T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
ERZURUM VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü)
Sayı : 30094508-140[2017/2.14]-20663 01.11.2018
Konu : Taşınır Rehin Sözleşmesi
İlgide kayıtlı özelge talep formu ve eklerinin incelenmesinden, … ile … Bankası … Şubesi arasında imzalanacak olan ve Taşınır Rehin Sicil Sistemi (TARES) kapsamında onaylanmak üzere Noterliğinize ibraz edildiği belirtilen taşınır rehin sözleşmesinin damga vergisi ve harçtan istisna olup olmadığı hususunda görüş talep edildiği anlaşılmıştır.
488 sayılı Damga Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kağıtların damga vergisine tabi olduğu, bu Kanundaki kağıtlar teriminin, yazılıp imzalanmak veya imza yerine geçen bir işaret konmak suretiyle düzenlenen ve herhangi bir hususu ispat veya belli etmek için ibraz edilebilecek olan belgeler ile elektronik imza kullanılmak suretiyle manyetik ortamda ve elektronik veri şeklinde oluşturulan belgeleri ifade edeceği hükme bağlanmıştır.
492 sayılı Harçlar Kanununun 38 inci maddesinin ilk fıkrasında, "Noter işlemlerinden bu kanuna bağlı (2) sayılı tarifede yazılı olanları noter harçlarına tabidir." hükmü yer almıştır.
Aynı Kanunun "Özel Kanunlardaki Hükümler" başlıklı 123 üncü maddesinin ilk fıkrasında, "Özel kanunlarla harçtan muaf tutulan kişilerle, istisna edilen işlemlerden harç alınmaz." hükmü bulunmaktadır.
Diğer taraftan, 6750 sayılı Ticari İşlemlerde Taşınır Rehni Kanununun "Tanımlar" başlıklı 2/1-i maddesinde, bu Kanunun uygulanmasında rehin sözleşmesinin, rehin hakkını tesis etmek amacıyla rehin veren ile alacaklı arasında imzalanan sözleşmeyi ifade edeceği; "Rehinde taraflar" başlıklı 3/1-a maddesinde, rehin sözleşmesinin, kredi kuruluşları ile tacir, esnaf, çiftçi, üretici örgütü, serbest meslek erbabı gerçek ve tüzel kişiler arasında yapılacağı; "Rehin hakkının kurulması" başlıklı 4 üncü maddesinde, rehin hakkının rehin sözleşmesinin sicile tescil edilmesiyle kurulacağı, rehin sözleşmesinin elektronik ortamda ya da yazılı olarak düzenleneceği, yazılı olarak düzenlenen rehin sözleşmesinin sicile tescil edilebilmesi için tarafların imzalarının noterce onaylanması veya sözleşmenin sicil yetkilisinin huzurunda imzalanmasının şart olduğu; "Üzerinde rehin hakkı kurulabilecek taşınır varlıklar" başlıklı 5/1- m maddesinde, rehin hakkının, ticari plaka ve ticari hat üzerinde kurulabileceği; "Muafiyetler" başlıklı 19 uncu maddesinde, rehin sözleşmesinin düzenlenmesi ile sicilde tesis edilen işlemlerin vergi, resim, harç ve değerli kağıt bedelinden muaf olduğu hükümlerine yer verilmiştir.
Özelge talep formunuza ekli "Taşınır Rehin Sözleşmesi" başlıklı kağıdın incelenmesinden, rehin veren … (borçlu) ile rehin alan … Bankası … Şubesi (alacaklı) arasında, rehin verenin rehin alanın merkez ve tüm şubeleri nezdinde kullandığı/kullanacağı kredi borçlarının teminatını teşkil etmek üzere, … numaralı ticari plaka ve ticari hat üzerinde rehin alan lehine …TL bedelle TARES dahilinde birinci derecede ve birinci sırada rehin tesis edilmesi amacıyla söz konusu kağıdın düzenlendiği anlaşılmıştır.
Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, Taşınır Rehin Sicil Sistemi (TARES) kapsamında düzenlendiği anlaşılan bahse konu taşınır rehin sözleşmesinin, 6750 sayılı Ticari İşlemlerde Taşınır Rehni Kanununun 19 uncu maddesinde yer alan hüküm doğrultusunda damga vergisinden ve yapılacak işlemin noter harcından müstesna tutulması gerekmektedir
Bilgi edinilmesini rica ederim.
Full & Egal Universal Law Academy