T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9.HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
ESAS NO: 2019/902
KARAR NO: 2021/613
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ: 28/11/2018
NUMARASI: 2016/78 Esas - 2018/1229 Karar
DAVA : Tazminat (Ölüm ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
KARAR TARİHİ: 01/04/2021
Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 11.07.2015 tarihinde saat 23.30 sıralarında İstanbul Kadıköy Bağdat Caddesi üzerinde ... plakalı aracın kaldırıma çıkarak o sırada kaldırım üzerinde arkadaşları ile yaya olarak ilerleyen müteveffa ...'a çarpması sonucu ...'un vefat ettiğini ve beraberindeki arkadaşlarının da ağır bir şekilde yaralandığını, davalı ...'ın sürücüsü, .... Ltd. Şti'nin maliki olduğu ...plakalı aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı davalı ...' nın diğer davalılarla birlikte müteselsilen sorumluluğunun doğduğunu, vefat eden ...'un kaza öncesi özel sektörde garson olarak çalıştığı ve aylık 1.500- 2.000 TL arası net gelir elde ettiğini beyanla; 5.000,00 TL destek tazminatı ve 500,00 TL cenaze ve defin giderinin davalı ... şirketi yönünden 01.12.2015 temerrüt tarihinden, diğer davalılar yönünden kaza tarihinden işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, vefat edenin babası, ablası ve annesinin bundan sonraki yaşamlarında yeri dolmaz kayıp ve bu kaybın yarattığı manevi acıyla yaşamak durumunda kaldıklarını belirterek davacı ... için 250.000 TL, ... için 200.000 TL, ... için 50.000 TL olmak üzere toplam 500.000 TL manevi tazminatın davalılar ... ve davalı .... Tic. Ltd.Şti'den kaza tarihinden işleyecek ticari avans faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, ıslah dilekçesi ile destekten yoksun kalma tazminat taleplerini 5.000 TL'den 42.158,89 TL'ye ve defin giderleri taleplerini 500 TL'den 2.000 TL'ye çıkarmıştır.Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin davacı tarafa ödemede bulunarak üzerine düşen tüm sorumluluğu yerine getirdiğini ve davacının tüm zararlarının karşılandığını, davacı tarafa 25.923,29 TL maddi tazminat ödendiğini ve yapılan ödeme karşılığında müvekkili sigorta şirketinin davacı tarafından ibra edildiğini, ayrıca destekten yoksun kalma tazminatı, mirastan ari ve bağımsız bir hak olduğundan destek iddialarının kanıtlanması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Diğer davalılar davaya cevap dilekçesi vermemişlerdir.Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davacı ... tarafından açılan maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 42.158,89 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ... bakımından 01/12/2015 tarihinden, davalılar ... ve . .r ... Ltd. Şti. Bakımından kaza tarihi olan 11/07/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, Davacının defin masrafına ilişkin talebinin reddine,Davacı ... tarafından açılan manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, 50.000 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... Ltd. Şti. Bakımından kaza tarihi olan 11/07/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin taleplerinin reddine, davacı ... tarafından açılan manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, 10.000 TL manevi tazminatın davalılar ... ve . ... Ltd. Şti. bakımından kaza tarihi olan 11/07/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin taleplerinin reddine, davacı .... tarafından açılan manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile, 40.000 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... Ltd. Şti. Bakımından kaza tarihi olan 11/07/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin taleplerinin reddine," karar verilmiştir.
Bu karara karşı davacılar vekili ile davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Manevi tazminat miktarının çok düşük olduğunu belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.
Davalı ...Ş. vekili vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Mahkemenin müvekkil şirket aleyhine davacıya karşı tazminle sorumlu olmayacağı manevi tazminat bakımından da yükümlü kılacak şekilde karar verildiğini, mahkeme kararında manevi tazminatın "davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline" şeklinde hüküm kurulmasının müvekkili şirketin de hukuken sorumlu olmayacağı manevi tazminattan sorumluluğuna sebep olduğunu, müvekkil şirketin davaya konu kazaya karışan aracın ZMSS poliçesini düzenlediğini ve bu poliçede manevi tazminata ilişkin teminat bulunmadığını, manevi tazminata ilişkin hükmün müvekkil şirket aleyhine yorumlanabilecek nitelikte olup şirketin haksız bir şekilde sorumlu tutulmasına sebep olabileceğinden mahkeme kararının bozulması gerektiğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur. Dava, ölümlü trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.TBK'nın "manevi tazminat" başlıklı 56/2.maddesinde "Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir.” şeklinde düzenleme yer almaktadır.Bu yasal hüküm gereğince, hükmedilecek para, zarara uğrayanda manevi huzur duygusunu doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer işlevi olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanması da amaç edinilmemiştir. O halde, tazminatın miktarı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerektiği kadar olmalıdır. Hakim, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Manevi tazminat takdir edilirken, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli, davacının uğradığı zararın kapsamı, davalının sorumluluğunun niteliği, kusur oranları ve özellikle caydırıcı bir etki doğuracak düzeyde olması gerektiği de göz önünde tutularak, meydana gelen trafik kazası sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşen tutarlara hükmedilmesi gerekmektedir.Bu açıklamalar çerçevesinde, somut uyuşmazlıkta olay tarihi, kazanın oluş şekli, kusur durumu ile tarafların dosyaya yansıyan ekonomik ve sosyal durumları, yukarıda açıklanan ilkeler ile İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesi birlikte değerlendirildiğinde, TBK'nın 56/2.maddesi kapsamında davacılar lehine verilen manevi tazminat miktarının, manevi tazminat müessesinin amacına ve hakkaniyete uygun, yeterli ve makul olduğu kanaatine varıldığından bu yöne değinen davacılar vekilinin istinaf itirazının yerinde olmadığı kanaatine varılmıştır. Dava dilekçesinde davalı ... şirketinden manevi tazminat talep edilmediği gibi istinafa konu kararda da "manevi tazminatın davalılar ... ve ... Ltd. Şti. bakımından" kabulüne karar verilmiş olup bu yönden kararda hata yok ise de; Cümlenin devamında "... (Adıgeçen) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine" denmek suretiyle infaz açısından tereddüt yaratılmaması gerekirken, "... davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine" denerek, davalı ... şirketi açısından, manevi tazminat yönünden aleyhe hüküm kurulmadığı halde, bu açıdan hükmün infazında tereddüt oluşacak şekilde karar verilmesi doğru olmamış ve bu nedenle istinaf talebinin kabulüyle hükmün düzeltilmesine karar verilmiştir. Açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince reddine; davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince, kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararı düzeltilerek aşağıda yazılı olduğu şekilde esas hakkında yeniden hüküm kurulmasına karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
A- Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince REDDİNE,
Davalı ...Ş. vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile yukarıda esas ve karar numarası belirtilen İlk Derece Mahkemesi kararının, HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmek üzere KALDIRILMASINA,
Buna göre:
1-Davacı ... tarafından açılan MADDİ TAZMİNAT TALEBİNİN KISMEN KABULÜ ile 42.158,89 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ... bakımından 01/12/2015 tarihinden, davalılar ... ve ... Ltd. Şti. Bakımından kaza tarihi olan 11/07/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
Davacının defin masrafına ilişkin talebinin reddine,
2-Davacı ... tarafından açılan MANEVİ TAZMİNAT TALEBİNİN KISMEN KABULÜ İLE, 50.000 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 11/07/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin taleplerinin REDDİNE,
3- Davacı ... tarafından açılan MANEVİ TAZMİNAT TALEBİNİN KISMEN KABULÜ ile, 10.000 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 11/07/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin taleplerinin REDDİNE,
4-Davacı ... tarafından açılan MANEVİ TAZMİNAT TALEBİNİN KISMEN KABULÜ ile, 40.000 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 11/07/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin taleplerinin REDDİNE,
5-KARAR HARCI,
Maddi tazminat talebine ilişkin olarak alınması gereken karar ve ilam harcı 2879,87 TL olduğundan peşin alınan 1.726,54 TL harcın ve 132,04 TL ıslah harcının mahsubu ile eksik kalan 1021,29 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,
Manevi tazminat talebi bakımından alınması gereken karar ve ilam harcı 6831,00 TL harcın davalılar ... ve ... Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,
6-AVUKATLIK ÜCRETLERİ
A- Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden maddi tazminat talebi bakımından kabul edilen kısma göre karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen 4.987,48 TL nisbi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
B- Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden manevi tazminat talebi bakımından kabul edilen kısma göre karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen 5.850,00 TL nisbi vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
C- Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden manevi tazminat talebi bakımından karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen nisbi vekalet ücreti maktu vekalet ücretinden az olamayacağından 2.180,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
D- Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden manevi tazminat talebi bakımından karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen 4.750,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
E- Davalılar sigorta şirketi ve ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen maddi tazminat talebi bakımından karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/2.maddesine göre belirlenen 2000,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'dan tahsili ile davalılara ödenmesine,
F- Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen manevi tazminat talebi bakımından ayrı ayrı karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 10/2.maddesine göre belirlenen 5.850,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'dan, 2180,00 TL'nin davacı 4.750,00 TL vekalet ücretinden davacı ...'dan tahsili ile davalıya ödenmesine,
7-DİĞER YARGILAMA GİDERLERİ,
a-Davacı tarafından yatırılan 29,20 TL başvurma harcı, 1.726,54 TL peşin harcının ve 132,04 TL ıslah harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,
b-Davacı tarafça yatırılan 4,30 TL vekaletname harcı ile yapılan 385 TL tebligatlar gideri ile 1.600-TL bilirkişi inceleme gideri olmak üzere toplam 1.989,30 TL yargılama giderinin, davanın kabul ve red oranına göre belirlenen 519,70 TL'sinin (davalı ... yönünden 154,12 TL'si ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, arta kalan kısmının davacılar üzerinde bırakılmasına,
c-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avanslarının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
B-İSTİNAF İNCELEMESİ BAKIMINDAN ;
1-Davalı ...Ş. tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar harcının, istem halinde İlk Derece Mahkemesi tarafından kendisine iadesine,
2-Davacılar yönünden Harçlar Yasası'na göre alınması gereken 59,30 TL istinaf karar harcının peşin alınan 133,20 TL harçtan mahsubu ile kalan 73,90 TL nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacılara müteselsilen iadesine,
3-İstinaf aşamasında davalı tarafından yapılan 50,60 TL posta ve tebligat giderinden ibaret yargılama gideri ile 121,30 TL istinaf başvuru harcının davacılardan tahsili ile davalı ...Ş.'ye verilmesine,
4-İstinaf aşamasında davacıların yaptığı yargılama giderlerinin kendi üzerilerinde bırakılmasına,
5-Duruşma yapılmadığından, vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
6-İstinaf için yatırılan gider avansından artan kısmın yatıran tarafa iadesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, davalı ...Ş. ve davacı ...'un istinaf başvurusunun HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca kesin, davacılar ... ile ...'ın istinaf başvurusunun HMK'nın 361. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay ilgili hukuk dairesine hitaben verilecek temyiz dilekçesi ile temyiz yasa yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi.01/04/2021