T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9.HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
ESAS NO: 2023/982
KARAR NO : 2026/1110
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ: İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi
KARAR TARİHİ: 18/11/2022
NUMARASI : 2021/319 Esas - 2022/737 Karar
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 24/05/2026
KARAR TARİHİ: 07/05/2026
Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davalı .... A.Ş'nin maliki olduğu ve davalı ...'in sürücüsü olduğu davalı ... A.Ş., nezdinde ZMSS poliçesi sigortalı ...plakalı aracın 13.08.2017 tarihinde davacı ...'nun maliki olduğu ... plakalı araca %100 kusurlu olarak çarpması neticesinde davacının otomobilinin hasarlandığını, davacı Almanya'da ikamet ettiğinden ve kaza Almanya'ya gidiş yolunda meydana geldiğinden aracın davacı tarafından hasarlı haliyle Almanya'ya götürülerek 808,01 Euro eksper ücreti ve 4.695,10 Euro Hasar Bedeli olmak üzere 5.503,11 Euro ödenerek kendi olanakları ile onarımının sağlandığını, aracın almış olduğu bu hasardan dolayı değer kaybına da uğramış olduğunu, araçta oluşan hasar ile ilgili olarak davalı trafik sigortacısına 07.08.2019 tarihinde başvuru üzerine davalı trafik sigortacısı tarafından davacıya 08.10.2019 tarihinde 1.103,00 Euro değer kaybı ve 4.413 TL hasar tazminatı ödemesi yapılmış olduğunu, ödeme tarihinde Euro kuru 6.418 olduğundan davalı sigortacı tarafından ödenen 4.413,00 TL hasar bedelinin ödeme tarihi olan 08.10.2019 tarihinde 687,60 Euro'ya tekabül ettiği ve davacı tarafından yapılan onarım giderini karşılamadığını, davacı tarafından başlatılan icra takibi aracın onarımı için ödenen 5.503,11 Euro için başlatılmış ise de; davalılardan sigortacı tarafından ödenen 687,60 Euro nun takibe konu alacaktan mahsup edilerek takibin 4.815,21 Euro olarak devamına karar verilmesini davacının Türkiye'de meydana gelen kazada aracını Türkiye'de yada ikamet ettiği yurt dışında yaptırmak için seçimlik hakkı olduğu ve davacının ikamet ettiği Almanya'da yaptırılan onarım için bakiye kalan 4.815,41 Euro'nun davacıya ödenmesi gerektiğini, İstanbul Anadolu 24. İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasında icra takibine girişilmiş ise de davalıların itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek takibe itirazlarının kısmen iptali ile takibin 4.815,51 Euro üzerinden devamı ile %20'den az olmamak kaydı ile icra inkâr tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle: ...plakalı aracın 31.03.2017-2018 vadeli trafik sigortası teminatı altına almış olduğu ve sorumluluğunun poliçe limitleri ile sınırlı olduğu; 13.08.2017 tarihinde hasar dosyası açılarak atanan eksper incelemesine dayalı tespit edilen 4.413,95 TL hasar bedelinin 1.09.2019 tarihinde davacıya ödendiğini, davacı aracını dilediği serviste yaptırabilecek ise de ... maddesi çerçevesinde başvurana bilgilendirme yapmış olduğundan fahiş onarım bedellerinden sorumlu olmadığını, sigortacının sorumluluğu sigortalısının kusuru ile orantılı olduğundan kaza ile ilgili kusur durumunun tespit edilmesinin ve davacının gerçek zararının bilirkişi incelemesi ile tespit edilmesinin gerektiği, tazminata hükmedilmesi halinde alacağa uygulanacak faizin dava tarihinden geçerli ve yasal faiz olmasının gerektiğini, davacının aracı yurt dışında tescilli olduğundan yurt dışındaki sigortasından herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılması gerektiği, davacının takibe konu ettiği alacak likit alacak olmadığından aleyhte icra inkâr tazminatına hükmedilmeyeceğini belirtilerek davanın reddini talep edilmiştir.
Diğer davalılar cevap dilekçesi sunmamıştır.
Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davanın kabulüne, İstanbul Anadolu 24. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra dosyasına yapılan itirazın iptaline, duran takibin 4.810,51 Euro üzerinden, takip tarihinden itibaren Devlet Bankalarında Euro mevduatına uygulanan en yüksek faiz ile birlikte devamına, şartları oluşmadığından icra inkar tazminat talebinin reddine" karar verilmiştir.
Bu karara karşı davalı ... Ltd Şti vekili ile davalı ... A.Ş. vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davalı ... Ltd Şti vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkile usulüne uygun tebligat yapılmadığını, Teb. Kanunun 35. maddesine göre yapılan tebligatlar da usulüne uygun yapılmadığını, rayiç bedel belirlenirken aracın yurtdışı rayiç bedelleri esas alınmadığını, talepler ve tazminat hesabı fahiş olduğundan zarar hesabının uzman bir bilirkişi marifetiyle yeniden hesaplanması gerektiğini, davacı aracın hasara ilişkin tescil kaydının bulunduğu ülkede bulunan sigorta şirketinden tazminat alıp almadığı araştırılması gerektiğini, yasal faize hükmedilmesi gerektiğini, aracın geçmişte başka bir kazaya karışıp karışmadığının tespiti ile bu kaza nedeniyle değer kaybı tazminatı alıp almadığının, aracın hasar gören parçalarının değer kaybına neden olup olmayacağının, teminat dışında kalan hallerden birinin olup olmadığının tespiti yapılmadığını, Euro üzerinden tazminat hesabına karar verilmesi hatalı olduğunu, davacının hasarı sigorta şirketi tarafından ödendiğini, KDV hariç hesaplama yapılması gerektiğini, davada yargılama gideri kabul red oranına göre karar verilmediğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.
Davalı ... A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkil şirket tarafından başvuruya konu hasar bedelini dava öncesinde ödenmiş olduğundan haksız ve mükerrer talepleri içeren başvurunun reddi gerektiğini, kabul manasında olmamak üzere genel şartlar gerecince müvekkil şirketin yalnızca anlaşmalı servislerde uygulanacak tedarik, onarım ve işçilik bedelleri ile sorumlu olması sebebiyle zararın tespitinde bu hususun nazara alınması gerektiğini, davacı tarafça tespit edilen tazminat fahiş olup, davacının gerçek zararının tespiti gerektiğini, tek taraflı ekspertiz ücreti talebinin de kabulü mümkün olmadığını, KDV hariç hesaplama yapılması gerektiğini, kabul manasında olmamak üzere, müvekkil şirket söz konusu zarardan poliçe teminat limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, davayı kabul manasında olmamak üzere, faizin dava tarihinden itibaren yasal faiz olması gerektiğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.
Dava, maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle yurt dışında onarımı yapılan aracın hasar bedeline ilişkin yapılan icra takibine itirazın iptaline ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.
Dosya kapsamından 13/08/2017 günü saat 16.40 sıralarında davalı ...'in sevk ve idaresindeki ...Plakalı kamyoneti ile İzmir Konak Liman Caddesinde seyir halinde iken ... Fabrikası mevkine geldiğinde aracının ön kısımları ile kendisi ile aynı yönde ilerleyen sürücü ... yönetimindeki davacı ...'nun malik olduğu ... plakalı otomobilin arka kısımlarına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği anlaşılmıştır.
Davalı .... Ltd. Şti.'nin Ticaret Sicil kaydında gözüken "Kavacık mahallesi ... cad. no ... Beykoz/İstanbul" adresine çıkartılan dava dilekçesi ekli tebligatın 30/11/2021 tarihinde adresten ayrıldığı yazılarak bila tebliğ iadesi üzerine aynı adrese Tebligat Kanunu'nun 35.maddesine göre çıkartılan tebligat 08/12/2021 tarihinde tebliğ edilmiştir. Davalı ... ... Ltd. Şti., 14/02/2022 tarihinde adres değişikliğini yapmıştır. Bu durumda 04/03/2023 tarihinde şirketin adresi değiştiği halde eski adresine Tebligat Kanunu 35. maddesine göre yapılan tebligat usulsüz olacağından, istinaf tarihi, öğrenme tarihi kabul edilerek davalı ... ... Şti.'nin istinaf talebi süresinde kabul edilerek inceleme konusu yapılmıştır.
Kazanın oluşumunda davalı sürücü ...'in KTK 52/b-c maddesi uyarınca "sürücüler hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol ve hava durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak- Diğer aracı izlerken bu şartları göz önünde tutarak güvenli bir mesafe bırakmak, zorundadır." kuralını ihlal ettiğinden %100 kusurlu olduğu anlaşılmıştır.
İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan kusur bilirkişi raporunun olay yeri, kaza tespit tutanağı, kazanın oluş şekli ve dosya kapsamına uygun olduğu anlaşıldığına göre kusur raporuna; Hasar ve değer kaybının belirlenmesi için alınan bilirkişi raporunun, ekspertiz raporu, hasarlı olup değişen ve onarılan parçaları parçaları dikkate alınarak belirlendiğinden hasar bedeline; hasara uğrayan aracın markası, modeli, yaşı, kilometresi, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, kazaya bağlı hasar durumu, hasarı, yapılan onarım işlemleri, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği gibi hususlara göre, kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değeri ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasında fark üzerinden belirlendiğinden değer kaybına ilişkin ilişkin istinaf başvurusu yerinde görülmemiştir. Mahkemece bu bilirkişi raporunun hükme esas alınmasında usul ve yasaya aykırılık bulunmamaktadır.
Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanunun Yabancı para borcunda faiz işletilmesine ilişkin 4/a maddesinde "Sözleşmede daha yüksek akdi veya gecikme faizi kararlaştırılmadığı hallerde, yabancı para borcunun faizinde Devlet Bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanır." hükmü düzenlenmiştir. Bu nedenle kabul edilen EURO cinsinden tazminat için 3095 sayılı Kanun 4.a. maddesi uyarınca faiz uygulanması gerektiğinden, davalı vekilinin yasal faiz uygulanması gerektiğine ve davacı tarafça davadan önce davalı sigorta şirketine başvuru yapılarak temerrüde düşürülmüş olmasına göre faizin dava tarihinden itibaren başlatılması gerektiğine ilişkin istinaf talepleri de yerinde görülmemiştir.
Kaza yeri Türkiye olsa bile yurt dışında kayıtlı aracın meydana gelen kaza nedeniyle tamir ettirilmeden yurt dışına götürülmesi halinde, tamir bedelinin yurt dışındaki malzeme ve işçilik fiyatları ile değerlendirilmesinde yasaya aykırı bir yön bulunmamaktadır. Davacı taraf bu açıdan aracını Türkiye' de tamir ettirmeye ya da Türkiye koşullarındaki hasar bedeli ile tazmine zorlanamayacağından aksi yöndeki istinaf talepleri yerinde görülmemiştir. (Benzer yönde Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2013/8078 Esas ve 2013/9341 Karar sayılı kararı).
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 99. maddesinde, sigorta şirketlerinin zorunlu mali sorumluluk sigortası limitleri sınırları içinde maddi tazminattan sorumlu olduğu düzenlenmiştir. Kazaya karışan ...plakalı araç davalı ... A.Ş. nezdinde 31/03/2017 - 31/03/2018 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ... ile sigortalıdır. Davaya konu kaza 13/08/2017 tarihinde meydana gelmiştir. Kaza tarihinde araç başına sorumluluk limiti 33.000,00 TL'dir. Dosya kapsamından davalı ... A.Ş.'nin davacıya 08.10.2019 tarihinde 1.103,00 Euro değer kaybı (4.176,00 TL) ve 4.413,95 TL hasar tazminatı olmak üzere toplam 8.589,95 TL ödeme yaptığı, yapılan ödeme mahsup edildiğinde 24.410,05 TL kalan limit bulunduğu anlaşıldığından, davanın davalı sigorta şirketi yönünden kalan limit üzerinden kabulüne karar verilmesi gerekirken poliçe limitini aşacak şekilde davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır. Bu nedenle davalı sigorta vekilinin istinaf talebi yerinde görülerek hüküm düzeltilmiştir.
Bu nedenle; davalı ... Ltd Şti vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davalı ... A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince, İlk Derece Mahkemesi kararı düzeltilerek aşağıda yazılı olduğu şekilde esas hakkında yeniden hüküm kurulmasına karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
A-Davalı ... Ltd Şti vekilinin istinaf başvurusunun reddine,
Davalı ... A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile yukarıda esas ve karar numarası belirtilen İlk Derece Mahkemesi kararının, HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmek üzere KALDIRILMASINA,
Buna göre:
1-Davanın KABULÜNE,
2-İstanbul Anadolu 24. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra dosyasına yapılan İTİRAZIN İPTALİNE, duran takibin (davalı ... A.Ş. bakiye poliçe limiti 24.410,05 TL ile sınırlı olarak sorumlu olmak kaydıyla) 4.810,51 EURO üzerinden, takip tarihinden itibaren Devlet Bankalarında EURO mevduatına uygulanan en yüksek faiz ile birlikte DEVAMINA,
3-Şartları oluşmadığından icra inkar tazminat talebinin REDDİNE,
4-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,
5-Dava tarihindeki kur üzerinden alınması gerekli karar harcı olan 3.365,22-TL harçtan peşin alınan 658,94-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.706,28-TL harcın, 1.008,50 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen, bakiye 1.697,78 TL'sinin davalılar ... ve .... Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
6-Davacı tarafça yatırılan 658,94 TL peşin harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
7-Davacı vekille temsil olunmakla karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca karar tarihindeki kur üzerinden hesaplanan 14.890,18-TL vekalet ücretinin (davalı ... A.Ş. 9.200,00 TL ile sınırlı olarak sorumlu olmak kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
8-Davacı tarafça yapılan toplam 2.203,10 TL yargılama giderinin 1.109,85 TL'sinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen, kalan 1.093,25 TL'sinin davalılar ... ve .... Ltd. Şti.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
8-Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesini müteakip HMK madde 333/1 uyarınca yatıran tarafa iadesine,
B-İSTİNAF İNCELEMESİ BAKIMINDAN ;
1-Davalı ... A.Ş. tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar harcının, istem halinde İlk Derece Mahkemesi tarafından kendisine iadesine,
2-Davalı ... A.Ş. tarafından yapılan 492,00 TL istinaf başvuru harcının davacıdan tahsili ile davalı ... Ltd Şti'ye verilmesine,
3- Harçlar Yasası'na göre alınması gereken 3.365,22 TL harçtan peşin alınan 842,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.523,22 TL harcın davalı ... Ltd Şti'den tahsili ile Hazineye irat kaydına,
4-Davalı ... Ltd Şti.'nin yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Duruşma yapılmadığından, vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
6-İstinaf aşaması için yatırılan gider avansından artan kısmın yatıran tarafa iadesine,
Dair dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.07/05/2026