T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
46. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/3131
KARAR NO: 2023/3129
KARAR TARİHİ: 29/12/2023
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 31/08/2023
NUMARASI: 2023/704 Esas, 2023/694 Karar
DAVANIN KONUSU: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)Taraflar arasında ilk derece mahkemesinde görülen davanın yapılan yargılaması neticesinde verilen karara ilişkin davacı vekilince süresi içerisinde istinaf edilmesi üzerine, istinaf dilekçesinin esasa kaydı sonrası dosya içerisindeki bütün belge, bilgi ve kağıtlar okundu.
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:Dava; serbest muhasebeci ve mali müşavir hizmeti kapsamında yapılan sözleşmeden kaynaklı ücret talebine ilişkin icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. Davalı vekili, davacının iş bu dava ile davaya konu sözleşmenin haksız feshi sebebiyle alacak iddiasında bulunduğunu, dava konusu alacak varsa da bu alacağın zaman aşımına uğramış olduğunu, taraflarından talep edilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğundan davanın reddinin gerektiğini ayrıca huzurda ikame olunan davanın görevsiz mahkemede açıldığını, söz konusu yargılamaya konu davanın asliye ticaret mahkemesinde görülmesi gerekirken tüketici mahkemesinde açılmasının kabul edilemez olduğunu, esasa ilişkin olarak ise; davacı tarafın çalışmasının fiilen engellendiği ve iş yaptırılmak istenmediği hususunun mesnetsiz olduğunu, müvekkili şirketin davacının önerileri doğrultusunda ... ile anlaşmasının davacı ile anlaşma yapılmak istenmediği şeklinde değerlendirilmesinin mantıktan uzak olduğunu, davacı ile müvekkili şirket arasında 16/04/2022 tarihinde yeni bir anlaşma daha yapıldığını dolayısıyla müvekkili şirketin davacıya iş yaptırmamak gibi bir gayesi olsaydı bahsi geçen somut olaylardan sonra 16/04/2022 tarihinde davacı ile yeni bir sözleşme imzalanmamış olması gerekeceğini, davacının haklı fesih ile sözleşmeyi sona erdirdiği iddiasının dışında, davacının birtakım eylemlerinin müvekkili açısından haklı fesih sebebi oluşturduğunu, davacının, müvekkili şirketten her talebinin müvekkili şirket tarafından eksiksiz bir şeklide yerine getirildiğini, davacının, müvekkili şirketin 13 yıllık iş ilişkisine duyduğu güvene halel getirdiğini ve hiçbir haklı yanı olmadan haksız fesih ile sözleşme imzaladıktan tam 1 ay sonra sözleşmenin haklı feshini talep ettiğini, davacı tarafın bu fesih ile hakkı olmadığı 1 yıllık alacağını toplu olarak tek seferde almak istemekte olduğunu ve bu isteğini planlar dahilinde gerçekleştirmeyi amaçladığını, davacının istem ve taleplerinin kötü niyetli olduğunun açık olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince; "Tarafların tacir sıfatının araştırılması için ilgili kurumlara yazılan müzekkerelere verilen cevapta; davacının tacir olmadığı görülmüştür. Taraflar arasındaki uyuşmazlık mutlak ve nisbi ticari nitelikte olmadığından işbu dava açısından ticaret mahkemelerinin görevli olduğundan bahsedilemeyecektir. Yargıtay (Kapatılan) 20 HD. 2016/9799 Esas, 2016/9945 Karar sayılı ilamında da ''Eldeki davada; davalı şirketin ticari faaliyetleri sebebiyle davacı tarafından mali müşavirlik hizmeti sunulmuş olup, davanın her iki tarafı da Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunda tanımı yapılan tüketici kapsamında bulunmamaktadır. Bu durumda uyuşmazlığın 6100 sayılı HMK'nın 2. maddesi uyarınca genel hükümlere göre asliye hukuk mahkemesinde görülüp, sonuçlandırılması gerekmektedir.'' belirtidiği üzere HMK'nın 2.maddesi uyarınca uyuşmazlığın çözümünde genel görevli mahkemeler olan Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğu anlaşılmakla; davanın görev şartı yokluğundan reddi ile Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğuna.." gerekçesi ile, "Davanın göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeni ile HMK 114/1-c ve 115/2 maddeleri uyarınca USULDEN REDDİNE," şeklinde hüküm tesis edilmiştir. İlk derece mahkemesi kararına karşı, davacı yanca istinaf yoluna başvurulmuştur. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğundan bahisle kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
İstinaf Sebeplerinin Değerlerilmesi Ve Gerekçe, Dava, serbest muhasebeci ve mali müşavir hizmeti kapsamında yapılan sözleşmeden kaynaklı ücret talebine ilişkin icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince, Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiş, karar davacı vekilince istinaf kanun yoluna getirilmiştir. Davacı taraf istinafında; iş bu davada Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olması sebebiyle verilen görevsizlik kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek kararının kaldırılmasını talep etmiştir. Asliye Ticaret Mahkemesi, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (TTK) 4 üncü maddesinin birinci fıkrası; “(1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; a) Bu Kanunda, b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde, d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta, e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde, f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.” düzenlemesini içermektedir. Anılan düzenleme ile ticarî davalar; mutlak ticarî davalar, nispi ticarî davalar ve yalnızca bir ticarî işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticarî nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç grup halinde düzenlenmiştir.Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, TTK'nın 4 üncü maddesinin birinci fıkrasında bentler hâlinde sayılmıştır. Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra ve İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır. Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması hâlinde ticari nitelikte sayılan davalardır. TTK'nın 4 üncü maddesinin birinci fıkrasına göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Üçüncü grup ticari davalar, yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalardır. Yukarıda açıklandığı üzere bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür. Serbest mali müşavir olarak muhasebecilik hizmeti sunan davacının mesleki amaçla hareket ettiği,davalı tarafın ise tüzelkişi tacir olduğu dolayısıyla, her iki tarafın tüketici olmadığı gibi ortada bir tüketici işlemi de bulunmamaktadır. Somut uyuşmazlıkta, taraflar arasındaki ilişkinin 6502 sayılı yasa kapsamı dışında kaldığı anlaşılmakta olup, davaya bakma hususunda Asliye Hukuk Mahkemesi görevlidir. Bu itibarla davacının istinaf talebinin dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve 6100 sayılı HMK 355. maddedeki, kamu düzenine aykırılık halleri resen gözetilmek üzere istinaf incelemesinin, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı kuralına uygun biçimde yapılan inceleme neticesinde; özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre istinaf talebinin HMK/353.1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerektiği kanaatine varılmakla, oy birliği ile aşağıdaki hükmün kurulması cihetine gidilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1.HMK m.353/1-b-1 gereğince davacının istinaf başvurusunun esastan REDDİNE,2.İstinaf incelemesinin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle AAÜT 2/2 hükmü uyarınca ücreti vekalet taktirine yer olmadığına, 3.Davacı tarafından yatırılan 269,85 TL harcın mahsubu ile yeniden harç alınmasına yer olmadığına, 4.İstinaf başvurusu için yapılan yargılama giderlerinin HMK'nın 360 ıncı maddesi yollamasıyla, madde 323 uyarınca istinafı talep eden üzerinde bırakılmasına, 5.Dosyanın ilk derece mahkemesine iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, 29/12/2023 tarihinde, oy birliğiyle ve kesin olarak karar verildi.