T.C. ... TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/281 Esas
KARAR NO: 2021/320
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 29/05/2019
KARAR TARİHİ: 31/05/2021
KARAR YAZIM TARİHİ : 24/06/2021
Mahkememize açılan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili davacı ... Teknolojileri Yapı San. Ve Tic. Ltd. Şti.' nin Türksat tesis kurulum işi ile uğraşmakta olduğunu, yapmayı planladığı bir iş kapsamında proje çizimi için, daha önceye dayalı bir tanışıklıkları olmayan davalı ... ile görüştüklerini, ...'e, ...'in söz konusu bölgenin diğer projelerini de çizdiği ve konuya vakıf olduğu yönünde tavsiyede bulunulduğunu, Girme Barajı Sulaması Ana Hat Km:0+000-2+000 Revizyonu Proje işi kapsamında ... tarafından ...'e 20.07.2016 tarihinde 8.000,00-TL avans ödemesi gerçekleştiğini, ...' in 8.000,00-TL avans ödemesi karşılığında çizdiği projeye DSİ tarafından onay verilmediğini, taraflar arasındaki ilişkinin de, bu şekilde başlayamadan bittiğini, Projenin olmadığını ve ...' in icra takibine koyarak istediği paranın karşılıksız olduğunun sabit olduğunu, bahse konu proje gerçekleştirilmediği halde ... tarafından karşılığı olmayan fatura ve olmayan bir sözleşme ile gerçekleştirilmeyen bir işe ilişkin olarak haksız şekilde ... Dairesi' nin ... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, ...' in ...' e karşı herhangi bir borcunun bulunmadığını, icra takibine dayanak belge olarak sözleşmenin yazılmış olduğunu, bu sözleşmenin icra dosyası içerisinde mevcut olmadığını, icra takibine dayanak faturanın da ...' in muhasebe ve ticari defter kayıtlarında yer almadığını, ...' e proje çizimi için avans olarak 8.000,00-TL ödemesi yapıldığını, proje DSİ tarafından onay almadığından ... ayıplı hizmet verilerek iş gereği gibi yapılmamış buna bağlı olarak da işin devamının gerçekleşmediğini, ...' in ...' ten alacağı herhangi bir alacağı bulunmadığını aksine ...' in zararının olduğunu, ...' in avans verdiği paranın geri alınması ve uğradığı zararların ... karşılanmasının gerektiğini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
YANIT
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davacı vekilinin dava dilekçesindeki açıklamalarında "... elinde taraflar arasında imzalanmış bir sözleşme olmadığını, davanın taraflarınca imzalanan sözleşme hükümleri incelendiğinde davacının gerçeğe aykırı olarak beyanda bulunduğunu, mahkemeyi yanıltmaya çalıştığını, taraflar arasında hukuken geçerli bir sözleşmenin bulunduğunu, sözleşmede tarafların 20.000,00 TL + KDV olmak üzere 23.600,00 TL' ye anlaşmış olduklarını, davacı şirketin müvekkili şirkete sadece 8.000,00 TL ödemiş bakiye alacağını ödemediğini, taraflar arasındaki sözleşme ve faturaya dayalı olarak bakiye 15.600,00 TL alacağın tahsili için icra takibi yapılmasının hukuka uygun bir talep olduğunu, müvekkili şirket sözleşme konusu işi bitirip idareye teslim etmesine ve idarece projelerin onaylanmasına rağmen bakiye alacağı ödenmediğini, müvekkili şirketle davacı şirket işin yapımı için sözleşme imzaladığından üçüncü kişilerle davacı arasındaki ilişkinin muhatabının müvekkili şirket olmadığını, müvekkili şirketin muhatabı sözleşme imzalamış olduğu davacı şirket olduğunu, davacının aradaki sözleşme bulunması ve ödeme yapmasına rağmen, borcun muhatabının kendileri olmadığına ve husumetin yanlış taraflı yöneltildiğine ilişkin beyanlarının takdirini mahkemeye bıraktıklarını, taraflar arasında yazılı bir sözleşme olmasaydı dahi, davacı şirketin müvekkili şirkete 8.000,00 TL avans ödemesi yapmasından da tarafların sözleşme konusu işler için anlaştığının anlaşıldığını, davacı şirket, müvekkili şirketle anlaşmadıysa neden ödeme yapmış olduğunu, müvekkili şirketin yaptığı iş karşılığı düzenlediği 8.000,00 TL' lik faturayı itiraz etmeksizin kayıtlarına işlediğini, müvekkili şirket işi eksiksiz tamamlayarak teslim ettiğini, davacı şirketin, müvekkili şirkete 20.07.2016 tarihinde avans olarak 8.000,00 TL gönderdiğini ve iadesinin gerektiğini belirttiğini, müvekkili şirkete açılan davanın tarihinin 29.05.2019 olduğunu, davacı müvekkili şirkete ödeme yaptıktan yaklaşık üç yıl sonra yaptığı ödemenin iadesinin gerektiğini belirterek dava açtığını, ödenen paranın iadesi talebinde bulunan davacı alacaklı olsaydı üç yıl boyunca iade için hiçbir işlem yapmaksızın beklemesinin anlaşılamadığını, müvekkili şirket dava konusu işi bitirip teslim ettiğinden bu beyanların hiçbir hukuki geçerliliğinin bulunmadığını, davacı şirket müvekkili şirketin tüm iyi niyetli taleplerine rağmen bakiye alacağını ödemediğini, icra takibi yapılmasından sonra borçlu olduğunu bildiğinden borca itiraz etmediğini, icra takibinin kesinleşmesi sonrasında müvekkili şirketten borcu ödemek için defalarca süre talep ettiğini, sonrasında haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olan bu davayı açtığını, davacı, dava dilekçesinde müvekkili şirketin çizdiği projelerin DSİ tarafından onaylanmadığını belirttiğini, projelerin onaylandığına ilişkin yazılı belgeleri dilekçeleri ekinde sunduklarını, davacı şirketin gerçeğe aykırı beyanda bulunarak mahkemeyi yanıltmaya çalıştığını, davacının dava dilekçesi ekinde sunmuş olduğu yazının projenin onaylanmadığı anlamına gelmediğini, Devlet Su İşleri tarafından projenin revize edilmesi/değiştirilmesinin istenildiğini, bu durumun projenin onaylanmadığı anlamına gelmeyeceğini, sulama projelerinin üç aşamada onaylandığını, dava konusu işe ilişkin projeler ilgili şube müdürlüğünün (DSİ 213. Şube Müdürlüğü) kontrol mühendisi tarafından kontrol edildiğini, gerek görülmesi durumunda projeyi hazırlayan firma şube müdürlüğü tarafından araziye çağrılmakta olduğunu, çoğunlukla arazide tespitler yapılmakta ve gerek duyulması halinde projede revizyon ve değişildik yapılmasının istenildiğini, Projenin revize edilmesinin ardından uygun görülmesi durumunda şube müdürlüğüne bağlı mühendis ve şube müdürü tarafından da imzalanarak ilgili Bölge Müdürlüğü' ne gönderildiğini, DSİ Bölge Müdürlüğü' ne (DSİ 21. Bölge Müdürlüğü) tarafından da projenin sahada uygulanmasının istenildiğini, bu sürecin zaman aldığını, Bölge Müdürlüğü' ne bağlı kontrol mühendisi tarafından kontrol edilen projelerin uygun bulunması durumunda şube müdürü ve bölge müdür yardımcısı tarafından da imzalanarak, DSİ Genel Müdürlüğü' ne gönderildiğini, Genel Müdürlükte Proje ve inşaat Dairesi Başkanlığı' na bağlı kontrol mühendisi tarafından projeler İncelenmekte ve uygun görülmesi durumunda şube müdürü ve daire başkan yardımcısı tarafından da kontrol edilerek imzalandığını, projelerin uzun bir süreçten sonra idarece onayının sağlanabildiğini, dava konusu işte müvekkili şirketin çizimini gerçekleştirdiği projelerin belirtilen silsile takip edilerek idareye onaylatıldığını, hukuki dayanaktan yoksun olan davanın reddine, haksız ve kötü niyetli olan davacının %20' den az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıdan alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava; ... Dairesi'nin ... E. Sayılı dosyasından ve bu dosya dayanağı 27.04.2018 tarih ve 029583 seri numaralı 15.600,00 TL fatura ile sözleşmeden dolayı borçlu bulunmadığının tespitine ilişkin Menfi Tespit davasıdır.
Menfi tespit davası ile taraflar arasındaki hukuki ilişkinin bulunmadığının belirlenmesi istenir. Böyle bir hukuki ilişki kurulmadığı durumda hukuki ilişki varmışçasına edinilen kazanımların iadesi gerekir. Mevcut dosyada ise davaya konu işin davalı tarafından gereği gibi yerine getirmemesi sebebiyle sözleşmeye konu alacağa hak kazanamadığının tespiti talep edilmiştir.
Dosya Arasına Alınan Orman ve Su İşleri Bakanlığı, DSİ 21. Bölge Müdürlüğü. 213. Şube Müdürlüğü'nün 02.11.2016 tarih ve 723402 sayılı ... Yapı San, ve Tic A.S.& ... Yapı A.Ş. Ortak Girişimine hitaben yazılan yazıda;“Şube Müdürlüğümüz denetiminde yükleminiz altmda bulunan "Girme Sulaması" işinde yazı ekinde İdaremize sunmuş olduğunuz Revîze Ana Hattı km:0+0000 - km:l+215,25 Plan Profili Uygulama Projelerinde;Tünel çıkışındaki boru güzergahı,tünel çıkışı portalı palyeli kazılarla çakışmış ve tünel için risk teşkil etmektedir. Ana hat güzergahı yol ortasından geçmekte ve sanat yapıları yol ortasında kalmaktadır.- Vana Odası çıkışında bulunan dere geçişinde mevcut kazı kotu iîe projede belirtilen boru eksen kotu uygulaması tip kesitî sağlamamaktadır. Belirtilen sebeplerden dolayı projeler uygun görülmemiş ve tarafınıza iade edilmiştir.” denildiği görülmüştür.
Dosyamız Arasına Alınan Orman ve Su İşleri Bakanlığı, Devlet Su İsleri Genel Müdürlüğü Proje ve İnşaat Dairesi Başkanlığı'nın 02.06.2017 tarih ve 02.06.2017 sayılı yazısında; "... Yapı San. ve Tic. A.Ş. - ... Yapı A.Ş. İş Ortaklığımın yüklenimi altında yapımına devam edilen "Girme Sulaması" işine ait ilgi yazınız ekinde gönderilen ana boru hattı km:0+000.00 -1+209.12 arası revize plan-profıl paftaları, tashihen tasdik edilmiş olup yazımız ekinde gönderilmektedir. Söz konusu revize yapılan kışıma ait sanat yapıları projelerinin incelemesi ise halen devam etmektedir. Ancak bundan sonra gönderilecek projelerde; plan-profıl paftalarının tasdikine müteakip sanat yapıları projeleri gönderilmelidir." denilmektedir.
Dosyamız Arasına Alınan Orman ve Su İsleri Bakanlığı, Devlet Su İsleri Genel Müdürlüğü Proje ve İnşaat Dairesi Başkanlığı'nın 11.10.2017 tarih ve 697970 sayılı yazısında;"Bölge Müdürlüğünüz sorumluluk alanında bulunan "Girme Sulaması" işine ait km:0+000 ~ km:l+209,12 arası tespit kitlesi projeleri incelenmiştir. Bölge Müdürlüğünüze ait eksik imzaların tamamlanması kaydıyla tashihen tasdik edilen söz konusu projeler yazımız ekinde gönderilmektedir.” denilmektedir.
Dosyamız Arasına Alınan Tarım ve Orman Bakanlığı, Devlet Su İsleri Genel Müdürlüğü 21. Bölge Müdürlüğünün,10.02.2020 tarih ve 93498 sayılı T.C. ... Ticaret Mahkemesine hitaben yazılan cevabi yazıda ; "İhale tarafları DSİ 21. Bölge Müdürlüğü ile ... Yapı San. ve Tic. A.Ş. - ... Yapı A.Ş. İş Ortaklığı olan "Girme Sulaması" işine ait ana boru hattı Km:0+000.00 -1+209.12 arası revize projesi ... tarafından hazırlanmıştır. _... söz konusu projeler Genel Müdürlüğümüz Proje ve İnşaat Dairesi Başkanlığımızın 02.06.2017 tarih ve 375638 sayılı yazısı ile tasdik edilmiştir". denilmektedir.
Nitelikli Hesaplamalar Uzmanı ...’den oluşan bilirkişi heyetinin 05.12.2020 tarihli raporunda özetle: Taraflar arasında 07.08.2016 tarihli projelerin hazırlanması ve idareye onaylattırılması konulu sözleşmenin geçerli bir eser sözleşmesi olduğu, davalının sözleşmeye konu edimi yerine getirdiği bu nedenle sözleşme bakiye bedeli olan KDV Dahil 15.600,00 TL’ye hak kazandığı, bu nedenle Ankara ...İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı icra dosyası ile başlatılan icra takibinde talep edilen tutarda herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı, davacının davalı tarafından hazırlanan projelerin davacı ile yapılan sözleşme kapsamında olmadığı, işin başka yükleniciler uhdesine geçtiği ve şayet yerine getirilmiş bir edim var ise bu edimin davacıdan sonra işi devralan diğer yükleniciler lehine verilmiş olabileceği iddiasını ispata elverişli dosyada yeterli belge ve bilgi olmadığı, taraflar arasında imza altına alınan sözleşmenin ise feshedildiğine dair bir belgeye de rastlanılmadığı bu nedenle söz konusu iddiasının sübut bulmadığı, davalı tarafından hazırlanan projelerin idare tarafından 02.06.2017 tarih ve 375638 sayılı yazı ile tasdik edildiği, davalı tarafından ise sözleşme bakiyesi ile uyumlu olarak 27.04.2018 tarih, 029583 seri no ve KDV dahil 15.600,00 TL bedelle faturanın keşide edildiği, fatura tarihinin idarenin projeleri tasdik tarihinden yaklaşık bir yıl sonra olduğu, 10 yıllık zamanaşımına tabi bir alacağın bir yıl sonra fatura ile talep edilmesinde hayatın olağan akışına bir aykırılık görülmediği yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Heyete Mali Müşavir bilirkişi... eklenerek alınan 02/03/2021 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle: Taraflara ait 2018 yılı ticari defterlerin sahibi lehine delil vasfının bulunduğu, davacının ticari defterlerinde davalı yan tarafından düzenlenen 27.04.2018 tarih, 029583 seri no ve KDV dahil 15.600,00 TL bedelli faturaya ilişkin muhasebe kaydına rastlanılamadığı, davalı yanın ticari defterlerinde ise; davacı yandan 15.600,00 TL alacaklı olduğunun görüldüğü, ilk raporda davalının sözleşmeye konu edimi yerine getirdiği bu nedenle sözleşme bakiye bedeli olan KDV Dahil 15.600,00 TL’ye hak kazandığı, bu nedenle Ankara ... İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı icra dosyası ile başlatılan icra takibinde talep edilen tutarda herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı, yönünde tespitte bulunulduğu yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Taraflar arasında Girme Barajı Sulaması Ana Hat Km;0+000-2+000 Revizyonu Proje İsleri 'ne Ait Sözleşme imzalandığı, sözleşmenin konusu ve kapsamı ve birim fiyatına ilişkin 3. Maddesinin" İş bu sözleşme, Alt Yüklenici tarafından yapılacak projeler: Girme Barajı Sulaması Revize Proje İşine ait Ana Hat İlk 2000 m nin revizyonu ve bu bölümdeki revize sanat yapısı projelerinin yapılmasıdır. işleri kapsamında yer alan uygulama projelerinin ve raporlarının idare'nin kriterlerine uygun olarak ve İdare tarafından_onayanacak şekilde hazırlanması işinin revizyonunun Alt Yüklenici tarafından yapım esaslarını tayin ve tespit maksadı ile tanzim olunmuştur. Alt Yüklenici tarafından verilecek hizmetler Bahsi geçen işle ilgili harita alımı ve uygulama projelerinin yapılması, istenen raporların hazırlanması." şeklinde, hakedişler ve ödemeler başlıklı 7. Maddesinin" Yüklenici 8000 TL Avans ödeyecek; İşlerin onayından sonra Alt Yüklenici fatura kesecek ve 15 gün içinde ödeme yapılacaktır." şeklinde düzenlendiği, 20.07.2016 tarih ve Seri 039991 nolu 8.000,00TL tutarındaki faturanın tarafların kabulünde olduğu ve ilgili vergi dairelerinden gelen BA-BS formlarından davacı ve davalı defterlerinde faturanın kaydedilmiş olduğunun anlaşıldığı, bu bedelin davalı tarafından davacıya avans niteliğinde ödendiği bu konuda taraflar arasında her hangi bir ihtilaf olmadığı, 27.04.2018 tarih ve Seri A 029583 nolu 15.600.00TL tutarındaki faturanın davalı tarafından tanzime dilerek kayıtlarına alındığı, davalıya ait BS formlarından bu durumun tespit edildiği ayrıca icra takip dayanağının da bu faturadan ibaret olduğu, ancak söz konusu faturanın davacı defterlerinde yer almadığı, yine bu hususun davacıya ait 2018 yılı BA-BS karşılaştırmalı formlarının incelenmesinden tespit edildiği, zira davacının söz konusu faturaya konu hizmeti de almadığı iddia ettiği ancak dosyamız arasına alınan Tarım ve Orman Bakanlığı, Devlet Su İsleri Genel Müdürlüğü 21. Bölge Müdürlüğünün,10.02.2020 tarih ve 93498 sayılı T.C. ... Ticaret Mahkemesine hitaben yazılan cevabi yazıda 02.06.2017 tarihinde sözleşmeye konu projenin tasdikinin yapıldığı, sözleşmede bedelinde bu şarta bağlandığı görülmekle bu şartın gerçekleştiği, davacının davalı tarafından hazırlanan projelerin davacı ile yapılan sözleşme kapsamında olmadığı, işin başka yükleniciler uhdesine geçtiği ve şayet yerine getirilmiş bir edim var ise bu edimin davacıdan sonra işi devralan diğer yükleniciler lehine verilmiş olabileceği iddiasını ispata elverişli dosyada yeterli belge ve bilgi olmadığı, taraflar arasında imza altına alınan sözleşmenin feshedildiğine dair bir belge de dosyaya sunulmadığı görülmekle sübut bulmayan davanın reddine, her ne kadar 20.06.2019 tarihli tensip tutanağının 9. Maddesinde teminat karşılığı tedbir kararı verilmiş ise de teminat yatırılmadığı ve tedbirin uygulanmadığı görülmekle kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm tesisi yoluna gidilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1.-Davanın REDDİNE,
Davalı tarafın kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
2.-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 59,30 TL maktu karar ve ilam harcı için peşin alınan 266,41 TL' den indirilmesi ile arta kalan 207,11 TL' nin dosya kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3.-Davalı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 4.080,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
4.-Arabuluculuk aşamasında harcanan 1.320,00 TL giderin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
5.-Davacı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına,
6.-Davacı tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde iadesine,
Dair davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.31/05/2021
Katip ...
¸E-İmzalıdır
Hakim ...
¸E-İmzalıdır