T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
8. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2023/635
KARAR NO: 2023/526
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 20/12/2022
DAVANIN KONUSU: Trafik Kazasına Bağlı Ölüm Sebebiyle Açılan Manevi Tazminat
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 30/03/2023
Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355.maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;
K A R A R Davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkili ...'ın eşi, müvekkilleri ..., ... ve ...'ın babaları, diğer müvekkillerin ise kardeşi olan müteveffa ...'ın, 17.07.2020 günü saat 12.00 sıralarında sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı motosiklet ile kavşaktan karşıya geçmek isterken davalı ...'in, sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile çarpışması sonucu meydana gelen kazada hayatını kaybettiğini belirterek, müvekkili ... lehine 10.000 TL, ... lehine 5.000 TL, ... lehine 5.000 TL ve ... lehine 5.000 TL olmak üzere şimdilik 25.000 TL maddi tazminatın sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihinden diğer davalı yönünden ise kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, müvekkili davacılar; ... lehine 80.000 TL, ... lehine 30.000 TL, ... lehine 30.000 TL, ... lehine 30.000 TL, ... lehine 10.000 TL, ... lehine 10.000 TL, ... lehine 10.000 TL, ... lehine 10.000 TL, ... lehine 10.000 TL, ... lehine 10.000 TL, ... lehine 10.000 TL, ... lehine 10.000 TL olmak üzere toplam 250.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı sürücü ...'den tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini, talep ve dava etmiştir. Davalılar davanın reddinin gerektiğini savunmuştur.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama neticesinde;1-Davacılar tarafından davalılar aleyhine açılan maddi tazminat talebi konusuz kaldığından maddi tazminat talebi yönünden karar verilmesine yer olmadığına,2-Davacılar tarafından manevi tazminat yönünden davalı ...'e açılan davanın kısmen kabul kısmen reddi ile, a-Davacı ... için toplam 60.000,00 TL Manevi tazminatın kaza tarihi olan 17/07/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile davacıya ödenmesine, b-Davacılar ..., ... ve ... için ayrı ayrı 25.000,00'er TL (toplam 75.000 TL) Manevi tazminatın kaza tarihi olan 17/07/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı davalı ...'den tahsili ile davacılara ödenmesine, c-Davacılar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... için ayrı ayrı 5.000,00 TL (toplam 40.000,00 TL) Manevi tazminatın kaza tarihi olan 17/07/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile davacıya ödenmesine, 3-Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 11.954,25 TL karar-ilam harcından davacı tarafça peşin olarak yatırılan (939,27TL -54,40TL) 884,87TL harcın düşümü sonucu kalan 11.069,38 TL harcın davalı ...'den tahsili ile Hazine'ye gelir kaydedilmesine, 4-Maddi tazminat yönünden; davalı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden, reddedilen talep üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 9.200 TL vekalet ücretinin davacılardan tahsili ile davalı ...'e ödenmesine, karar verilmiş, verilen karara karşı davacılar vekili tarafından; hükmedilen manevi tazminatın düşük olduğu, manevi tazminat yönünden taleplerinin tümden kabul edilmesi gerektiği, yargılama sırasında maddi tazminat taleplerinin sigorta şirketi tarafından karşılanması nedeniyle davanın konusuz kalması karşısında, davalı yararına maddi tazminat yönünden vekalet ücretine hükmedilmemesi gerekirken, davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğu belirtilmek suretiyle, yasal süresi içerisinde istinaf yasa yoluna başvurulmuştur. Eldeki dava; trafik kazasına bağlı ölüm nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.Dosyada yapılan incelemede; 17.07.2020 günü saat 12.00 sıralarında ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı motosiklet ile, davalı ...'in sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın karıştığı trafik kazasında, davacıların miras bırakanı ...'ın hayatını kaybettiği, davacıların destekten yoksun kalma maddi tazminatı ile manevi tazminat istemiyle eldeki davayı açtıkları, yargılama sırasında davacıların maddi tazminat istemlerinin davalı sigorta şirketi tarafından karşılandığı ve davacılar ile sigorta şirketi arasında sulh sözleşmesi düzenlediği, müteakip sulh sözleşmesinin taraflarının; davanın konusuz kaldığı ve maddi tazminat yönünden yargılama gideri ve ücreti vekalet istemlerinin bulunmadığı yönünde beyanda bulundukları, anlaşılmıştır. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 56/1. maddesine göre, hakimin olayın özelliklerini göz önünde tutarak manevi tazminat adı ile hak sahibi yararına takdir edeceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer işlevi olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, malvarlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanması da amaç edinilmemiştir. O halde, tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerektiği kadar olmalıdır. 22/06/1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde, takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar, her olaya göre değişebileceğinden; hakim, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Kazanın meydana geldiği tarih, kusur durumu (davalı sürücünün asli kusurlu olması) davacıların eşini, babalarını ve kardeşini kaybetmiş olmaları, ölümün karşılaşılabilecek en ağır sonuç olması, tarafların dosyaya yansıyan ekonomik ve sosyal durumları, olay tarihindeki paranın alım gücü, manevi tazminatın bir sebepsiz zenginleşme aracı olmaması ile yukarıda açıklanan ilkeler göz önünde tutulduğunda; mahkemece takdir edilen manevi tazminat miktarı az değildir. Hal böyle olunca da, davacılar vekilinin manevi tazminat miktarına yönelik istinaf başvurusu yerinde bulunmamıştır.Ancak; davacıların maddi tazminat talepleri davanın devamında sigorta şirketi tarafından karşılandığından ve bu ödeme nedeniyle dava konusuz kaldığından, hal böyle olunca da esasen davacılar dava açmakta haklı olduğundan ve bu sebeple aleyhlerine vekalet ücretine hükmedilemeyeceğinden, mahkemece yanılgılı değerlendirme sonucu ödeme nedeniyle konusuz kalan maddi tazminat için davalı davalı ... yararına 9.200,00-TL vekalet ücretine hükmedilmesi hatalıdır. Dolayısıyla da davacılar vekilinin bu hususta ki istinaf başvurusu yerindedir. Ne var ki bu hatalı uygulamanın düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılması, sadece yanılgılı uygulamanın düzeltilmesi suretiyle HMK'nın 353/1-b/2.maddesi gereğince yeniden hüküm tesisi gerekmiştir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ Gerekçe uyarınca, (1)Bilgileri karar başlığında yazılı bulunan ilk derece mahkemesinin kararına karşı davacılar vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/2. maddesi hükmü uyarınca kısmen kabulüne, (a)İstinaf karar ve ilam harcının talebi halinde davacı tarafa iadesine,(b)İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,(c)İstinaf yasa yoluna başvuran davacılar tarafından yapılan diğer giderlerin kendi üzerinde bırakılmasına, (2)İstanbul 16.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/739 esas 2022/776 karar sayılı ve 20/12/2022 tarihli kararının kaldırılmasına, (3)Davacılar tarafından davalılar aleyhine açılan maddi tazminat talebi konusuz kaldığından maddi tazminat talebi yönünden KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,(4)Davacılar tarafından manevi tazminat yönünden davalı ...'e açılan davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE, (a)Davacı ... için toplam 60.000,00 TL Manevi tazminatın kaza tarihi olan 17/07/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile davacıya ödenmesine, (b)Davacılar ..., ... ve ... için ayrı ayrı 25.000,00'er TL (toplam 75.000 TL) Manevi tazminatın kaza tarihi olan 17/07/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı davalı ...'den tahsili ile davacılara ödenmesine, (c)Davacılar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... için ayrı ayrı 5.000,00 TL (toplam 40.000,00 TL) Manevi tazminatın kaza tarihi olan 17/07/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile davacıya ödenmesine, (5)Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 11.954,25 TL karar-ilam harcından davacı tarafça peşin olarak yatırılan (939,27TL -54,40TL) 884,87TL harcın düşümü sonucu kalan 11.069,38 TL harcın davalı ...'den tahsili ile Hazine'ye gelir kaydedilmesine, (6)Manevi tazminat yönünden; davacılar kendilerini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 27.250,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'den alınıp davacılara ödenmesine, (7)Manevi tazminat yönünden; davalı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden, reddedilen talep üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 12.000 TL vekalet ücretinin davacılardan tahsili ile davalı ...'e ödenmesine, (8)Tüm talepler birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafça yapılan bilirkişi ücreti, posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 3.974,50 TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre hesaplanan 2.782,15 TL yargılama giderinin davalı ...den tahsili ile davacılara ödenmesine, kalan kısmın davacılar üzerinde bırakılmasına, (9)Tüm talepler birlikte değerlendirildiğinde; davalı ... tarafından yapılan 1.850 TL yargılama giderinden davanın red oranına göre hesaplanan 555 TL yargılama giderinin davacılardan alınıp davalı ...'e ödenmesine, kalan kısmın davalı ... üzerinde bırakılmasına, (10)Devletçe karşılanan 1.360,00TL arabuluculuk ücretinin, davanın kabul oranına göre hesaplanan 952,00 TL 'sinin davalılardan, bakiye 408,00TL'sinin davacılardan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine, (11)Kullanılmayan gider avansının ilgilisine iadesine, Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 353/1-b/2.maddesi hükmü uyarınca ve HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince, kesin olarak oy birliğiyle karar verildi. 30/03/2023