1 REKABET KURUMU
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2002-2-66 (Devralma)
Karar Sayısı : 02-72/859-353
Karar Tarihi : 21.11.2002
A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. M. Tamer MÜFTÜOĞLU
Üyeler : Dr. Kemal EROL, Nejdet KARACEHENNEM, A. Ersan GÖKMEN,
R.Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR, Murat GENCER,Mustafa PARLAK,
Prof.Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL
B- RAPORTÖRLER: Hakan Suat ÖLMEZ, Fatma GÖZLÜKAYA
C- BİLDİRİMDE BULUNAN: - Finmeccanica S.p.A.
Temsilcisi: Av. Seçil ABALI
Güllü Sok. No: 1 3. Levent 80630 İstanbul
D- TARAFLAR: - Finmeccanica S.p.A.
Piazza Monte Grappa, 4-00195 Roma İTALYA
- Telecom Italia S.p.A.
Corso d’Italia, 41 I-00198 Roma İTALYA
E- DOSYA KONUSU: Telecom Italia S.p.A.’nın bağlı ortaklıklarından Telespazio
S.p.A.’nın hisselerinin tamamının Finmeccanica S.p.A. tarafından devralınması
işlemine izin verilmesi talebi.
F- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 2.10.2002 tarih ve 4317 sayı, 14.10.2002
tarih ve 4446 sayı, 25.10.2002 tarih ve 4657 sayı ile giren bildirim üzerine, 4054
sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı
Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında
Tebliğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen
25.10.2002 tarih ve 2002-2-66/Öİ-02-HSÖ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu,
4.11.2002 tarih ve REK.0.06.00.00/100 sayılı Başkanlık önergesi ile 02-69 sayılı
Kurul toplantısında görüşülmüş, 4502 sayılı Kanun'un 16. maddesi son fıkrası
uyarınca Türk Telekomünikasyon Kurumu'nun görüşünün alınmasına karar
verilmiştir.
İlgili rapor, 18.11.2002 tarih, REK.0.06.00.00/106 sayılı ve 18.11.2002 tarih,
REK.0.06.00.00/107 sayılı Başkanlık önergeleri ile birlikte 02-72 sayılı Kurul
toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; tarafların toplam cirolarının 1997/1
sayılı Tebliğ'de belirtilen toplam ciro eşiğini aşması sebebiyle bildirim konusu
devralmanın anılan Tebliğ kapsamında izne tabi bir işlem olduğu, Kanun’un 7.
maddesinde belirtilen şekilde bir hakim durum yaratılmasının veya mevcut bir hakim
durumun güçlendirilmesinin ve dolayısıyla rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının
2 REKABET KURUMU
söz konusu olmadığı, devralma işlemine ilişkin hazırlanan Hisse Alım-Satım
Sözleşmesi’nin 9.11. maddesinde yeralan rekabet yasağının söz konusu devir
işleminin tamamlanabilmesi ile ilgili ve bunun için gerekli bir kısıtlama olduğu, 3 yıl
olarak öngörülen rekabet yasağı süresinin makul bulunduğu ve bu nedenlerle
Telespazio S.p.A’nın %100 hissesinin Finmeccanica S.p.A. tarafından devralınması
işlemine izin verilmesi gerektiği ifade edilmektedir.
H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
H.1.1. Finmeccanica S.p.A. (Finmeccanica)
Genel olarak, havacılık, savunma, ulaştırma, enerji, bilgi teknolojileri ve uzay
teknolojileri sektörlerinde faaliyet gösteren grubun holding şirketi olan Finmeccanica,
Türkiye’de, bağlı ortaklıkları Divisione Otobreda, Ansaldo Signal N.V., Alenia
Marconi Systems S.p.A., Alenia Marconi Systems Ltd. şirketlerinin yaptıkları satışlar
ile dolaylı olarak faaliyet göstermektedir. Bu şirketlerden Ansaldo Signal N.V.'nin
ulaştırma (sinyal sistemleri, tren yolları ve toplu taşıma araçlarının parçaları),
Divisione Otobreda'nın deniz topu (naval canon), Alenia Marconi Systems S.p.A.'nın
radar sistemleri ve Alenia Marconi Systems Ltd.'nin mayın tarayıcıları, deniz kontrol
ve kumanda sistemleri alanlarında faaliyeti bulunmaktadır.
Finmeccanica’nın Türkiye’deki faaliyetleri sonucunda elde ettiği 2001 yılı
cirosu, ……………………… TL. olarak gerçekleşmiştir.
H.1.2. Telecom Italia S.p.A. (Italia Telecom)
Genel olarak sabit hat, mobil ve uydu telekomünikasyonu ile internet, basın
ve bilgi teknolojisi alanında faaliyet gösteren Telecom Italia, devralmaya konu
Telespazio S.p.A. (Telespazio)'nın hisselerinin tümüne sahip bulunmaktadır.
Telespazio ise İtalya kanunları uyarınca kurulmuş ve “medya ve komünikasyon” ve
“uzay sistemleri” sektörlerinde faaliyet göstermektedir.
Telespazio, Türkiye’de söz konusu faaliyet alanlarından sadece televizyon
için uydu telekomünikasyonu sistemleri ve hizmetleri ile yeryüzü gözlem bilgi ve
ürünleri alt pazarlarında faaliyette bulunmaktadır.
Televizyon için uydu telekomünikasyon sistemleri ve hizmetleri, genel olarak
uydu bazlı ulaşım ve/veya radyo, televizyon ve multimedya sinyalleri için müşteriye
özel tasarlanan ve uygulanan hizmetleri sağlamaya yöneliktir. Telespazio’nun bu
alanda müşterilerine verdiği hizmet, (i) uydu transpondör (verici) kapasitesi, (ii) uydu
ağı hizmetleri, (iii) uydu telekomünikasyonu hizmetleri ve (iv) uydu yer
istasyonlarının bakımının dışarıdan temini şeklinde gerçekleşmektedir. Telespazio,
Türkiye’deki müşterileri ile yaptığı sözleşmelerle, bu alanda doğrudan faaliyet
göstermektedir.
Telespazio’nun Türkiye’deki ikinci faaliyet alanı olan yeryüzü gözlem bilgi ve
ürünleri ise, uzman uygulama sağlayıcıları ağı aracılığıyla global bazlı dijital ve
fotografik bilgileri içermektedir. Ürünler optik, termal, radar ve kızılötesi bilgileri
içermekte ve çeşitli hizmet ve sensör tipleri sunulmaktadır. Telespazio, bu alanındaki
faaliyetlerini Türkiye’de Eurimage isimli iştiraki aracılığıyla gerçekleştirmektedir.
3 REKABET KURUMU
Eurimage, dünya çapında uydu bazlı fotoğraf ile gözlem faaliyetine dayanan
geniş bir çözüm ve hizmet yelpazesi geliştirme ve tedarik, müşteri ihtiyaçlarına göre
belirlenen optik, termal, radar ve kızılötesi bilgi yelpazesi gibi yüksek katma değerli
çözüm ve hizmetleri uygulama ve tedarik etme gibi konularda faaliyet
göstermektedir. Eurimage bu hizmetlerini, Quickbird, LANDSAT, ERS/Envisat, IRS,
Radarsat ve Ikonos uydularından elde ettiği ve üzerinde dağıtım hakkına sahip
olduğu bilgileri tüm dünyadaki müşterilerine ulaştırmak suretiyle
gerçekleştirmektedir.
Telespazio’nun Türkiye’deki 2001 yılı cirosu ………………………… TL. olarak
gerçekleşmiştir.
H.2. İlgili Pazar
H.2.1. İlgili Ürün Pazarı
Hisseleri devralınan Telespazio’nun esas iştigal alanlarının esas itbarıyla
uydu bazlı sistemler olarak adlandırabileceğimiz ürün ve hizmetleri kapsaması ve
ayrıca devralan taraf olan Finmeccanica’nın, Telespazio kanalıyla bu sektöre girmek
istemesi nedeniyle ilgili ürün pazarı “uydu bazlı ürün ve hizmetler” olarak tespit
edilmiştir.
H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
Bildirime konu devralma işleminin Türkiye pazarının tümünü etkilemesi ve bu
sınırlar içerisinde rekabetin farklılaşmasına neden olacak bir unsur bulunmaması
sebebiyle ilgili coğrafi pazar Türkiye Cumhuriyeti sınırları olarak belirlenmiştir.
H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Bildirime konu işlem, Finmeccanica’nın uydu bazlı hizmetler pazarında
faaliyet gösteren Telespazio'yı tümüyle devralmasıdır. Bu çerçevede, Telespazio’nun
kontrolünün tamamıyla Finmeccanica’ya geçmesi nedeniyle işlem, 1997/1 sayılı
Tebliğ'in 2. maddesi (b) bendi çerçevesinde bir devralmadır. Ayrıca tarafların ciroları
toplamının, 1997/1 sayılı Tebliğ'in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 4. maddesinde yer
alan 25 trilyon TL.'lik ciro eşiğini aşması nedeniyle işlem izne tabi bir devralmadır.
Telespazio’nun Türkiye’deki faaliyet alanının genel olarak uydu bazlı ürün ve
hizmetler olarak tanımlanan faaliyetleri kapsadığı, buna karşılık Finmeccanica’nın
Türkiye’de radar sistemleri, askeri muhaberat ve ulaştırma sektörlerinde faaliyette
bulunduğu anlaşılmıştır. Dolayısıyla Finmeccanica’nın, devralınacak şirket olan
Telespazio’nun Türkiye’de faaliyet gösterdiği alanlarda faaliyette bulunmaması
sebebiyle, anılan işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde hakim
durumun yaratılması veya güçlendirilmesine yönelik olarak rekabetin önemli ölçüde
azaltılmasına yol açabilecek bir devralma olmadığı kanaatine varılmıştır.
Hisse Alım-Satım Sözleşmesi'nin Rekabet Yasağı’na ilişkin 9.11. maddesinde;
devralma işleminin gerçekleşmesinden sonraki 3 yıl boyunca satıcının ve satıcı
tarafından kontrol edilen şirketlerin aşağıda belirtilen faaliyetlerden kaçınmakla
yükümlü olacağı öngörülmektedir:
Uydu sistemleri tasarım ve entegrasyonu (uzay bölümü, yer bölümü)
Uzay uçuşlarına destek
4 REKABET KURUMU
Yörüngede uydu işletimi
Uzay uçuşlarında proje yönetimi
Yayın şirketlerine (TV kuruluşları) uydudan televizyon sinyali satışı.
Devralmalarda satıcıya rekabet yasağı getirilmesindeki amaç, maddi varlıklar
ile satıcının geliştirdiği ticari itibar ve know-how gibi maddi olmayan varlıkların tüm
değeriyle alıcıya geçmesinin sağlanmasıdır. Dolayısıyla, işleme konu malvarlığının
tüm değeriyle devralınması için, alıcının müşteri bağımlılığını kazanmasına ve
devraldığı know-how’dan tam anlamıyla yararlanabilmesine, bunun için de satıcının
rekabetçi davranışlarından korunmasına ihtiyacı vardır. Ancak rekabet yasağının
değerlendirilmesinde üç hususa dikkat edilmesi gerekmektedir: (i) rekabet yasağının
devredenin üzerine yükleniyor olması, (ii) rekabet yasağının içerdiği coğrafi alanın
ve ilgili ürünün, devralınan firmanın faaliyet gösterdiği ilgili coğrafi pazar ve ürün
pazarıyla sınırlı olması ve (iii) rekabet yasağının kabul edilebilir bir süreyle sınırlı
olması.
Devralma ile Finmeccanica, dünya çapındaki tüm faaliyetlerinin yaklaşık
%2'lik kısmını oluşturan uydu (uzay) sistemleri pazarındaki işini genişletmeyi
amaçlamakta, ancak bu alanda uzmanlaşmayı, esas iştigal konusu uydu sistemleri
olan Telespazio’yu devralarak sağlamayı planlamaktadır. Bu nedenle
Telespazio’nun bu piyasadaki bilgi ve tecrübesi Finmeccanica için önemlidir.
Finmeccanica’nın, devir işlemi sonrasında ödediği bedelin değerini tam olarak
alabilmesi için, Telespazio hisselerini devreden Telecom Italia’ya ve kontrolünde
bulunan şirketlere getirdiği ilgili pazarda üç yıllığına faaliyet göstermeme
sınırlamasının, ilgili ürün pazarının yoğun bilgi gerektiren ve uzun araştırma ve
tecrübe isteyen bir sektör olması nedeniyle işlemle ilgili, zorunlu ve makul olduğu
kanaatine varılmıştır.
I- SONUÇ
Yukarıda yer verilen değerlendirmeler çerçevesinde;
a) Devralma işlemine konu Telespazio S.p.A.’nın ve Finmeccanica S.p.A.’nın toplam
cirolarının 1997/1 sayılı Tebliğ'de belirtilen eşiği aşması nedeniyle ilgili devralmanın
anılan Tebliğ kapsamında izne tabi bir işlem olduğuna,
b) 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve 1997/1 sayılı Tebliğ hükümleri çerçevesinde
devralma işleminin gerçekleşmesi halinde Kanun’un 7. maddesinde belirtilen şekilde
bir hakim durum yaratılmasının veya mevcut bir hakim durumun güçlendirilmesinin
ve dolayısıyla rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmayacağına,
c) İlgili devralma işlemine ilişkin olarak hazırlanan Hisse Alım-Satım Sözleşmesi’nin
9.11. maddesinde yer alan rekabet yasağının söz konusu devir işleminin
tamamlanabilmesi ile ilgili ve bunun için gerekli bir kısıtlama olduğuna ve 3 (üç) yıl
olarak öngörülen rekabet yasağı süresinin makul bir süre olduğuna,
d) Bu nedenlerle, Telespazio S.p.A’nın %100 hissesinin Finmeccanica S.p.A.
tarafından devralınması işlemine izin verilmesine
OY BİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy