T.C.
İSTANBUL .
8. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO:2022/88
KARAR NO:2025/848
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:17/11/2021
NUMARASI:2019/144 Esas - 2021/878 Karar
DAVANIN KONUSU:Trafik Kazasına Bağlı Ölüm ve Cismani Zarar Sebebiyle Tazminat
İSTİNAF KARAR TARİHİ:23/05/2025
İlk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355.maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;
K A R A R:Davacılar vekili asıl dava dilekçesi ile; müvekkillerinin murisi ... ve ...'in yolcu olarak bulunduğu, yine müvekkillerinin murisi ...'in sevk ve idaresindeki araç ile, davalıların maliki, sürücüsü ve zorunlu trafik sigortacısı oldukları çekici ve bağlı yarı römorkun karıştığı trafik kazası neticesinde vefat ettiklerini, ... ve ...'in vefatı neticesinde birlikte yaşadıkları ve bekar olan çocukları müvekkilleri ..., ... ve ...'in anne ve babasının desteğinden yoksun kaldıklarını, kazada ...'in vefatı ile de, oğulları davacılar ... ve ...'in destekten yoksun kaldıklarını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile (belirsiz alacak) müvekkilleri ..., ..., ..., ... ve ... için ayrı ayrı 100,00'er-TL destekten yoksun kalma tazminatı ile davacılar tarafından yapılan 300,00-TL cenaze giderinin (sigorta şirketi teminat limiti dahilinde), ... ve ...'in çocukları olan davacılar ..., ..., ..., ... ve ... için ayrı ayrı 100.000,00'er-TL, ...'in çocukları davacılar ..., ..., ... ve ... için ayrı ayrı 50.000,00'er-TL olmak üzere toplam 800.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, yargılama aşamasında sunduğu 26.07.2021 tarihli dilekçesi ile, birleşen dosya davacısı ...için talep ettikleri tazminat miktarını 46.681,81-TL'ye, asıl dava yönünden talep ettikleri maddi tazminat miktarını davacı ... yönünden 6.103,70-TL'ye, davacı ... yönünden 13.935,18-TL'ye artırdıklarını bildirmiştir.Davacı vekili birleşen dava dilekçesi ile; müvekkilinin yolcu olarak bulunduğu dava dışı ...'in sevk ve idaresindeki araca davalı ...'un sevk ve idaresindeki çekici ve bağlı yarı römorkun çarpması ile 10.11.2018 günü meydana gelen kaza neticesinde müvekkilinin yaralandığını ve vücudunda kırıklar meydana geldiğini, müvekkilinin ev hanımı olduğunu ve kaza sonrasında ev işlerini yerine getiremediğini, beden gücündeki eksilme nedeniyle ev işlerini yaparken zorlanacağı ve daha fazla efor harcayacağı için doğan zararının tazmini gerektiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 1.000,00-TL maddi ve 40.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline (sigorta şirketi teminat limiti dahilinde ve tedavi masraflarının tenzili ile birlikte) karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı Belediye Başkanlığı vekili asıl ve birleşen davaya ilişkin olarak ayrı ayrı sunduğu cevap dilekçeleri ile; müvekkili yönünden eldeki davada idari yargının görevli olduğunu, kazanın meydana geldiği yer ve müvekkili Belediye'nin adresi sebebiyle Erzurum Mahkemelerinin yetkili olduğunu, karşı araç sürücüsü ...'in, müvekkiline ait çekici ve takılı römorku görmemesinin mümkün olmadığını aksine görmesine rağmen hızını azaltmaması nedeniyle kazanın meydana geldiğini, araç sürücüsü ...'in ağır kusurunın müvekkili idarenin sorumluluğunu kaldırdığını, manevi tazminat miktarının zenginleşmeye yönelik olmaması gerektiğini, talep edilen manevi tazminat miktarlarının fazla olduğunu, davacı ...yönünden birleşen davanın mükerrer nitelikte olduğunu savunarak asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesi ile; müvekkili şirketin merkezi itibari ile İstanbul Mahkemelerinin yetkili olduğunu, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, maluliyet oranının ATK 3. İhtisas Dairesi tarafından belirlenmesi ve sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunup bulunmadığının ayrıca araçta yolcu olarak bulunan davacı ve desteğin müterafik kusuru bulunup bulunmadığının tespiti gerektiğini, geçici iş göremezlik zararının teminat kapsamında olmadığını, davacı tarafça gerekli tüm belgeler ile müvekkiline başvuruda bulunulmamış olması sebebiyle ancak dava tarihinden itibaren ve yasal faiz istenebileceğini savunmuştur.Davalı ... davaya karşı cevap dilekçesi sunmamış, yargılama aşamasında kendisini vekil ile temsil ettirmiş, davalı vekili yargılama aşamasında sunduğu bilirkişi raporuna itiraz dilekçeleri ve beyanlarında davanın reddini talep etmiştir.İlk derece mahkemesince; "..Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davacıların murislerinin 10/11/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazasında vefat ettikleri, kazanın oluşumunda bir kısım davacıların murisi olan ...'in %15 oranında, davalı ...'un ise %85 oranında kusurlu olduğu, davacıların talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatının bilirkişi ... tarafından düzenlenen 10/06/2021 tarihli raporunda belirtildiği üzere ...'in çocukları olan ...'nın 6.103,70-TL, ...'in ise 13.935,18-TL destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilecekleri, davacılar ..., ... ve ...'in bulundukları yaş itibariyle destekten yoksun kalma tazminatı talep edemeyecekleri; birleşen dava yönünden kazada yaralanan ... 'in ise talep edebileceği tazminat miktarının 46.681,81-TL olduğu, ayrıca mevcut yaralanma nedeniyle davacının maluliyet oranı ve kazanın oluşumunda davalı tarafın kusur oranı dikkate alındığında duymuş olduğu elem ve ızdırabı bir nebze de olsa gidermek amacıyla davacı lehine 10.000-TL manevi tazminata, maddi tazminatların davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline trafik kazasında anneleri ve babalarını birlikte kaybeden .., ..., ..., ..., ... ve ... için duymuş oldukları elem ve ızdırabı bir nebze de olsa gidermek amacıyla kazanın meydana gelmesinde tarafların kusur oranı, ekonomik ve sosyal durumları dikkate alındığında her biri için ayrı ayrı olmak üzere 60.000-TL manevi tazminatın, aynı kazada anneleri ...'i kaybeden davacılar ..., ..., ... ve ... için aynı gerekçeyle ayrı ayrı 30.000-TL manevi tazminata karar vermek gerektiği, davalı sigorta şirketinin poliçe kapsamında manevi tazminattan sorumlu olmadığı dikkate alınarak iş bu davalı yönünden her iki davada istenen manevi tazminat istemlerinin tümden reddine, davacıların talep etmiş olduğu 300-TL cenaze masrafının makul ve paranın satın alma gücü dikkate alınarak hayatın olağan akışına uygun olduğu, ve bu miktar cenaze masrafının da davalılardan tahsiline karar vermek gerektiği..." kanaati ile;"ASIL DAVA YÖNÜNDEN;1-a)Davacılar ... , ... ve ... tarafından davalılar aleyhine açılan destekten yoksun kalma tazminat istemlerinin REDDİNE, b)Davacılar ..., ... tarafından davalılar aleyhine açılan destekten yoksun kalma tazminat istemlerinin arttırım talebi kapsamında KABULÜ ile, davacı ... için 6.103,70-TL, davacı ... için 13.935,18-TL tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile iş bu davacılara verilmesine; hükmedilen alacağa davalı sigorta şirketi yönünden dava tarihinden itibaren diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 10/10/2018 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,c)Davacılar tarafından yapıldığı kabul edilen 300-TL cenaze masrafının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine,hükmedilen alacağa davalı sigorta şirketi yönünden dava tarihinden itibaren diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 10/10/2018 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,2-a)Davacılar tarafından davalı sigorta şirketi aleyhine açılan manevi tazminat isteminin REDDİNE,b)Davacılar tarafından davalılar ERZURUM BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI ile ... aleyhine açılan manevi tazminat isteminin KISMEN KABULÜ ile, davacılar ..., ... (TC:...), ..., ..., ... ve ...için ayrı ayrı 60.000-TL olmak üzere toplam 360.000-TL manevi tazminatın davacılar ..., ..., ..., ... için ayrı ayrı 30.000-TL olmak üzere toplam 120.000-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 10/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte iş bu davalılardan alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat isteminin reddine...MAHKEMEMİZ DOSYASI İLE BİRLEŞEN BAKIRKÖY 6.ATM 2019/190-905 EK SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN;11-a)Davacı ...(TC:...) tarafından davalılar aleyhine açılan maddi tazminat isteminin arttırım talebi kapsamında Kabulü ile 46.681,81-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, iş bu alacağa davalı sigorta şirketi yönünden dava tarihi olan 07/12/2018 tarihinden itibaren diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 10/11/2018 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,b)Davacı tarafından davalı sigorta şirketi aleyhine açılan manevi tazminat talepli davanın sübuta ermediğinden REDDİNE,c)Davacı tarafından davalı ERZURUM BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI ile ... aleyhine açılan manevi tazminat davasının kısmen kabulüne, 10.000-TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte iş bu davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat talebinin reddine..." karar verilmiş, karara karşı davalı taraf vekillerince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.Davalı sigorta şirketi vekilinin istinaf nedenleri; hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişsiz olduğu, davacı ...'in kaza tarihi itibariyle destek yaşı olan 18'den büyük olduğu gibi eğitim-öğretim hayatı da bulunmadığı, destek ...'in yolcu olarak bulunduğu araç sürücüsü ...'in kazanın meydana gelmesinde %15 oranında kusurlu olduğunun tespit edilmesi nedeniyle müvekkili şirketin zararın tamamından sorumlu tutulmasının hatalı olduğu, destek ... yönünden destekten yoksun kalma tazminatı hükmolunan davacılar yönünden tazminattan kusur indirimi yapılması gerektiği, kaza tespit tutanağında destek ...'in emniyet kemeri takıp takmadığı belirsiz ise de adı geçenin kazadan sonra araç dışında bulunması nedeniyle emniyet kemeri takıp takmadığının ve bu suretle davacılar lehine takdir edilen destek zararından müterafik kusur indirimi yapılması gerekip gerekmediği araştırılmaksızın karar verilmesinin doğru olmadığı, müteveffa ...'in kazaya karışan araçta yolcu olması nedeniyle hatır taşıması indirimi yapılması gerektiği, cenaze giderine ilişkin istemin dolaylı zarar olduğu ve poliçe teminat kapsamında bulunmadığı, birleşen dava davacısı ... lehine takdir edilen geçici iş göremezlik zararının müvekkilinin sorumluluğunda bulunmadığı ve davacının maluliyet oranının ATK 3. İhtisas Dairesi tarafından tespiti gerekirken 2. İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen raporun hükme esas alınmasının hatalı olduğu, davacı ...'in emniyet kemeri takıp takmadığının ve bu suretle zararın artmasına neden olup olmadığının araştırılması ve takmadığının tespiti halinde müterafik kusur indirimi ve yolcu olması nedeniyle hatır taşıması indirimi yapılması gerektiği hususlarına ilişkindir.Davalı Erzurum Büyükşehir Belediye Başkanlığı vekilinin istinaf nedenleri; müvekkili Belediye yönünden Erzurum mahkemelerinin yetkili olduğu, davanın yetkisiz mahkemede açıldığı, dava dışı karşı araç sürücüsü ...in hızını azalatmaması nedeniyle kazaya sebebiyet verdiği açık iken atfedilen kusur oranının düşük olduğu, ...'in kazanın meydana gelmesinde ağır kusurlu olduğu ve bu durumun işleten olan müvekkili Belediye yönünden sorumluluğu kaldırdığı hususlarına ilişkindir.Davalı ... vekilinin istinaf nedenleri; müvekkiline atfedilen kusur oranını kabul etmedikleri, kazanın meydana geldiği yolun, karşı taraftan gelenlere ait bir yol olmadığı aksine ana yol çıkışı ve girişi ile kavşaklarda ana yola geçiş için kullanılan tarım arazilerine gidiş gelişi kolaylaştırma amacı ile yapılmış yan yol olduğu, aksinin kabulü halinde dahi kazanın yolda değil kavşağa dönüş sırasında meydana geldiği, müvekkilinin asgari ücret ile çalıştığı, 4 çocuğu bulunduğu ve başkaca geliri bulunmadığı, takdir edilen manevi tazminatın aylık faizini dahi karşılama gücü bulunmadığı, manevi tazminat miktarında hata edildiği hususlarına ilişkindir.Asıl dava, trafik kazasına bağlı ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat, birleşen dava, trafik kazasına bağlı cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, 2918 sayılı KTK'nın 109. madde hükmü gereğince trafik kazalarından kaynaklanan sorumluluk davalarının adli yargıda görülecek olmasına, zarar gören sıfatına sahip birleşen davanın davacısı ile asıl davanın bir kısım davacıların yerleşim yerleri itibariyle HMK'nın 16. madde hükmü gereğince mahkemenin davaya bakmaya yetkili olmasına, kaza tespit tutanağı, ceza yargılamasında alınan Ankara ATK Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen rapor ile uyumlu, dosya kapsamına ve kazanın oluş şekline uygun, denetime ve hüküm vermeye elverişli, açıklayıcı ve ayrıntılı bilirkişi heyet raporunun kusur tespiti yönünden hükme esas alınmasında isabetsizlik bulunmamasına, araç sürücüsü ...'in kazanın meydana gelmesinde tali orandaki kusurunun davalı işletenin sorumluluğunu ortadan kaldıracak nitelikte ağır kusur olarak kabul edilmesinin mümkün olmamasına, destek ...'in kaza tespit tutanağı içeriğine göre emniyet kemeri takıp takmadığının belirsiz olmasına ve aksinin davalı tarafça ispat edilememiş olması nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatından müterafik kusur indirimi yapılmamasında yasaya aykırılık bulunmamasına, destek ...'in kazaya karışan araçta yolcu olarak bulunması nedeniyle kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunmaması ve hak sahiplerinin zarar tazminini müteselsil sorumluların tamamından isteyebileceği gibi bir veya birkaçından isteyebilecek olmasına göre davalı tarafın destekten yoksun kalma zararının tamamından sorumlu tutulmalarında hukuka aykırılık bulunmamasına, davalı sigorta şirketi vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ileri sürülmeyen hatır taşımasına yönelik savunma istinaf aşamasında ileri sürülemeyeceği gibi hatır taşıması indiriminin ancak hatır için taşınan araç yönünden uygulanabilecek olmasınına, cenaze giderlerine ilişkin zararın dolaylı zarar olmamasına ve davalı sigorta şirketinin sorumluluğunda bulunmasına, yüksek öğrenim gördüğü dosya kapsamında yer alan öğrenci belgesinden anlaşılan davacı ... için 25 yaşına kadar destek zararı hesaplanmasında isabetsizlik bulunmamasına, birleşen dava yönünden; davacının maluliyetinin kaza tarihinde yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenmiş olmasına, davacı ...'in kaza tespit tutanağında emniyet kemeri takıp takmadığının belirlenememiş olmasının yanı sıra emniyet kemeri takmadığının davalı tarafça ispatlanamamış olması nedeniyle tazminattan müterafik kusur indirimi yapılmamasında hukuka aykırılık bulunmamasına, kaza tarihi, kazadaki kusur durumu, asıl dava yönünden ölümün karşılaşılabilecek en ağır sonuç olması, davacılar ile vefat edenlerin yakınlık derecesi, birleşen dava yönünden davacının yaralanmasının niteliği, kaza tarihinde paranın alım gücü, tarafların sosyo ekonomik durumları, manevi tazminatın bir sebepsiz zenginleşme aracı olmaması ancak tatmin duygusuna ulaşılacak kadar olması gereği hep birlikte değerlendirildiğinde; davacı taraf lehine takdir edilen manevi tazminat miktarının fazla olmamasına göre davalı taraf vekillerinin bu hususlara ilişkin istinaf talepleri yerinde değildir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/Gerekçe uyarınca,1/Usul ve yasaya uygun olan ve yukarıdaki başlıkta yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararına yönelik olarak davalı taraf vekilleri tarafından yapılan istinaf başvurularının HMK'nın 353/1-b/1 madde hükmü gereğince AYRI AYRI ESASTAN REDDİNE,2/İstinaf yasa yoluna başvuran davalı taraftan maddi tazminat yönünden alınması gereken 4.578,18-TL istinaf karar harcından davalı sigorta şirketi tarafından peşin yatırılan 3.143,73-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 1.434,45-TL istinaf ilam harcının istinaf eden davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye irad kaydına,a/İstinaf yasa yoluna başvuran davalılar Erzurum Büyükşehir Belediye Başkanlığı ile ...'tan manevi tazminat yönünden alınması gereken 33.471,90-TL istinaf karar harcından davalılar tarafından peşin yatırılan (3.085,00-TL+2.744,70-TL) 5.829,70-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 27.642,20-TL istinaf ilam harcının istinaf eden iş bu davalılardan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,3/İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,4/İstinaf yasa yoluna başvuran davalı tarafça istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerin üzerinde bırakılmasına,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve HMK'nın 362/1-a madde hükmü gereğince miktar itibariyle kesin olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi.23/05/2025