T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/2055
KARAR NO: 2025/17
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 16/08/2023
NUMARASI: 2023/240 Esas - 2023/814 Karar
DAVANIN KONUSU: Konkordato (Adi Konkordatodan Kaynaklanan (İİK 285 İla 308/h))
KARAR TARİHİ: 08/01/2025
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. Maddesi uyarınca dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacılar vekili dava dilekçesi ile; müvekkilinin ödeme güçlüğüne düştüğünden bahisle, İİK 285 ve TTK 286 maddeleri hükümleri gereği müvekkili hakkında alacaklarıyla konkordato akdetmesini sağlamak amacı ile konkordato mühleti verilmesini ve konkordatonun tasdikini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece, " Davacı ... yönünden; borçlu şahsın konkordato ön projesinde huzur hakkı dışında bir gelirinin olmadığı, ... 'in kefil sıfatıyla borç riski altında olduğu, şahsın konkordato teklifinin başarısının şirketin ön projesinin başarısına bağlı olduğundan bu davacı bakımından tasdik talebinin reddine, Davacı ... San. Ve Ticaret Ltd. Şti. Yönünden; şirketin işlemlerinde ve yasal defterlerinde usulsüz ve konkordato başvurusundan hemen önce ve tedbir içerisinde varlık azaltıcı işlemler gerçekleştirdiği, konkordato kaynakları açısından konkordatonun başarıya ulaşamayacağının mahkememizce anlaşıldığı, şirketin kaydi değer özkaynakları ile rayiç değer özkaynakları yönünden borca batık olduğu, mahkememize ibraz edilen komiser heyeti raporu ile ve borçlunun malvarlığının korunması için iflasın açılmasının gerektiği anlaşılmakla açılan davanın ve konkordato talebinin reddine, mühletin kaldırılmasına ve borca batık olan davacı borçlu şirketin iflasına" karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ Davacılar vekili yasal süresi içinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde; Komiser heyetinin, müvekkil şirketin borca batıklığını incelerken, raporda 30.06.2023 tarihli mali verileri aldığını, borca batıklığı ise 30.04.2023 tarihli mali veriler üzerinden olacak şekilde rapordaki mali verilerle örtüşmeyecek şekilde hazırlandığını, komiser heyetinin şirketimize bakış açısı küçük şirket, uğraşmaya değmez şeklini aldığını, nedeni bilinmemekle birlikte komiser heyeti direkt olarak şirketimizi iflasa götürmek ister gibi raporda olumlu hiçbir şeyden bahsetmediğini, bu durum ilk derece mahkemesine birçok kez ve defahatle belirtilmesine rağmen, davanın reddine ve tüzel kişilik yönünden de iflasına karar verildiğini, ilk derece mahkemesinin kararının öncelikle tek yanlı olması ve yanlış inceleme değerlendirme neticesinde verilmiş olduğundan davanın reddi ile müvekkil tüzel kişilik yönünden verilen kararın ortadan kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE Dava, İİK.nun 285 ve devamı maddelerince açılan konkordato talebine ilişkindir. 2004 sayılı İİK'nun 285. maddesinde, yetkili ve görevli mahkeme düzenlenmiş, yasada, iflasa tabi olan borçlu için İİK‘nun 154. maddesine atıf yapılarak ilgili maddenin birinci veya üçüncü fıkradaki yazılı yerlerdeki asliye ticaret mahkemesinin yetkili ve görevli olduğu vurgulanmıştır. Somut olayda, davanın, davacı şirketin muamele merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinde ve ayrıca davacı gerçek kişinin ise yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinde açıldığı, yargılamanın yetkili mahkemece gerçekleştirildiği ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 74. maddesinde belirtilen şekilde, davacıların vermiş olduğu vekaletnamede konkordato ile ilgili özel yetkinin mevcut olduğu anlaşılmıştır. Mahkemece, borçlu şirket ile şirket yetkilisi ...hakkında 16/03/2023 tarihinde 3 ay süreyle geçici mühlet kararı verilmiş ve 3 kişilik konkordato geçici komiser heyeti görevlendirilmiş, 14/06/2023 tarihli celsede geçici mühlet kararı 16/06/2023 tarihinden itibaren 2 ay uzatılmış, 09/08/2023 tarihli konkordato geçici komiser heyeti raporu sonrası duruşma açılarak 16/08/2023 tarihinde geçici mühlet kararı kaldırılarak davacıların konkordato taleplerin reddine, borçlu şirketin iflasına karar verilmiştir. Konkordato komiser heyeti tarafından sunulan 09/08/2023 tarihli rapor ile; Konkordato geçici komiser heyeti olarak 2019 - 2020 - 2021 - 2022 yılları ve 01.01.2023 - 30.06.2023 tarihli mali veriler kapsamında ve şirket faaliyetlerinin gözlemlenmesi neticesinde; şirketin dava dosyasındaki verilerden, şirket merkezi toplantısından ve tesis ziyaretinden elde edilen bilgiler ışığında şirketin faal olduğu, şirket kayıtlarına göre genel olarak personel maaşlarının ödendiği, kamuya olan mali yükümlülüklerin yerine getirilmediği, şirketin 30.06.2023 tarihi itibariyle 18 kişi istihdam ettiği, satışlarının devam ettiği, elinde mevcut stokları, makine tesis ve cihazları ve demirbaşları bulunduğu, çalışma kabiliyetinin mevcut durumda devam ettiği, konkordato kaynaklarının temel dayanağının iş modeli değişikliğiyle ticari faaliyetlerden elde edilecek kar, nakden ve/veya hesaben alacak tahsili ve stok satışı olduğu, şirketin 30.06.2023 tarihli kaydi değer bilançosunda, kaydi değer özkaynaklarının (-) 1.411.806,12 TL olarak hesaplandığı ve borca batık olduğu, 30.04.2023 tarihli rayiç değer bilançosunda ise şirketin rayiç değer özkaynaklarının (-) 15.140.111,53 TL olarak hesaplandığı ve borca batık olduğu, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 376 ncı Maddesinin Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ Hükümlerine göre yapılan hesaplamalara göre şirketin (-) 11.186.024,22 TL borca batık olduğu, şirketin işlemlerinde ve yasal defterlerinde usulsüz ve konkordato başvurusundan hemen önce ve tedbir içerisinde varlık azaltıcı işlemler gerçekleştirildiği, bunun İİK 297'ye aykırılık oluşturduğu ve ayrıca heyetçe konkordato kaynakları açısından konkordatonun başarıya ulaşmasının kuvvetle muhtemel olduğu yönünde bir kanaat oluşmadığı, belirtilen nedenlerle tedbirin kaldırılmasının yerinde olacağı, konkordato talep eden olarak ...'in şirketin tek ortağı ve yetkilisi olduğu ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin borçları için 9.567.481,85 TL'lik müşterek ve müteselsil kefaletinin bulunduğu, ...”e ait 1/6 hisse paylı gayrimenkulün rayiç değerinin bilirkişi raporuna göre 1.166.667,00-TL olarak belirlendiği ve dolayısıyla kefaleti olan borçları karşılayacak yeterlikte mal varlığına sahip olmadığı, ...'”in konkordato ön projesinde huzur hakkı dışında başka bir gelirinin ve şahsi borcunun olup olmadığına ilişkin bir bilginin bulunmadığı, ...'in kefil sıfatıyla borç riski altında olduğu, şahsın konkordato teklifinin başarısının kefil olduğu Şirketin konkordato ön projesinin başarısına bağlı olması nedeniyle borçlu şirket hakkında verilecek kararın şahıs için de uygulanmasının yerinde olacağı belirtilmiştir. İİK'nın 292 maddesinde kesin mühlet içinde konkordato talebinin reddi ile iflasın açılması ve aynı kanunun 287/5 maddesinde aynı hükümlerin geçici mühlet hakkında kıyasen uygulanabileceği hususları düzenlenmiştir. Mahkemece, İİK'nın 292. Maddesi uyarınca konkordatonun başarıya ulaşamayacağı anlaşılması nedeniyle davacı şirketin iflasına karar verilmiştir. İİK.nun Geçici Mühlet başlıklı 287/5.maddesi "291 inci ve 292 nci maddeler, geçici mühlet hakkında kıyasen uygulanır." hükmünü içermektedir. Yine aynı yasanın Kesin Mühlet İçinde Konkordato Talebinin Reddi ile İflâsın Açılması başlıklı 292.maddesi gereğince: "İflâsa tabi borçlu bakımından, kesin mühletin verilmesinden sonra aşağıdaki durumların gerçekleşmesi hâlinde komiserin yazılı raporu üzerine mahkeme kesin mühleti kaldırarak konkordato talebinin reddine ve borçlunun iflâsına resen karar verir: a)Borçlunun malvarlığının korunması için iflâsın açılması gerekiyorsa b)-Konkordatonun başarıya ulaşamayacağı anlaşılıyorsa c)-Borçlu, 297 nci maddeye aykırı davranır veya komiserin talimatlarına uymazsa d)-Borca batık olduğu anlaşılan bir sermaye şirketi veya kooperatif, konkordato talebinden feragat ederse İflâsa tabi olmayan borçlu bakımından ise birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerindeki hâllerin kesin mühletin verilmesinden sonra gerçekleşmesi durumunda, komiserin yazılı raporu üzerine mahkeme kesin mühleti kaldırarak konkordato talebinin reddine resen karar verir. Mahkeme, bu madde uyarınca karar vermeden önce borçlu ve varsa konkordato talep eden alacaklı ve alacaklılar kurulunu duruşmaya davet eder; diğer alacaklıları ise gerekli görürse davet eder." hükmüne yer verilmiş olmakla konkordatonun başarıya ulaşamayacağı anlaşılıyorsa iflasa tabi borçluların resen iflasına karar verilmesi gerektiğini düzenlenmiştir. Somut olayda, konkordato talep eden borçlu şirketin yetkili temsilcisinin yargılama sırasında mahkemeye çağrılarak dinlenmediği, kanunun amir hükmünün yerine getirilmediği dosya kapsamından anlaşılmıştır. Bu durumda konkordato talep eden borçlu şirket yetkilisinin mahkemeye çağrılarak dinlenmeden yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir. ( Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 27/01/2021 tarih 2020/2161 Esas, 2021/269 Karar, 23/12/2020 tarih 2019/1873 Esas 2020/4516 Karar sayılı ilamları da bu doğrultudadır) Açıklanan nedenlerle, konkordato talep eden borçlu şirket yetkilisinin mahkemeye çağrılarak dinlenmeden yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan davacılar vekilinin istinaf başvurusunun sair hususlar incelenmeksizin kabulüne; kararın açıklanan gerekçeler doğrultusunda kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için 6100 sayılı HMK'nın 353-(1).a.6 maddesi gereğince dosyanın mahkemesine iadesine, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Davacılar vekilinin sair istinaf nedenleri incelenmeksizin, istinaf başvurusunun KABULÜ ile Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/240 E. 2023/814 K. Sayılı 16/08/2023 tarihli kararının 6100 sayılı HMK'nun 353/1.a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, 2-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere mahal mahkemesine İADESİNE, 3-Davacılar tarafından yatırılan başvuru harcının Hazineye gelir kaydına, karar harcının istemi halinde alacaklıya iadesine, 4-Davacıların yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına, 5-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 6-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine, Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/1.g bendi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.08/01/2025