1 REKABET KURUMU
REKABET KURULU KARARI
Dosya No : D3/1/ Y.K.-99/5
Karar No : 99-21/165-84
Karar Tarihi : 28.04.1999
Toplantıya Katılan
II.Başkan : Prof.M.Dr.Tamer MÜFTÜOĞLU,
Üyeler : Mehmet Zeki UZUN, Sadık KUTLU, Dr.Kemal EROL,
İsmet CANTÜRK, Nejdet KARACEHENNEM, Mustafa PARLAK, Ali Ersan GÖKMEN,
R. Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR.
Bildirimde Bulunan: The Coca Cola Company şirketini temsilen
Bekir AROMA, Güllü Sk., No:1, 3’üncü Levent, 80630 İSTANBUL.
Taraflar: - The Coca Cola Company
One Coca-Cola Company Plaza, Atlanta, Georgia 30301 ABD
- Cadbury Schweppes Plc.
28, Clarendon Road, Watford Herts, WD1 JJ, İNGİLTERE
Dosya Konusu: The Coca Cola Company’nin, Cadbury Schweppes şirketinin
Türkiye’deki ticari içecek markalarını devralmasına izin verilmesi talebi.
Raportörlerin Görüşü: Söz konusu işlem sonucunda, ilgili pazarda, The Coca Cola
Company (TCCC)'nin Cadbury Schweppes (CS) ürünlerinin üretim ve dağıtım
aşamalarını 1990 yılından bu yana elinde bulundurması nedeniyle önemli bir
değişiklik olmayacağı; 4054 sayılı Kanun’da yasaklandığı şekliyle mevcut bir hakim
durumun güçlendirilmesi ve bunun sonucu olarak da ülkenin bütünü veya bir
kısmında rekabetin önemli ölçüde azaltılması gibi bir sonucun doğmayacağı;
TCCC’nin ilgili pazarda hakim durumda olduğunun varsayılması halinde dahi, söz
konusu devralmanın CS şirketinin sahip olduğu pazar payının … olması nedeniyle
ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasına neden olmayacağı, bu yüzden
anılan devralma işlemine izin verilmesi gerektiği.
DEĞERLENDİRME
The Coca Cola Company (TCCC)’nin Cadbury Schweppes (CS) şirketinin
Türkiye’deki ticari içecek markalarını devralmasına izin verilmesi talebi ile Kurum
kayıtlarına 11.01.1999 tarih, 104 sayı ile intikal etmiş olan TCCC adına Bekir
AROMA imzalı bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında
Kanun’un 7’nci maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması
Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri uyarınca,
2 REKABET KURUMU
Raportörler Yüksel KAYA ve Hakan SABUNCU tarafından yapılan inceleme sonucu
düzenlenen 25.03.1999 tarih, D3/1/Y.K.-99/5 sayılı Devralma Ön İnceleme
Raporu’nu içeren (08.04.1999 tarih, 99-18/123-57 sayılı karar ile Kurul gündeminde
bulunan) 07.04.1999 tarih, REK.0.07.00.00/13 sayılı Başkanlık önergesi, 99-21 sayılı
Kurul toplantı gündeminin 2’nci sırasında ele alınmıştır.
Başvuru çerçevesinde ilgili pazar, Türkiye Cumhuriyeti sınırları içindeki ticari
içecek pazarının alt segmentlerinden olan alkolsüz içecekler kapsamındaki gazlı
alkolsüz içecekler pazarıdır.
Dosya mevcudu bilgi ve belgelerden, TCCC’nin ilgili pazarda sahip olduğu
payın %… olduğu, CS şirketinin ise %… oranında bir paya sahip olduğu
görülmektedir. Her iki şirketin pazar payları toplamının %… olması nedeniyle bu
işlem, tarafların ilgili ürün pazarındaki toplam pazar payı yönüyle 4054 sayılı
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7'nci maddesine dayanılarak çıkarılan
1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar
Hakkında Tebliğ”'in 4'üncü maddesi kapsamında izne tabi bir devralma işlemidir.
Öte yandan, TCCC şirketinin alkolsüz gazlı içecekler pazarındaki satışlarının
büyük oranda CS’nin faaliyet göstermediği kola segmentindeki içeceklerden
kaynaklandığı anlaşılmaktadır.
İlgili ürün pazarında TCCC şirketi ve CS şirketinin çakışan ürünleri portakal
aromalı içecekler ve renksiz gazoz segmentlerinde olup TCCC’nin Fanta adlı
ürününün portakal aromalı ürünlerde pazar payının %…, CS’nin Schweppes markalı
ürününün payının ise %… olduğu görülmektedir. Böylece, devralma sonrası
TCCC’nin portakal aromalı gazlı içecek payı %… olacaktır. Renksiz gazoz
segmentinde ise CS şirketinin payı %…, TCCC şirketinin payı ise 1998 yılında satın
aldığı … bir ticari marka olan Sen Sun ticari markasının payı olan %…’dir.
Öngörülen işlem sonrası TCCC kendi içecekleriyle aynı içecekler segmentlerinde
bulunan yaklaşık olarak aynı sayıdaki içecek şirketiyle rekabet halinde olmayı
sürdürecektir.
Halen ilgili pazarda diğer meyve aromaları, tonik/içki tatlandırıcıları ve bitter
gibi gazlı içeceklere ilişkin her hangi bir faaliyeti, dolayısıyla da ürünü bulunmayan
TCCC şirketinin devralma sonrası bu içeceklerdeki payları sırasıyla %… ve %…
olacaktır. Böylece TCCC şirketi ilgili pazarda sahip olduğu ürün çeşitlerini artırmakta
ve güçlü içeceklere sahip olmadığı diğer meyve aromaları, tonik/içki tatlandırıcıları
ve bitter segmentlerinde önemli pazar paylarına sahip olmaktadır. Ancak, anılan
segmentlerin Türkiye’de toplam gazlı içecek satışlarının sadece % … gibi oldukça
düşük bir oranını oluşturduğunun da gözönünde bulundurulması gerekmektedir.
Devralma işleminin halihazırda CS ürünlerinin üretim, dağıtım ve
perakendeciye satış faaliyetlerini içeren şişeleme düzeyinde olması, CS
içeceklerinin şişeleme hakkına, 1990 yılından beri TCCC’nin tamamen sahibi olduğu
TCCEC şirketinin sahip bulunması, TCCC’nin %100’üne sahip olduğu Coca Cola
Meşrubat Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin, CS’nin içecek konsantrelerini yine TCCC’nin
3 REKABET KURUMU
%40 oranında sahibi olduğu MAKSAN, ANSAN ve İMBAT şirketlerine satması, bu
şirketlerce üretilen içeceklerin de, yine TCCC’nin %40’ına sahip olduğu MEPA,
MEDA, ÖZDAĞ ve ÖZ-PA adlı dağıtım şirketleri tarafından pazarlanmakta ve
dağıtılmakta olması dolayısıyla, söz konusu devralmanın pazarda her hangi bir
etkisinin olmayacağı anlaşılmaktadır. Diğer bir deyişle, öngörülen işlem ile TCCC,
marka mülkiyetini aldığı Schweppes içeceklerinin İspanya ve İrlanda’da bulunan
konsantre üretim tesislerini de satın almasından dolayı anılan içeceklerin konsantre
üretiminden dağıtım aşamasına kadar olan iktisadi süreçlerin tamamına sahip olmuş
olacaktır ki konsantre üretimi hariç diğer aşamalar zaten söz konusu işlem
öncesinde de bu şirketin doğrudan ve dolaylı iştirakler vasıtasıyla elinde
bulunmaktadır.
SONUÇ
Ön İnceleme Raporu’ndaki bilgi ve belgeler ile yukarıda yer verilen
değerlendirmeler ışığında; The Coca Cola Company’nin, Cadbury Schweppes
şirketinin Türkiye’deki ticari içecek markalarını devralması işleminin, her iki şirketin
ilgili pazarda sahip olduğu payları toplamının % 25’i geçmesi nedeniyle 4054 sayılı
Kanun’un 7’inci maddesine dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan
İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’in 4’üncü maddesi
kapsamında izne tabi bir devralma olduğu, ancak bu devralma işleminin 4054 sayılı
Kanun’da yasaklanan şekilde mevcut bir hakim durumun güçlendirilmesine ve bunun
sonucu olarak ülkenin bütünü veya bir kısmında ilgili pazarda rekabetin önemli
ölçüde azaltılmasına neden olmayacağı kanaatine varılarak bildirim konusu devir
işlemine izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy