T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü)
Sayı : 62030549-120[52-2015/136]-91209 03/11/2015
Konu : Suda soya filizi yetiştiriciliğinden elde
edilen kazancın vergilendirilmesi
İlgi : 25/02/2015 tarih ve 1163 sayılı özelge talep formu.
İlgide kayıtlı özelge talep formunuzun tetkikinden; suda soya filizi yetiştiriciliği ile iştigal etmek istediğinizi ancak söz konusu işin deniz, göl gibi sulak alanlar dışında sepet olarak tabir edilen büyük su kaplarının içinde tohumlama şeklinde yapılacağı belirtilerek, suda soya filizi yetiştiriciliğinin vergi kanunları karşısındaki durumu hakkında Başkanlığımız görüşlerinin talep edildiği anlaşılmaktadır.
GELİR VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN
193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 52'nci maddesinde, "Zirai faaliyetten doğan kazanç zirai kazançtır.
Zirai faaliyet; arazide, deniz, göl ve nehirlerde, ekim, dikim, bakım, üretme, yetiştirme ve ıslah yollarıyla veyahut doğrudan doğruya tabiattan istifade etmek suretiyle nebat, orman, hayvan, balık ve bunların mahsullerinin istihsalini, avlanmasını, avcıları ve yetiştiricileri tarafından muhafazasını, taşınmasını, satılmasını veya bu mahsullerden sair bir şekilde faydalanılmasını ifade eder.
...
Yukarıda yazılı faaliyetlerin içinde yapıldığı işletmelere zirai işletme bu işletmeleri işleten gerçek kişilere (Adi şirketler dâhil), vergiye tabi olsun veya olmasınlar, çiftçi ve bu faaliyetler neticesinde istihsal olunan maddelere de mahsul denir.
..." hükmü yer almaktadır.
Aynı Kanun'un 53'üncü maddesinde, çiftçilerin elde ettikleri zirai kazançların, bu Kanun'un 94'üncü maddesine göre hasılatları üzerinden tevkifat yapılmak suretiyle vergilendirileceği, 54'üncü maddede yazılı işletme büyüklüğü ölçülerini aşan çiftçiler ile bir biçerdövere veya bu mahiyetteki bir motorlu araca veya on yaşına kadar ikiden fazla traktöre sahip olan çiftçilerin kazançlarının gerçek usulde (zirai işletme hesabı veya diledikleri takdirde bilanço esasına göre) tespit olunarak vergilendirileceği, kazançları gerçek usulde vergilendirilmeyen çiftçilerin bu kazançları için beyanname vermeyecekleri hüküm altına alınmıştır.
Mezkûr Kanun'un 54'üncü maddesinde, zirai kazancın gerçek usulde tespiti bakımından bir takvim yılı içinde dikkate alınacak işletme büyüklüğü ölçüleri belirlenmiş olup; söz konusu maddenin (A) bendinde "Arazi üzerinde yapılan zirai faaliyetlerde", (B) bendinde de "Arazi üzerinde yapılmayan zirai faaliyetler ile kara ve su avcılığında" dikkate alınacak işletme büyüklüğü ölçülerine yer verilmiştir.
Ancak; sepet olarak tabir edilen büyük su kaplarının içinde tohumlama şeklinde üretilerek elde edilecek zirai ürünler için, adı geçen Kanunun 54 üncü maddesinde herhangi bir işletme büyüklüğü ölçüsüne yer verilmemiştir.
Diğer taraftan, yine aynı Kanun'un 94'üncü maddesinde, kimlerin vergi tevkifatı yapmakla yükümlü oldukları sayılmış, söz konusu maddenin (11) numaralı bendinde de, çiftçilerden satın alınan zirai ürünlerin alış bedeli üzerinden bu çiftçilerin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapılacağı hükme bağlanmıştır. Söz konusu tevkifat oranları Bakanlar Kurulunun 12.01.2009 tarih ve 2009/14592 sayılı Kararı ile 01.01.2009 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere hayvanlar ve bunların ürünleri ile kara ve su avcılığı ürünleri için % 2, diğer zirai ürünler için ise % 4, ticaret borsalarında tescil ettirilerek satın alınan hayvan ve hayvansal ürünlerde % 1, diğer zirai ürünlerde ise % 2 olarak belirlenmiştir.
Bu hüküm ve açıklamalara göre; soya filizi üretimi faaliyetinin zirai faaliyet olarak değerlendirilerek, söz konusu faaliyetinizin; arazi dışında, sepet olarak tabir edilen büyük su
kaplarının içinde tohumlama şeklinde üretilmesine bağlı olarak da işletme büyüklüğü ölçüsünün belirlenmemiş olması sebebiyle, bu faaliyet nedeniyle elde edilecek kazançların Gelir Vergisi Kanunu'nun 94'üncü maddesi uyarınca tevkifat yapılmak suretiyle vergilendirilmesi gerekmektedir. Ayrıca tevkif suretiyle vergilendirilecek zirai kazancınız için
defter tutma ve beyanname verme yükümlülüğünüz de bulunmamaktadır.
Ancak, yetiştirdiğiniz soya filizinin, Gelir Vergisi Kanunu'nun 94'üncü maddesinde sayılanlar dışındaki kişilerce satın alınması halinde herhangi bir tevkifat yapılmayacak olup alım satıma ilişkin belge de düzenlenmeyecektir.
KATMA DEĞER VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN
Katma Değer Vergisi (KDV) Kanunu'nun; 1/1 inci maddesinde; Türkiye'de ticari, sınaî, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetlerin KDV'ye tabi olduğu, söz konusu maddenin devamında; ticari, sınaî, zirai faaliyet ile serbest meslek faaliyetinin devamlılığı, kapsamı ve niteliğinin Gelir Vergisi Kanunu hükümlerine göre; Gelir
Vergisi Kanununda açıklık bulunmadığı hallerde, Türk Ticaret Kanunu ve diğer ilgili mevzuat
hükümlerine göre tayin ve tespit edileceği, 17/4-b maddesinde ise, Gelir Vergisi Kanunu'na göre gerçek usulde vergiye tabi olmayan çiftçiler tarafından yapılan teslim ve hizmetlerin KDV'den istisna olduğu hüküm altına alınmıştır.
Buna göre, gerçek usulde vergiye tabi çiftçi olmanız halinde zirai faaliyet kapsamında yapacağınız teslim ve hizmetlerin KDV'ye tabi tutulması ve vergilendirmeyle ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmesi gerekmektedir.
Ancak gerçek usulde vergiye tabi olmayan çiftçi olmanız halinde ise zirai faaliyet kapsamında yapacağınız teslim ve hizmetlerin KDV'den istisna tutulacağı tabiidir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh
edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.
Full & Egal Universal Law Academy