T.C. TRABZON BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 4. HUKUK DAİRESİ
T.C.
TRABZON
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
4. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/43
KARAR NO: 2021/135
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: TRABZON ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 25/02/2020
NUMARASI: 2017/304 Esas-2020/109 Karar
DAVACI: AKANA DENİZ TEKNOLOJİLERİ SANAYİ TİCARET
LİMİTED ŞİRKETİ
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI: ÇÖZÜM FARSAK İNŞAAT MEKANİK TESİSAT TAAHHÜT
SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ
VEKİLİ: Av. ...
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
KARAR TARİHİ: 29/01/2021
Taraflar arasında görülen davanın yapılan yargılaması sonucunda verilen karara karşı davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin T.C. Ziraat Bankası A.Ş. Trabzon Girişimci Şube Müdürlüğünden almış olduğu.........seri nolu çeki keşide yeri ....., keşide tarihi ......, bedeli .........TL olmak üzere doldurup lehtar ATS Cam ve Seramik San. Tic. Ltd. Şti.'ye verdiğini, çek bedelinin ibraz tarihinde bankada bulundurulmasına rağmen tahsil edilmediğini, sonrasında çeke ilişkin davalı tarafından Trabzon İcra Müdürlüğünün ........ Esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, müvekkilince açılan dava nedeniyle Trabzon İcra Hukuk Mahkemesince verilen .......tarih .......Karar sayılı ilam ile İİK'nun 170/a maddesi uyarınca davalı tarafından başlatılan icra takibinin iptaline karar verildiğini, aynı çek nedeniyle dava dışı ........ tarafından Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesinde açılan dava nedeniyle verilen 12.10.2016 tarih 2016/374 Esas-2016/766 Karar sayılı ilam ile dava ve takibe konu çekin zayi nedeniyle iptaline karar verildiğini, çekin teşhis fonksiyonunun ortadan kalmış olması ve çek bedelinin tahsilinin talep edilmesi üzerine müvekkilince zayi nedeniyle çek iptaline karar verilen davanın davacısına çek bedelinin 10.01.2007 tarihinde ödendiğini, çek uyarınca ve iyi niyetle yapılan ödemeyle müvekkilinin sorumluluğunun sona erdiğini ileri sürerek Trabzon İcra Müdürlüğünün ............ Esas sayılı dosyasında takibe konu çek uyarınca borçlu olunmadığının tespiti ile davalı aleyhine tazminata hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava ve takibe konu çekin müvekkilinin ticari işlerinden kaynaklı alacağı uyarınca ciro edilerek müvekkiline verildiğini, çekin muhatap bankaya ibraz edilmesine karşın tedbir kararı nedeniyle çek bedelinin ödenmediğini, müvekkilinin çekin yasal hamili olduğunu, davacı tarafından yasal hamil dışındaki kişiye yapılan ödemenin iyi niyetli sayılamayacağını savunarak davanın reddi ile davalı aleyhine tazminata hükmedilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :
Mahkemece iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; "Dosya içerisinde bulunan tüm kanıt ve belgeler bir arada değerlendirildiğinde;
Dava konusu uyuşmazlığın; .............seri numaralı, keşide yeri ......... olan, keşide tarihi ........olan .......TL bedelli çekten dolayı Trabzon İcra Müdürlüğü'nün .......... Esas sayılı takip dosyasında borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkin olduğu, Trabzon İcra Müdürlüğü’nün ...................Esas sayılı takip dosyası, Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin............... Esas sayılı dosyası, Trabzon İcra Hukuk Mahkemesi’nin ............. Esas sayılı dosyası, Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin .............Esas sayılı dosyası iş bu mahkememiz dosyası içerisine celb edilerek incelenmiştir. TEB Genel Müdürlüğü ve TEB Kazımkarabekir Şubesi Müdürlüğü’nün cevabi yazısı ile mahkememizce istenilen bilgi ve belgelerin gönderildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce bekletici mesele yapılan Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .......... Esas sayılı kıymetli evraktan kaynaklanan ve dava konusu ve tarafları mahkememiz dosyasının tarafları ile aynı olan menfi tespit dava dosyasının Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleşmiş olduğu anlaşılmıştır. Böylelikle, kesinleşen bu karar uyarınca takip konusu 68.000,00 TL bedelli çek iptal edilmemiş ve bu çekten dolayı davacının borçlu bulunmadığı ispat olunmuştur. Yukarıda açıklanan tüm bu sebeplerle; davacının davasının kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm tesis olunmuştur." şeklindeki gerekçelerle; davacının davasının KABULÜ ile, Ziraat Bankası Trabzon Girişimci Şubesi’ne ait, keşidecisi Akana Deniz Teknolojileri San. Tic. Ltd. Şti. olan, 07/09/2015 basım tarihli,........... seri numaralı, keşide yeri .......olan, .......keşide tarihli, 68.000 TL bedelli çekten dolayı Trabzon İcra Müdürlüğü’nün .......... Esas sayılı icra takip dosyasında borçlu olmadığının TESPİTİNE, takibin İPTALİNE, davacının kötü niyet tazminatı talebinin davalının kötü niyetli olduğu ispat olunamadığından REDDİNE karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı tarafından yapılan ödemenin iyi niyetli ödeme sayılamayacağı gözetilmeksizin hatalı hukuki değerlendirmeler uyarınca yazılı şekilde karar verilmesinin isabetsiz olduğunu belirterek kararın kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
Dava, menfi tespit istemine ilişkindir.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
Somut olayda taraflar arasındaki ihtilaf; davalının dava ve takibe konu çek bedelini keşideci davacıdan isteyip isteyemeyeceği, çekin yetkili hamilinin kim olduğu, davacı tarafından dava dışı üçüncü kişiye yapılan ödemenin iyi niyetli olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.
Gerek Samsun BAM 4. HD'nin .............Karar sayılı dosyası gerekse Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin .......... Karar sayılı dosyası ve icra dosyasında yer alan çek aslı üzerindeki ciro silsilesi uyarınca davalının çekin yetkili hamil olduğu, ödemenin yapıldığı dava dışı 3. kişinin ise çekin yetkili hamili sayılamayacağı sonucuna varılmıştır.
Her ne kadar dava ve takibe konu çekin ibrazının ibraz tarihi de belirtilmek suretiyle usulünce yapılmadığı sabit ise de Samsun BAM 4. HD'nin ......... sayılı ilamı içeriğinden davacının çek bedeline ilişkin sorumluluğu kabul ettiği ve davalı tarafından davacı aleyhine kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla başlatılan icra takibinin İİK'nun 170/a-son maddesi uyarınca devamına karar verildiği gözetilerek, dava ve takibe konu çek uyarınca davalının kambiyo hukukundan kaynaklı haklarının halihazırda devam ettiği sonucuna varılmıştır.
Davalı tarafından çek aslı ibraz edilmek suretiyle başlatılmış bir icra takibi mevcutken ve çek aslında yer alan ciro silsilesi uyarınca davacının yetkili hamil olduğu belirlenebilir nitelikteyken, en azından yetkili hamilin saptanması hususunda duyulabilecek şüphe uyarınca basiretli tacir gibi davranılıp çek bedelinin ödenmesi için tevdi mahalli tayini yoluna dahi gidilmeksizin çek üzerinde herhangi bir yasal hakkı bulunmayan dava dışı üçüncü kişi .......'a yapılan ödemenin iyi niyetli ödeme olduğundan ve bu ödeme uyarınca davacının çeke ilişkin borcunun sona ereceğinden bahsedilemez.
Açıklanan bu durum karşısında mahkemece davanın reddiyle ihtiyati tedbir kararı uyarınca alacağını geç tahsil etmek durumunda kalan davalı yararına tazminata hükmedilmesi gerektiği gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olduğundan davalı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun kabulüyle mahkemece verilen karar HMK'nun 353/(1)-b-2. maddesi uyarınca kaldırılarak yerine esasa ilişkin aşağıda belirtilen şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun KABULÜ ile Trabzon Asliye Ticaret Mahkemesinin 25.02.2020 tarih ve 2017/304 Esas-2020/109 Karar sayılı kararının HMK'nun 353/(1)-b-2. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
2-KALDIRILAN HÜKMÜN YERİNE GEÇMEK ÜZERE;
I)Davacının davasının REDDİNE,
II)İİK'nun 72/4. maddesi uyarınca asıl alacak miktarının %20'si oranına tekabül eden 13.600,00-TL tazminatın davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE,
III)Harçlar Kanunu hükümleri uyarınca alınması gerekli 59,30-TL harcın mahsubuyla fazlaca alınan 1.236,28-TL harcın DAVACIYA İADESİNE,
IV)Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
V)Davalı kendisini vekil ile temsil ettiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 10.662.41-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE,
V)Davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK'nun Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesinin 1. fıkrası gereğince davacı ve davalı tarafından iban numarası bildirilmiş ise iadenin elektronik ortamda hesaba aktarılarak, iban numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT vasıtasıyla İADESİNE," şeklinde YENİDEN HÜKÜM TESİSİNE,
3-İstinaf kanun yolu başvuru sırasında alınan peşin harcın DAVALIYA İADESİNE,
4-İstinaf kanun yolu başvurusu nedeniyle davalı tarafından yargılama giderleri olarak yapılan BVH 148,60-TL'nin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE,
5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından bu aşama için davalı yararına vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
6-Kararın taraflara tebliği, kesinleştirme, harç ve gider avansı iadesine ilişkin işlemlerin mahal mahkemesince yerine GETİRİLMESİNE,
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nun 362-(1)/a maddesi uyarınca kesin olmak üzere 29/01/2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
...
Başkan
...
e-imzalıdır.
...
Üye
...
e-imzalıdır.
...
Üye
...
e-imzalıdır.
...
Katip
...
e-imzalıdır.