T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9.HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
ESAS NO: 2022/2200
KARAR NO : 2025/1556
MAHKEMESİ: İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ: 18/04/2022
NUMARASI : 2019/593 Esas - 2022/304 Karar
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan)
KARAR TARİHİ: 03/10/2025
Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 03/10/2017 tarihinde Elazığ ili Karakoçan ilçesinde sürücüsü ve maliki ... olan ... plakalı araç ile sürücüsü ve maliki davalılardan... olan ...plakalı aracın çarpışması sonucu ölümlü, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davalılardan... ...plakalı aracın maliki ve sürücüsü, ... Sigorta aynı aracın zorunlu trafik sigortası poliçesinin bulunduğu şirket, ... ... Sigorta ise aynı aracın kasko poliçesinin bulunduğu sigorta şirketi olduğunu, kaza sonucu davacı ... ile yolcu ...'nın ağır olarak yaralandığını, araçtaki diğer yolcular ... ile ...'nın vefat ettiğini, Ankara Bölge Adliyesi bilirkişisi tarafından hazırlanan bilirkişi raporuyla davalı...'in %100 kusurlu olduğunun tespit edildiğini, kazada davacıya ait ... plakalı aracın pert olduğunu, ... Sigorta'ya yapılan başvuruda aracın pert olduğunun ve değerinin 34.666,00 TL olarak tespit edildiğini, kazada yaralanan davacının Elazığ Devlet Hastanesi'nde tedavi gördüğünü, hastane tarafından %30 oranıyla Sağlık Kurulu Raporu verildiğini, çiftçilik ve hayvancılık yapan davacının söz konusu kaza nedeniyle işini yapamadığını belirterek davacının sürekli ve geçici iş gücü ile iş günü kaybı için 8.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalılar Burhan ile ... Sigortadan müteselsilen ve müştereken tahsiline, kazada yaralanan, operasyon geçiren, iş gücü kaybına uğrayan, kapı komşusu ve çok yakın olduğu karı koca iki arkadaşını kaybeden, bir arkadaşı ise ağır yaralanan 66 yaşındaki müvekkilinin psikolojisinin olumsuz etkilendiğinden, 45.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılar... ile ... ... Sigorta A.Ş.'den tahsilini, 34.666,00 TL'nin kaza tarihinden müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.Birleşen dosyada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 03/10/2017 tarihinde meydana gelen aynı kaza nedeniyle arabuluculuğa başvurulduğunu, iki oturum yapıldığını ancak olumlu sonuç alınamadığını, davacının iş gücü ile iş günü kaybı için 10.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalılar... ile ... ve ... Sigorta'dan 90.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılar... ile ... ... Sigorta A.Ş.'den tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı... vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu kazanın müvekkil...'in Karakoçan-Elazığ karayolunda kendi istikametinde normal bir şekilde seyir halinde iken sürücüsünün davacının kendisi olduğu ... plaka sayılı araç ile müvekkilin bulunduğu şeridi ihlal etmesi sonucu meydana geldiğini, bu durumun kaza yerindeki çizgiler ve araçların kazadan sonraki konumları itibarı ile açıkça anlaşıldığını, kazanın tamamen müvekkilinin kendi şeridinde meydana geldiğini, davacının maddi ve manevi tazminatlarıyla ilgili olarak trafik sigortası olan ... Sigorta A.Ş. ve kasko sigortası olan ... ... Sigorta A.Ş.'de manevi tazminat ve maddi tazminat klozları bulunduğunu, davacının varsa bir zararı bu teminattan karşılanması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; ...plakalı kazaya karışan aracın müvekkil şirkete, 19/04/2017-19/04/2018 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ZMSS Poliçesi ile sigortalı olduğunu, işbu poliçeden dolayı sorumluluğu, sigortanın kusuru oranında olmak üzere, bedeni zararlarda şahıs başına azami 330.000 TL ile sınırlı olduğunu, davacının aracının pert olmasını öne sürerek talep etmiş olduğu 34.666,00 TL'nin fahiş bir miktar olduğunu, sunulan sağlık raporuna itiraz edildiğini, tazminat miktarının zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarınca benimsenen TRH-2010 kadın/erkek tablosu ve %1.8 teknik faiz kullanılarak hesaplanması gerektiğini, meydana gelen kaza nediyle geçici iş göremezlik tazminatından müvekkil şirket sorumlu olmadığını SGK sorumlu olduğunu, müvekkil şirketin sorumluluğundan bahsedebilmek için öncelikle sigortalı araç sürücüsünün kusurunun ispat edilmesi gerektiğini, dava konusu olayda müterafik kusur durumu araştırılması gerektiğini, dava konusu kazaya ilişkin güncel ceza soruşturması evraklarının ara karar sonucu dosyaya eklenmesini ve bu nedenlerle müvekkil sigorta şirketi aleyhine ikame edilen işbu davanın reddini karar verilmesini talep etmiştir.Birleşen dosyada davalı... vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu kazanın, müvekkili...'in Karakoçan-Elazığ karayolunda kendi istikametinde normal bir şekilde seyir halinde iken sürücüsünün davacının kendisi olduğu ... plaka sayılı araç ile müvekkilinin bulunduğu şeridi ihlal etmesi sonucu meydana geldiğini, bu durumun kaza yerindeki çizgiler ve araçların kazadan sonraki konumları itibari ile açıkça anlaşılacağını, müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, ayrıca davayı kabul anlamına gelmemek üzere davacının kaza nedeni ile maluliyeti söz konusu ise İstanbul ATK 3. İhtisas Kurulundan maluliyete ilişkin rapor alınması gerektiğini, yine davayı ve kusuru kabul anlamına gelmemek üzere talep edilen manevi tazminat miktarı yüksek olup zenginleşmeye sebebiyet verecek bir miktar olduğunu, ayrıca davacının taşınması hatır taşıması olduğunu, soruşturma aşamalarındaki beyanlarından bu durumun açıkça anlaşılacağını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Asıl dava yönünden; Davacı ...'ın maddi tazminat isteminin Kısmen Kabulü ile 1.906,13- TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 54.410,93-TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 28.666,00-TL hasar bedelinin davalı ... Sigorta yönünden 03/08/2019 temerrüt tarihinden ve davalı... yönünden 03/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine,Manevi tazminat isteminin Kısmen Kabulü ile 15.000,00-TL manevi tazminatın davalı ... ... Sigorta yönünden 20/11/2019 dava tarihinden ve davalı... yönünden 03/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine, Birleşen Dava yönünden; Davacı ...'nın maddi tazminat isteminin Kısmen Kabulü ile 18.660,16 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 124.684,43TL sürekli iş göremezlik tazminatının davalı ... Sigorta yönünden 03//08/2019 temerrüt tarihinden itibaren ve davalı... yönünden 03/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, ... Sigorta yönünden reddine, Manevi tazminat isteminin Kısmen Kabulü ile 12.000,00-TL manevi tazminatın davalı ... ... Sigorta yönünden 07/08/2019 temerrüt tarihinden itibaren ve davalı... yönünden 03/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine" karar verilmiştir. Bu karara karşı davacılar vekili ve davalılardan ... ... Sigorta A.Ş. vekili, ... Sigorta A.Ş. vekili ve... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.Davacı ... ve ...vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Davacı ...'ın tarım ve hayvancılık ile uğraştığını, kazanın olduğu dönemde aylık 5000 TL geliri olduğunu, davacının tarım ve hayvancılık işi ile uğraştığına ilişkin Karakoçan İlçe Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü'nden verilen belgelerle bu hususu kanıtlandığını, ilgili belgelerin dosyada bulunduğunu, tarım ve hayvancılık işinden ise asgari ücretin çok üzerinde gelir elde edileceğinin açık olduğunu, hesaplamada dikkate alınan kazanç tutarının eksik olduğunu, hesaplamaların brüt ücret üzerinden yapılması gerekirken net ücret üzerinden yapıldığını, davacının bakiye ömrünün düşük hesaplandığını, davacı kendi arabasında bulunan çok yakın arkadaşları, akrabaları ve komşusu olan karı-koca iki insanın ölümüne şahitlik ettiğini, kazada yaralanan, operasyon geçiren, iş gücü kaybına uğrayan, kapı komşusu ve çok yakın olduğu karı koca iki arkadaşını kaybeden, bir arkadaşı ise ağır yaralanan 66 yaşındaki müvekkilinin psikolojisinin olumsuz etkilediğini, davacıya 15.000 TL manevi tazminata hükmedilmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, Fırat Üniversitesi ATK tarafından davacının üst ekstremite bozuklukları yönünden %15 olduğunun belirtildiğini, üst ekstremite yaralanmasının şahsın duyularından veya organlarından birinin işlevinde sürekli zayıflamaya neden olduğu yönünde tespit yapıldığını, Elazığ Eğitim ve Araştırma Hastanesi Sağlık Kurulu tarafından ise davacının sürekli engelinin %10 olduğunun tespit edildiğini, maddi tazminat ... Sigorta A.Ş. bakımından reddine karar verildiğinden AAÜT'nin 13/4 maddesine göre davalı ... lehine hükmedilen vekalet ücretinin 5100 TL'yi geçemeyeceğini, belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.Davalı ... ... Sigorta A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Teminat limitini aşacak şekilde hüküm kurulduğunu, poliçede manevi tazminatlar için toplam 20.000,00 TL limit belirlendiğini, ilk derece mahkemesinin müvekkili ... ... Sigorta A.Ş.'nin diğer sigortalı davalı ile birlikte davacılardan biri için 12.000,00 TL ve diğeri için de 15.000,00 TL olmak üzere toplam 27.000,00 TL'ye mahkum edildiğini, harçlar, masraflar ve vekalet ücretlerinin davalıların sorumluluk sınırları gözetilmeden müteselsilen hükmedildiğini, maddi tazminattan sorumlu tutulmamasına rağmen birleşen davanın maddi tazminat harçları, masrafları ve vekalet ücretlerinden müvekkilinin isim belirtilerek sorumlu tutulmasının hatalı olduğunu belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; TRH prograsif rant yönteminin esas alındığı hesaplamaya göre hüküm kurulmasının hatalı olduğunu, Anayasa Mahkemesi tarafından verilen iptal kararlarının geçmişe etkili olmadığını, davacının zararının kaza tarihi itibarı ile yürürlükte olan mevzuat hükümlerine göre belirlenmesi gerektiğini, davacı tarafın davadan önce sigorta şirketine gerekli evraklarla başvurusu bulunmamasına rağmen temerrüt tarihinden itibaren hüküm kurulmasının hatalı olduğunu, müterafik kusur nedeni ile tazminattan indirim yapılması gerektiğini, sigortalı aracın kusurlu bulunması ve halinde aktüer sıfatına sahip bir bilirkişi görevlendirilerek TRH yaşam tablosu ve 1.8 teknik faiz ile tazminat hesaplanmasa yapılması gerektiğini, poliçe tanzim tarihinin 01.06.2015 sonrası olan poliçelere ilişkin geçici iş görmezlik talepleri teminat dışında tutulduğunu, 01.06.2015 tarihli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ile birlikte, geçici iş göremezlik talepleri sürekli sakatlık teminatına dahil edilmemiş olması sebebiyle teminat dışı tutulduğunu ve reddi gerektiğini, hükmedilen 28.666,00 TL maddi hasarın kabulünün mümkün olmadığını, talep edilen hasar bedelinin başvurucu tarafından ispatlanması gerektiğini, başvurucunun talebinin fahiş olduğunu, faize hatalı olarak hükmedildiğini, müvekkili sigorta şirketinin temerrüde düşmediğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.Davalı... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; kusura ilişkin olarak alınan raporu kabul etmediklerini, dosyanın İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden raporlar arasındaki çelişkinin giderilecek şekilde rapor aldırılmasını talep ettiklerini, bu itirazlarının kabul görmediğini, davacıların yaralanmaları ile ilgili olarak müterafik kusurlarının bulunduğunu, yaralanmalarında emniyet kemerinin takılı olmamasının kendi kusurlarının olduğunun göstergesi olduğunu, aktüerya raporunu da kabul etmediklerini, davacıların pasif dönem zararı hesabı yapılırken asgari ücretten asgari geçim indirimi yapılmadığını, SGK tarafından davacılara ödenmiş olan geçici iş göremezlik ödeneğinin geçici iş göremezlik hesabından düşürülmesi gerektiğini, maluliyete ilişkin raporun hatalı olduğunu, manevi tazminat miktarlarının yüksek olduğunu, makul miktarlara hükmedilmesi gerektiğini, bu anlamda da müvekkil açısından faiz ile beraber ödeyeceğinin de göz önüne alındığında müvekkilinin maddi imkanlarını sarsan bir meblağ ortaya çıkacağını belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur. Dava, ölümlü ve yaralamalı trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.Dosya kapsamından, 03/10/2017 tarihinde davalı sürücü...'in sevk ve idaresindeki ...plaka sayılı otomobil ile D-300-26 Devlet Karayolunda Kovancılar İlçesi istikametinden Bingöl İli istikametine seyir halinde iken olay mahalline geldiğinde karşı yön bölümüne girdiği ve tekrar kendi yön bölümüne girmek istediği esnada otomobilin ön kısımları ile karşı yönden gelen sürücü ...'ın idaresindeki ... plakalı otomobili ile korunma tedbiri olarak sola doğru manevra yaptığı esnada kamyonetinin ön kısımlarına yolun orta kısımlarında çarpması sonucu ölümlü ve yaralamalı trafik kazası meydana geldiği anlaşılmıştır.Kaza tespit tutanağında, her iki sürücüye de şerit izleme kuralını ihlal ettiklerinden dolayı kusur verildiği görülmüştür. Elazığ 1. Ağır Ceza Mahkemesi Başkanlığı'nın 2019/475 Esas nolu dosyası kapsamında Ankara Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı'ndan alınan 21/02/2020 tarihli kusur raporunda "...Sanık sürücü..., idaresindeki otomobil ile seyir halinde iken olay mahalline geldiğinde dalması sebebi ile karşı yön bölümüne girmiş ve karşı yön bölümünden kendi yön bölümüne geçeceği esnada karşı yönden gelen sürücü ... idaresindeki kamyonetin seyir durumunu bozmuş olduğu ve yolu ayıran çizgi mevkinde çarpışmaları ile sonuçlanan kazada dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranmakla asli kusurludur. Sürücü ..., idaresindeki kamyonet ile seyir halinde iken olay mahalline geldiğinde karşı yönden şerit ihlali yapar vaziyette gelen sanık sürücü idaresindeki otomobile karşı tedbir aldığı esnada meydana gelen kazada atfı kabil kusuru bulunmamaktadır..." kanaati bildirilmiştir. Ceza Mahkemesince 07/07/2020 tarih 2020/187 nolu kararında; "... sanık...'in, trafik düzen ve kurallanının gerektirdiği dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı taksirli eylemiyle ( 2918 sayılı KTK'nın 56/1-a ve 47/1-d maddelerindeki kuralları ihlalle ) iki kişinin ölümüne iki kişinin ( müşteki Ali ile müşteki - sanık Mehmet'in ) yaralanmasına neden olduğu, kusurunun asli (birincil) nitelikte olduğu, sanık Mehmet'in ise kusurunun olmadığı..." gerekçesiyle belirlenen maddi vakıa ile sanık ...'ın beraatine, sanık...'in 5 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına dair karar verilmiş kararın istinaf edilmesi üzerine istinaf talebinin reddine dair kesin karar verildiği ve kararın kesinleştiği anlaşılmıştır.Mahkemece alınan bilirkişi raporunda davalı sürücü %100 oranında tam kusurlu, davacı sürücü ise kusursuz bulunmuştur.Yargıtay’ın yerleşik uygulamasına ve öğretideki genel kabule göre, maddi olgunun tespitine ilişkin ceza mahkemesi kararı hukuk hakimini bağlar. Ceza mahkemesinde bir maddi olayın varlığı ya da yokluğu konusundaki kesinleşmiş kabule rağmen, aynı konunun hukuk mahkemesinde yeniden tartışılması olanaklı değildir. (Yargıtay HGK'nun 11/10/1989 gün E:1989/11-373, K:472 ve 27/04/2011 gün ve E:2011/17-50, K:2011/231 sayılı ilamları) 6098 sayılı Borçlar Kanunu 74. maddesi (818 sayılı BK'nın 53.m) gereğince hukuk hakimi kusurun mevcudiyetine ilişkin Ceza Mahkemesi kararı ile bağlı değil ise de Ceza Mahkemesinde kusurlu olduğu kabul edilerek hakkında mahkumiyet kararı verilen kimse Hukuk mahkemesinde tamamen kusursuz kabul edilemez. Ceza mahkemesinin mahkumiyet kararındaki fiilin "hukuka aykırılığını" ve "illiyet bağının varlığını" saptayan maddi olgu konusundaki kabul hukuk hakimini de bağlar. İlk Derece Mahkemesince davalı vekilinin kusura yönelik itirazlarının değerlendirildiği, ceza mahkemesince sanığın mahkumiyetine karar verildiği ve bu kararın kesinleştiği kusur oranının hukuk hakimini bağlamayacağı ancak kazanın oluşum şekli ile illiyet bağının varlığını saptayan maddi olgular konusundaki kabulün hukuk hakimini bağlayacağı gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince ceza mahkemesince kabul edilen maddi olguya göre (kazaya davalı sürücünün şerit ihlali yapmasının neden olduğu) değerlendirme yapılarak kusur oranı bakımından olayın oluş şekli ve ceza dosyası kapsamında alınan kusur raporu ile uyumlu olarak davalı sürücü tam kusurlu kabul edilerek karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır.Yargıtay 4. Hukuk Dairelerinin Anayasa Mahkemesinin 17/07/2020 tarih, 2019/40 Esas ve 2020/40 Karar sayılı iptal kararı sonrasında vermiş olduğu güncel içtihatları uyarınca tazminat hesaplarında bakiye ömrün belirlenmesinde TRH 2010 tablosu uygulanacak, bilinmeyen (işleyecek) devre bakımından da "progresif rant" formülü kullanılarak tazminatın hesaplanması gerekecektir. Bu nedenle hükme esas alınan aktüerya raporunda hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre yapılmasının içtihatlara uygun olmasına göre aksi yöndeki istinaf talebi yerinde görülmemiştir. (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2024/3323 E. - 2024/5474 K., 2023/12136 E. - 2024/5730 K., 2022/11212 E. - 2024/8084 K., 2021/16078 E. - 2022/10550 K. sayılı kararları). TBK'nın 54. maddesi ile KTK'nın 98. maddesi hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, kazadaki yaralanmadan kaynaklanan iyileşme sürecindeki geçici bakıcı gideri, geçici işgöremezlik ve belgesiz tedavi giderlerine ilişkin zarardan sorumluluk, zarara neden olanlar ile bu kişilerin sorumluluğunu poliçe ile üstlenen sigorta şirketine aittir. Başka bir ifadeyle geçici iş göremezlik zararı bedeni zarar teminatı ile Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi kapsamında olup, 6111 sayılı yasa uyarınca tedavi gideri kapsamında değerlendirilemez. Bu nedenle geçici ve kalıcı bakıcı giderleri zararlarının, poliçedeki tedavi giderleri teminatından, geçici ve kalıcı işgöremezlik zararının ise sakatlık ve ölüm teminatından karşılanması gerektiğinden geçici iş göremezlik tazminatı talebi bakımından davalının sorumluluğunun sona erdiğine ilişkin istinaf talebi yerinde değildir (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2021/13975 E. - 2022/7544 K. ve 2021/15255 E. - 2022/7709 K. sayılı kararları). İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan maluliyet raporları dosya kapsamı ve davacıların kaza nedeniyle düzenlenen tüm tıbbi belgeleri de incelenerek, maluliyet oranının tespiti açısından kaza ile yaralanma arasındaki illiyet bağı da açıklanarak kaza tarihi itibari ile yürürlükte bulunan Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun şekilde düzenlenmiş oranlara göre hesaplamaların yapılmış olmasına göre bu yöne değinen istinaf itirazı yerinde değildir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. maddesinde yapılan yasal değişiklikle birlikte artık mahkemeye dava açılmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapılması zorunlu hale getirilmiştir. KTK'nın 97. maddesi ile getirilen bu başvuru koşulu HMK’nın dava şartlarını düzenleyen 114/2. maddesinde yer alan "Diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümler saklıdır." hükmü kapsamında özel bir dava şartıdır.Somut uyuşmazlıkta davacılar vekili tarafından her iki davacı yönünden davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı tebliğ belgelerinden anlaşıldığından, eksik olduğu belirtilen yönetmelikteki kriterleri sağlayan maluliyet oranını gösterir sağlık kurulu raporunun alınması için geçecek süre nazara alındığında KTK'nın 97. maddesinde öngörülen 15 günlük cevap süresinin makul olmayacak şekilde aşılması sonucu doğacağından başvurunun sonuçsuz kaldığının kabulü gerekir. Bu kapsamda başvuru koşulu yerine getirilmiş olduğundan davalı vekilinin temerrüt ile ilgili istinaf başvurusu yerinde değildir.Araç hasar bedeli ile ilgili olarak bilirkişi raporunda "...... Sigorta eksperi tarafından düzenlenen raporda ... plakalı aracın tamir bedelinin 40.814,61 TL olduğu, aracın piyasa değerinin ise 34.666,00 TL olduğu, aracın hurda değer olduğu belirlenmiştir. Aracın piyasa değeri tamir bedelinin altında kaldığından ve ... Sigorta tarafından belirlenen piyasa değeri davacı tarafından kabul edildiğinden ...plakalı araçtaki hasar bedeli 34.666,00 TL kabul edilecektir. Buna göre davacının araç hasarı ile ilgili talep edilebilir maddi zararı ... Aracın piyasa değeri 34.666,00 TL, Hurda bedeli tenzili 6.000,00 TL, Maddi zararı tutarı 28.666,00 TL" olduğu belirlenmiştir. Ekspertiz raporu ile bilirkişi raporundaki tespitlerden hasara uğrayan ... plakalı aracın onarım bedeli piyasa değerin aştığı pert olarak kabul edilmesi gerektiği, bu halde artık onarımı yapılmayacağından orjinal parça ile tenzili de gerekmeyecektir. Dava ve birleşen davada davacıların kaza tarihindeki gelirlerini ispat için delil ibraz etmedikleri gibi aktüerya raporunda esas alınan ücrete ilişkin açık itirazları bulunmadığından davalılar lehine usulü kazanılmış hak nedeniyle ücrete; pasif dönem hesabının AGİ'siz yapılması gerektiğinden pasif dönem hesaplamasına; kazanın iş kazası niteliğinde olmaması sebebiyle rücuya tabi gelir bağlanması mümkün olmadığından rücuya tabi ödemeye; Kazaya ilişkin tutulan trafik kazası tespit tutanağında davacının emniyet kemeri takmadığına ilişkin bir saptama bulunmadığı (belirsiz olarak işaretlenmiştir) gibi aksinin davalı tarafça da ispat edilememiş olması nedeniyle müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğine ilişkin istinaf talepleri yerinde görülmemiştir. Davalı ... ... Sigorta A.Ş. nezdinde davalı aracın Kasko İMMS poliçesi düzenlenmiş olup poliçe kapsamındaki manevi tazminat limit, İMMS teminat limitinin %20'si ile sınırlandırılmış olup 20.000,00 TL olacaktır. İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümde poliçe limitinin aşılması ve dava dilekçesinde davalı ... ... Sigorta A.Ş' den sadace manevi tazminat talep edildiği halde kurulan hükümde maddi tazminat ile de sorumlu tutulması doğru olmadığından istinaf talebi yerinde görülerek Dairemizce hüküm düzeltilmiştir. TBK'nın "manevi tazminat" başlıklı 56/1.maddesi ve 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı çerçevesinde, somut uyuşmazlıkta olay tarihi, kazanın oluş şekli, kusur durumu, davacının yaralanması, maluliyet oranı ve iyileşme süresi, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, manevi tazminatın belirlenmesine hakim olan ilkeler ile İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesi birlikte değerlendirildiğinde, İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleşen davacılar lehine hükmedilen manevi tazminat miktarlarının bir miktar düşük olduğu, manevi tazminat müessesinin amacına ve hakkaniyete uymadığı, asıl dava davacısı Mehmet için 45.000,00 TL, birleşen dava davacısı Ali için 40.000,00 TL manevi tazminata (davalı ... ... Sigorta A.Ş'nin de limiti gözetilerek davacı Mehmet için 11.000,00 TL; davacı Ali için 9.000,00 TL ile sorumlu olarak) hükmedilmesinin uygun olacağı kanaatine varılmıştır. Bu nedenle; Davalılar ... Sigorta A.Ş. vekili ve... vekilinin istinaf başvurusunun reddine; Davacılar vekili ve davalılardan ... ... Sigorta A.Ş. Vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince, İlk Derece Mahkemesi kararı düzeltilerek aşağıda yazılı olduğu şekilde esas hakkında yeniden hüküm kurulmasına karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
A- Davalılar ... Sigorta A.Ş. vekili ve... vekilinin istinaf başvurusunun reddine; Davacılar vekili ve davalılardan ... ... Sigorta A.Ş. vekilinin vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile yukarıda esas ve karar numarası belirtilen İlk Derece Mahkemesi kararının, HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmek üzere KALDIRILMASINA, Buna göre:1-Asıl dava yönünden; -Davacı ...'ın maddi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 1.906,13- TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 54.410,93-TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 28.666,00-TL hasar bedelinin davalı ... Sigorta yönünden 03/08/2019 temerrüt tarihinden ve davalı... yönünden 03/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ... Sigorta A.Ş dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine,Manevi tazminat isteminin kabulü ile 45.000,00-TL manevi tazminatın (davalı ... ... Sigorta A.Ş. bakımından 11.000,00 TL'den 20/11/2019 dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile sorumlu olmak kaydıyla) davalı... yönünden 03/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ... Sigorta A.Ş. ve...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 2-Birleşen dava yönünden; -Davacı ...'nın maddi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 18.660,16 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 124.684,43TL sürekli iş göremezlik tazminatının davalı ... Sigorta yönünden 03//08/2019 temerrüt tarihinden itibaren ve davalı... yönünden 03/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ... Sigorta A.Ş dışında kalan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, ... Sigorta yönünden reddine,-Manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 40.000,00-TL manevi tazminatın (davalı ... ... Sigorta A.Ş. bakımından 9.000,00 TL'den 07/08/2019 dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile sorumlu olmak kaydıyla) davalı... yönünden 03/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ... Sigorta A.Ş. ve...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine, 3-Asıl davada maddi tazminat yönünden;a)Karar tarihi itibari ile alınması gereken 5.805,19-TL karar ve ilam harcından 467,44-TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 5.337,75-TL harcın davalı ... ... Sigorta A.Ş dışında kalan diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,b)Davacı tarafından yatırılan 44,40-TL başvuru harcı, 467,44-TL peşin harç olmak üzere toplam 511,84-TL harcın davalı ... ... Sigorta A.Ş dışında kalan diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,c)Kabul-red oranına göre davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 11.847,80-TL vekalet ücretinin davalı ... ... Sigorta A.Ş dışında kalan diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, ç)Kabul-red oranına göre davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.100,00-TL (red miktarı nazara alınarak) vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ... ... Sigorta A.Ş dışında diğer davalılara verilmesine,d)Davacı tarafından yapılan 1.858,50-TL yargılama gideri kabul ve red durumuna göre takdiren oranlayarak 1.734,03-TL'lik kısmının davalı ... ... Sigorta A.Ş dışında kalan diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle davacıya verilmesine; arda kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,e)Davacı tarafından yatırılan 14/09/2021 tarihli 1.870,00-TL bedelli Adli Tıp Kurumu fatura bedelinin kabul ve red durumuna göre takdiren oranlayarak 1.744,76-TL'lik kısmının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle davacıya verilmesine; arda kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 4-Asıl davada manevi tazminat yönünden;a)Karar tarihi itibari ile alınması gereken 1.024,65-TL karar ve ilam harcından 467,44-TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 557,21-TL harcın davalılar davalılar ... ... Sigorta A.Ş. ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,b)Davacı tarafından yatırılan 44,40-TL başvuru harcı, 467,44-TL peşin harç olmak üzere toplam 511,84-TL harcın davalılar ... ... Sigorta A.Ş. ve...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,c) Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 30.000,00-TL vekalet ücretinin (davalı ... ... Sigorta A.Ş. 11.000,00 TL'den sorumlu olmak kaydıyla) davalılar ... ... Sigorta A.Ş. ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,4-Birleşen davada maddi tazminat yönünden;a)Alınması gereken 9.791,87-TL karar ve ilam harcından 1.266,97-TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 8.524,90-TL harcın davalı ... ... Sigorta A.Ş dışında diğer davalılar..., ... Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,b)Davacı tarafından yatırılan 44,40-TL başvuru harcı, 1.266,97TL peşin harç olmak üzere toplam 1.311,37-TL harcın davalı ... ... Sigorta A.Ş dışında diğer davalılar..., ... Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,c)Davacı tarafından yapılan 1.000-TL yargılama giderinin davalı ... ... Sigorta A.Ş dışında diğer davalılar..., ... Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, ç)Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T 7/2. maddesi gereğince 17.567,74-TL vekalet ücretinin davalı ... ... Sigorta A.Ş dışında diğer davalılar..., ... Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,d)Davalı ... Sigorta A.Ş. kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Sigorta A.Ş'ye ödenmesine,5-Birleşen davada manevi tazminat yönünden;a)Karar tarihi itibari ile alınması gereken 819,72-TL karar ve ilam harcının 1.266,97-TL peşin harçtan düşümü ile artan 447,25-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana geri verilmesine,b)Kabul-red oranına göre davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 30.000,00-TL vekalet ücretinin (davalı ... ... Sigorta A.Ş. 9.000,00 TL'den sorumlu olmak kaydıyla) davalılar ... ... Sigorta A.Ş. ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,c)Kabul-red oranına göre davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı...'e verilmesine,Davalı ... ... Sigorta A.Ş. bakımından teminat limiti tüketildiği için reddedilen miktar bulunmadığından lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,6-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşmamaları nedeniyle 6325 sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 1.360,00-TL'nin kabul-ret durumuna oranına göre oranlıyarak 1.268,92-TL'sinin davalılar ... Sigorta A.Ş. ve ... ... Sigorta A.Ş'den tahsil edilerek, 91,08-TL'nin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,7-Davacı tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333.maddesi ile Yönetmeliğin 207.maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından iadesine,
B-İSTİNAF İNCELEMESİ BAKIMINDAN ;
1-Davacılar ile davalı ... ... Sigorta A.Ş. tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar harcının, istem halinde İlk Derece Mahkemesi tarafından yatırana iadesine,2-a-Harçlar Yasası'na göre alınması gereken 5.805,19 TL harçtan peşin alınan 4.360,36 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.444,83 TL harcın davalı ... Sigorta A.Ş.'den tahsili ile Hazineye irat kaydına, b-Harçlar Yasası'na göre alınması gereken 17.441,43 TL harçtan peşin alınan 4.360,36 TL harcın mahsubu ile bakiye 13.081,07 TL harcın davalı...'den tahsili ile Hazineye irat kaydına,3-a-İstinaf aşamasında davacılar tarafından yapılan 188,00 TL posta ve tebligat giderinden ibaret yargılama gideri ile 220,70 TL istinaf başvuru harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, b-İstinaf aşamasında davalı ... ... Sigorta A.Ş. tarafından yapılan 220,70 TL istinaf başvuru harcının davacılardan tahsili ile davalı ... ... Sigorta A.Ş.'ye verilmesine, c-İstinaf aşamasında davalı ... Sigorta A.Ş. ve... tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerilerinde bırakılmasına, 4-Duruşma yapılmadığından, vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına, 5-İstinaf aşaması için yatırılan gider avansından artan kısmın yatıran tarafa iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 361. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay ilgili hukuk dairesine hitaben verilecek temyiz dilekçesi ile temyiz yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.03/10/2025