T.C. TRABZON ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2018/433 Esas - 2021/106
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 31/07/2018
KARAR TARİHİ: 23/02/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 08/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İSTEM:
Davacı vekili tarafından sunulan 31/07/2018 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkilimiz ile davalı arasında araç kiralama konusunda fikir mutabakatına varılarak 20.07.2017 tarihinde ekte sunulan iki tarafa borç yükleyen ticari sözleşme imzalanmıştır. İlk başlarda sözleşme gereği yerine getirilmesi gerekli yükümlülükler karşılıklı olarak yerine getirilmeye başlanmış ve hiçbir sorunla karşılaşılmamıştır. Müvekkil tarafça davalının açacağı ofis için gerekli hazırlıklar yapılmış, oto kiralama ağına ilişkin bilgisayar programları kurulmuş ve ekte sunulan tesellüm belgesinden de anlaşılacağı üzere 13.01.2018 tarihinde sözleşmede kefil olarak imza atan ve aynı zamanda davalının babası...’ e imzası karşılığında 5 adet 2017 Model ... aracın teslim edildiği görülecektir. Yapılan sözleşmede geçen 50.000,00 TL nakit teminat maddesi karşılığında müvekkilimiz firma yetkisi ile... arasında yapılan görüşmeler her seferinde sonuçsuz kalmış ve müvekkil firmanın iyi niyeti suistimal edilmiştir. Şöyle ki davalı tarafça nakit teminatın kendisinin üstüne olan Antalya ilindeki bir taşınmazın müvekkil firmanın üstüne yapılacağına dair konuşmalar hep geçmiş, hatta (... 02/01/2018 tarih ve ... yevmiye numaralı) müvekkil firma yetkilisi tarafından ... bu işlemi yapması için vekalet gönderilmiştir. Ancak bu işlemler sürekli oyalamaları ile geçmiş taşınmaz üzerinde sürekli sorunların olduğunu bu nedenle hisse devrinin yapılamadığını bildirmişlerdir. Ancak hala daha bu işlem yapılmamış ve taahhüt yerine getirilmemiştir. Ayrıca müvekkilimiz firmaca davalı aleyhinde Antalya Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmuştur. Şu nedenledir ki davalı ... tarafınca, arabaların geri istenilmesi sürecinde ... plakalı araç feci bir şekilde davalının hakimiyetin de iken şaibeli bir şekilde kusurlu olarak maddi hasarlı kaza yapmıştır. Davalı tarafça müvekkilimize çekilen ihtarda araçların 26.05.2018 tarihinde iade edildiği yazılmış söz konusu kazanın trafik polisi tarafınca tutulan kaza tespit tutanağında 01/06/2018 tarihinde yapıldığı zabıt kaydına geçmiştir. Demek istediğimiz davalı tarafça ihtarnamede ileri sürülen iddialar tezat olup, gerçek dışıdır. Sadece müvekkil firmayı daha fazla mağdur etmek ve oyalamak için yapılan girişimlerdir. Bu nedenlerle, Keyfiyeti tetkik ve taktirlerinize sunar; toplanacak deliller yapılacak yargılama sonucunda fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakkımız saklı kalmak kaydıyla davaya konu sözleşmenin feshine, davalı tarafından mağdur edilmiş olan müvekkilimiz lehine 20.000,00 TL Franchise bedeli, 20.000,00 TL (mad.7.1) sözleşmeye aykırılıktan dolayı cezai şart, 30.000,00 TL manevi tazminat, 26.545,10 TL araçların iade, hasar ve taşıma masraftan olmak üzere toplam 96.545,10 TL’nin dava tarihinden itibaren uygulanacak avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili dava dilekçesi ekinde delillerini ibraz etmiştir.
Duruşmalara gelen davacı vekili dava dilekçesini tekrarla davanın kabulünü talep etmiştir.
SAVUNMA:
Dava dilekçesi ve tensip zaptı davalıya usulüne uygun tebliğ edilmiştir.
Davalı tarafından sunulan 18/09/2018 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davacı vekili, müvekkili ile aramızda yapmış olduğumuz ticari sözleşmeye göre yükümlülüklerimi yerine getirmediğim gerekçesi ile Mahkemenizde hakkımda dava açmıştır. Davacı firma İle 27.12.2017 tarihinden itibaren başlamak üzere 5 yıllık ARAÇ KİRALAMA FRANCHISE Sözleşmesi yaptık. Firmaya sözleşmenin 6. Maddesinde yazılı olan ve tarafımdan talep etmiş olduğu; 20.000,00 TL Franchıse bayilik bedeli, 1.600 TL +%18KDV = 1.888 TL Sistem katılım payı ve 50.000,00 TL Nakit teminatı TOPLAM : 71.888 TL'yi kendilerine nakit ödedim, ödeme bilgisi sözleşmede yazmaktadır. Ofisimin kurulması ile ilgili bütün büro malzemelerimi, bilgisayar sistemlerimi ve kendilerinin istemiş olduğu şekilde ışıklı ve ışıksız bütün tabelalarımı eksiksiz olarak yaptırdım. ... Ltd.Şti. ofisimizin kurulması ile ilgili bir lira dahi masraf yapmamıştır. Bütün masrafları ben kendim karşıladım. Ben Antalya Bilim üniversitesinde ... mühendisliği 3.sınıf öğrencisiyim. Devletin desteklemiş olduğu girişimci öğrenci sistemiyle ile ek bir iş kurmak istedim. Birikimlerim ile bu işe başladım. Davacı firma bu şekilde tarafıma 13.5.2018 ayı dahil 4 adet fatura tanzim etti. Tanzim edilen bu faturaları gününde eksiksiz olarak ödedim. Bu firmaya vermiş olduğum 71,888 TL ve ofis kurulumu maliyetiyle birlikte yaklaşık 120.000 TL bir rakam harcaması yaptım. Ben bütün taahhütlerimi yerine getirmeme rağmen, davacı firma bana 13.01.2018 tarihinde göndermiş olduğu 5 adet ... markalı araçları, YENİSİYLE DEĞİŞTİRECEĞİ BAHANESİYLE, Babam...'den Mayıs 2018 tarihinde iade almış ve tekrarında yeni araç göndermemiştir. İnsanları franchıse bayilik vereceği bahanesiyle KANDIRARAK sözleşme yapan ve araç göndereceği bahanesiyle teminat ve franchıse isim parası alan bu firmaya ben ayrıca dava açacağını, vermiş oldukları araçları Mayıs 2018 ayında geri iade alan bu firma, 26.05.2018 tarihinde Haksız olmasına rağmen, ileride haklı duruma geçmek için, TRABZON 2. NOTERLİĞİNDEN ...yevmiye numaralı bir ihtarname ve uydurma faturalar tanzim ederek tarafıma göndermiştir. Göndermiş olduğu ihtarname ve faturalar anlamsız, hiçbir gerekçe olmayan, ne için çektiği, beni ne ile suçladığı ve ne istediği belli olmayan bir ihtarnamedir. Göndermiş olduğu ihtarnamenin konusu asılsız ve mesnetsizdir. Bu ihtarnameye karşılık olarak, süresinde 04.7.2018 tarihinde, Antalya 6.noterliğlnden ...yevmiye numarası ile cevap verdim. Ayrıca tarafıma tanzim etmiş oldukları düzmece faturalarıda kendilerine noter kanalıyla iade ettim. Sözleşmeye istinaden 13.01.2018 tarihinde gönderilen araçların faturası aynı gün ve günlüğü hiç geciktirmeden tanzim eden firma, sonradan 27.6.2018 tarihinde, geriye dönük Olarak 13.6.2018-28.7.2018 tarihleri arası, günlüğü 127.12 TL+kdv= 150,00TL'den düzmece faturalar tanzim etmiştir. Benden araçları mayıs 2018 tarihînde aldılar. Adıma her ayın 13 nde peşin olarak 53.33 TL'den günlüğünü fatura eden ...LTD.Tİ. ünvanlı firma, her nedense 27 HAZİRAN 2018 tarihinde, geriye dönük olarak fatura tanzim ediyor. Bu nedenlerle, özetle, ...Ltd.Şti. ile 4 ay çalıştık. Çalışılan süreler İçinde tarafıma 4 adet fatura kesildi. Kesilen her bir faturayı süresi içinde ödedim. Sözleşmeye aykırı hiçbir davranış ve kusurum yoktur. Asıl mağdur olan taraf benim. Zararımın karşılanması için karşı dava açacağım. Suçlamaların hiç birini kabul etmiyorum. Zararımın karşılanması talep etmiştir.
DELİLLER VE DEĞERLENDİRİLMESİ:
Trabzon Ticaret Sicil Müdürlüğü’nün cevabi yazıları ile mahkememizce istenilen bilgi ve belgelerin gönderildiği anlaşılmıştır.
Davalı vekili mahkememize sunduğu 21/01/2019 havale tarihli dilekçesi ile davaya karşı beyanlarını ibraz etmiştir.
Davacı vekili mahkememize sunduğu 09/04/2019 havale tarihli dilekçesi ile delil ve beyan listesini ibraz etmiştir.
Mahkememiz dosyası bilirkişiler Hesap Uzmanları ... ... ve ...’ya tevdii edilmiş, bilirkişiler tarafından tanzim edilen 17/07/2020 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle; Taraflar arasında akdedilen 20.07.2017 tarihli "Araç Kiralama Hizmet Sözleşmesinin 6. maddesinde "...'in Tedarikçiden Alacağı Ücret" başlığı altında belirtilen bedel ve teminatların davalı tarafından davacıya ödendiğine dair dosya kapsamında belgeye rastlanamadığı, Sözleşmenin 7.1 maddesi uyarınca talep edilen 20.000 TL KDV bedelli cezai şartın doğabilmesi için davacının marka itibarının davalının kendisi veya çalışanları tarafından zedelenmesi gerektiği, esasen sözleşmenin bir maddesini ihlal nedeniyle sözleşmenin 12.3. maddesinde kararlaştırılan 10.000 TL KDV bedelli cezai şartın doğacağı ancak her iki hususun da Sayın Mahkeme'nin takdirinde olduğu, Sözleşmeyi fesih ve franchise bedeli olarak kararlaştırılan 20.000 TL'nin birlikte talep edilip edilemeyeceği hususunun hukuki değerlendirme gerektirmesi nedeniyle Sayın Mahkeme'nin takdirinde olduğu, Araçların iade, hasar ve taşıma masrafları yönünden talep edilen 26.545,10 TL yönünden ise dava dilekçesi ekinde yer alan faturalar arasında davacı tarafından davalıya teslim edilen araçlara ilişkin kira faturaları olduğu, davacı tarafından sunulu fatura toplamının 30.499,76 TL olduğu, kiralama bedeli haricinde kalan araç hasar ve taşıma faturaları toplamının 8.909,76 TL olduğu bildirilmiştir.
Davalı vekili mahkememize sunduğu 06/08/2020 havale tarihli dilekçesi ile bilirkişi raporuna karşı beyanlarını ibraz etmiştir.
Davacı vekili mahkememize sunduğu 04/09/2020 havale tarihli dilekçesi ile bilirkişi raporuna karşı beyanlarını ibraz etmiştir.
Dosya içerisinde bulunan tüm kanıt ve belgeler bir arada değerlendirildiğinde;
Dava konusu uyuşmazlığın taraflar arasında akdedilen Franchising sözleşmesine ilişkin fesih bedeli ve sözleşmeye aykırılıktan dolayı cezai şart ve manevi tazminat talebine ilişkin olduğu anlaşıldı. Dosyaya getirtilen bilgi ve belgelerden tarafların 20/07/2017 tarihinde araç kiralama sözleşmesi yaptıkları, bu sözleşme uyarınca davacı ... Oto Ltd.Şti.'nin davalı ...'e araç kiralama şirketinin bayiliğini vermeyi taahhüt ettiği, karşılığında davalının davacı şirkete 20.000,00 TL + Franchise bedeli, 1.600,00 TL + KDV ve 50.000,00 TL nakit teminat ödemeyi kabul ettiği, sözleşmenin konusunun davalı müşterinin davacı tedarikçinin standartlarına uygun olarak araç kiralama hizmeti olduğu, sözleşmenin 5 yıllık süre ile imzalandığı anlaşılmıştır. Mahkemece çözümlenmesi gereken, taraflar arasındaki sözleşmenin davacı tarafından haklı nedenle fesh edilip edilmediği noktasındadır. Davalının sunmuş olduğu cevap dilekçesinde davacıya 71.888,00 TL'yi nakit olarak ödediğini, tarafına kesilen faturaların ödemesini gecikme olmadan davacının banka hesabına havale ettiğini belirttiği, banka dekontları ve faturaları cevap dilekçesi ekinde sunduğu görülmüş, incelenen dekont ve faturalardan taraflar arasında akdedilen araç kiralama hizmet sözleşmesinin 6. Maddesinde belirtilen araç kiralama bedellerinin davalı tarafından davacıya ödendiği anlaşılmaktadır. Sözleşmenin 7. Maddesi uyarınca talep edilen 20.000,00 TL + KDV cezai şart yönünden ise, cezai şartın doğabilmesi için davacının marka değerinin ve itibarının davalının kendisi veya çalışanları tarafından zedelenmesi gerektiği, somut olayda ise böyle bir durumun gerçekleşmediği anlaşılmakla cezai şartın doğmadığına mahkemece kanaat getirilmiştir. Araçların iade hasar ve taşıma masrafları talebine yönelik ise, dava dilekçesi ekinde yer alan faturalar arasında davacı tarafından davalıya teslim edilen araçlara ilişkin kira faturalarının olduğu, davacı tarafından sunulu fatura tutarının 30.499,76 TL olduğu, davalının cevap dilekçesi ekinde sunmuş olduğu davacı tarafa ödendiğini gösterir dekontlar toplamının ise 43.683,00 TL olduğu, dolayısıyla davalının davacı tarafından talep edilen faturalara yönelik bir borcunun bulunmadığı anlaşılmıştır. Davacının manevi tazminat talebi yönünden ise davacı şirket yönünden somut olayda manevi tazminat şartlarının oluşmadığı mahkemece sabit olduğundan manevi tazminat talebinin ve tüm diğer taleplerin yukarıda açıklanan gerekçelerle reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.
H Ü K Ü M: Yukarı açıklanan nedenlerle;
1- Davacının davasının REDDİNE.
2- Alınması gereken toplam 59,30 TL’nin peşin alınan 1.648,75 TL’den mahsubu ile bakiye 1.589,45 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde DAVACIYA İADESİNE.
3- Davalı kendisini vekille temsil ettiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan 13.121,78 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak DAVALIYA ÖDENMESİNE.
4- Davacının yaptığı yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA.
5- Yatırılan gider ve delil avansından bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK'nun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesinin 1. Fıkrası gereğince davacı tarafından iban numarası bildirilmiş ise iadenin elektronik ortamda hesaba aktarılarak, iban numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT vasıtasıyla TARAFLARA İADESİNE.
Dair, Davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta süre içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 23/02/2021