T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/1648
KARAR NO : 2025/892
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 03/03/2021
NUMARASI : 2018/945 Esas- 2021/177 Karar
DAVANIN KONUSU: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 10/09/2025
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Mecidiyeköy Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün ... vergi numaralı mükellefi Davalı ... Danışmanlığı A.Ş. firmasınca Mart/2018 tarihlerinde TRT kanallarında reklamlar yayınlattığını, söz konusu reklam ve sponsorluk bedellerine istinaden Kurum tarafından 30/03/2018 tarih, ... fatura nolu 154.089,00 TL'lik fatura ile 18/05/2018 tarih ... fatura nolu 16,32 TL'lik 2 adet faturanın düzenlendiğini, yapılan ödemeler sonucunda 154.091,49 TL'lik bakiye borç hesaplandığını, her bir faturanın vadesinin 90 gün olduğunu, faturalara istinaden vadesi geçmesine rağmen ödeme yapılmadığını, fatura bedellerine itiraz edilmediğini, davanın kabulüne, 154.091,32-TL (asıl alacak), asıl alacak kısmına her bir faturanın vade tarihinden (tanzim tarihinden itibaren 90 gün olup) itibaren ayrı ayrı hesaplanacak yasal faiziyle birlikte tahsiline, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı üzerine yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı tarafın usulüne uygun tebligat yapıldığı ancak cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, "...Dava taraf, davalı şirketin, TRT kanallarında yayınlanan toplam 110 saniyelik reklamları ve sponsorluk bedellerine ilişkin davalı adına düzenlemiş olduğu 30/03/2018 tarihli 154.089,00-TL bedelli ve 18/05/2018 tarihli 16,32-TL bedelli iki adet faturadan kaynaklanan toplam 154.091,49TL alacağın tahsilini talep etmiş olup, Mahkememizce alınan bilirkişi kök ve ek raporlarında tespit edildiği üzere, davalının inceleme gün ve saatinde ticari defter kayıt ve belgelerini ibraz etmemesi nedeniyle sadece davacı defterlerinde yapılan inceleme neticesinde davacının davalıdan 154.089,00-TL bedelli ve 18/05/2018 tarihli 16,32-TL bedelli iki adet faturadan kaynaklanan toplam 154.091,49TL alacaklı olduğu, ayrıca dosyaya sunulan CD ve belgelerden, davacının davalı ajans müşterisi ... Döner adlı işletmenin 10 saniyelik reklamlarını 07/03/2018, 14/03/2018, 21/03/2018 tarihlerinde 11 kez TRT1 kanalının ... dizisi reklam kuşağında yayınladığı ve böylece fatura konusu hizmet bedelini ifa ettiği belirlenmiştir. Davacı taraf dava dilekçesinde her bir faturanın ayrı ayrı belirlenecek vade tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilini talep etmişse de bilirkişi ek raporunda da belirtildiği üzere dava konusu iki adet faturanın davalıya tebliğine dair dosya kapsamında herhangi bir belge veya kayıt bulunmadığından dava konusu iki adet fatura bedeli toplamı olan 154.091,49-TL'nin dava tarihi olan 10/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir..." açılan davanın "Davanın kabulüne, 154.091,49-TL'nin dava tarihi olan 10/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine," karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili yasal süresi içinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalanan taahhütname/sözleşme gereğince her bir faturanın vadesinin tanzim tarihinden itibaren 90 gün olduğu ve 154.091,49 TL alacağın asıl alacak kısmına her bir faturanın vade tarihinden itibaren ayrı ayrı hesaplanacak yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesi gerektiği belirtilerek tüm alacağa dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi yönündeki mahkeme kararının kaldırılması talep edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
HMK'nun 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde; Dava, taraflar arasındaki sözleşme uyarınca düzenlenen fatura bedellerinin faiziyle birlikte tahsili istemidir.Mahkeme tarafından yapılan yargılamada , 19.06.2019 tarihli ön inceleme duruşmasında 6 no'lu ara karar ile, iddia, savunma, tarafların ticari defter ve kayıtları, davacının fatura konusu hizmetin ifasına dair sunacağı deliller incelenerek, davacının fatura konusu hizmeti ifa edip/ etmediği, faturanın kadri maruf veya anlaşmaya uygun olup olmadığı, bu hizmet ve faturalar nedeni ile davacının davalıdan alacağı bulunup/ bulunmadığı varsa miktarı, faturaların ve iade veya itiraza dair kaydın taraf defterlerinde yer alıp almadığı hususunda rapor tanzimi için dosyanın resen seçilen mali müşavir bilirkişi ...ve reklam alanında uzman bilirkişi ...'ya tevdii ile rapor tanziminin istenilmesine, bilirkişiye raporunu sunması için dosyanın kendisine tesliminden itibaren 2 ay süre verilmesine,6100 sayılı Yasanın 222.maddesi gereğince, taraf vekillerine, ilişki dönemini kapsayan ticari defter ve kayıtlarını su aşağıda belertilen inceleme gün ve saatinde sunmaları kesin süre verilmesine; verilen kesin tarih ve saatte defter ve kayıtlar sunulduğu takdirde incelemenin 19 Temmuz 2019 tarihi ve 16.00 saatinde yapılmasına, bilirkişiye inceleme gününün bildirilmesine, defter ve kayıtların sunulması hususunun hazır bulunan taraflara tefhim hazır bulunmayan taraflara tebliğ ile ihtar edilmiş sayılmasına, en geç inceleme gün ve saatinde defter ve kayıtların sunulmaması halinde bu delile dayanmaktan vazgeçmiş sayılacakları ve mevcut dosya kapsamına göre değerlendirme yapılacağının hazır bulunan taraflara tefhim, hazır bulunmayan taraflara tebliğ ile ihtar edilmiş sayılmasına dair karar verilmiştir.Ön inceleme duruşma tutanağının davalı tarafa usulüne uygun olarak tebliğ edildiği dosya içerisinde yer alan tebligat parçasından anlaşılmaktadır. Düzenlenen kök ve ek raporlarda tarafların mahkeme kalemine gelmemesi ve defterlerini ibraz etmemesi, ayrıca yerinde inceleme taleplerinin de bulunmaması nedeniyle ticari defterlerini incelenemediği , dosyaya sunulan yevmiye defteri kayıtları , cari hesap hareketleri , 30.03.2018 tarih ve 7321 sayılı 154.089,00 TL ile 18.05.2018 tarih ve ... sayılı 16.32 TL tutarındaki faturalara göre davacının dava tarihi itibariyle toplam 154.091,49 TL alacaklı olduğu belirtilmiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne dair karar verilmiş olup faiz başlangıç tarihi yönünden davacı tarafça istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.Sunulan istinaf sebeplerinin incelenmesi:Taraflar arasında düzenlenen taahhütname /sözleşme uyarınca her bir faturanın vadesinin, tanzim tarihinden itibaren 90 gün olup, söz konusu faturalara istinaden vadesi geçtiği halde davalı tarafça herhangi bir ödeme yapılmadığı, fatura bedellerine de itiraz da edilmediği belirtilerek her bir faturanın vade tarihinden itibaren ayrı ayrı hesaplanacak yasal faize hükmedilmesi gerektiği ileri sürülmüştür .Davaya konu faturalar incelendiğinde , 154.089,00 TL bedelli faturanın ''TRT1 Mart 2018 ... Döner Reklam Bedeli''açıklamasıyla , 16,32 TL bedelli faturanın ise ''Reklam Gecikme Faizi Bedeli '' açıklamasıyla düzenlendiği, işbu 2 adet faturanın davalıya tebliğine dair dosyada bilgi ve belgelerin bulunmadığı tespit edilmiştir. Dava dilekçesine ekli olarak ticaret sicili gazete sureti, rezervasyon bilgileri, faturalar, cari hareket raporu ve onanmış temsil belgesi sunulmuştur. Temerrüt faizi yönünden; Mahkemece, davacı tarafından dava tarihinden önce davalının temerrüde düşürüldüğü ispat edilemediğinden dava konusu edilen alacağa dava tarihinden itibaren faiz işletilmesine karar verilmiş ise de, söz konusu faturaların hangi tarihte tebliğ edildiği tespit edilerek buna göre TTK 1530/4.a maddesi uyarınca faturanın borçlu tarafından alınmasını takip eden 30 günlük sürenin sonunda temerrüt oluşacağı gözetilerek işlemiş faize hükmedilmesi gerekmektedir.TTK 1530/4 maddesinde; "Sözleşmede ödeme günü veya süresi belirtilmemişse veya belirtilen süre beşinci fıkraya aykırı ise, borçlu aşağıdaki sürelerin sonunda ihtara gerek kalmaksızın mütemerrit sayılır ve alacaklı faize hak kazanır:a) Faturanın veya eş değer ödeme talebinin borçlu tarafından alınmasını takip eden otuz günlük sürenin sonunda,b) Faturanın veya eş değer ödeme talebinin alınma tarihi belirsizse mal veya hizmetin teslim alınmasını takip eden otuz günlük sürenin sonunda..." düzenlemesi yer almaktadır. Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 27.09.2022 tarih ve 2021/2351 E., 2022/6324 K. sayılı ilamı:"6102 sayılı TTK 1530/4-a maddesinde, sözleşmede ödeme günü veya süresinin belirtilmemesi veya belirtilen sürenin beşinci fıkra hükümlerine aykırı olması durumunda faturanın veya eş değer ödeme talebinin borçlu tarafından alınmasını takip eden otuz günlük sürenin sonunda borçlunun ihtara gerek kalmaksızın mütemerrit sayılacağı ve alacaklının faize hak kazanacağı düzenlenmiştir. İcra takibinde istenen işlemiş faizin, açıklanan yasa hükmü kapsamında değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davalı temerrüdünün gerçekleşmediği gerekçesiyle işlemiş faiz yönünden fazlaya ilişkin istemin reddi doğru görülmemiş, kararın davacı yararına bozulması gerekmiştir." şeklindedir.Somut olayda; alacağın dayanağını oluşturan ve dairemizce kabul edilen 154.089,00 TL bedelli faturanın 1 Mart 2018 dönemine ilişkin reklam bedeli olarak düzenlendiği anlaşılmakla, bu fatura dayanağının 1 Mart tarihine ilişkin hizmet bedeli olduğu yukarıda belirtilmiştir. TTK 1530/4.a maddesi uyarınca otuz günlük sürenin sonunda borçlunun ihtara gerek kalmaksızın mütemerrit sayılacağı ve alacaklının faize hak kazanacağı açıktır. Ancak sunulan dava dilekçesi ve istinaf yasa yolu başvuru dilekçesinde taraflar arasındaki sözleşme uyarınca her bir faturanın vade tarihinin tanzim tarihinden itibaren 90 gün sonra olduğu yönündeki beyan nazara alındığında , taleple bağlılık kuralı uyarınca 154.089,00 TL bedelli 1 Mart 2018 dönemine ilişkin fatura yönünden tanzim tarihinden 90 gün sonra davacı alacaklının faize hak kazandığının kabulü gerekmiştir. Bu haliyle, iş bu fatura yönünden davacının 1 Temmuz 2018 tarihinden işleyecek yasal faizle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir. Davacı vekilinin anılan bu fatura yönünden istinaf sebebi açıklanan nedenlerle yerindedir.Ancak, bakiye alacak miktarı olan 2,49 TL yönünden ise, mahkemece dava tarihi olan 10/10/2018 tarihinden itibaren faize hükmedilmesi yerinde olup, aksi yöndeki istinaf talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.HMK'nin 353/(1)-b-2 maddesinde, "Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında ..." duruşma yapılmadan karar verileceği hükmü düzenlenmiştir.İş bu nedenle; davacı tarafın istinaf kanun yolu başvurusunun ise kısmen kabulü ( 154.089,00 TL bedelli fatura yönünden ) ile 6100 Sayılı HMK'nin 353/(1)-b-2. maddesi uyarınca, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;1-Davacı vekili istinaf başvurusunun KISMEN KABULÜNE, İstanbul 13.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin, 2018/945 Esas, 2021/177 Karar sayılı ve 03/03/2021 tarihli kararının HMK'nin 353/1-b2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, dairemizce esas hakkında yeniden hüküm kurularak; A)Davanın KABULÜ İLE, 154.089,00 TL'nin 01/07/2018 tarihinden itibaren, 2,49 TL'nin 10/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,2-İlk Derece Mahkemesi giderleri yönünden;a-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 10.525,99-TL harçtan peşin alınan 2.631,50-TL harcın mahsubu ile bakiye 7.894,49-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,b-Davacı tarafından yapılan 35,90-TL başvurma harcı, 2.631,50-TL peşin harç, 1.300,00-TL bilirkişi ücreti, 237,60-TL tebligat/posta masrafı olmak üzere toplam 4.205,00-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, c-Kendisini vekille temsil ettiren davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 30.000,00 vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,ç-Yatırılan gider avansından artan bakiyenin karar kesinleştiğinde yatırana/vekiline iadesine,3-İstinaf giderleri yönünden;a-Davacı tarafından yatırılan istinaf başvuru harcının Hazineye gelir kaydına,b-Karar tarihi itibariyle Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL'nin istinaf karar harcından, davacı tarafından yatırılan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 556,10 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,c-Davacı tarafından sarf edilen 253,40 TL (istinaf harcı + posta masrafı) istinaf yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,ç-Yatırılan gider avansından kalan kısmın davacıya ilk derece mahkemesince iadesine,d-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 361/1 ve 7550 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun İle Bazı kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 20/2 maddesi uyarınca HMK'nın ek 1.maddesindeki değişiklik dikkate alınarak kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 10/09/2025