Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2004-1-157 (Devralma)
Karar Sayısı : 05-05/27-15
Karar Tarihi : 13.1.2005
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER 10
Başkan : Mustafa PARLAK
Üyeler : Tuncay SONGÖR, A. Ersan GÖKMEN, Murat GENCER,
Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL, Prof.Dr. Nurettin KALDIRIMCI,
M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN
B. RAPORTÖRLER: Hilal YILMAZ, İsmail Yücel ARDIÇ
C. BAŞVURUDA : - Toros Gübre ve Kimya Endüstrisi A.Ş.
BULUNAN 20
D. TARAFLAR : - Toros Gübre ve Kimya Endüstrisi A.Ş.
Tekfen Tower 4. Levent 34394 İstanbul
- Akdeniz Gübre Sanayii A.Ş.
Tekfen Tower 4. Levent 34394 İstanbul
E. DOSYA KONUSU: Toros Gübre ve Kimya Endüstrisi A.Ş.’nin Akdeniz
Gübre Sanayii A.Ş.'yi devralmasına izin verilmesi talebi.
30
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 30.12.2004 tarih ve 7392 sayı ile giren
bildirim üzerine 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. ve 8.
maddeleri ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme
ve Devralmalar Hakkında Tebliğ uyarınca yapılan inceleme sonucunda
düzenlenen 7.1.2005 tarih, 2004-1-157/ Öİ-05-HY sayılı Birleşme/Devralma Ön
İnceleme Raporu, 10.1.2005 tarih, REK.0.05.00.00/12 sayılı Başkanlık önergesi
ile 05-05 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; aynı ekonomik bütünlük içinde
yer alan Toros Gübre ve Kimya Endüstrisi A.Ş.’nin Akdeniz Gübre Sanayii A.Ş.’yi 40
devralması işleminin, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7.
maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan
İzin Alması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’’in 2. maddesi
kapsamında bir devralma işlemi olmadığı ifade edilmektedir.
05-05/27-15
2
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
50
H.1.1. Toros Gübre ve Kimya Endüstrisi A.Ş. (Toros Gübre)
Toros Gübre, kimyevi gübre üretim pazarında faaliyet gösteren bir şirket olup,
ortaklık yapısı aşağıdaki gibidir:
Tablo 1- Toros Gübre’nin Ortaklık Yapısı
Unvan Sermaye Payı (TL) Hisse Oranı (%)
Tekfen Sanayi Yatırımları A.Ş. (………………) (…….)
T. Tarım Kredi Koop. Mer. Birl. (………………) (…….)
Diğer (………………) (…….)
TOPLAM 60.000.000.000.000 100
Görüldüğü üzere Toros Gübre, Tekfen Sanayi Yatırımları A.Ş. tarafından kontrol
edilmektedir.
60
H.1.2. Akdeniz Gübre Sanayii A.Ş. (Akdeniz Gübre)
Akdeniz Gübre, Toros Gübre’nin sattığı gübrelerin fason üretim işi ile iştigal
etmektedir. Teşebbüsün ortaklık yapısı aşağıdaki gibidir:
Tablo 2- Akdeniz Gübre’nin Ortaklık Yapısı
Unvan Sermaye Payı (TL) Hisse Oranı (%)
Toros Gübre (………………) (…….)
Toros Gayrimenkul Yatırımı A.Ş.
(………………) (…….)
Toros Terminal Serv. Ve Den. A.Ş. (………………) (…….)
Diğer (………………) (…….)
TOPLAM 12.900.000.000.000 100
Ortaklık yapısından da anlaşılacağı üzere Akdeniz Gübre, Toros Gübre
tarafından kontrol edilmektedir.
70
H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Toros Gübre ve Akdeniz Gübre’nin ortaklık yapısından da anlaşılacağı üzere, her
iki şirket de Tekfen Sanayi Yatırımları A.Ş. tarafından kontrol edilmektedir. Bu
bakımdan, Toros Gübre ve Akdeniz Gübre iki ayrı tüzel kişiliğe sahip olmakla
birlikte, aynı ekonomik bütünlük içinde yer almaları nedeniyle 4054 sayılı Kanun
açısından tek bir teşebbüs niteliğindedirler.
4054 sayılı Kanun’un 2. maddesinde teşebbüs kavramının, “Piyasada mal veya
hizmet üreten, pazarlayan, satan gerçek ve tüzel kişilerle, bağımsız karar 80
verebilen ve ekonomik bakımdan bir bütün teşkil eden birimleri” ifade ettiği yer
almaktadır.
05-05/27-15
3
4054 sayılı Kanun’un “Birleşme veya Devralma” başlıklı 7. maddesinde, “Bir ya
da birden fazla teşebbüsün hâkim durum yaratmaya veya hâkim durumlarını
daha da güçlendirmeye yönelik olarak, ülkenin bütünü yahut bir kısmında
herhangi bir mal veya hizmet piyasasındaki rekabetin önemli ölçüde azaltılması
sonucunu doğuracak şekilde birleşmeleri veya herhangi bir teşebbüsün ya da
kişinin diğer bir teşebbüsün mal varlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya
bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları, 90
miras yoluyla iktisap durumu hariç olmak üzere, devralması hukuka aykırı ve
yasaktır.” denilmektedir. Dolayısıyla tek bir teşebbüs niteliğindeki ekonomik
bütünlük içinde olan birimler arasında gerçekleşen birleşme/devralma işlemi
Kanun kapsamı dışında kalmaktadır.
Nitekim; 1997/1 sayılı Tebliğ'in “Birleşme veya Devralma Sayılan Haller” başlıklı
2. maddesinin 1. fıkra (b) bendinde, “Herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer
bir teşebbüsün malvarlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya
da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya
kontrol etmesi.” şeklindeki devralma işlemi tanımından da anlaşılacağı üzere; 100
işlemin taraflarının, teşebbüs niteliğinde olması gerekmektedir.
Tekfen Sanayi Yatırımları A.Ş.’nin kontrolü altında bulunan, Toros Gübre ve
Akdeniz Gübre aynı ekonomik bütünlük içinde bulunmaları nedeniyle tek bir
teşebbüs niteliğindedir. Bu nedenle, Toros Gübre’nin Akdeniz Gübre’yi
devralması işleminin, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi kapsamı dışında olduğu
kanaatine varılmıştır.
İ. SONUÇ
110
Aynı ekonomik bütünlük içinde yer alan Toros Gübre ve Kimya Endüstrisi
A.Ş.’nin Akdeniz Gübre Sanayii A.Ş.’yi devralması işleminin, 4054 sayılı
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak
çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesi kapsamında bir devralma işlemi
olmadığına OY BİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy