T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9.HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
ESAS NO: 2024/784
KARAR NO: 2026/1038
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİHİ: 29/11/2023
NUMARASI : 2016/969 Esas - 2023/1259 Karar
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 04/05/2026
Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile davacının sevk ve idaresindeki ... plakalı motosikletin çarpması sonucu davacının ağır derecede yaralandığını belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 22.000 TL maddi zararın davalı sürücü yönünden olay tarihinden ve davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihinden itibaren müteselsilen davalılardan tahsilini, davacının uğradığı 40.000 TL manevi tazminatın davalı ...'tan tahsilini dava ve talep etmiştir.
Davalı ... şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından sigorta şirketine başvuru yapılmadığını, müvekkili şirketin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, iddia edilen hasar ile kaza arasında illiyet bulunup bulunmadığı, aracın daha eski hasarı bulunup bulunmadığı ve hasar miktarının tespiti gerektiğini, davacıların sosyal güvenlik kuruluşlarından herhangi bir ödeme alıp almadığının tespiti gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... usulüne uygun meşruhatlı davatiyeye rağmen davaya cevap vermemiştir.
Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davanın kısmen kabul kısmen reddine; 1.000,00 TL hasar onarım bedeli, 500,00 TL değer kaybı bedeli, 15.740,00 TL tedavi gideri, 10.605,52 TL geçici iş göremezlik bedeli, 121.962,87 TL sürekli iş göremezlik bedeli olmak üzere toplam 149.808,09 TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketi yönünden 29/08/2016 tarihinden itibaren poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere, diğer davalılardan 22/06/2016 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin isteminin reddine; 10.000,00 TL manevi tazminatın 22/06/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... mirasçılarından alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine" karar verilmiştir.
Bu karara karşı davacı vekili, davalı ... A.Ş. vekili, dahili davalı ... vekili, dahili davalılar ..., ..., ..., ... ve ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; dosyada alınan ATK raporlarının çelişkili olduğunu ve maluliyet durumlarının gerçeği yansıtmadığını, müvekkilinin kuyumcu ustası olup elleriyle zanaatini yaptığı, kaza sebebiyle sol serçe parmağında kopma, parmağında açık kırık ve derin kesi oluştuğunu, sol ayak bilek kısmından yaralandığını bu yaralanmaların müvekkilinin el ve ayaklarını kullanmasını ciddi derecede engellediğini, raporların yeterince açık olmadığını, müvekkilinin aracı için alınan raporun eksik olduğunu, müvekkilinin faturalı/faturasız yapmış olduğu tedavi masrafları, refakat/bakıcı gideri ve yol ve paramedik giderlerin çok altında olduğunu, hükmedilen manevi tazminatın az olduğunu belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.
Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davacının asgari ücretin iki katı ücret almakta olduğuna ilişkin dosya kapsamında herhangi bir delil bulunmamasına karşılık hükme esas alınan 06.10.2023 tarihli bilirkişi raporunda asgari ücretin iki katı üzerinden hesaplama yapıldığını, ATK'dan alınan raporlar arasındaki çelişki giderilmeden hüküm kurulduğunu, müvekkilinin dosyaya asıl davalının ölümü ile dahil olduğunu, ancak dava dilekçesi ve eklerinin kendisine tebliğ edilmediğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.
Davalı ... şirketi vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davacının asgari ücretin iki katı ücret almakta olduğuna ilişkin dosya kapsamında herhangi bir delil bulunmadığını, davacının kuyumcu ustası olarak çalıştığına ilişkin bir delilin de dosyada bulunmadığını, davacının harcamalarını "... Özel Sağlık Sigortası" kapsamında yaptığını, tedavi giderinden ...'nın sorumlu olduğunu belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.
Davalılar ..., ..., ..., ... ve ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davacının işi ve geliri konusunda herhangi bir belge ibraz etmediğini, ancak mahkemenin davacının kazancını yüksekten hesapladığını, davacının sağlık harcamalarının zaten "Özel Sağlık Sigortası" tarafından yapılmış olduğunu, kusurlu olanın bizzat davacı olduğunu, ancak kusur raporunun somut olaya uygun olmadığını, hükmedilen manevi tazminatın fahiş olduğunu belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.
Dava, yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.
Dosya kapsamından, 22/06/2016 tarihinde, davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile davacının sevk ve idaresindeki ... plakalı motosikletin çarpması sonucu yaralanan ve motosikleti hasarlanan davacının, motosikletindeki hasar ve değer kaybı zararının, maluliyetinden kaynaklı zararının, tedavi giderlerinin ve manevi zararının tahsili talebiyle eldeki davayı açtığı anlaşılmıştır.
Trafik kazası nedeniyle açılan tazminat davalarında maluliyete ilişkin alınacak raporların nasıl düzenleneceğine ilişkin ne Karayolları Trafik Kanun’un da ne de Türk Borçlar Kanun’unda düzenleme yapılmamış, Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin içtihatları ile kaza tarihine göre dönemsel olarak uygulanması gereken Yönetmelikler açıklanmıştır. Buna göre maluliyete ilişkin alınacak raporların, 11/10/2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11/10/2008 tarihi ile 01/09/2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmelik'i, 01/09/2013 tarihi ile 01/06/2015 tarihleri arasında sonrada Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmelik'i, 01/06/2015 tarihi ile 20/02/2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine, 20/02/2019 tarihinden sonrada Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir. (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2024/3323 E. - 2024/5474 K., 2021/12907 E. ve 2022/6237 K., 2021/12288 E. ve 2022/6235 K., 2021/11515 E. ve 2022/5238 K. sayılı kararları).
İlk Derece Mahkemesince alınan 22/01/2018, 24/01/2019 tarihli ATK raporlarının kaza tarihinde yürürlükte bulunmayan 'Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği' hükümleri dikkate alınarak düzenlenmiş olup, çelişki oluşturmayacağı; ancak hükme esas alınan ve kaza tarihi itibari ile yürürlükte bulunan "Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik" hükümlerine göre düzenlenen maluliyet raporunda sadece davacının sol ekstremite (bacak) bölgesindeki yaralanması dikkate alınarak tablo 3.10'a göre değerlendirme yapıldığı anlaşılmış olup, davacının parmağından yaralanmasının değerlendirilmediği anlaşılmıştır.
Yönetmeliğin ekindeki tablo 3.2 ve 2.1'de el bölgesinden yaralanma düzenlenmiş olup, Mahkemece yapılması gereken, davacının parmak bölgesindeki yaralanmanın tablo 3.2 ve 2.1'e göre maluliyet oluşturup oluşturmayacağı, hükme esas alınan rapordaki sürekli ve geçici iş göremezlik oran ve sürelerini değiştirip değiştirmeyeceği konusunda ATK'dan ek rapor alınıp sonucuna göre hukuki durumun değerlendirilmesinden ibarettir.
İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan aktüerya bilirkişi raporunda hesaplamanın, davacının asgari ücret tutarında kazancı olması ve davacının bildirilen mesleğine göre ortalama asgari ücretin iki katı tutarında kazancı olması ihtimaline göre seçenekli hesaplama yapılmıştır. Ancak davacının şirket ortaklıkları bulunduğuna dair vergi levha ve kayıtları ile ...'dan alınan hizmet dökümü dosyada mevcut olmasına rağmen Mahkemece bu konuda araştırma yapılmaksızın ortalama olarak asgari ücretin iki katı tutarında kazancı olduğu varsayımına göre yapılan hesaplamanın hükme esas alınması doğru olmamıştır.
O halde Mahkemece yapılması gereken; davacının ortak olduğu şirketlerin 2016 yılı BA-Bs kayıtlarının vergi dairesinden getirtilmesi, mümkünse şirket defterleri, mümkün değilse vergi kayıtları ve BA-BS kayıtları üzerinde Mali Müşavir bilirkişiye inceleme yaptırılarak, davacının yıl sonunda alacağı kar payı olup olmadığının belirlenmesi, davacının şirket adreslerinden kolluk araştırması yaptırılarak, bizzat kuyumculuk işiyle uğraşıp uğraşmadığının tespiti ile kuyumculuk işiyle uğraşıyorsa muhtemel kazancının ilgili meslek odalarından araştırılması ve kazancı tespit edilerek, aktüerya bilirkişisinden bu konuda ek rapor alınarak sonucuna göre hukuki durumun takdir ve tayini olmalıdır.
Motosikletle ilgili kaza sonrası alınmış herhangi bir ekspertiz belgesi olmadığı gibi, sigorta şirketine yapılan bir başvuru da yoktur. Motosikletin hasarına dair ispat yükü davacıda olup, bilirkişi tarafından davacı vekilince sunulan fotoğraflardan hasar ve değer kaybı tespiti yapılmasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır.
Trafik kazası nedeniyle sağlık hizmet sunucularınca verilen tedavi hizmet bedellerinin tamamının Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanması esasının getirilmesi amacıyla, 25.02.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6111 sayılı Kanunun 59. maddesi ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 98. maddesi değiştirilmiş, anılan değişiklik ile trafik kazaları sebebiyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer bütün resmi ve özel sağlık kurum ve kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedelleri, kazazedenin sosyal güvencesinin olup olmadığına bakılmaksızın ...tarafından karşılanacağı kararlaştırılmıştır. Bu nedenle davacının dava konusu belgeli/faturalı sağlık giderlerinin tümünden ..., belgesiz/paramedikal giderlerden ise aracın işleteni, sürücüsü ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı sorumludur.
Hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacının belgesiz tedavi giderinin 10.800,00 TL olabileceği belirtilmiş ise de bilirkişinin bu yöndeki tespitinin gerekçeli olmadığı anlaşılmıştır.
O halde Mahkemece yapılması gereken, 2918 sayılı KTK'nın 98. maddesi kapsamına girmeyen belgesiz/paramedikal giderlerden, kusurlu olmaları halinde davalıların sorumlu olacağı tutarın hesaplanması için yaralanma bölgesine göre uzmanlığı bulunan doktor bilirkişiden ayrıntılı, gerekçeli, denetime elverişli ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi olmalıdır.
Kabule göre ise;
Somut uyuşmazlıkta olay tarihi, kazanın oluş şekli, kusur durumu, davacının yaralanması, maluliyet oranı ve iyileşme süresi, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, manevi tazminatın belirlenmesine hakim olan ilkeler ile İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesi birlikte değerlendirildiğinde, İlk Derece Mahkemesince davacı lehine hükmedilen manevi tazminat miktarının bir miktar düşük olduğu anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, davacı vekili, davalı ... A.Ş. vekili, dahili davalı ... vekili, dahili davalılar ..., ..., ..., ... ve ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
1-Davacı vekili, davalı ... A.Ş. vekili, dahili davalı ... vekili, dahili davalılar ..., ..., ..., ... ve ... vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile yukarıda esas ve karar numarası belirtilen İlk Derece Mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
2-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-İstinaf karar harcının istek halinde İlk Derece Mahkemesince yatırana iadesine,
4-Duruşma yapılmadığından, vekalet ücreti hükmedilmesine yer olmadığına,
5-Davacı, davalı ... A.Ş., dahili davalı ..., dahili davalılar ..., ..., ..., ... ve ... tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin İlk Derece Mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,
6-İstinaf aşaması için yatırılan gider avansından artan kısmın yatıran tarafa iadesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 353/1-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.04/05/2026