T.C.
TRABZON
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
4. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/1413
KARAR NO: 2022/1706
Taraflar arasında görülen davanın yapılan yargılaması sonucunda verilen karara karşı davacı ve davalı AXA Sigorta AŞ vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 23/06/2018 tarihinde işinden evine dönmek üzere davalı Fatih ...'ye ait, diğer davalı Savaş ... sevk ve idaresinde bulunan ...plakalı servise bindiğini, servis seyir halinde iken duramayarak önünde bulunan ...plakalı çekicinin arkasında bulunan ... plakalı yarı römorka çarpması sonucunda meydana gelen trafik kazasında müvekkilinin yaralandığını, vücudunun bir çok yerinde meydana gelen kırıklar nedeniyle platin takıldığını, savcılık tarafından aldırılan rapora göre kazanın meydana gelmesinde Savaş ...'nin asli ve tek kusurlu olduğunu, davalı AXA Sigorta A.Ş.'nin dava konusu ... plakalı aracın ZMSS poliçesini düzenlediğini, diğer davalı Türkiye (Güneş) Sigorta A.Ş.'nin ... plakalı aracın Personel ve Okul Servis Araçları Ferdi Kaza Sigorta Poliçesini düzenlediğini, davalı Neova Sigorta A.Ş.'nin ise Genişletilmiş Kasko Katılım Sigortası Poliçesini düzenlediğini, her üç davalının da sorumluluk sıraları gözetilmek kaydıyla müvekkilinin uğramış olduğu maddi tazminattan sorumlu olduklarını, müvekkilinin dava açmadan evvel davalı sigorta şirketlerine müracaat ettiğini, AXA Sigorta A.Ş.'nin müvekkiline 61.538,61 TL ödeme yaptığını, diğer davalı sigorta şirketleri tarafından müvekkiline herhangi bir ödeme yapılmadığını beyan ederek şimdilik 1.000 TL maddi ve 50.000 TL manevi tazminatın davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı Türkiye (Güneş) Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu ... plaka sayılı aracın müvekkili şirket nezdinde Ferdi Kaza Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçeden dolayı sorumluluklarının kişi başına 5.000 TL ile sınırlı olduğunu, tespit edilen sakatlık için teminatın tamamının değil, genel şartlardaki yüzde kadar ödeme yapılabildiğini, sürekli sakatlıktan kaynaklanan gelir kaybının bu poliçe teminatına girmediğini, müvekkili şirketin manevi tazminat taleplerine ilişkin de bir sorumluluğu bulunmadığını beyan ederek davanın reddini dilemiştir.
Davalı Neova Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından meydana gelen kaza nedeniyle müvekkil şirkete başvuru yapıldığını ancak eksik evraklar nedeniyle başvurunun neticelendirilemediğini, davacının, sigortalılarının kusurunu ve zararını usulen ispat etmesi gerektiğini, müvekkili şirketin sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğunu beyan ederek davanın reddini dilemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :
Mahkemece iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; "Davalı Güneş Sigorta aleyhinde açılan davanın REDDİNE,
Diğer davalılar aleyhinde açılmış olan maddi tazminat davasının ıslah edilmiş haliyle KABULÜ ile;
12.100,08 TL geçici iş göremezlik tazminatının davalılar Fatih ..., Savaş ... ve AXA Sigortadan (AXA Sigorta yönünden 11.766,82 TL ile sınırlı olmak kaydıyla) kaza tarihinden itibaren (AXA Sigorta yönünden dava tarihinden itibaren) işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
263.964,60 TL daimi iş göremezlik tazminatının davalılar Fatih ..., Savaş ..., Neova Sigorta ve AXA Sigortadan (Neova Sigorta yönünden 7.603,29 TL, AXA Sigorta yönünden 256.964,57 TL ile sınırlı olmak kaydıyla) kaza tarihinden itibaren (Neova Sigorta ve AXA Sigorta yönünden dava tarihinden itibaren) işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Manevi tazminat davasının KISMEN KABUL - KISMEN REDDİ ile; 30.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte Fatih ..., Savaş ...'den müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine" dair karar verildiği anlaşılmıştır.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece hükmedilen maddi ve manevi tazminat miktarlarının düşük olduğunu, davalı Türkiye Sigorta AŞ yönünden davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, maddi tazminat yönünden düzenlenen raporun hüküm kurmaya elverişli olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Davalı AXA Sigorta AŞ vekili istinaf dilekçesinde özetle; kaza sonucu müvekkil tarafından davacıya 61.538,61 TL ödeme yapıldığını, müvekkil şirketin sorumluluğunu yerine getirdiğini, kazanın trafik-iş kazası olduğunu, 2022 yılı itibariyle asgari ücretlerdeki artış göz önüne alındığında müvekkil şirket aleyhine haksız bakiye tazminatı çıktığını, bilirkişi raporunun TRH %1,8 teknik faizle hesaplama yapılması gerektiğini, kaza esnasında davacının emniyet kemerinin takılı olup olmadığı ve hatır taşıması mevcut olup olmadığının araştırılması gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
Dava, maluliyete dayalı maddi ve manevi tazminat davasıdır.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
Davacı vekili müvekkilinin 23/06/2018 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazası sonucu yaralandığını belirterek maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmuş, mahkemece yapılan yargılama sonucunda manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne, maddi tazminat talebinin kabulüne karar verilmiş, kararı davalı sigorta şirketi ile davacı vekili istinaf kanun yoluna getirmişlerdir.
23/06/2018 tarihinde saat 15:13 sıralarında davalı sürücü Savaş ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı minibüs ile Rize istikametinden Trabzon istikametine seyir halinde olduğu esnada olay yerine geldiğinde minibüsün sağ ön kısmı ile banket üzerinde park halinde bulunan Hayri ... sevk ve idaresindeki ..... plaka sayılı çekiciye takılı ... plaka sayılı yarı römorkun sol arka kısmına çarpması sonucu minibüste yolcu olarak bulunan davacının yaralandığı, dosyada mevcut raporlara göre ... plakalı araç sürücüsünün olayda tam kusurlu olduğu, aracın servis aracı olduğu, davacının iş çıkışı çalıştığı iş yerinden çıkarak bu servis aracına bindiği, ATK 2. İhtisas Kurulunca düzenlenen 07/12/2020 tarihli raporda davacının %13 oranında maluliyete maruz kaldığı anlaşılmıştır.
Bu kabuller ve değerlendirmelere göre taraf vekillerinin istinaf itirazlarının incelenmesinde:
Davacı vekilinin istinaf itirazlarının incelenmesinde;
1-Davacı vekili davalı Güneş Sigorta AŞ (Türkiye Sigorta AŞ) hakkındaki davanın reddedilmesinin yanlış olduğunu ileri sürmüştür.
Davalı Güneş Sigorta AŞ (Türkiye Sigorta AŞ) ... plakalı aracın ferdi kaza sigortası poliçesini düzenleyen şirkettir. Ferdi kaza sigortaları bir meblağ sigortası türü olup poliçede yazılı olan limit kadar gerçekleşen rizikoyu karşılamakla yükümlüdür. Dolayısıyla mahkemece bu sigorta şirketi yönünden Ferdi Kaza Sigorta Genel Şartlarındaki maluliyet tiplerine göre araştırma yapılıp hüküm kurmak gerekirken hakkında açılan davanın reddine karar verilmesi yerinde olmamış ise de, Güneş Sigorta tarafından düzenlenen ferdi kaza sigorta poliçesindeki limit kaza başına 5.000 TL ile sınırlıdır. Dolayısıyla davacının istinafa getirmiş olduğu miktar poliçe limiti olan 5.000 TL'dir. HMK'nun 341. maddesi gereğince reddedilen 5.000 TL'lik miktar karar tarihindeki istinaf sınırı olan 8.000 TL'nin altında kaldığından bu talep yönünden usulden red kararı vermek gerekmiştir.
2-HMK'nun 355. maddesi gereğince istinaf mahkemeleri istinaf incelemesini istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapar. Aynı Yasa'nın 342. maddesine göre, istinafa başvuru sebepleri ve gerekçesi açıkça gösterilmek zorundadır. Davacı vekilinin istinaf dilekçesinde 4, 5 ve 6. madde olarak ileri sürdüğü hususlarda istinaf sebepleri ve gerekçesi gösterilmemiş olup bu talepler yönünden de usulden red kararı vermek gerekmiştir.
Davalı AXA Sigorta vekilinin istinaf itirazlarının incelenmesinde;
Dosyadaki yazılara, toplanıp değerlendirilen delillere, mahkemenin gerekçesine nazaran davalı vekilinin aşağıdaki bentler dışındaki tüm istinaf itirazlarının reddi gerekmiştir.
1-Davalı sigorta şirketi tarafından 18/02/2019 tarihinde 61.538,61 TL ödeme yapılmış, mahkemenin hükme esas aldığı aktüerya raporunda da yapılan bu ödemenin güncellemesi yapılarak asıl tazminattan mahsup edilmiştir. Ancak yapılan ödemenin ödeme tarihi itibariyle yeterli olup olmadığı noktasında bir değerlendirme yapılmamış olup bu yöne ilişen istinaf itirazlarının kabulü gerekmiştir.
2-Dava dilekçesi içeriğinden ve dosya kapsamından davacı asilin işyerinde mesai bitimi sonrası çıktığı ve işyerinin tahsis ettiği servis aracı ile eve giderken meydana gelen kazada yaralandığı anlaşılmaktadır. Kazanın aynı zamanda bir trafik-iş kazası olduğu ileri sürülmektedir. Haksız fiile dayalı tazminatlarda hükmedilecek tazminat gerçek zararı karşılayacak nitelikte olmalıdır. Bu itibarla zarar görenin kaza sonrası ve kazaya dayalı olarak elde etmiş olduğu tüm kazanımların zarardan mahsubu gerekir. Yargılamanın tüm aşamalarında davalı sigorta şirketi tarafından kazanın trafik-iş kazası olduğu ve SGK tarafından bu kaza sebebiyle davacıya ödeme yapıldığı ileri sürülmüş ancak mahkemece bu konuda herhangi bir araştırma yapılmamıştır. Şüphesiz ki SGK tarafından yapılan ödemelerin peşin sermaye değerlerinin tespit edilip tazminattan düşülmesi hakkaniyet ve yargısal kararlar gereğidir. Dolayısıyla davalı vekilinin bu yöne ilişen istinaf itirazlarının da kabulü gerekmiştir.
Bu açıklamalar ışığında mahkemece yapılması gereken iş; öncelikle SGK'ya müzekkere yazılarak söz konusu kaza nedeniyle davacıya herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığı, yapılmışsa bu ödemenin peşin sermaye değerinin bildirilmesinin istenilmesinden sonra dosyanın önceki aktüerya bilirkişisine tevdi edilerek davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin yapıldığı tarihteki verilere göre, SGK tarafından yapılan ödemenin peşin sermaye değeri de dikkate alınmak suretiyle, zararın tamamını karşılayıp karşılamadığı noktasında ek rapor alıp sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
Tüm bu açıklamalar ışığında davacı vekilinin maddi tazminata ilişkin itirazlarının usulden reddine, manevi tazminata ilişkin itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, davalı AXA Sigorta AŞ vekilinin istinaf itirazlarının ise kabulü ile HMK'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince kararın kaldırılarak, kaldırma kararı doğrultusunda inceleme yapmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı vekilinin maddi tazminata ilişkin istinaf itirazlarının HMK'nun 341, 342 ve 355. maddeleri uyarınca USULDEN REDDİNE,
1.a-İstinaf başvurusu sırasında alınan istinaf karar harcının davacıya İADESİNE,
1.b-İstinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
2-Davalı AXA Sigorta AŞ vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun KABULÜ ile Trabzon Asliye Ticaret Mahkemesinin 21/04/2022 tarih ve 2019/279 Esas, 2022/448 Karar sayılı ilamının HMK'nun 353/1-a-6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
3-Dosyanın HMK'nun 353/(1)-a maddesi gereğince Dairemiz kararına uygun şekilde yeniden bir karar verilmek üzere MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,
4-Davacı vekilinin manevi tazminata ilişkin istinaf itirazlarının bu aşamada incelenmesine YER OLMADIĞINA,
5-İstinaf başvurusu sırasında alınan istinaf karar harcının DAVALIYA İADESİNE,
6-İstinaf başvurusu sırasında davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin mahkemesince verilecek nihai kararla HÜKÜM ALTINA ALINMASINA,
7-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından istinaf kanun yoluna başvuran davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmesine YER OLMADIĞINA,
8-Kararın tebliği, kesinleştirme, harç ve gider avansı iadesine ilişkin işlemlerin mahkemesince YERİNE GETİRİLMESİNE,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda KESİN olmak üzere 15/11/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan Üye Üye Katip