T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
7. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/2494
KARAR NO : 2026/2066
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 03/05/2023
NUMARASI : 2020/393 Esas, 2023/351 Karar
DAVANIN KONUSU: İpoteğin Kaldırılması
KARAR TARİHİ: 02/07/2026
KARAR
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili, 02/03/2020 tarihli dava dilekçesi ile, müvekkilin İstanbul ili, Ümraniye ilçesi, ... mahallesi, ...ada 10 nolu parselde 10 nolu bağımsız bölümün maliki olduğunu, taşınmazın tapu kaydında davalı banka lehine ipotek kaydının bulunduğunu, dava dışı ...' ın davalı bankanın kredi müşterisi olduğunu, ...' ın kendisi adına görünen işletmenin yetkilisi olduğunu, ancak işletmenin gerçek sahibinin eşi ... olduğunu, davalının bunu bilebilecek durumda olduğunu muvazaalı olarak ...' a kredi kullandırdığını, ...' ın ricası üzerine müvekkilin kullanılan kredi karşılığı taşınmazı ipotek ettirdiğini, kredi borcunun zamanında ödenmemesi nedeniyle davalının İstanbul Anadolu 16. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında icra takibi başlattığını, ipoteğin fekki için iş bu davayı açtıklarını belirtmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesi ile, ipoteğin üst limit ipoteği olduğunu, süresiz olarak tesis edildiğini, dava dışı kredi borçlusunun borcunu ödemediğini, takip başlatıldığını, müvekkilin resmi belgeler ile bağlı olduğunu, kredi borçlusu ...' ın işletme sahibi tacir olarak gözüktüğünü, açılan davanın reddinin gerektiğini bildirmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/393 esas ve 2023/351 karar sayılı 03/05/2023 tarihli kararı ile; davacının davasının reddine karar verilmiştir. Gerekçeli karar taraflara usulüne uygun tebliğ edilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı süresi içerisinde gerekli harçları yatırarak istinaf talebinde bulunmuştur. İstinaf dilekçesi karşı tarafa tebliğ edilmiştir.
Davacı vekili istinaf dilekçesi ile, davanın kabulünün gerektiğini, ödenmeyen kısım üzerinden vekalet ücretine hükmedilmesinin gerektiğini, delillerinin toplanmadığını, tanıklarının dinlenmediğini, bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, yapılan itirazların dinlenmediğini, mahkeme kararının kaldırılmasının gerektiğini bildirmiştir.
Davalı vekili istinafa cevap dilekçesi ile, ipoteğin usulüne uygun tesis edildiğini, kredi borcunun halen ödenmediğini, bilirkişi raporunun haklılıklarını ortaya koyduğunu, istinaf talebinin reddinin gerektiğini bildirmiştir.
DELİLLER: Tüm dosya kapsamı .
GEREKÇE VE SONUÇ:
HMK ' nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede;
Dava, ipoteğin fekki istemine ilişkindir.
İpotek, borçlunun borcunu ifa etmemesi durumunda alacaklının üzerinde ipotek tesis edilmiş taşınmazı sattırarak satış bedelinden alacağını karşılamasını sağlayan bir sınırlı ayni haktır. İpotek yolsuz olarak yani hukuka aykırı şekilde tescil edilmiş olabilir. Böyle bir durumda mülkiyet hakkı haksız yere sınırlandırılmış olan taşınmaz maliki tarafından ipoteğin kaldırılması davası açılabilir. Ayni hakka ilişkin olan bu davada herhangi bir zamanaşımı veya hak düşürücü süre söz konusu değildir.
İpotek alacağa bağlı bir hak olduğundan alacak geçersizse ipotek de geçersiz olur. Yine bağlılık ilkesinin bir sonucu olarak alacak sona ermişse ipotek de sona erer. İpoteğin geçerlilik şartlarından biri de ipotek sözleşmesinin resmi şekilde yapılmasıdır. Alacak borç ifa edildiği için sona ermişse ve taşınmaz maliki ipotek hakkının kaldırılması için dava açmışsa mahkemece borcun gerçekten ifa edilmiş olup olmadığının araştırılması gerekir.
İstanbul Anadolu 16. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında, alacaklının ... Bankası A.Ş, borçlunun ... ve ..., takip miktarının 545.062,44 TL , takip tarihinin 15/02/2020, takip konusunun ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip olduğu anlaşılmıştır.
Mahkemece dava konusu taşınmaza ilişkin tapu kaydı ile resmi senet dosya içerisine getirtilmiştir. İncelenmesinde, taşınmazın kat irtifakına tabii olduğu, çatı aralı daire vasfında olduğu, 16/04/2008 tarihinde ... adına tescil edildiği, tapu kaydında 04/10/2013 tarihli 900.000,00 TL bedelli ... Bankası A.Ş lehine ipotek kaydının olduğu anlaşılmıştır.
Resmi senet ekinde banka ile tapu malikinin yaptığı ipotek sözleşme şartlarının bulunduğu anlaşılmıştır.
...Parça işletmesi adına yetkilisi ...' ın davalı bankadan kullandığı krediye ilişkin belgeler dosya içerisine getirtilmiştir.
Davacının eşi olan ...' in davalı bankaya taşınmazın ipotek edilmesine ilişkin kendi imzası ile muvafakat verdiğine ilişkin belge dosya içine sunulmuştur.
Bağımsız denetçi, nitelikli hesap uzmanı üniversite görevlisi iki bilirkişiden oluşan heyet raporlarında, taraf beyanlarını, genel kredi sözleşmesini, ipotek belgelerini, icra takip dosyasını, ödeme belgelerini belirterek, kullandırılan kredi nedeniyle oluşan borcun ödenmediğini ve ipoteğin fekki şartlarının oluşmadığını bildirmişlerdir.
Bilirkişi heyeti ek raporlarında, kök raporlarını tekrar etmişlerdir.
"İpotek limitlerinin borcun ne kadarından taşınmazın sorumlu olacağını gösterir. Borçlu yalnızca ipotek akit tablosunda belirtilen bu üst sınır tutarı ile sorumludur. Eğer ipoteğin kaldırılması için mahkemede bir dava açılırsa, mahkeme tarafından hükmedilecek avukatlık vekalet ücreti maktu değil, dava konusu olan ipotek değeri üzerinden nispi orana göre belirlenir. "
Somut olayda; davacının ipoteğin fekki talepli dava açtığı, dava konusu taşınmazın davacı adına kayıtlı olduğu, taşınmazın tapu kaydında davalı banka lehine ipotek kaydının bulunduğu, bedelinin 900.000,00 TL olarak belirtildiği, davacının dava dışı ...' ın davalı bankadan kullandığı kredinin teminatı olarak taşınmazını ipotek ettirdiği, resmi senette ve ipotek belgesinde kendi imzasının olduğu, davacının eşinin ipotek işlemine onay verdiği, dava dışı ...' ın kredi borcunu ödememesi nedeniyle davalı bankanın İstanbul Anadolu 16. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlattığı, resmi senede göre ipoteğin süresiz tesis edildiği, yukarıda açıklandığı üzere ipoteğin terkini için ipotek borcunun ödenmesinin gerektiği, davalı bankanın tesis ettiği ipotek işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı, alınan bilirkişi raporunun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, takdir edilen vekalet ücretinin AAÜT 'e uygun olduğu anlaşılmakla;
Davacının istinaf talebi hakkında HMK 353/1-b-1. Maddesi uyarınca duruşma yapmaksızın Yargıtay yolu açık olmak üzere karar vermek gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere:
1-İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 03/05/2023 tarih ve 2020/393 esas, 2023/351 karar sayılı kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b/1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Harçlar Tarifesi gereğince karar tarihi itibariyle alınması gereken 732,00TL istinaf maktu karar ve ilam harcından peşin alınan 179,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 552,10 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından kendisini vekille temsil ettiren davalı yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
İlişkin dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 353/1. bendi ile aynı Kanun'un 361 ve 362. maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay ilgili Hukuk Dairesi nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 02/07/2026