T.C. İSTANBUL BAM
8. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2022/1555
KARAR NO : 2026/791
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 15/03/2022
NUMARASI : 2021/412 Esas - 2022/166 Karar
DAVANIN KONUSU: Trafik Kazasına Bağlı Ölüm Sebebiyle Açılan Tazminat
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 06/05/2026
İlk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;
K A R A R
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;14/09/2012 tarihinde ...A.Ş'ye ait, davalı sigorta şirketine Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalı, Hazım Kendirlinin sevk ve idaresindeki ...plakalı araç ile müvekkillerinin murisi yaya konumunda olan ...'e çarpması neticesinde meydana gelen trafik kazasında vekil edenlerinin annesi olan destek yayanın hayatını kaybettiğini, davacıların ölüm nedeniyle müteveffanın desteğinden yoksun kaldıklarını beyanla fazlaya ilişen haklar saklı kalmak kaydıyla davacı ... için 7.000,00-TL maddi ve 5.000,00-TL manevi tazminat ile davacı ... bakımından da 1.000,00- TL cenaze ve defin gideri ile 5.000,00-TL manevi tazminatın tüm davalılardan kaza tarihinden işletilecek avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiştir.
İstanbul 16. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2016/180 esas, 2016/137 karar sayılı, 14.04.2016 tarihli görevsizlik kararı üzerine İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/782 esas sayılı dosyası kapsamında;
2016/782 Esas 2018/349 Karar sayılı ilamı ile davacıların maddi ve manevi tazminat davalarının reddine ilişkin karar, Dairemizin 2019/1002 Esas 2021/961 Karar sayılı ilamı ile;"....Tüm bu açıklamalar ışığında durum tekrar değerlendirildiğinde; hukuk hakimi, ceza mahkemesinin beraat kararı ve ceza yargılaması sırasında alınan kusur bilirkişisi raporları ile bağlı değil ise de; ceza mahkemesi kararındaki maddi olgu ile bağlıdır. Yani ceza mahkemesince araç sürücüsünün eyleminin hukuka aykırı olduğunun belirlenmesi halinde hukuk hakiminin bu belirleme ile bağlı olacağı açıktır.
Eldeki davada temin edilen ve trafik bilirkişisi İsmet Akıl tarafından düzenlendiği anlaşılan bilirkişi raporundaki belirleme ve değerlendirme ile ceza mahkemesinin beraat kararına dayanak kıldığı ATK İstanbul Trafik İhtisas Dairesince düzenlenen 05/01/2015 günlü rapordaki belirleme ve değerlendirmeler birbiri ile örtüşmekte ise de; ceza mahkemesince yerinde yapılan 01/07/2013 günlü keşfe bağlı olarak trafik bilirkişisi ... tarafından tanzim edilen 10/07/2013 günlü rapor ile çelişiktir.
Zaten davacı taraf, beraat kararına dayanak kılınan ATK kusur raporundaki belirlemelerin hatalı olduğunu, bu belirlemelerin daha önce alınan bilirkişi raporu ile çelişkili bulunduğunu, bu nedenle beraat kararına karşı temyiz yasa yoluna başvurduklarını, dosyanın Yargıtay'da olduğunu, yolun karşısına geçmekte olan yayaya çarpan bir aracın hiç kusursuz olduğundan söz edilemeyeceğini ileri sürerek, görülmekte olan davayı açmış; yargılamanın ilerleyen aşamalarında da ceza mahkemesindeki yargılama sırasında temin edilen ve davalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde %20 oranında kusurlu olduğuna ilişkin bilirkişi raporunun, adil bir rapor olduğunu belirterek, bu raporun hükme esas alınmasını istediklerini açıklamıştır.
Ceza mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda, kazanın oluşumunda tüm kusurun davacıların desteğinde olduğu yönündeki ATK raporuna dayanılarak " sanığın atılı eylemde kast veya taksir düzeyinde bir kusuru olmadığı" gerekçesi ile beraat kararı verilmiştir. Ancak bu beraat kararı henüz kesinleşmiş değildir. Bu bakımdan ceza mahkemesinde belirlenen maddi olgu sadece davacıların desteğinin yoldan karşıya geçerken aracın çarpmasına maruz kalması olgusu olup zaten bu konuda taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Böyle bir durumda, mahkemece, olayla ilgili olarak Karamürsel Asliye Ceza Mahkemesinde görülerek sonuçlandırılan 2013/34 E., 2015/340 K.sayılı ceza dosyasında iki farklı bilirkişi raporu olduğu, bu iki rapordan Adli Tıp Kurumunca düzenlenen rapora itibar edilerek verilen beraat kararının temyiz edildiği, temyiz incelemesi sonucunda davalı araç sürücüsünün eyleminin hukuka aykırı olduğu yolunda bir nihai tespite ulaşılabileceği böyle bir durumda da hukuk hakiminin, ceza mahkemesi kararı ile tespit edilen maddi olgu ile bağlı olacağı düşünülerek, ceza mahkemesince verilen kararın yargısal denetimden geçerek kesinleşmesinin beklenilmesi gerekip gerekmediğinin tartışılarak değerlendirilmesi, ondan sonra oluşacak bu duruma göre ve az yukarıdaki açıklamalar ışığında gerekirse İTÜ veya Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyeti gibi kurumlardan seçilecek kusur konusunda uzman 3.kişilik bilirkişi kurulundan; kaza tespit tutanağı, kaza ile ilgili soruşturma evrakları, ceza yargılamasına ilişkin dava dosyası ve konuya ilişkin tüm kusur raporlarını da irdeleyen ve varolan çelişkileri de giderebilecek nitelikte, 14/09/2012 tarihinde meydana gelen trafik kazasının oluşumunda tarafların kusur durum ve oranlarının ne olacağı konusunda açık, ayrıntılı ve denetime imkan verecek nitelikte rapor alınması ve sonrasında davalıların sorumluluğunun kapsamının tartışılıp belirlenmesi gerekirken, bunun yapılmamış olması HMK.m.353/1-a/6 hükmü kapsamındaki hali oluşturacağından, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenle kabulü ile ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılması gerektiği sonucuna varılarak aşağıdaki biçimde hüküm tesis edilmiştir."şeklindeki gerekçeyle kaldırılmıştır.
Kaldırma sonrası dava dosyası Mahkemenin 2021/412 Esas sırasına kaydedilerek yapılan yargılama neticesinde; Karamürsel Asliye Ceza Mahkemesi'nce verilen kararın bozulduğu, bozma sonrası 2019/58 Esas sayılı dosya üzerinden yapılan yargılama neticesinde, 2020/370 Karar sayısı ile ; "Her ne kadar Karamürsel Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 05/02/2013 tarih ve 2013/29 Esas sayılı iddianamesi ile sanık ...'nin taksirle ölüme neden olma suçunu işlediğinden bahisle eylemine uyan 5237 Sayılı TCK'nın 85/1, 22/4 maddeleri uyarınca cezalandırılması talebi ile hakkında kamu davası açılmış ise de; yapılan yargılama sonucunda gerçekleşen olayda sanığın kast veya taksir düzeyinde atfı kabil kusurunun olmadığı anlaşıldığından CMK 223/2-c maddesi gereğince sanığın beraatine," karar verildiği, anılan kararın onanma sonrası 29/11/2021 tarihinde kesinleştiği, Mahkemece aldırılan bilirkişi raporu ile kazanın meydana gelmesinde davacıların murisinin % 100 oranında kusurlu olduğunun, ...plaka sayılı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığının tespit edildiği, Ceza yargılaması sırasında biri kusur bilirkişisinden diğer Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesinden olmak üzere iki ayrı kusur raporu alındığı, bunlardan 11/07/2013 tarihli bilirkişi raporunda davalı sürücünün 50 km hız sınırını aştığından kazanın meydana gelmesinde % 20 oranında, davacıların desteği yayanın ise karayoluna aniden ve kontrolsüz çıkmakla % 80 oranında kusurlu olduğunun; Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Kurulunca yapılan inceleme neticesinde, kazanın meydana geldiği yolun orta refüjü beton bariyer ile bölünmüş, sağ tarafı demir bariyerli yaya geçişine kapalı olduğu, yayanın gerekli dikkati göstermeden geçiş hakkı yolda seyir halinde olan araçlara ait olan yola girdiği, bu nedenle kazanın meydana gelmesinde asli kusurlu olduğu, sürücüye atfı kabil kusur bulunmadığının tespit edildiği, ceza mahkemesince adli tıp kurumu raporu hükme esas alınarak sanık-dosyamız davalısı sürücü ...'nin beraatine karar verildiği; mahkemece yaptırılan bilirkişi incelemesinde davalı sürücünün olayı önlemek bakımından alabileceği bir önlem ve tedbir bulunmadığından, kazanın meydana gelmesinde kusursuz olduğu, davacıların desteğinin yayaların girmesi yasaklı yola girdiği, vaktin gece olduğu, aydınlatmanın olmadığı, kendi can güvenliğini tehlikeye düşürdüğü ve kurallara aykırı hareket etmekle kazanın meydana gelmesinde % 100 oranında kusurlu olduğu tespit ve rapor edildiği,
Ceza yargılaması sırasında aldırılan Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi raporu ve mahkememizce aldırılan 16/11/2017 tarihli tarafsız, bilimsel veriler ve dosya kapsamı ile uyumlu, denetime elverişli bilirkişi raporunda, dava konusu kazanın meydana gelmesindeki kusur oranları bakımından yapılan tespitlerin birbirini teyit eder nitelikte olduğu, ceza mahkemesince aldırılan bu adli tıp kurumu raporunun hükme esas alındığı ve hükmün kesinleştiği, ceza yargılaması sırasında aldırılan 11/07/2013 tarihli bilirkişi raporundaki tespitler yönünden çelişkinin giderilmesinin ve önceki bilirkişilerden ek rapor alınmasının veya yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınmasının gerekmediği kanaatine varıldığı, davalılardan sürücü ...'nin kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığı anlaşılmakla, davalı işleten ile sigortacıya da yüklenebilecek bir kusur olmadığı, dolayısı ile davacıların destekten yoksun kalma zararlarına istinaden davalıların sorumluluklarının doğmayacağı, şeklindeki gerekçe ile, davacıların maddi ve manevi tazminat davalarının REDDİNE, karar verilmiştir.
Karara karşı davacılar vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.
İstinaf nedenleri; İstinaf incelemesinde çelişkileri giderecek şekilde rapor alınması gerektiğinin bildirildiği, Mahkemece rapor alınmadan karar verilmiş olmasının hatalı olduğu, kararın kaldırılarak taleplerinin kabulüne karar verilmesi gerektiğine yöneliktir."
Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; Karamürsel Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2019/58 Esas 2020/370 Karar sayılı ilamı ile, sürücü Hazım Kendirlinin kusuru bulunmadığından bahisle verilen beraat kararının derecattan geçerek kesinleştiği, bu yönüyle davacıların murisinin hayatını tehlikeye atacak şekilde yola çıkması nedeniyle ölüm olayının gerçekleştiği hususu kesinleşmiş olmakla, Mahkemece aldırılan bilirkişi raporunun kusura dair tespitinin bu yönüyle, Ceza Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporu ile uyumlu, kazanın oluşuna uygun, gerekçeli ve denetlenebilir olması nedeniyle bu rapora itibar edilerek davacı desteğinin tam kusurlu kabul edilerek davalıların sorumluluğunun bulunmaması nedeniyle davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1.maddesi hükmü gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ Gerekçe uyarınca,
1/İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/03/2022, 2021/412 Esas - 2022/166 Karar sayılı kararına yönelik olarak davacılar vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1 madde hükmü gereğince ESASTAN REDDİNE,
2/İstinaf yasa yoluna başvuran davacılardan karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu hükümleri uyarınca alınması gereken 1.464,00-TL (-732x2-) harçtan peşin yatırıldığı anlaşılan 80,70-TL harcın düşümü ile bakiye 1.383,30-TL istinaf karar ve ilam harcının davacılardan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydedilmesine,
3/İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,
4/İstinaf yasa yoluna başvuran tarafından istinaf aşamasında yapılan diğer yargılama giderlerinin yapan üzerinde bırakılmasına,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde; HMK'nın 361. madde hükmü uyarınca; gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süresi içinde Yargıtay nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, oy birliği ile karar verildi.06/05/2026