T.C. TRABZON BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 4. HUKUK DAİRESİ
Esas-Karar No: 2022/2439 - 2022/1932
T.C.
TRABZON
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
4. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/2439
KARAR NO: 2022/1932
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: TRABZON ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 13/10/2022
NUMARASI: 2022/177-2022/177 E.K.
İHTİYATİ TEDBİRE
İTİRAZ EDEN:
VEKİLİ:
İHTİYATİ TEDBİR
İSTEYEN:
VEKİLİ:
TALEBİN KONUSU: İhtiyati Tedbire İtiraz
KARAR TARİHİ: 23/12/2022
KARAR YAZIM TARİHİ: 23/12/2022
İhtiyati tedbire itirazın reddine dair verilen 13.10.2022 tarihli ek karara karşı ihtiyati tedbire itiraz eden vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
TALEP:
İhtiyati tedbire itiraz eden vekili itiraz dilekçesinde özetle; Trabzon Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/177 D. İş esas sayılı dosyası üzerinden ihtiyati tedbir isteyen vekilinin talebine istinaden evrak üzerinde yapılan inceleme neticesinde ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile talep eden .....'ya aleyhine ihtiyati tedbir istenilen ..... Ticaret Limited Şirketi'nin ticari defter ve kayıtlarını incelemesine yönelik ihtiyati tedbir yoluyla izin verildiğini, söz konusu tedbir kararının usul ve esas yönünden hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek ihtiyati tedbire itirazın kabulü ile ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
CEVAP:
İhtiyati tedbir isteyen vekili; ihtiyati tedbir kararının yerinde olduğunu savunarak itirazın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ EK KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; "Dosya içerisinde bulunan tüm kanıt ve belgeler ve davalı vekilinin Mahkememizce verilen ihtiyati tedbir kararına yaptığı itiraz bir arada değerlendirildiğinde; ihtiyati tedbir talebinin, şirket ortağı olan ihtiyati tedbir isteyen tarafın şirket kayıt ve defterlerinin incelenmesi hususunda olduğu, ihtiyati tedbir isteyenin şirket ortağı olması ve taraflar arasında bir çok ihtilafın ve davaların bulunduğunun itiraz eden tarafın da kabulünde olması karşısında ihtiyati tedbir konusu inceleme talebinde hukuki yararının bulunduğu, her ne kadar itiraz dayanağı olarak asıl uyuşmazlığı çözecek mahiyette ihtiyati tedbir kararı verme yasağı gösterilmiş ise de ticari defter ve kayıtların incelenmesine izin verilmesi yönündeki ihtiyati tedbir kararımız ile herhangi bir uyuşmazlığın esasını çözecek mahiyette bir karar verilmemiş olduğu, şirket genel kurulundan şirketi temsil ve yönetim yetkisi almış olan şirket yöneticilerinin şirket yönetiminde ortaklara karşı şeffaf ve hesap verebilir şekilde yönetmesi gerektiği anlaşılmakla Mahkememizin 03/10/2022 tarih 2022/177 D. İş Esas - 2022/177 D. İş karar sayılı ilamı ile konulmuş olan ihtiyati tedbir kararına yapılan itirazın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." şeklindeki gerekçelerle itirazın reddine karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
İhtiyati tedbire itiraz eden vekili istinaf dilekçesinde özetle; somut olayda ihtiyati tedbirin kaldırılması gerekirken itirazlarının reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu belirterek kararın kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:
Talep; ihtiyati tedbire itiraza ilişkindir.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen ara karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
Somut olayda ihtiyati tedbir isteyen vekilince müvekkilinin aleyhine ihtiyati tedbir istenilen şirketin % 10 hisseli ortağı olduğunu, şirketin 2021 yılı olağan genel kurul toplantısının 08.10.2022 tarihinde yapılmasının karara bağlandığını, ne var ki şirket yöneticileri tarafından genel kurul toplantısı öncesinde sunulan mali tablolar ve faaliyet raporlarında çelişkiler bulunduğunu, şirket ortakları ile şirket arasında halen devam eden davalar da olduğunu, bu davalar nedeniyle davalı şirket yöneticilerinin müvekkilinin bilgi alma hakkını engelleyip müvekkilinin ticari defter ve belgeleri incelemesine izin vermediklerini ileri sürerek ihtiyati tedbir yoluyla şirket ticari defter ve belgelerinin incelenmesine dair müvekkiline izin verilmesini talep etmiş, mahkemece evrak üzerinden yapılan inceleme neticesinde talebin kabulüne karar verilmiştir.
İhtiyati tedbir kararı verilmesi istenilen şirketin limited şirket olduğu gözetildiğinde somut olaya uygulanması gereken TTK'nun 614. maddesinde de "1) Her ortak, müdürlerden, şirketin bütün işleri ve hesapları hakkında bilgi vermelerini isteyebilir ve belirli konularda inceleme yapabilir. (2) Ortağın, elde ettiği bilgileri şirketin zararına olacak şekilde kullanması tehlikesi varsa, müdürler, bilgi alınmasını ve incelemeyi gerekli ölçüde engelleyebilir; bu konuda ortağın başvurusu üzerine genel kurul karar verir. (3) Genel kurul, bilgi alınmasını ve incelemeyi haksız yere engellerse, ortağın istemi üzerine mahkeme bu hususta karar verir. Mahkeme kararı kesindir." hükmüne yer verilmiştir. Anılan düzenleme uyarınca bilgi alma ve inceleme talebinin şirket müdürleri tarafından ortağın elde ettiği bilgileri şirketin zararına olacak şekilde kullanma tehlikesi bulunması halinde kısıtlanabileceği veya engellenebileceği belirtilmiştir. Bu talebin şirket müdürlerince reddi durumunda ortağın genel kurula başvurma hakkı bulunmaktadır. Talebin genel kurulda görüşülmemesi veya genel kurulca reddedilmesi halinde ise ortak tarafından nihai olarak mahkemeye başvurulabilecektir. Bu durumda mahkemenin yapacağı inceleme talepte bulunan ortağın talebinin yerinde olup olmadığı hususuna yöneliktir. Bu dava TTK'nun 1521. maddesi uyarınca basit yargılama usulüne tabi olup yargılama sonucunda mahkemece verilerek karar da kesin niteliktedir. Mahkemenin vereceği karara rağmen hakkın kullanımının engellenmesi durumunda karar gereğinin icra yoluyla yerine getirilmesi istenebilir.
Bu açıklamalar ışığında somut olaya gelince ihtiyati tedbir isteminin müdürler tarafından haksız yere reddedildiğini iddia eden ortağın öncelikle genel kurula başvurması, genel kurul tarafından talebin reddine karar verilmesi halinde ise yargı yoluna başvurması gerekli olup somut olayda genel kurula başvuru aşaması atlanarak ve esasen genel kurul kararının denetimine yönelik açılacak dava neticesinde mahkemece verilebilecek karar mahiyetinde (uyuşmazlığın esasını çözer nitelikte) karar verilmiş olduğu anlaşılmakla mahkemece itirazın bu gerekçelerle kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.
Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden ihtiyati tedbire itiraz eden vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun kabulüyle mahkemece verilen ek kararın HMK'nun 353/(1)-b-2. maddesi uyarınca kaldırılarak yerine esasa ilişkin aşağıda belirtilen şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-İhtiyati tedbire itiraz eden vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun KABULÜ ile; Trabzon Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/177 D. İş sayılı dosyasında ihtiyati tedbire itirazın reddine ilişkin olarak verilen 13.10.2022 tarihli ek kararın HMK'nun 353/(1)-b-2. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
2-KALDIRILAN EK KARARIN YERİNE GEÇMEK ÜZERE;
"a)Trabzon Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/177 D. İş Esas-2022/177 D. İş Karar sayılı dosyasında verilen 03.10.2022 tarihli ihtiyati tedbir kararına yönelik itirazın KABULÜ ile İHTİYATİ TEDBİRİN KALDIRILMASINA,
b)Harç peşin alınmış olduğundan yeniden harç alınmasına YER OLMADIĞINA,
c)İhtiyati tedbire itiraz eden kendisini vekil ile temsil ettiğinden yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap edilen 3.000,00 TL vekalet ücretinin ihtiyati tedbir isteyenden alınarak ihtiyati tedbire itiraz edene VERİLMESİNE,
ç)Yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK'nun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesinin 1. Fıkrası gereğince taraflarca İBAN numarası bildirilmiş ise iadenin elektronik ortamda hesaba aktarılarak, İBAN numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT vasıtasıyla TARAFLARA İADESİNE" şeklinde YENİDEN HÜKÜM TESİSİNE,
3-İstinaf kanun yolu başvurusu sırasında yatırılan istinaf karar harcının ihtiyati tedbire itiraz edene İADESİNE,
4-İhtiyati tedbire itiraz eden tarafından ilk derece mahkemesi kararından sonra yapılan BVH 220,70-TL, posta gideri 93,50-TL toplamı 314,20-TL'nin ihtiyati tedbir isteyenden alınarak ihtiyati tedbire itiraz edene VERİLMESİNE,
5-İstinaf başvurusunun incelenmesi sırasında duruşma yapılmadan karar verildiğinden bu aşama için ihtiyati tedbire itiraz eden yararına vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
6-Kararın tebliği, gider avansı ve harç iadesi işlemlerinin mahal mahkemesince YERİNE GETİRİLMESİNE,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK'nun 362/(1)-f maddesi gereğince KESİN olmak üzere 23/12/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan
e-imzalıdır.
Üye
e-imzalıdır.
Üye
e-imzalıdır.
Katip
e-imzalıdır.