Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2005-2-121
Karar Sayısı : 06-04/61-18 (Devralma)
Karar Tarihi : 26.1.2006
A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Mustafa PARLAK
Üyeler : Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, 10
M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN,
Mehmet Akif ERSİN.
B- RAPORTÖRLER : Ali DEMİRÖZ, Hakan Suat ÖLMEZ, Ali ARIÖZ
C- BİLDİRİMDE BULUNAN: - Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu
- Vodafone Telekomünikasyon A.Ş.
- MTC Telekomünikasyon ve İletişim
Hizmetleri T.A.Ş.
D- TARAFLAR : - Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu 20
- Vodafone Telekomünikasyon A.Ş.
Hos Sohbet Yuvam Apt., No:1 K. 5/16
34349 Balmumcu, İstanbul
- MTC Telekomünikasyon ve İletişim Hizmetleri
T.A.Ş.
Sümbül Sokak, No:1 Beşiktaş İstanbul
E-DOSYA KONUSU : Telsim Varlıkları Ticari ve İktisadi
Bütünlüğü’nün Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu tarafından satışı.
F- DOSYA EVRELERİ : Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu’nun Kurum 30
kayıtlarına 16.8.2004 tarih ve 4547 sayı ile intikal eden başvurusunda,
TMSF’nin Uzan Grubu şirketlerinin satış sürecinde anılan Gruba dahil olan
Telsim’in satışının planlandığı belirtilerek; 1998/5 sayılı Tebliğ ile değişik
1998/4 sayılı “Özelleştirme Yoluyla Devralmaların Hukuki Geçerlilik
Kazanabilmeleri İçin Rekabet Kurumuna Yapılacak Ön Bildirimlerde ve İzin
Başvurularında Takip Edilecek Usul Ve Esaslar Hakkında Tebliğ”
çerçevesinde ön bildirim yapılmış ve ihale şartnamesinin hazırlanmasında
dikkate alınmak üzere Rekabet Kurulu’nun ön görüşünü oluşturması ya da
söz konusu satış işleminin 1998/4 sayılı Tebliğ kapsamında olup olmadığı
hususunun değerlendirilmesi talep edilmiştir. 40
Başvuruya ilişkin olarak hazırlanan Kurumumuz Mesleki Daire görüşü
20.9.2004 tarih ve 3542 sayıyla TMSF’ye gönderilerek, 1998/4 sayılı Tebliğ’in
4. maddesi uyarınca görüşlerinin Kurumumuza iletilmesi talep edilmiştir.
TMSF tarafından oluşturulan görüş 29.9.2004 tarihinde 5415 sayı ile Kurum
kayıtlarına girmiştir.
06-04/61-18
2
TMSF’nin görüşü Kurum’a intikal ettikten sonra, Kurul’un 19.10.2004 tarih ve
04-66/972-M sayılı toplantısında;
“1- İlgili mevzuat gereğince TMSF tarafından Telsim Mobil
Telekomünikasyon Hizmetleri A.Ş.’nin satışının, bu teşebbüsün TMSF
kontrolünde olduğunun anlaşılmış olmasından dolayı Rekabet 50
Kurulu’nun çıkarmış olduğu 1998/4 ve 1998/5 sayılı tebliğler
kapsamında bulunduğu,
2- Söz konusu satışın gerek Telsim Mobil Telekomünikasyon Hizmetleri
A.Ş.’nin 2003 yılı ciro rakamının 20 Trilyon TL’nin üzerinde olması ve
gerekse bu şirketin bir imtiyaz sözleşmesi çerçevesinde faaliyet
göstermesi nedeniyle, ön bildirime tabi olduğu,
3-Telsim Mobil Telekomünikasyon Hizmetleri A.Ş.’nin halen ilgili
piyasada faaliyet gösteren Turkcell İletişim Hizmetleri A.Ş.’ni doğrudan
veya dolaylı kontrol eden gerçek veya tüzel kişiliklere devri halinde bu
işlemin yaratabileceği tek yanlı etkiler nedeniyle, 4054 sayılı Rekabetin 60
Korunması Hakkında Kanun’un Birleşme ve Devralmalar başlıklı 7.
maddesine göre, bu işlemin İzin aşamasında, hakim durum yaratmaya
veya mevcut bir hakim durumu daha da güçlendirmeye yönelik bir
devralma sayılmasının kuvvetle muhtemel olduğu; bu nedenle;
Turkcell ya da Turkcell’i doğrudan ya da dolaylı biçimde kontrol eden
kişi ya da grupların Telsim’in satışı için yapılacak ihaleye tek başlarına,
birlikte ve/veya ayrı ayrı herhangi bir konsorsiyum içerisinde
katılabilmelerinin, ancak ihale sonrasında Turkcell’deki ve/veya Turkcell
üzerinde doğrudan ya da dolaylı kontrol hakkına sahip her türlü
kişiliklerdeki kontrol hakkı tanıyan tüm araçları kendi ekonomik 70
bütünlükleri dışındaki bir gerçek yada tüzel kişiliğe devretmeleri halinde
mümkün olacağının,
4-Alıcı adayları belli olduktan sonra 1998/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi
uyarınca yapılacak değerlendirmede 4054 sayılı Kanun’un ilgili
maddelerine aykırılıklar ve sakıncalar belirlenmesi halinde, devirle ilgili
koşul ve yükümlülükler getirilebileceği veya devre izin verilmeyeceğinin,
ihale şartnamelerinde yer alması gerektiği”
şeklinde oluşan Rekabet Kurulu Görüşü, 28.10.2004 tarih, 4202 sayı ile
TMSF’ye bildirilmiştir.
“Telsim Varlıkları Ticari ve İktisadi Bütünlüğü”nün ihalesi 13.12.2005 tarihinde 80
gerçekleştirilmiş ve ihalede en yüksek teklifi veren iki muhtemel alıcının
bildirim formları TMSF tarafından gönderilen yazı ile Kurum kayıtlarına
15.12.2005 tarihinde intikal etmiştir. Bildirim formlarındaki eksiklikler
18.1.2006 tarihinde tamamlanmıştır. Satış işleminin konusunun
telekomünikasyon hizmetlerinin sağlanmasında kullanılan hak ve varlıklar
olması nedeniyle, 4502 sayılı Kanun ile değişik 2813 sayılı Telsiz Kanunu’nun
7. maddesi uyarınca 21.12.2005 tarih ve 5336 sayılı yazı ile
Telekomünikasyon Kurumu’nun konuya ilişkin görüşü talep edilmiştir.
Telekomünikasyon Kurumu’nun görüşü 20.01.2005 tarih ve 356 sayı ile
Kurum kayıtlarına intikal etmiştir. 90
06-04/61-18
3
Başvuru konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve 1997/1 sayılı
Tebliğ çerçevesinde değerlendirilmesine ilişkin 20.1.2006 tarih ve 2005-2-
121/Öİ-06-AD sayılı Rapor, 23.1.2006 tarih ve REK.0.06.00.00-120/14 sayılı
Başkanlık önergesi ile Kurul gündemine alınarak 06-04 sayılı Kurul
toplantısında karara bağlanmıştır.
G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; Vodafone Telekomünikasyon
A.Ş. ya da MTC Telekomünikasyon ve İletişim Hizmetleri Ticaret A.Ş.’nin
“Telsim Varlıkları Ticari ve İktisadi Bütünlüğü”nü devralmalarının, 4054 sayılı
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun kapsamında hakim durum yaratmaya
veya hakim durumu güçlendirmeye yönelik olarak, rekabetin önemli ölçüde 100
azaltılması sonucunu doğurmayacağı ve bu nedenle başvuru konusu işleme
izin verilmesinin uygun olacağı ifade edilmiştir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. TELSİM TİCARİ VE İKTİSADİ BÜTÜNLÜĞÜ
Dosya mevcudu bilgilere göre, dosya konusu devir işlemi, Uzan Grubu
şirketlerinden Telsim Mobil Telekomünikasyon A.Ş. (Telsim)’ye ait olan ve
6183 sayılı Kanun hükümleri uyarınca haczedilen varlıkların, TMSF
Kurulu’nun 23.6.2005 tarih ve 250 sayılı Kararı uyarınca ihale yöntemiyle
satılması şeklinde gerçekleşmektedir.
TMSF’nin bildirimle ilgili yazısında, Telsim’e ait olan ve haczedilen “menkul 110
mallar, markalar/marka başvuruları, patent başvuruları ve 13/02/2002 tarihli
“GSM-PAN Avrupa Mobil Telefon Sistemi’nin Kurulması ve İşletilmesi ile İlgili
Lisans Verilmesine İlişkin İmtiyaz Sözleşmesi” uyarınca tanınmış olan
27/04/1998 tarihinden itibaren 25 yıllık lisans hakkı ile bu varlıkların feri veya
mütemmim cüzü niteliğindeki sözleşmeler ve bu sözleşmelerden doğan ancak
başlı başına iktisadi değeri olmayanlar da dahil olmak üzere diğer tüm mal,
hak ve varlıklar”ın bir araya getirilerek “Telsim Varlıkları” adı altında ticari ve
iktisadi bütünlük oluşturulduğu ve bu ticari ve iktisadi bütünlüğün satışına
karar verildiği belirtilmektedir.
TMSF tarafından hazırlanan “Telsim Varlıkları İktisadi ve Ticari Bütünlüğü” 120
İhale Şartnamesi”nin “Telsim Varlıkları Ticari ve İktisadi Bütünlük Paketi”
başlıklı ekinde, ihalenin konusu olarak satışa çıkarılan varlıklar aşağıdaki
şekilde sayılmıştır:
“A)Plaza Menkul Mallar,
B)Bölgeler Menkul Mallar,
C)Santraller Menkul Mallar,
D)In/Vas Menkul Mallar,
E)Baz İstasyonları,
F)BSC İstasyonları,
G)Atlama ve Toplama Noktaları, 130
H)Markalar,
I)Marka Başvuruları,
J)Patent Başvuruları,
06-04/61-18
4
K)Lisans Hakkı,
L)Sözleşmeler”
Yukarıda belirtilen ve “Telsim Varlıkları Ticari ve İktisadi Bütünlüğü”nü
oluşturan varlıklar, devir sürecinin tamamlanmasıyla birlikte, ihaleyi kazanan
teklif sahibinin mülkiyetine geçecektir. Ancak, Bildirim Formları’nda da
belirtildiği gibi, dosya konusu işlem sonucunda, Telsim tüzel kişiliği değil,
Telsim’in 900 Mhz bandında mobil telekomünikasyon hizmetleri vermesine 140
ilişkin imtiyaz hakkı başta olmak üzere mevcut tüm aktifleri devredilecektir.
Böylece, “Telsim Varlıkları Ticari ve İktisadi Bütünlüğü”nü satın alacak
teşebbüs, halihazırda Telsim tarafından sağlanan hizmetleri sağlayacak
konuma gelecektir. Telsim, tüzel kişiliğinde bu devir işlemi sonrasında
herhangi bir değişiklik olmamakla birlikte, mobil telekomünikasyon
hizmetlerindeki imtiyaz hakkının sona erecek olması nedeniyle, söz konusu
hizmetlere ilişkin faaliyette bulunamayacaktır.
Ayrıca, ihaleyi kazananın İhale Şartnamesi çerçevesindeki bir başka
yükümlülüğü de, Rumeli Telekom A.Ş.’nin Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti
(KKTC) şubesinin (KKTC Telsim) KKTC’de ilgili otoritelerle imzaladığı GSM 150
hizmetleri sunumuna yönelik Sözleşme çerçevesindeki faaliyetlerine ilişkin
olarak; mal, hak ve varlıklar ile sözleşmeleri, İhale Şartnamesi’ndeki koşullara
uygun bir şekilde devralmaktır.
H.2.Taraflar
H.2.1. Vodafone Telekomünikasyon A.Ş. (Vodafone A.Ş.)
Dosya mevcudu bilgilere göre, “Telsim Varlıkları İktisadi ve Ticari
Bütünlüğü”nün satışına ilişkin yapılan ihalenin sonucunda, Vodafone A.Ş. en
yüksek teklifi veren teşebbüs olarak belirlenmiştir.
İhale Şartnamesi’nde yer alan ön yeterlilik şartlarından birisi olarak,
Telekomünikasyon Kurumu tarafından yayınlanan “Telekomünikasyon Hizmet 160
ve Altyapılarına İlişkin yetkilendirme Yönetmeliği” uyarınca, ihaleye katılacak
şirketlerin tüm hisselerinin nama yazılı ve Türkiye Cumhuriyeti Kanunlarına
göre kurulmuş bir anonim şirket olması gerekmektedir.
Bu gerekçe nedeniyle, dünyanın çeşitli bölgelerinde bağlı ortaklıkları ve
iştirakleri aracılığıyla mobil telefon hizmetleri alanında faaliyet gösteren
dünyanın bu alanda önde gelen gruplarından olan Vodafone Group Plc
(Vodafone Grubu), tüm hisseleri nama yazılı olan, amacı Türkiye’de kablosuz
ağ veya kablosuz teknoloji kullanarak telekomünikasyon ve benzeri hizmetler
sağlamak olan ve ihale şartnamesindeki yeterlilik şartlarını taşıyan Vodafone
A.Ş.’yi Türkiye Cumhuriyeti Kanunlarına göre kurarak ihaleye katılmıştır. 170
Vodafone A.Ş., Vodafone Holding A.Ş. vasıtasıyla Vodafone Holding B.V.’nin
bağlı bir şirketidir. Vodafone Holding B.V. ise Vodafone Grubu’nun %100 bağlı
bir şirketidir. Bu nedenle, Vodafone A.Ş., Vodafone Grubu’nun dolaylı olarak
bağlı bir şirketidir. Aşağıda Vodafone A.Ş.’nin ve bu Şirket’in hisselerinin
çoğunluğuna sahip olan Vodafone Holding A.Ş.’nin hisse yapılarına yer
verilmektedir:
06-04/61-18
5
Tablo 1: Vodafone Telekomünikasyon A.Ş. Hisse Yapısı
Vodafone Telekomünikasyon A.Ş. (Vodafone A.Ş.)
Pay Sahibi Hisse Adedi
Vodafone Holding A.Ş. 49.995
Vodafone International Holdings B.V. 1
Vodafone Nominees Limited 1
Vodafone Investments Limited 1
Vodafone Intermediate Enterprises Limited 1
Vodafone International Holdings Limited 1
Toplam 50.000
180
Tablo 2: Vodafone Holding A.Ş. Hisse yapısı
Vodafone Holding A.Ş.
Pay Sahibi Hisse Adedi
Vodafone International Holdings B.V. 99.996
Vodafone Nominees Limited 1
Vodafone Investments Limited 1
Vodafone Intermediate Enterprises Limited 1
Vodafone International Holdings Limited 1
Toplam 100.000
Vodafone Grubu, tamamen halka açık bir şirket olduğundan dolayı şirketi
doğrudan kontrol eden herhangi bir grup ya da gerçek şahıs
bulunmamaktadır. Vodafone Grubu’nun yaklaşık 62 Milyar çıkarılmış hissesi
bulunmakta ve bu hisseler Londra Borsası ile New York Menkul kıymetler
Borsasına kayıtlıdır.
Vodafone A.Ş., 13.9.2005 tarihinde kurulmuş bir şirket olup, Türkiye’de henüz
herhangi bir faaliyeti bulunmadığından cirosu da oluşmamıştır.
Vodafone Grubu’nun, bağlı şirketleri veya iştirakleri vasıtasıyla, Türkiye’de
mobil telefon hizmetleri veya bağlantılı pazarlarda herhangi bir faaliyetinin 190
bulunmadığı bildirilmiştir. Telsim Varlıkları’nı devralacak olan Vodafone
A.Ş.’nin de, yukarıda belirtildiği gibi, Türkiye’de herhangi bir cirosu
bulunmamaktadır.
Vodafone Grubu’nun dünya genelindeki cirosu yaklaşık 34.133 milyon Sterlin
ve 2005 yılı Eylül ayı itibariyle dünya genelinde abone sayısı ise yaklaşık 171
milyondur.
H.2.2. MTC Telekomünikasyon ve İletişim Hizmetleri A.Ş. (MTC)
Dosya mevcudu bilgilere göre, “Telsim Varlıkları İktisadi ve Ticari
Bütünlüğü”nün satışına ilişkin yapılan ihalede en yüksek ikinci teklifi veren
MTC, Türkiye Cumhuriyeti kanunları ve Telekomünikasyon Hizmet ve 200
Altyapılarına İlişkin Yetkilendirme Yönetmeliği’ne uygun şekilde Mobile
Telecommunications Company, Kuwait K.S.C.’nin (MTC Kuveyt) iştiraki olan
bir anonim şirket olarak Eylül 2005’te kurulmuştur. MTC Kuveyt, MTC’nin en
büyük hissedarı ve esas ana şirketidir.
1983 yılında Kuveyt’te kurulan MTC Kuveyt, 12 milyonu aşkın telefon abonesi
ve yaklaşık 12,7 Milyar ABD Doları piyasa değeri ile Orta Doğu ve Afrika’nın
en büyük mobil telekomünikasyon operatörüdür. 18 ülkede (Kuveyt, Ürdün,
Bahreyn, Irak, Lübnan, Burkina Faso, Kongo Demokratik Cumhuriyeti, Gabon,
Kenya, Malavi, Nijer, Kongo Cumhuriyeti, Sierra Leone, Sudan, Tanzanya,
Çad, Uganda ve Zambiya) GSM/GPRS ve/veya 3. Nesil hücresel şebeke 210
06-04/61-18
6
işletmekte olan MTC Kuveyt ayrıca Tanzanya’da sabit hat işletmeciliği de
yapmaktadır.
MTC Kuveyt, MTC’ye ait öz sermayenin %99,992’sine sahiptir. Diğer tüm
hissedarlar MTC üzerinde %10’dan daha az paya sahiptirler. Dolayısıyla
MTC, MTC Kuveyt tarafından kontrol edilmektedir. “Telsim Varlıkları İktisadi
ve Ticari Bütünlüğü”nün devri işlemini gerçekleştirmek üzere kurulmuş
bulunan MTC’nin Türkiye’de mobil telekomünikasyon hizmetleri alanında
herhangi bir faaliyeti bulunmamaktadır. Bu nedenle MTC’nin ilgili ürün
pazarında herhangi bir cirosu da bulunmamaktadır.
H.3. İlgili Pazar 220
H.3.1. İlgili Ürün Pazarı
Dosya konusu işlemin değerlendirilmesinde dikkate alınması gereken ilgili
ürün pazarı, TMSF tarafından satışı yapılan “Telsim Varlıkları Ticari ve İktisadi
Bütünlüğü”ne dahil olan varlıklar yoluyla sağlanacak ürün ve hizmetler esas
alınarak belirlenecektir. Satışa konu Telsim Varlıkları, daha önce değinildiği
gibi 900 Mhz bandında mobil telefon hizmetleri (GSM 900) verilmesine ilişkin
imtiyaz hakkı başta olmak üzere, baz istasyonları, sözleşmeler, markalar ve
diğer menkul malları içermektedir. Dolayısıyla, imtiyaz sözleşmesinin devriyle
birlikte, bu varlıkları satın alacak teşebbüs, GSM hizmetleri sağlama hak ve
yükümlülüğüne sahip olacaktır. Bir başka ifadeyle, Telsim tarafından daha 230
önce söz konusu varlıkların kullanılmasıyla sunulan hizmetlerin içinde
bulunduğu ürün pazar/pazarları, işlemin değerlendirilmesinde esas
alınacaktır. Bu çerçevede, imtiyaz sözleşmesi kapsamında sunulan GSM
hizmetlerinin içinde bulunduğu ürün pazarının tespit edilmesi gerekmektedir.
Kurul daha önceki birleşme ve devralma dosyalarında söz konusu hizmetlerin
diğer şebekeler üzerinden (sabit telefon şebekesi (PSTN) gibi) sunulan
hizmetlerden ayrı bir ürün pazarı oluşturduğuna karar vermiştir. Dolayısıyla,
söz konusu dosya bakımından GSM hizmetlerinin ayrı bir ürün pazarı olarak
tanımlanmıştır.
GSM hizmetleri pazarı, toptan ve perakende hizmetler bakımından çeşitli alt 240
pazarlara ayrılabilecektir. Ancak dosya konusu işlem kapsamında Telsim
Varlıkları’nı almaya aday iki teşebbüsün de bu alanda Türkiye’de herhangi bir
faaliyetinin bulunmaması ve dolayısıyla işlem sonucunda ilgili pazarın
yapısında herhangi bir değişiklik ortaya çıkmayacak olması nedeniyle, bu
Karar bakımından pazarın daha ayrıntılı analizine gerek duyulmamıştır. Bu
çerçevede, anılan satış işlemin değerlendirilmesinde “GSM hizmetleri pazarı”
ilgili ürün pazarı olarak ele alınmıştır.
H.3.3. İlgili Coğrafi Pazar
İlgili coğrafi pazar, GSM hizmetlerinin imtiyaz sözleşmeleri çerçevesinde tüm
ülke genelinde sunulmak zorunda olması ve bölgeler arasında rekabetçi 250
şartların farklılaşmasına neden olacak bir unsur bulunmaması nedeniyle,
“Türkiye Cumhuriyeti sınırları” olarak belirlenmiştir.
H.4. YAPILAN TESPİTLER VE HUKUKİ DEĞERLENDİRME
H.4.1. Telekomünikasyon Kurumu Görüşü
4502 sayılı Kanun ile değişik 2813 sayılı Telsiz Kanunu’nun 7. maddesi
uyarınca ilgili devir işlemine istinaden istenilen Telekomünikasyon Kurumu
06-04/61-18
7
görüşü’nde genel olarak, Telsim ile Telekomünikasyon Kurumu arasında
imzalanan “GSM-PAN Avrupa Mobil Telefon sistemi Kurulması ve İşletilmesi
ile İlgili Lisans Verilmesine İlişkin İmtiyaz Sözleşmesi” uyarınca Telsim’e
27.04.1998 tarihinden itibaren 25 yıllık olarak tanınmış olan lisans hakkının 260
ihalede en yüksek teklif sahibi Vodafone A.Ş. veya ikinci en yüksek teklifi
veren MTC’ye devri için telekomünikasyon mevzuatı gereğince yapılacak
işlemlere ve ilgili pazardaki pazar paylarına ilişkin verilere yer verilerek,
işlemin ilgili piyasanın rekabetçi yapısı üzerinde olumsuz bir etkisi olmayacağı
belirtilmiştir.
H.4.2. İşlemin Niteliği Açısından Yapılan Değerlendirme
TMSF tarafından “Telsim Varlıkları Ticari ve İktisadi Bütünlüğü”nün satışı
işlemi, ilgili İhale Şartnamesi ekinde sayılan ve Telsim’e tahsis edilen frekans
üzerinden GSM hizmetleri sağlama imtiyazı başta olmak üzere, menkul
mallar, baz istasyonları, markalar, patent başvuruları ve sözleşmeler gibi tüm 270
aktiflerin, ihalede en yüksek iki teklifi veren şirketlerden birisine devrini
öngörmektedir. Bir başka ifadeyle, dosya konusu işlem yoluyla, Telsim
hisseleri değil, Telsim’in sahip olduğu varlıklar satılacaktır. İhale kapsamında,
alıcılara aynı zamanda KKTC Telsim’i de devralmaları yönünde bir
yükümlülük getirildiği de görülmekle birlikte, KKTC Telsim’in devri işleminin
Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde etkisini gösterecek bir işlem olmadığı
ve 4054 sayılı Kanun kapsamında değerlendirilmesine gerek bulunmadığı
anlaşılmıştır.
1997/1 sayılı Tebliğ’in 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde
birleşme veya devralma sayılan halleri belirleyen 2. maddesinde “herhangi bir 280
teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün malvarlığını yahut ortaklık
paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi
olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol etmesi” de birleşme veya
devralma sayılan hallerden birisi olarak kabul edilmiştir.
Bu çerçevede, dosya konusu Telsim Varlıkları’nın satışının malvarlığı devri
olduğu, dolayısıyla 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında “devralma” işlemi niteliği
taşıdığı anlaşılmaktadır.
Bu noktada, 1997/1 sayılı Tebliğ’in, İzne Tabi Birleşme veya Devralmalar
başlığı altındaki 4. maddesinin;
“Bu Tebliğ’in 2. maddesinde belirtilen bir birleşme veya devralma sonucunda 290
birleşmeyi veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin, ülkenin tamamında
veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın
% 25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmi
beş trilyon Türk Lirasını aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan izin almaları
zorunludur.”
hükmü uyarınca, ilgili devralma işleminin Rekabet Kurulu’na bildirilerek izin
alınması gereken bir işlem olup olmadığı değerlendirilmelidir. Söz konusu
değerlendirmede, ihalede en yüksek teklif veren her iki teşebbüsün de ilgili
ürün pazarında herhangi bir ciroları bulunmadığı göz önüne alınarak,
devralmaya konu varlıklar kullanılarak elde edilen cironun, yani Telsim’in bir 300
önceki yıla ait cirosunun esas alınması gerekmektedir. Telsim’in ilgili ürün
pazarındaki 2004 yılı cirosu, dosya mevcudunda yer alan Finansal Denetim
Raporu’na göre, (………………………) TL olarak gerçekleşmiştir. Söz konusu
06-04/61-18
8
ciro rakamının 1997/1 sayılı Tebliğ’de öngörülen ciro eşiğini aşması
nedeniyle, dosya konusu işlem, ilgili Tebliğ çerçevesinde Rekabet Kurulu’nun
iznine tabi bir devralma işlemidir.
H.4.3. İşlemin 4054 Sayılı Kanun’un 7. Maddesi Açısından
Değerlendirilmesi
4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi uyarınca, bir birleşme veya devralmanın
yasaklanabilmesi için işlemin, hakim durum yaratarak ya da mevcut bir hakim 310
durumu güçlendirerek ilgili piyasada rekabeti önemli ölçüde azaltması
gerekmektedir.
Dosya konusu devralma işlemi sonucunda aktifleri satılan Telsim’in ve
rakiplerinin ilgili ürün pazarındaki pazar payları aşağıda verilmiştir.
Tablo 3: Pazar Payları (2005)1
Teşebbüs Abone Sayısı
(Ekim 2005)
Pazar Payı (%)
(Abone Sayısına
Göre Mayıs 2005)
Net Satış
Gelirleri (2005
Haziran- YTL,)2
Pazar Payı (%)
(2005 Net Satış
Gelirlerine göre )
Turkcell (…………) (….) (…………) (….)
Telsim (…………) (….) (…………) (….)
Avea (…………) (….) (…………) (….)
Toplam (…………) (….) (…………) (….)
Yukarıda verilen pazar paylarına göre, Turkcell’in ilgili pazardaki en güçlü
teşebbüs olduğu, Telsim ve Avea’nın pazar payları toplamının bile Turkcell’in
pazar payı rakamına yaklaşamadığı görülmektedir. Telsim varlıklarını alacak
inceleme konusu teşebbüslerin her ikisinin de ilgili pazarda herhangi bir
faaliyetlerinin bulunmaması nedeniyle, devir işlemi sonucunda pazarın mevcut 320
yapısında herhangi bir değişiklik ortaya çıkmayacaktır.
Sonuç olarak, dosya konusu devralma, devralmaya aday teşebbüslerin ilgili
pazarda herhangi bir faaliyetleri bulunmaması nedeniyle, 4054 sayılı
Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde ilgili pazarda “hakim durum yaratmaya
veya hakim durumlarını daha da güçlendirmeye yönelik” bir işlem niteliğinde
olmadığından ilgili ürün piyasasındaki rekabet şartlarına olumsuz bir etki
yapmayacaktır.
Yukarıda yer verilen değerlendirmeler ışığında, Telsim Varlıkları İktisadi ve
Ticari Bütünlüğü”nün TMSF tarafından ilgili ihalede en yüksek teklifi veren
Vodafone A.Ş.’ye veya ikinci en yüksek teklifi veren MTC’ye devri işlemine 330
izin verilmesinde herhangi bir sakınca olmadığı anlaşılmıştır.
I.SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre:
Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu tarafından “Telsim Varlıkları Ticari ve İktisadi
Bütünlüğü”nün, yapılan ihalede en yüksek teklifi veren Vodafone
Telekomünikasyon A.Ş. ya da ikinci en yüksek teklifi veren MTC
Telekomünikasyon ve İletişim Hizmetleri Ticaret A.Ş.’ye satışı için, Rekabet
Kurumu’na, 1998/4 sayılı "Özelleştirme Yoluyla Devralmaların Hukuki
Geçerlilik Kazanabilmeleri İçin Rekabet Kurumuna Yapılacak Ön Bildirimlerde
ve İzin Başvurularında Takip Edilecek Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ" 340
1 Veriler Telekomünikasyon Kurumu Görüşü’nden alınmıştır.
2 (…………………….).
06-04/61-18
9
çerçevesinde yapılan izin başvurusunun, 4054 sayılı Rekabetin Korunması
Hakkında Kanun ve 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması
Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” çerçevesinde
değerlendirilmesi neticesinde;
Vodafone Telekomünikasyon A.Ş. ya da MTC Telekomünikasyon ve İletişim
Hizmetleri Ticaret A.Ş.’nin “Telsim Varlıkları Ticari ve İktisadi Bütünlüğü”nü
devralmalarının, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun
kapsamında, hakim durum yaratılmasına veya mevcut hakim durumun
güçlendirilmesine ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasına yol
açmayacağına, bu nedenle başvuru konusu işleme izin verilmesine 350
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy