T.C. TRABZON ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2020/344 Esas - 2022/307
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 28/07/2020
KARAR TARİHİ: 29/03/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 12/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İSTEM:
Davacı vekili tarafından mahkememize sunulan 29/07/2020 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; Dava dışı ... tarafından Trabzon 3.İş Mahkemesinin ... Esasında Müvekkil ... A.Ş. aleyhine açılan işçilik tazminatları ve alacak davasına ilişkin olarak, anılan mahkemenin 01/02/2018 tarih ve 2018/26 karar sayılı hükmü ile davanın kısmen kabulüne, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla mesai alacağı, ubgt alacağının faizi ile birlikte ve yargılama giderlerinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir. Söz konusu mahkeme kararı Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 7.Hukuk Dairesinin .../2019 tarih 2018/... E. ve 2019/... K.sayılı ilamı ile kesinleşmiştir. Trabzon 3.İş Mahkemesinin yukarıda anılan kararı Trabzon İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası üzerinden takibe konulmuş olup; takip dosya borcu olan toplam 13.097,05 TL müşterek ve müteselsil sorumluluk hükmü gereği müvekkil şirket tarafından ödenerek dosya borcu kapatılmıştır. Ayrıca müvekkil ... A.Ş. tarafından Trabzon 3.İş Mahkemesinin ... E. sayılı dosyasına yargılama gideri, masraf ve harç olmak üzere toplam 1.151,44 TL harcama yapılmıştır (181,30 TL masraf, 340,51 TL karar ilam harcı, 347,56 TL istinaf bakiye karar harcı, 282,07 TL istinaf başvuru harç ve masrafı). Müvekkil Şirket ile davalılar arasında ihale yoluyla Hizmet Alımlarına ilişkin Sözleşme imzalanmış olup (... A.Ş. Trabzon İl Müdürlüğünden celbi), davalılar belirli sürelerle bu işi almış ve söz konusu işleri yürütmek üzere personel çalıştırmıştır. Müvekkil Şirket ile davalılar arasında düzenlenen sözleşmelere göre, sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracakları personele ilişkin sorumlulukların tamamı yükleniciye (Davalılara) aittir. Davalı şirketlerin tacir oldukları göz önüne alındığında basiretli birer tacir gibi davranmaları gerektiği kuşkusuzdur. Dolayısıyla davalıların, sözleşmesi feshedilen personellerinin kıdem ve ihbar tazminatlarını vs. ve diğer maddi yükümlülüklerini yerine getirmesi gerekmektedir. Bu nedenlerle, sözleşme ve İş Kanunu ilgili hükümleri gereği sorumlulukları oranında toplam 14.248,79 TL’nin ödeme tarihlerinden itibaren avans faizi ile birlikte davalılardan rücuen tahsili ile yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili dava dilekçesi ekinde delillerini ibraz etmiştir.
Duruşmalara katılan davacı vekili dava dilekçesini tekrarla davasının kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA:
Dava dilekçesi ve ilk tensip zaptı davalılara usulüne uygun tebliğ olunmuştur.
Davalı ... A.Ş. vekili tarafından mahkememize sunulan 01/09/2020 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil şirketin dava dilekçesinde ödeme yapıldığı ifade edilen dava dışı ... ile herhangi bir ticari veya işçi/işveren ilişkisi bulunmadığı gibi davadışı kişiye de herhangi bir borcu bulunmamaktadır. Davacının, müvekkil şirketten talepte bulunması mümkün olmadığından, davanın müvekkil şirket açısından husumet eksikliği nedeniyle reddine karar verilmesi gerekmektedir. Müvekkil şirket dava dışı işçiye ve/veya davacıya borçlu olmamakla beraber, somut uyuşmazlık davacı ile davalılar arasında yapılan sözleşmeler kapsamında değerlendirilmelidir. Davacı ile imzalanan ihale sözleşmesi kapsamında, Müvekkil şirkete herhangi bir sorumluluk yüklenmemiştir. Davacının işbu dava ile ileri sürdüğü talepleri müvekkil şirket dışındaki diğer davalılara yöneltmesi gerekmektedir. Alacak talebini kabul anlamına gelmemek üzere, müvekkil şirket temerrüde düşürülmediğinden, ödeme tarihinden itibaren faize hükmedilmesi mümkün değildir. Üstelik talep edilen faiz türü hatalı olmakla birlikte, faiz talebinin kabulü faize faiz işletilmesine neden olacağından, davacının faize ilişkin taleplerin herhalde kabulü mümkün değildir. Bu nedenlerle, Davanın müvekkil şirket açısından pasif husumet eksikliği sebebiyle usulden reddine, Pasif husumete ilişkin itirazlarımız kabul görmediği takdirde, davacı ile akdedilen sözleşme kapsamında müvekkil şirkete sorumluluk yüklenemeyeceğinden davanın esastan reddine, Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.
Duruşmalara katılan davalı vekili cevap dilekçesini tekrarla davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE DEĞERLENDİRİLMESİ:
... A.Ş., ... A.Ş., Trabzon SGK İl Müdürlüğü’nün cevabi yazıları ile mahkememizce istenilen bilgi ve belgelerin gönderildiği anlaşılmıştır.
Trabzon İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı takip dosyası iş bu mahkememiz dosyası içerisine celb edilerek incelenmiştir.
SMMM Bilirkişi ... tarafından tanzim edilen 14/02/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Takdiri mahkemenize ait olmak üzere; Davacının davalı ... Tic. Ltd. Şii'ne ait işyerinde toplam 475 gün karşılığı 10.649,33 TL asıl alacağı olduğu. Davacının davalı ... Tic. Ltd. Şti'ne ait işyerinde toplam 12 gün karşılığı 3.579,63 TL asıl alacağı ve 1.215,24 TL işlemiş avans faizi olmak üzere toplam 4.794,87 TL alacağı olduğu. Davacının dava tarihi itibarı davalılardan toplam 15.444,20 TL rücuen alacağı hesaplanmıştır. Davalı olarak yer alan ... A.Ş., dava dosyasına sunulan Trabzon Sosyal Güvenlik Müdürlüğlü'nün 04.08.2020 tarihli hizmet listesinde dava dişi işçi için hu firmaya ait bir çalışmaya rastlanmadığı, 19.02.2016 tarihli hizmet sözleşmesinde üst işveren olarak görüldüğü, yargı kararları doğrultusunda üst işverenlerin alt işverenlerde çalışan işçilerin ücretlerinden sorumlu olmayacağı hükmü gereği takdiri mahkemenize ait olmak üzere davada taraf olmayacağı bildirilmiştir.
Dosya içerisinde bulunan tüm kanıt ve belgeler bir arada değerlendirildiğinde;
Dava konusu uyuşmazlık, taraflar arasında imzalanan hizmet alım akdine dayalı olarak dava dışı işçiye ödenen işçilik alacağının rücuen tahsili istemine ilişkindir. Uyuşmazlığın çözümü, taraflar arasında akdedilen sözleşme ve teknik şartnamelerde işçilerin alacaklarına ilişkin rücu ilişkisini düzenleyen bir hüküm bulunup bulmadığı noktasında toplanmaktadır.
Davacı şirket ile davalı şirketler arasında hizmet alım sözleşmeleri yapıldığı, bu hizmet alım sözleşmelerine istinaden dava dışı işçi ...'un davacı şirket bünyesinde olmak üzere davalı alt işverenlerde 22/09/2014-14/03/2016 tarihleri arasında toplamda 487 gün çalıştığı, ve davacı şirket ile davalı şirketler arasında bu çalışmalara ilişkin olarak asıl işveren-alt işveren ilişkisinin olduğu; dava dışı işçinin çalışmış olduğu toplamda 487 günlük hizmeti karşılığı kıdem tazminatı ve diğer işçilik alacaklarının tahsili için açmış olduğu İcra Takip Dosyasına ve Trabzon 3. İş Mahkemesinde yapılan yargılama nedeniyle kıdem tazminatı ve sair alacaklar ile yargılama giderleri, masraf ve harç olmak üzere davacı şirket tarafından toplamda 13.077,52 TL ödeme yapıldığı ve bu ödemenin davalı şirketlere sorumlulukları nispetince yükletilmesi için görülmekte olan işçi alacağı rücu davasının açıldığı tüm dosya kapsamı ile sabittir.
Mahkememizce tarafların tüm delilleri, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmeleri ve eki mahiyetindeki şartnameler ve dava dışı işçinin SGK kayıtları celp edilip toplandıktan sonra bu minvalde, taraflar arasındaki sözleşmelerin ve teknik şartnamelerin incelenerek işçilik alacaklarından sorumluluk noktasında rücu ilişkisini düzenleyen bir hüküm bulunup bulunmadığı ve bu kapsamda davacının davalıdan rücu alacağının bulunup bulunmadığı bulunuyor ise miktarının tespiti hususlarında mahkememiz dosyası, konusunda uzman işçilik hesaplamaları bilirkişisine tevdi edilmiş, emsal mahiyetteki Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesinin 2020/529-615 E-K sayılı ilamında belirtilen usuller çerçevesinde her bir davalı için ayrı ayrı dava konusu alacağın mevcut olup olmadığı ve mevcut ise miktarının tespiti hususunda rapor tanzimi istenilmiştir. Yüksek Yargının işçi alacaklarının rücu davalarında yaptığı içtihat değişikliği de dikkate alınarak tanzim etmiş olduğu bilirkişi raporundan da anlaşıldığı üzere; dosyadaki belgeler ve taraflar arasında düzenlenen sözleşme hükümleri değerlendirildiğinde davalı yüklenicilerin tüm işçilik alacak ve tazminatlarından sorumlu olması gerektiği anlaşılmıştır. Davacı tarafından dava dışı işçiye ferileriyle birlikte yapılan toplam 13.077,52 TL ödeme yapıldığı, davacının dava dilekçesinde de belirttiği üzere Trabzon 3. İş Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasındaki yargılama gideri masraf ve harçlar da dahil olmak üzere toplamda 14.248,79 TL alacak hakkının bulunduğu bilirkişi raporunda tespit edilmiştir. Bu miktarın 10.649,33 TL'si davalı ... Taahhüt Tic. Ltd. Şti.'den, 3.579,63 TL'si ... Tic.Ltd.Şti. ve diğer davalı ... A.Ş.'den olmak üzere sorumlu oldukları dikkate alınarak; davalılar aleyhine açılan davanın bilirkişi raporunda tespit edilen rakamlar üzerinden ödeme tarihi olan 15/05/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- Davacının davasının KABULÜ ile, 10.649,33 TL'si ... Taahhüt Tic.Ltd.Şti.'nden 3.579,63 TL'si ... Tic.Ltd.Şti. ve ... A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen olmak üzere toplam 14.248,79 TL'nin ödeme tarihi olan 15/05/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte alınarak DAVACIYA ÖDENMESİNE.
2- Alınması gereken toplam 973,33 TL’den peşin alınan 243,34 TL’nin mahsubu ile bakiye 729,99 TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE GELİR YAZILMASINA.
3- Davacı kendisini vekil ile temsil ettiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre belirlenen 5.100,00 TL ücreti vekaletin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak DAVACIYA ÖDENMESİNE.
4- Davacı tarafından yapılan toplam 1.116,99 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak DAVACIYA ÖDENMESİNE.
5- Yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK'nun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesinin 1. Fıkrası gereğince davacı tarafından iban numarası bildirilmiş ise iadenin elektronik ortamda hesaba aktarılarak, iban numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT vasıtasıyla DAVACIYA İADESİNE.
6- 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca 1.320,00 TL arabulucuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE GELİR YAZILMASINA.
Dair, Davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/03/2022