T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9.HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
ESAS NO: 2024/1398
KARAR NO: 2025/2208
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ: 02/04/2024
NUMARASI: 2016/405 Esas - 2024/242 Karar
DAVA: Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat
KARAR TARİHİ: 10/12/2025
Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 2/08/2011 günü saat 11.15 civarında davacı ... ...'ün sevk ve idaresindeki ... plakalı motosiklet ile Levent istikametinden Beşiktaş istikametine giderken Zincirlikuyu metrobüs durağını geçtikten sonra E-5 bağlantı yolu mevkiine geldiği esnada ön sağ şeritte seyreden ... plakalı otobüs aniden ve sinyal vermeden motosikletin istikamet şeridi olan sol şeride girdiğini, davacı sağ şeritte seyredip sinyal vermeden sola manevra yaparak istikamet şeridine giren otobüse, kazayı önleme imkanı bulunmadığından arkadan çarptığını, kazanın oluşumunda ... plakalı aracın sürücüsü olan Veli Yurtseven tam kusurlu olduğunu, davacı ... ... Ortopedi servisinde çeşitli ameliyatlar geçirdiğini ve uzun süreli tedavi gördüğünü, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik iş gücü kaybından dolayı tüm davalılardan müşterek ve müteselsilen 500 TL maddi tazminat talep ettiklerini, davacının kazadan dolayı uzun bir süre çalışamadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla çalışamadığı günlerden dolayı tüm davalılardan müşterek ve müteselsilen 500 TL maddi tazminat, ... şirketin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, 50.000 TL manevi tazminatın yasal faizi ile birlikte davalılar ...r Turizm'den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; Davacının meydana gelen kazadan dolayı 50.000,00 TL manevi tazminatın tahsili için davayı açtığını, açılan davanın yersiz ve mesnetsiz olduğunu, davacının arkadan çarparak tam kusurlu olduğunu, davacının kusurlu olması sebebiyle tazminat isteme hakkının bulunmadığını, meydana gelen trafik kazasında asli kusurlu tarafın davacı olması ve tazminat isteme hakkının yersiz olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir. Davalı ... ı A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava şartı yokluğu nedeniyle davanın reddinin gerektiğini, davalı kuruma müracaat edilerek hasar dosyasının açtırılmadığından tazminat talebine konu olayla ilgili davacı vekilinin dava dilekçesinde yer verilen yetersiz beyanlarından başka bir bilgi edinilmediğini, kaza tespit tutanağının tebliğ edilmediğinden kazanın oluş şekli, kazaya kaç aracın karıştığı ve kaza tarihinin anlaşılamadığını, kazaya sebebiyet veren aracın kaza tarihini kapsar şekilde geçerli trafik sigorta poliçesinin olup olmadığının tespitinin gerektiğini, davaya konu kazanın oluşumundaki kusur oranlarının tespitinin gerektiğini, davacının daimi maluliyet durumunun tespiti adına adli tıp kurumu 3.ihtisas dairesi’nden maluliyete ilişkin sağlık raporu alınması gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatının talep edilemeyeceğini, sosyal güvenlik kurumu tarafından davacıya ödenmiş veya ödenen rücuya tabi tazminat miktarının tespit edilerek davalı kurum tarafından ödenecek tazminattan mahsup edilmesi gerektiğini, ... Hesabı’nın sorumluluğu kaza tarihinde poliçedeki teminat limiti ve kusur oranı ile sınırlı olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... Ulaşım Hiz. Tic. A.Ş cevap dilekçesinde özetle; anılan kaza aracın sol şeritte seyrine devam etmekte olduğu sırada davalı ...’in hiçbir kusuru yok iken davacı tarafından çarpılmak suretiyle meydana geldiğini, davacının davanın sehven altur turizm firmasına yöneltildiğini ifade etmiş ve taraf değişikliği talep etmiş ise de, davacının bu davranışı dürüstlük kuralları ile bağdaşmadığını, davacının huzurdaki dava tahtında talep etmiş olduğu maddi ve manevi tazminat taleplerinin zamanaşımına uğradığını, dava şartı yokluğu sebebiyle davanın usulden reddinin gerektiğini, davalı şirketin kusursuz dahi olsa sorumluluğunun olmaması gerekçesi ile davanın davalı şirket yönünden esastan reddine, davacılara dava konusu kaza sebebiyle sigorta şirketleri tarafından herhangi bir ödemenin yapılıp yapılmadığını, sigorta şirketleri tarafından bir ödeme yapılmış ise işbu ödemenin faiz güncellenmesi de yapılarak hükmedilecek tazminattan düşülmesi gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davacının davasının davalı Türk Sigorta Reasurans Şirketler Birliği( ... Hesabı) yönünden reddine; 2-6.501,44 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 34.483,96 TL sürekli iş göremezlik tazminatının, 22/08/2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılar ... ve ... Ulaşım Hizmetleri.... A.Ş Den alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 3-Manevi tazminat yönünden; 30.000,00 TL manevi tazminatın 22/08/2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılar ... ve ... Ulaşım Hizmetleri ... A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine" karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Mahkemenin dava dilekçelerini kısmi dava olarak yorumlamasının isabetsiz olduğunu, 20.10.2021 tarihli dava değerinin arttırılması dilekçesinin ıslah dilekçesi olarak yorumlamasının isabetsiz olduğunu, dosyaya kazandırılan 04.10.2023 tarihli bilirkişi ek raporu doğrultusunda 12.10.2023 tarihli ıslah dilekçeleri ile sürekli iş göremezlik tazminat alacağını 94.605,65 TL arttırılarak 129.088,61 TL ye çıkardıklarını, bu dilekçenin 2.ıslah dilekçesi olarak yorumlanmasının isabetsiz olduğunu, davanın belirsiz alacak davası olduğunu, ilk olarak 20.10.2021 tarihli dilekçe artırım dilekçesi iken 04.10.2023 tarihli dilekçenin ise ıslah dilekçesi niteliğinde olduğunu, belirsiz alacak davası olarak açılan bir davada ilk olarak artırım yapılması, daha sonra ise davanın ıslah edilmesinin mümkün olmadığını, mahkemece davanın kısmi dava gibi ve iki dilekçenin de ıslah dilekçesi gibi dikkate almasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, manevi tazminata da itiraz ettiklerini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur. Dava, yaralamalı trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2016/19844 Esas ve 2019/8286 Karar sayılı kararında; "...Belirsiz alacak davasında davacı, alacağının tam ve kesin olarak belirlenmesinden sonra HMK'nın 107.maddesine dayalı olarak bir kez alacağını artırabilir. Ayrıca davasını HMK'nın 176. ve devamı maddelerine göre bir kez de ıslah edebilir.Somut olayda, dava tarihi 12.11.2012 olup, dava tarihinde yürürlükte olan HMK'ya göre belirsiz alacak davası olarak açılmıştır. Mahkemece alınan bilirkişi raporunda zarar toplamı 68.815,51 TL olarak belirlenmiştir. Davacı vekili, 05.12.2013 tarihinde vermiş olduğu dilekçe ile alacağını fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 40.500,00 TL olarak ıslah etmiştir.Daha sonra ıslah edilmeyen 28.815,51 TL için tamamlama harcını 06.03.2015 tarihinde yatırmıştır. Belirsiz alacak davası olarak açılan davada harcını yatırarak bedel artırma talebinde bulunulabilir. Ayrıca bundan bağımsız olarak HMK'nun 176. maddesi gereği ıslah yapmak hakkı da mevcuttur. Mahkemece davacının ıslah dilekçesi ve bedel artırım talebi esas alınarak bir karar vermek gerekirken sadece ıslah dilekçesindeki talep gibi karar verilmesi ve bedel artırım talebinin dikkate alınmaması doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir." belirlemesinde bulunmuştur (Benzer yönde Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2021/6162 E. ve 2021/9730 K. sayılı kararı).Eldeki davada, davacı vekili, davasını belirsiz alacak davası şeklinde açmıştır. Mahkemece, bir kez talep arttırım dilekçesinden sonra verilen ve ıslah hakkı kullanılması niteliğinde olan 18/10/2023 tarihli ıslah dilekçesinin dikkate alınarak karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır. Bu doğrultuda yapılan değerlendirmeye göre davacı vekilinin 18/10/2023 tarihli ıslah dilekçesi doğrultusunda 6.501,44 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 129.088,61 TL sürekli iş göremezlik tazminat için davanın kabulü gerektiğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne karar verilmiştir.Karayolları Trafik Kanunu'nda manevi tazminat konusunda özel bir düzenleme yapılmadığından trafik kazası nedeniyle oluşan cismani zarar nedeniyle manevi tazminat talep edilmesi halinde TBK'da manevi tazminata ilişkin hükümler uygulanacaktır. TBK'nın "manevi tazminat" başlıklı 56/1.maddesine göre, "Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir." Bu yasal hüküm gereğince, hükmedilecek para, zarara uğrayanda manevi huzur duygusunu doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer işlevi olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanması da amaç edinilmemiştir. 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli, davacının uğradığı zararın kapsamı, davalının sorumluluğunun niteliği, kusur oranları ve özellikle caydırıcı bir etki doğuracak düzeyde olması gerektiği de göz önünde tutularak, meydana gelen trafik kazası sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşen tutarlara hükmetmesi gerekmektedir(Yargıtay HGK'nun 23/06/2004 tarih, 13/291-370 E.-K. sayılı kararı).Somut uyuşmazlıkta olay tarihi, kazanın oluş şekli, kusur durumu, davacının yaralanması, maluliyet oranı ve iyileşme süresi, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, manevi tazminatın belirlenmesine hakim olan ilkeler ile İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesi birlikte değerlendirildiğinde, İlk Derece Mahkemesince davacı lehine hükmedilen manevi tazminat miktarının düşük olduğu, manevi tazminat müessesinin amacına ve hakkaniyete uymadığı, 50.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesinin uygun olacağı kanaatine varıldığından bu yöne değinen davacı vekili istinaf talebi yerinde görülmüştür. Bu nedenle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince, İlk Derece Mahkemesi kararı düzeltilerek aşağıda yazılı olduğu şekilde esas hakkında yeniden hüküm kurulmasına karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
A- Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile yukarıda esas ve karar numarası belirtilen İlk Derece Mahkemesi kararının, HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmek üzere KALDIRILMASINA, Buna göre:1-Davacının davasının davalı... Şirketler Birliği (... Hesabı) yönünden REDDİNE;2-6.501,44 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 129.088,61 TL sürekli iş göremezlik tazminatının, 22/08/2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılar ... ve ... Ulaşım Hiz. ... A.Ş.' den alınarak davacıya verilmesine, 3-Manevi tazminat yönünden; 50.000,00 TL manevi tazminatın 22/08/2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılar ... ve ... Ulaşım Hiz. ... A.Ş.' den alınarak davacıya verilmesine,Maddi tazminat yönünden; 4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 9.262,15-TL nispi karar harcının, 27,70 TL peşin harç ve 461,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 488,70 TL harcın mahsubu ile geri kalan 8.773,45 TL harcın davalılar ... ve ... Ulaşım Hiz. ... A.Ş.' den tahsili ile hazineye gelir kaydına,5-Kabul edilen miktar üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 45.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Ulaşım Hiz. ... A.Ş.' den alınarak davacıya verilmesine, 6-Davalı ... Şirketler Birliği (... Hesabı) yönünden reddedilen miktar üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret tarifesinin 13/4 maddesi gereğince hesap olunan 17.900,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Şirketler Birliği'ne (... Hesabı) verilmesine, Manevi tazminat yönünden; 8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 3.415,50-TL nispi karar harcının davalılar ... ve ... Ulaşım Hiz. ... A.Ş.'den tahsili ile hazineye gelir kaydına, 9-Kabul edilen miktar üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 45.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Ulaşım Hiz. ... A.Ş.' den alınarak davacıya verilmesine, 11-Davacı tarafından yapılan dava açılırken ve yargılama aşamasında yatırılan toplam 520,50 TL (27,70 TL BHV, 4,10 TL VSH, 27,70 TL peşin harç, 461,00 TL tamamlama harcı) harcın davalılar ... ve ... Ulaşım Hiz. ... A.Ş.' den alınarak davacıya verilmesine, 12-Davacı tarafından yargılama aşamasında yapılan toplam 3.377,60 TL (1.577,60 TL tebliğler ve posta, 1.800,00 TL bilirkişi ücreti) yargılama giderinin davalılar ... ve ... Ulaşım Hiz. ... A.Ş.' den alınarak davacıya verilmesine,13-Davalı ... Ulaşım Hiz. ... A.Ş. tarafından yargılama aşamasında yapılan yargılama giderinin davalı ... Ulaşım Hiz. ... A.Ş. üzerine bırakılmasına,
14-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayarak artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
B-İSTİNAF İNCELEMESİ BAKIMINDAN ;
1-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar harcının, istem halinde İlk Derece Mahkemesi tarafından kendisine iadesine,2-İstinaf aşamasında davacı tarafından yapılan 535,00 TL posta ve tebligat giderinden ibaret yargılama gideri ile 1.169,40 TL istinaf başvuru harcının davalılar ... ve ... Ulaşım Hiz. ... A.Ş.' den tahsili ile davacıya verilmesine, 3-Duruşma yapılmadığından, vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına, 4-İstinaf aşaması için yatırılan gider avansından artan kısmın yatıran tarafa iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 361. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay ilgili hukuk dairesine hitaben verilecek temyiz dilekçesi ile temyiz yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.10/12/2025