Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2003-1-159 (Devralma)
Karar Sayısı : 04-01/4-2
Karar Tarihi : 8.1.2004
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Mustafa PARLAK
Üyeler : Tuncay SONGÖR, A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY,
Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL,
Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M.Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN
B. RAPORTÖR : Harun ULU
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : - Entek Elektrik Üretimi Otoprodüktör Grubu A.Ş.
Temsilcisi: İ. Murat PEKSAVAŞ
Koç Holding A.Ş. Azizbey Sok. No:1 81207
Kuzguncuk-İstanbul
D. TARAFLAR : - Entek Elektrik Üretimi Otoprodüktör Grubu A.Ş.
Demirtaş Organize Sanayi Bölgesi 4. Bölge
Kardelen Sok. No:14 Osmangazi-Bursa
- Stirpex B.V.
Foro Bounaparte 31 20121 Milan İTALYA
E. DOSYA KONUSU: Türk Edison Enerji A.Ş.’de Stirpex B.V. şirketine ait
toplam %84.78 oranındaki hissenin Entek Elektrik Üretimi Otoprodüktör
Grubu A.Ş.'ye devredilmesi işlemine izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 30.12.2003 tarih ve 6453 sayı ile
giren bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7.
maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken
Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan
inceleme sonucunda düzenlenen 5.1.2004 tarih, 2003-1-159/Öİ-04-HU sayılı
Devralma Ön İnceleme Raporu, 5.1.2004 tarih, REK.0.05.00.00/1 sayılı
Başkanlık önergesi ile 04-01 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara
bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRÜN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; Entek Elektrik Üretimi
Otoprodüktör Grubu A.Ş. ile Türk Edison Enerji A.Ş arasındaki devralma
işleminin, tarafların ilgili ürün pazarlarındaki toplam ciroları yönüyle, 1997/1
sayılı Tebliğ'in 4. maddesi kapsamında bildirime tabi olduğu, ancak devralma
sonucunda hakim durum yaratılmasının veya var olan bir hakim durumun
04-01/4-2
2
güçlendirilerek rekabetin önemli ölçüde sınırlandırılmasının söz konusu
olmaması nedeniyle, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde bildirim
konusu işleme izin verilmesinin uygun olacağı ifade edilmektedir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
H.1.1. Entek Elektrik Üretimi Otoprodüktör Grubu A.Ş. (Entek A.Ş.)
Entek A.Ş. otoprodüktör statüsünde olup1, 1995 yılında kurulmuştur. Toplam
104 MW kurulu gücünde santrali olan Şirket'in kontrolü, Koç Grubu'na aittir.
H.1.2. Türk Edison Enerji A.Ş. (Edison A.Ş.)
Otoprodüktör grubu ve kurulu gücü 61 MW olan Edison A.Ş.’nin hisselerinin
%84.78’i merkezi İtalya’da bulunan Stirpex B.V.'ye; %10.6’sı Türk Pirelli
Lastikleri A.Ş.'ye ve %3.8’i Çelikord A.Ş.’ye aittir. Edison A.Ş.’nin kontrolünü
elinde tutan Stirpex B.V.’nin hisselerinin %100’ü bir enerji şirketi olan Edison
S.p.a’ya aittir.
H.2. İlgili Pazar
H.2.1. İlgili Ürün Pazarı
Bildirilen devralma işlemi elektrik sektöründe gerçekleşecektir. Genel anlamda
elektrik sektörü; elektrik üretimi, iletimi ve dağıtımı olmak üzere üç kısımdan
oluşmaktadır.
Elektrik üretimi, ısı enerjisi veya sudaki potansiyel enerji gibi başka formdaki
enerjinin elektriğe çevrilmesi işlemidir.
Üretilen ve yüksek voltajlı olduğu için doğrudan kullanıma uygun olmayan
enerjinin iletim hatlarıyla voltajın düşürüldüğü dağıtım merkezlerine
ulaştırılması gerekmektedir. Elektrik santrallerinin birbirine ve trafo
merkezlerine bağlantılarını sağlayan sistem iletim sistemidir.
İletim hatlarındaki çok yüksek voltajlı elektrik doğrudan kullanıma müsait
olmadığından, tüketicilere ulaşmadan önce trafo merkezlerinde düşük voltaja
indirgenmektedir. 36 kV ve aşağı gerilim kademelerinde yer alan bu trafo
merkezleri ve dağıtım şebekeleri elektrik dağıtım sistemini oluşturmaktadır.
Bildirilen devralmanın taraflarından Entek A.Ş. üretim lisansına sahip olması
nedeniyle elektrik piyasasının üretim seviyesinde yer almaktadır.
Edison A.Ş. ise otoprodüktör statüsünde kurulan bir teşebbüstür. 4628 sayılı
Elektrik Piyasası Kanunu’nun 1. maddesinde otoprodüktör “Esas olarak kendi
1 Entek A.Ş., ilgili Hisse Devir Anlaşması imzalandığı tarih olan 1.12.2003 tarihinde Otopodüktör Grubu
lisansına sahip idi. Ancak, 27.10.2003 tarihinde yaptığı Özel Üretim Şirketi lisans tadili başvurusuna
olumlu yanıt almış, gerekli Genel Kurul kararları alındıktan sonra, 24.12.2003 tarihinde bu durum tescil
edilmiştir.
04-01/4-2
3
elektrik ihtiyacını karşılamak üzere elektrik üretimi ile iştigal eden tüzel kişi …”
olarak tanımlanmıştır. Aynı Kanun’un 2. maddesinde ise bir otoprodüktör veya
otoprodüktör grubunun ürettiği elektrik enerjisinin bir takvim yılı içerisinde
%25'ini aşmamak kaydıyla, Kurul (EPDK) tarafından belirlenecek orandaki
miktarını rekabet ortamında satabileceği, bu orandan daha fazla elektrik
enerjisi satılması halinde üretim lisansı alınmasının zorunlu olduğu
belirtilmiştir.
Otoprodüktör santraller, ürettikleri enerjiyi ortaklarına nakledebilmek için ulusal
enterkonnekte sisteme bağlanmakta ve ihtiyaç fazlası enerjiyi bu ulusal sistem
yoluyla diğer teşebbüslere de satabilmektedirler. Otoprodüktör santrallerin
elektrik üretim lisansı da alabileceği dikkate alındığında, ilgili şirketin elektrik
piyasasının üretim seviyesinde yer aldığı anlaşılmıştır.
Devralma taraflarının piyasanın üretim seviyesinde yer alması nedeniyle, ilgili
ürün pazarı "elektrik üretim pazarı" olarak belirlenmiştir.
H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
Ulusal enterkonnekte sistemi tüm Türkiye’yi kapsamakta ve nerede kurulu
olursa olsun, bu sisteme bağlanan üretim şirketleri ülkenin tüm bölgelerine
elektrik nakli ve satışı yapabilmektedir. Bu doğrultuda, ilgili coğrafi pazar
Türkiye Cumhuriyeti sınırları olarak tespit edilmiştir.
H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Taraflar 1.12.2003 tarihinde Edison A.Ş.’de Stirpex B.V. şirketine ait toplam
%84.78 oranındaki hissenin Entek A.Ş.’ye devredilmesi amacıyla hisse devir
sözleşmesi imzalamışlardır. Hisse devri sonucunda Edison A.Ş.’nin kontrolü
Entek A.Ş.’ye geçerken Stirpex A.Ş. Türkiye pazarından çekilecektir. Bu
nedenle, bildirime konu işlem 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesinin (b) bendi
kapsamında bir devralmadır.
Ülkemizde elektrik üretimine ilişkin kurulu güç 32.000 MW’dir. 2002 yılı üretim
bilgilerine ise aşağıdaki tabloda yer verilmiştir.
Tablo 1- 2002 yılı Üretim Bilgileri
Üretici
Üretim Miktarı
(Gwh)
Pazar Payı
(%)
Kamu (TEAŞ) 77.000 ……
Kontratlı Özel (Görev sözleşmesi ile
üretim yapanlar. ÇEAŞ, Kepez vs.)
34.000 ……
Piyasa Özel
(otoprodüktörler)
19.000 ……
TOPLAM 130.000 100
Edison A.Ş.’nin pazar payı, toplam kurulu güç bakımından, (….. MW/…….
MW=) %…..’dir. Entek A.Ş.’nin pazar payı ise yaklaşık (…….MW/………MW=)
%…..'tür.
04-01/4-2
4
Bu çerçevede, 2002 yılı itibarıyla, tarafların ilgili pazardaki pazar payları ve
cirolarına aşağıda yer verilmiştir.
Tablo 2- Tarafların İlgili Pazardaki Pazar Payları ve Ciroları
Şirket Ciro (TL) Pazar Payı (%)
Entek A.Ş. ……………………. ….
Türk Edison A.Ş. ……………………. ….
TOPLAM 108.978.120.000.000 0.6
Tarafların toplam pazar payı 1997/1 sayılı Tebliğ’in 1998/2 sayılı Tebliğ ile
değişik 4. maddesinde belirlenen %25 pazar payı eşiğinin altında kalmakla
birlikte, toplam ciroları aynı Tebliğ’de yer alan 25 trilyon TL’lik ciro eşiğini
aşması nedeniyle ilgili devralma işlemi izne tabidir.
Dosya mevcudu bilgiler çerçevesinde, tarafların pazar paylarının çok küçük
olması nedeniyle anılan işlem sonucunda hakim durum yaratılmasının veya
var olan bir hakim durumun güçlendirilerek rekabetin önemli ölçüde
sınırlandırılmasının söz konusu olmayacağı kanaatine varılmıştır.
I- SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
Türk Edison Enerji A.Ş'nde Stirpex B.V. şirketine ait toplam %84.78
oranındaki hissenin Entek Elektrik Üretimi Otoprodüktör Grubu A.Ş.'ye
devredilmesinin, tarafların toplam ciroları yönüyle, 4054 sayılı Kanun'un 7.
maddesine dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin
Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne
tabi bir işlem olduğuna, bununla birlikte bu işlemin aynı Kanun'un 7. maddesi
anlamında hakim durum yaratan veya mevcut bir hakim durumu güçlendiren
ve bunun sonucunda ilgili pazardaki rekabetin önemli ölçüde azaltılması
sonucunu doğuran nitelikte olmadığına, dolayısıyla bildirim konusu
devralmaya izin verilmesine
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy