T.C. TRABZON ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2018/367 Esas - 2020/28
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 03/07/2018
KARAR TARİHİ: 17/01/2020
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 23/01/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İSTEM:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı ... tarafından Trabzon 2. İş Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası ile müvekkili şirket aleyhine işçilik tazminatları ve alacak davasına ilişkin olarak 30/04/2015 tarih ve ...Karar sayılı hükmü ile davanın kabulüne, 3.881,59 TL kıdem tazminatının, 1.755,60 TL ihbar tazminatının, 1.755,60 TL yıllık ücretli izin alacağının, 343,20 TL hafta tatili alacağının, 190,08 TL fazla çalışma ücretinin faizi ile birlikte ve yargılama giderlerinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiğini. Söz konusu kararın Yargıtay 9.Hukuk Dairesi tarafından onanarak kesinleştiğini. Trabzon 2. İş Mahkemesinin kararının Trabzon İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyası üzerinden takibe konulduğunu ve toplam 15.872,31 TL'nin müşterek ve müteselsil hüküm gereği müvekkili şirket tarafından ödendiğini ve ayrıca yargılama gideri ve masraf olarak 903,00 TL'nin ödendiğini. Müvekkili şirket ile davalılar arasında ihale yoluyla hizmet alımlarına ilişkin sözleşme imzalandığını, davalıların belirli sürelerle bu işi aldığını ve söz konusu işleri yürütmek üzere personel çalıştırdıklarını. Sözleşmeye göre sözleşme konusu iş ile ilgili çalışan personele ilişkin sorumlulukların tamamının yüklenici davalılara ait olduğunu. Davalıların, sözleşmesi fesih edilen personellerinin kıdem ve ihbar tazminatlarını ve diğer maddi yükümlülüklerini yerine getirmesi gerektiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 16.775,31 TL'nin ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalılardan rücuen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:
Davalılara dava dilekçesinin usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine rağmen davaya cevap vermemişlerdir.
Davalı ...Hizm.İnş.Taah.Nak.Tur.Tic.Ltd.Şti cevap dilekçesinde özetle, firma isimlerinin karışmış olabileceğini, davacı şirket ile hizmet yapmadıklarını, isim benzerliği olabileceğini beyan etmiştir.
DELİLLER VE DEĞERLENDİRİLMESİ:
Trabzon Ticaret Sicil Müdürlüğünden davalı şirketlerin sicil kayıtları celp edilmiştir. Gelen yazı cevabında sicil kayıtları ile birlikte ... Ticaret Ltd.Şti.'nin ünvanının ... Gıda, ... Turizm Ticaret Ltd.Şti.'nin ünvanının ise ... Tic.Ltd.Şti. olduğu bildirilmiştir.
... A.Ş.'ye yazılan müzekkere ile mahkememizce istenilen bilgi ve belgeler celp edilmiştir.
Trabzon 2.İş Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası ile Trabzon İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyaları celp edilerek dosya içerisine alınmıştır.
Davalı ... ve ....'nin taraf sıfatının kaldırılarak ... Tic.Ltd.Şti olarak taraf değişikliği işlemi yapılmıştır.
Yine 17/01/2020 tarihli duruşmada HMK 124. Maddesi gereğince davalı olarak gösterilen ... Tic. Ltd. Şti'nin isminin ... Hizm. İnş. Taah. Nakl. Tur. Tic. Ltd. Şti olarak, yine ... Tic.Ltd.Şti.'nin isminin ... olarak uyaptan değiştirilmesine karar verilmiştir.
Davalı ... Tic.Ltd.Şti.'nin sicil kaydı celp edildiği, Trabzon Ticaret Sicil Müdürlüğüne yazılan müzekkereye verilen cevapta anılan şirketin 17/10/2016 tarihinde nevi değişikliği yaptığı ve ... Gıda olduğu, 27/12/2016 tarihinde ise kaydının silindiği bildirilmiştir.
Davacı vekilince ... Tic.Ltd.Şti.'nin ihyası yönünde mahkememizin ... esas sayılı dosyasında dava açtığı ve anılan şirketin 13/09/2018 tarihinde ihyasına karar verildiği ve verilen kararın 16/11/2018 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
... SGK İl Müdürlüğüne yazılan müzekkere ile mahkememizce istenilen bilgi ve belgeler celp edilmiştir.
Mahkememiz dosyası delillerin toplanılması akabininde iş hukuku hesaplama konusunda uzman bilirkişi ...'ya tevdii edilerek aldırılan 11/06/2019 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle; "...davalılardan ... Şti.'nin 207,66 TL kıdem tazminatı, 260,94 TL yargılama gideri vs. alacaklarından olmak üzere toplam 468,60 TL alacaktan sorumlu olduğu, davalı ... Tic.Ltd.Şti.'nin 1.101,00 TL kıdem tazminatı, 1.383,46 TL yargılama gideri vs alacaklarından olmak üzere toplam 2.424,46 TL alacaktan sorumlu olduğu, davalı ... Tic. Ltd. Şti'nin 1.755,60 TL ihbar tazminatı, 1.775,60 TL yıllık izin ücreti, 190,08 TL fazla çalışma ücreti, 343,20 TL hafta tatili ücreti, 1.264,26 TL kıdem tazminatı ve 5.107,23 TL yargılama gideri vs alacaklarından olmak üzere toplam 10.415,97 TL alacaktan sorumlu olduğu..." sonuç ve kanaatini içerir raporunu sunmuştur.
Bilirkişi raporu taraflara usulüne uygun olarak tebliğ olunmuştur.
Davacı vekili 04/07/2019 havale tarihli dilekçesi ile bilirkişi raporuna karşı beyanlarını sunmuştur.
Mahkememiz dosyası bilirkişiden ek rapor aldırılmak üzere bilirkişiye tevdii edilmiş, bilirkişi tarafından sunulan 21/10/2019 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle; "...kıdem tazminatı yönünden, ... Ltd. Şti. 207,66TL brüt kıdem tazminatından ödeme tarihi olan 28.12.2017 tarihinden itibaren, ... Tic. Ltd. Şti. 1.101,00TL brüt kıdem tazminatından ödeme tarihi olan 28.12.2017 tarihinden itibaren, ... Tic. Ltd. Şti 1.264,26TL brüt kıdem tazminatından ödeme tarihi olan 28.12.2017 tarihinden itibaren sorumlu olduğunu. İhbar tazminatı yönünden, ... Tic. Ltd. Şti 1.775,60TL brüt ihbar tazminatından ödeme tarihi olan 28.12.2017 tarihinden itibaren sorumlu olduğunu. Fazla mesai ücreti yönünden, ... Tem Yem Hiz. İnş. Taah. Ve Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti 190,08TL brüt fazla çalışma ücretinden ödeme tarihi olan 28.12.2017 tarihinden itibaren sorumlu olduğunu. Yıllık izin ücreti yönünden, ... Tem Yem Hiz. İnş. Taah. Ve Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti 1.775,60TL brüt yıllık izin ücretinden ödeme tarihi olan 28.12.2017 tarihinden itibaren sorumlu olduğunu. Hafta tatili ücreti yönünden, ... Tem Yem Hiz. İnş. Taah. Ve Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti 343,20TL brüt hafta tatili ücretinden ödeme tarihi olan 28.12.2017 tarihinden itibaren sorumlu olduğunu, yargılama gideri, faiz, vekalet ücreti ve harç yönünden, iç ilişkide her işveren, rücu edilecek işçilik alacağı miktarına göre bir oranlama yapılarak sorumlu olunan miktar belirlenecektir. Toplam işçilik alacağı 7.426,07TL olduğunu, mahkeme ve icra yargılama giderleri, faiz ve vekalet ücreti, 586,01TL karar ilam harcı ile davacı tarafından İş Mahkemesinde yapılan 903,00TL yargılama gideri toplamı 9.331,24TL olduğunu, kök raporda hesaplandığı üzere davalıların sorumlu olduğu mahkeme ve icra yargılama giderleri, faiz ve vekalet ücreti toplamı 6.751,63TL olduğunu. Mahkeme ve icra yargılama giderleri, faiz ve vekalet ücreti ve harç yönünden; davacı tarafından yapılan mahkeme ve icra yargılama giderleri, faiz ve vekalet ücreti ve harç miktarı 7.842,23 TL olduğunu. Rücu edilecek oran, 7.842,23/7.426,07=1,05604041’dir. ... Tur. İnş. Taah. Nak. Tem. Güv. Hİz. Ltd. Şti. yönünden; davalının toplam sorumlu olduğu işçilik alacağı toplamı 207,66TL’dir. 207,66TLx1,05604041=219,30TL alacaktan ödeme tarihi olan 28.12.2017 tarihinden itibaren sorumlu olduğunu. ... Mad. İnş. Taah. Yem. Hiz. Tic. Ltd. Şti. Yönünden; davalının toplam sorumlu olduğu işçilik alacağı toplamı 1.101,00TL’dir. 1.101,00TLx1,05604041=1.162,70TL alacaktan ödeme tarihi olan 28.12.2017 tarihinden itibaren sorumlu olduğunu, ... Tem Yem Hiz. İnş. Taah. Ve Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti yönünden; davalının toplam sorumlu olduğu işçilik alacağı toplamı 4.064,48TL’dir. 4.064,48x1,05604041=4.292,25TL alacaktan ödeme tarihi olan 28.12.2017 tarihinden itibaren sorumlu olduğunu. Karar ilam harcı yönünden; Davacı tarafından yapılan karar ilam harcı miktarı 586,01 TL’dir. Rücu edilecek oran, 586,01/7.426,07=0,07891253 olduğu, ... Tur. İnş. Taah. Nak. Tem. Güv. Hİz. Ltd. Şti. yönünden, davalının toplam sorumlu olduğu işçilik alacağı toplamı 207,66TL’dir. 207,66TLx0,07891253=16,39TL alacaktan ödeme tarihi olan 18.01.2018 tarihinden itibaren sorumlu olduğunu. ... Mad. İnş. Taah. Yem. Hiz. Tic. Ltd. Şti. Yönünden; davalının toplam sorumlu olduğu işçilik alacağı toplamı 1.101,00TL’dir. 1.101,00TLx0,07891253=86,89TL alacaktan ödeme tarihi olan 18.01.2018 tarihinden itibaren sorumludur. ... Tem Yem Hiz. İnş. Taah. Ve Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti yönünden; davalının toplam sorumlu olduğu işçilik alacağı toplamı 4.064,48TL’dir. 4.064,48x0,07891253=320,73TL alacaktan ödeme tarihi olan 18.01.2018 tarihinden itibaren sorumludur. Davacı tarafından İş Mahkemesi’nde yapılan 903,00TL yargılama gideri yönünden; davacı tarafından yapılan yargılama gideri miktarı 903,00 TL’dir. Davacı tarafından ödenen yargılama giderinden davalıların sorumlu olduğu tarih Trabzon İş Mahkemesi dosyasının Yargıtay’ca onandığı tarih olarak kabul edileceğini. Rücu edilecek oran, 903,00/7.426,07=12159864’dür. ... Tur. İnş. Taah. Nak. Tem. Güv. Hİz. Ltd. Şti. yönünden; davalının toplam sorumlu olduğu işçilik alacağı toplamı 207,66TL’dir. 207,66TL*0,12159864= 25,25TL alacaktan ödeme tarihi olan 18.10.2017 tarihinden itibaren sorumlu olduğunu. ... Mad. İnş. Taah. Yem. Hiz. Tic. Ltd. Şti. yönünden; Davalının toplam sorumlu olduğu işçilik alacağı toplamı 1.101,00TL’dir. 1.101,00TLx0,12159864=133,88TL alacaktan ödeme tarihi olan 18.10.2017 tarihinden itibaren sorumlu olduğunu, ... Tem Yem Hiz. İnş. Taah. Ve Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti yönünden; Davalının toplam sorumlu olduğu işçilik alacağı toplamı 4.064,48TL’dir. 4.064,48x0,12159864=494,24TL alacaktan ödeme tarihi olan 18.10.2017 tarihinden itibaren sorumlu olduğu..." sonuç ve kanaatini içerir raporunu sunmuştur.
Bilirkişi ek raporu taraflara usulüne uygun olarak tebliğ olunmuştur.
Davacı vekili 04/11/2019 havale tarihli dilekçesi ile bilirkişi raporuna karşı beyanlarını sunmuştur.
Dava, taraflar arasında imzalanan hizmet alım akdine dayalı olarak dava dışı işçiye ödenen işçilik alacağı rücuen tahsili istemine ilişkindir.
4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6 maddesinde "Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur." hükmüne yer verilmiştir. Davacı asıl işveren, anılan madde hükmüne dayalı sorumluluğu nedeniyle dava dışı işçiye kıdem tazminatı, yıllık ücretli izin, hafta tatil ücreti, fazla mesai ücreti gibi işçiye alacağını ödemiş ise de davalılar alt işverenlerin kendi dönemiyle sınırlı olmak üzere davalılara rücusuna; ihbar tazminatı ödenmiş ise ihbar tazminatından son işveren sorumlu olacak şekilde rücusuna ilişkin uyuşmazlığın, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre çözümlenmesi gerekmektedir. Eğer taraflar arasında sözleşmede bu konuya ilişkin bir hüküm yok ise TBK 167 maddesi gereğince rücu edilecek miktar belirlenmelidir. Davalılar alt işverenlerin kendi dönemlerine ilişkin kıdem tazminatının, hafta tatili alacağının ve fazla çalışma ücreti alacağının bilirkişi tarafından hesaplandığı, taraflar arasında düzenlenen sözleşme ve şartnamelere göre belirlenen tazminatların ve ücretlerin kendi dönemiyle sınırlı olmak üzere alt işverenlerden ... Tem. Yem. Hiz. İnş. Taah. Ve Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti. yükümlüğünde olduğu, diğer alt işverenlerin TBK 167. Maddeye göre sorumlu oldukları, bilirkişi raporunda yıllık ücretli izin alacağından son alt işveren sorumlu demiş ise de yıllık ücretli izin alacağı sorumluluğunun da alt iş verenlerin kendi dönemiyle sınırlı olması gerektiği kanatine varılmış ve mahkememizce resen yapılan hesaplamada alt işverenlerin sorumlu oldukları kıdem tazminatına ilişkin hesaplama bulunan sonuç kısmının toplam kıdem tazminatı alacağına oranlanması sonrası yıllık izin alacağı yönünden aynı şekilde yapılan oranlama esas alınarak davalıların kendi dönemlerinden sorumlu oldukları toplam miktarın bulunduğu, yapılan hesaplama sonrası ... Tur. İnş. Taah. Nak. Tem. Güv. Hİz. Ltd. Şti. Yönünden; toplam sorumlu olduğu işçilik alacağı toplamının 572,22 TL, ... Mad. İnş. Taah. Yem. Hiz. Tic. Ltd. Şti. yönünden; toplam sorumlu olduğu işçilik alacağı toplamının 1.598,97 TL, ... Tem Yem Hiz. İnş. Taah. Ve Nak. Tur. Tic. Ltd. Şti yönünden; toplam sorumlu olduğu işçilik alacağı toplamının 4.135,44 TL olduğu, bu miktarların toplam işçilik alacağındaki oranı da dikkate alınarak da iş mahkemesi dosyasında 18/01/2018 tarihinde yapılan 586,01 TL bakiye karar harcı, 02/06/2015 tarihinde yapılan 316,99 TL temyiz başvuru harcı ve icrada 28/12/2017 tarihinde yapılan 7.946,24 TL faiz ve masraflarına bulunan oran sonrası yapılan hesaplama sonucu aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. İş mahkemesinde görülen davada davanın alt iş verenlere ihbar olduğu da dikkate alınarak ödeme tarihinden itibaren faize hükmedilmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile,
a-)Davalı ... İnş.Taah.Nak.Tem. Ve Yemek Hizm.Tic.Ltd.Şti. Yönünden 1.145,89 TL'nin 28/12/2017 tarihinden, 42,30 TL'nin 18/01/2018 tarihinden, 22,88 TL'nin 02/06/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE.
b-)Davalı ... Hizm. İnş. Taah. Nakl. Tur. Tic. Ltd. Şti. yönünden 8.260,39 TL'nin 28/12/2017 tarihinden, 304,97 TL'nin 18/01/2018 tarihinden, 164,97 TL'nin ise 02/06/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE.
c-)Davalı ... yönünden 3.202,00 TL'nin 28/12/2017 tarihinden, 118,21 TL'nin 18/01/2018 tarihinden, 63,94 TL'nin 02/06/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE.
3-Alınması gereken 910,27 TL karar ve ilam harcının peşin alınan 286,49 TL harçtan mahsubu ile bakiye 623,78 TL'nin davalılardan ( ... İnş.Taah.Nak.Tem. Ve Yemek Hizm.Tic.Ltd.Şti. 56,70 TL'lik kısmından, ... Hizm. İnş. Taah. Nakl. Tur. Tic. Ltd. Şti. 408,70 TL'lik kısmından, ... 158,38 TL'lik kısmından sorumlu olmak üzere) alınarak HAZİNEYE GELİR YAZILMASINA.
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettiğinden yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap edilen 3.400,00 TL vekalet ücretinin davalılardan (... İnş.Taah.Nak.Tem. Ve Yemek Hizm.Tic.Ltd.Şti. 309,06 TL'lik kısmından, ... Hizm. İnş. Taah. Nakl. Tur. Tic. Ltd. Şti. 2.227,68 TL'lik kısmından, ... 863,26 TL'lik kısmından sorumlu olmak üzere) alınarak alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE.
5-Davacının yapmış olduğu yargılama gideri toplamı olan 1.223,69 TL'nin davanın kabul ve ret oranları dikkate alınarak takdiren 972,04 TL'nin davalılardan (... İnş.Taah.Nak.Tem. Ve Yemek Hizm.Tic.Ltd.Şti. 88,36 TL'lik kısmından, ... Hizm. İnş. Taah. Nakl. Tur. Tic. Ltd. Şti. 636,88 TL'lik kısmından, ... 246,80 TL'lik kısmından sorumlu olmak üzere) alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA.
6-Davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK'nun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesinin 1. Fıkrası gereğince davacı tarafından iban numarası bildirilmiş ise iadenin elektronik ortamda hesaba aktarılarak, iban numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT vasıtasıyla DAVACIYA İADESİNE.
Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 17/01/2020