacı alacağının sıra cetveline kayıt ve kabulüne karar verilmesi halinde yargılamaya devam olunması aksi halde ( kayıt kabul davasının reddi durumunda) kayıt terkini davasının hukuki yarara ilişkin dava şartı noksanlığından reddi gerekecektir. Somut olayda, davacı bankanın alacağının masaya kaydı talebinin reddine karar verildiği, davacı tarafından alacağının masaya kaydı için İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/582 Esas sayılı dosyasında dava açıldığı, ilk derece mahkemesince davacının talebinin kısmen kabulüne karar verildiği, ancak kararın kesinleştiğine dair dosyada bir bilgi yada belge bulunmadığı anlaşılmıştır. O halde mahkemece, davacı bankanın açtığı kayıt kabul davasının kesinleşmesi beklenerek, kayıt kabul davasının sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, kayıt kabul davasının sonuçlanması beklenmeden işin esası hakkında karar verilmesi doğru görülmemiştir.Açıklanan nedenlerle; temlik alan davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin nedenler incelenmeksizin kabulü ile kararın açıklanan gerekçeler doğrultusunda kaldırılmasına ve dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılmak ve yeniden bir karar verilmek üzere mahal mahkemesine iadesine karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Temlik alan davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin nedenler incelenmeksizin KABULÜNE,2-İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin, 2019/450 Esas, 2021/633 Karar sayılı ve 29/04/2021 tarihli kararının HMK'nun 353/1a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,3-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılamak ve yeniden bir karar verilmek üzere mahal Mahkemesine İadesine, 4-Harçlar Kanunu gereğince temlik alan davalı ... tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye GELİR KAYDINA, istinaf karar harcının talep halinde temlik alan davalı ...'a İADESİNE, 5-Temlik alan davalı ... yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,6-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/1-g bendi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.27/12/2023