Rekabet Kurumu Başkanlğından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2003-2-72
Karar Sayısı : 04-27/337-80
Karar Tarihi : 22.4.2004
A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Mustafa PARLAK
Üyeler : Tuncay SONGÖR, A. Ersan GÖKMEN,
R. Müfit SONBAY, Murat GENCER,
Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL,
Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, Süreyya ÇAKIN.
B- RAPORTÖRLER : Ferhat TOPKAYA
C- ŞİKAYET EDEN : Medyanet Bilgisayar Internet İletişim Sistemleri ve
Ticaret Limited Şirketi
Vekili: Av. H.Uğur POYRAZ
Perihan Sok. Çiçek Palas Apt. No:114 D.No:3
Şişli/İstanbul
D- İNCELEME YAPILAN : Türk Telekomünikasyon A.Ş.
Aydınlıkevler 06103 Ankara
E- DOSYA KONUSU : Türk Telekomünikasyon A.Ş.’nin tekel
hakkını/hakim durumunu kötüye kullandığı ve rekabeti sınırlayıcı
eylemlerde bulunduğu iddiası.
F- İDDİALARIN ÖZETİ : Medyanet Bilgisayar Internet İletişim Sistemleri ve
Ticaret Limited Şirketi (Medyanet)’nin şikayet dilekçesinde özetle;
- Türk Telekomünikasyon A.Ş. (Türk Telekom)’nin, 406 sayılı Telgraf ve
Telefon Kanunu'nun 4502 ve 4673 sayılı yasalarla değişik 1. maddesi
uyarınca özel hukuka tabi bir anonim şirket olduğu,
- Medyanet’in ise 11.6.1999 tarihinde kurulmuş olup, "her türlü bilgisayar,
internet ve telekomünikasyon donanım birimleri, mekanik ve elektronik
dijital santraller, modem bağlantıları, telekomünikasyon yazılım birimleri,
programlar, mikrokotlar imal etmek, ithalini yapmak, kiralamak, kiraya
vermek, bakım ve onarım hizmetleri ile bunların işletmeciliğini yapmak"
üzere faaliyette bulunduğu,
- Medyanet’in, halen Türkiye'de faaliyet gösteren "Superonline, Turknet,
Koçnet vb." firmalar gibi internet servis sağlayıcısı olmayıp internet
sitelerinin donanım, teknik yardım ve teknolojik altyapı faaliyetleri ile büyük
şirketler, siyasi partiler, yabancı ve Türk araştırma kuruluşları adına
internet üzerinden anketler ve kamuoyu araştırmaları ve pazarlama
faaliyetlerinde bulunduğu,
04-27/337-80
2
- Faaliyetlerini gerçekleştirmek üzere, Medyanet’e tahsisli telefon hatları
üzerinden büyük miktarlarda internet bağlantısı yapılmakta olduğu,
- Medyanet’in 8.6.2001 tarih ve SPR-391 sayılı işemri ile Türk Telekom’un
Tahtakale santralinde çalışan 4 adet DID özellikli ISDN-PRI portunun ve
200 adet DID numarasının (0212 455 66 00 - 455 67 99) kurulu bulunduğu
bir sistemi, sistemdeki modemle birlikte devraldığı,
- Yapılan abonelik sözleşmesi ile Türk Telekom’un, kendisi tarafından tesis
edilen telefon hatlarının kullanım hakkını Medyanet’e devrettiği,
- Medyanet tarafından kiralanan telefon hatlarının, şirketin ticari faaliyetleri
için internete bağlanabilmek amacıyla kullanıldığı ve bu kullanım
sonucunda Türk Telekom tarafından tahakkuk ettirilen bütün faturaların
tam ve zamanında ödendiği,
- Türk Telekom’un, piyasada mevcut tekel hakkını / hakim durumunu kötüye
kullanmak sureti ile keyfi ve gayri kanuni biçimde ve bizzat kendi akdetmiş
olduğu sözleşmeye aykırı şekilde Medyanet tarafından kiralanan ve ticari
faaliyetlerinde kullanmak zorunda olduğu telefon hatlarını VoIP (“Voice
Over Internet Protocol” Internet üzerinden ses iletimi) yapıldığından
bahisle hiçbir bildirimde bulunmadan keserek Medyanet’in ticari hayatını
fiilen sona erdirdiği,
- İletimi yapılacak sesin, bir takım bilgisayar işlemlerinden geçirilmek
suretiyle paket anahtarlamalı yapıya dönüştürülmesi ve internet üzerinden
aktarımı sonrasında, diğer taraftaki kullanıcıya farklı bir mesajın
ulaştırılarak interaktivitenin sağlanmış olmasının özel anlamıyla "internet
protokolü üzerinden ses iletimi", genel anlamıyla da "Katma Değerli
Telekomünikasyon Hizmeti" olduğu,
- VoIP hizmetinin, Türk Telekom’un tekel hakkının kapsamında olmadığı,
- Konuyla ilgili olarak, halen yürürlükte bulunan mevzuat hükümleri ışığında
21.2.2003 tarih ve 3016 sayılı dilekçe ile Telekomünikasyon Kurumu'na da
şikayette bulunulduğu
ifade edilerek Telekomünikasyon alanındaki tekel hakkını / hakim durumunu
kötüye kullanmak ve rekabeti sınırlayıcı eylemler yapmak sureti ile 4054 sayılı
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 4. ve 6. maddelerine aykırı hareket
eden Türk Telekom hakkında gerekli takibatın yapılarak neticesinde ilgili yasa
hükümlerine göre cezalandırılması talep edilmektedir.
G- DOSYA EVRELERİ : Kurum kayıtlarına 11.9.2003 tarih ve 4410 sayı ile
giren şikayet dilekçesi üzerine düzenlenen 15.12.2003 tarih, 2003-2-72/BN-
03-FT sayılı Bilgi Notu, Kurulun 8.1.2004 tarih ve 04-01 sayılı toplantısında
görüşülerek, Medyanet ile Türk Telekom arasında düzenlenen sözleşmenin
temin edilmesine ve konuya ilişkin olarak Telekomünikasyon Kurumu'ndan
görüş istenmesine karar verilmiştir.
İlgili Kurul Kararı üzerine, Medyanet’ten istenen sözleşme, 8.3.2004 tarih ve
1157 sayı ile; Telekomünikasyon Kurumu'ndan istenen görüş ise 31.3.2004
tarih ve 1630 sayı ile Kurum kayıtlarına intikal etmiştir. Yapılan görüşmeler
neticesinde şifahi olarak alınan bazı bilgilere Kuruma intikal eden görüşte yer
verilmediği anlaşıldığından, 5.4.2004 tarih ve 1236 sayılı yazı ile
04-27/337-80
3
Telekomünikasyon Kurumu'ndan eksik olan bilgilerin tamamlanmasına ilişkin
ikinci bir görüş talep edilmiştir. Telekomünikasyon Kurumu'nun görüşü
15.4.2004 tarih, 4256 sayı ile Kurum kayıtlarına girmiştir.
Ayrıca inceleme döneminde 7.4.2004 tarihinde Medyanet avukatı ile; 9.4.2004
tarihinde de Türk Telekom yetkilileri ile Kurumda görüşmeler yapılmıştır.
Talep edilen bilgi ve belgelerin gelişi sonrasında düzenlenen 19.4.2004 tarih
ve 2003-2-72/İİ-04-FT sayılı İlk İnceleme Raporu, 19.4.2004 tarih ve
REK.0.06.00.00/45 sayılı Başkanlık önergesi ile 04-27 sayılı Kurul
toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
H- RAPORTÖRÜN GÖRÜŞÜ: Yapılan inceleme ve değerlendirmeler
sonucunda şikayetin;
15.12.2003 tarih, 2003-2-72/BN-03-FT sayılı Bilgi Notu’nda, konularının aynı
olduğu gerekçesiyle Star Telekomünikasyon ve İletişim Sanayi ve Ticaret Ltd.
Şti.nin şikayeti ile birleştirilerek incelenmesi önerilmiş,
19.4.2004 tarihli İlk İnceleme Raporu’nda ise;
- Gerek yargıda sonuçlanan davalar, gerek Telekomünikasyon Kurumu'nun
vermiş olduğu karar çerçevesinde Medyanet Bilgisayar Internet İletişim
Sistemleri ve Ticaret Limited Şirketi’nin şikayet konusu hatları alması
önünde yasal bir engel olmadığı,
- Türk Telekomünikasyon A.Ş.’nin, Medyanet Bilgisayar Internet İletişim
Sistemleri ve Ticaret Limited Şirketi’nin talebi halinde bahse konu hatları
karşılayacağını 9.4.2004 tarihinde Rekabet Kurumu'nda yapılan toplantıda
bildirmesi sebebiyle şikayet konusunun ortadan kalktığı,
- Şikayet konusu hakkında yargıda süren davaların henüz sonuçlanmış
olması ve yukarıda yer verilen gerekçeler karşısında Türk
Telekomünikasyon A.Ş. hakkında bu aşamada herhangi bir işlem
yapılmasına gerek olmadığı
ifade edilmiştir.
I- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Türk Telekom’un, Medyanet’e kiraladığı hatları kapatmasının ardından ihtilaf
konusu yargıya ve Telekomünikasyon Kurumu'na intikal etmiştir. Türk
Telekom, Medyanet’in kendisinden temin ettiği hatlar üzerinden VoIP
yaptığına ilişkin olarak 406 sayılı Kanun’un 18. maddesine muhalefetten ve
alacak husumetinden dolayı yargıya iki başvuruda bulunmuştur.
Türk Telekom, yargıya intikal eden hususla ilgili olarak ayrıca
Telekomünikasyon Kurumu'na başvurmuş ve kendi tekelinde bulunan VoIP
hizmetini kiralanan hatlar üzerinden verdiği gerekçesiyle Medyanet hakkında
inceleme yapılmasını talep etmiştir. Medyanet de aynı konuya ilişkin olarak,
Türk Telekom’un kendisine kiraladığı hatları herhangi bir yargı kararı ya da
idari karar olmaksızın kestiği gerekçesiyle, hatların yeniden açılmasını
teminen Telekomünikasyon Kurumu'na şikayette bulunmuştur.
Telekomünikasyon Kurumu'na yapılan başvuruların her ikisi de
sonuçlanmıştır.
04-27/337-80
4
Türk Telekom tarafından hazırlattırılan 16.4.2002 tarihli bilirkişi raporu ile
Başsavcılığa yapılan suç duyurusunu müteakip yapılan incelemeler
neticesinde dava, konusu itibariyle “nitelikli dolandırıcılık” olarak
değerlendirilmiş ve Ağır Ceza Mahkemesine intikal ettirilmiştir.
İstanbul C.Başsavcılığının 24.5.2002 tarih, 2002/688 iddia sayılı iddianamesi
ile Medyanet ortaklarından Sevinç Al Khowaiter ile Gaye Akgül hakkında, Türk
Telekom’dan aldıkları hatlara ekledikleri cihazlarla normal hizmetten
yararlanmanın dışında, bu cihazlar sayesinde gerek kendilerinin ucuz
görüşme yaptıkları gerek anlaşmış oldukları çeşitli kişi ve kuruluşlara görüşme
yaptırmaları (VoIP yapmaları), böylelikle nitelikli dolandırıcılık suçunu
işledikleri iddia edilerek, cezalandırılmaları istemiyle kamu davası açılmıştır.
Ancak yapılan incelemeler neticesinde davalının isnat edilen suçları işlediğine
ilişkin yeterli delil elde edilememiştir. CYUK.nın 260. maddesine göre bir
sanığın cezalandırılabilmesi için iddianın sabit ve muhakkak vakıalara
dayanması gerekmektedir. Ayrıca İstanbul 2. Ağır Ceza Mahkemesi
tarafından iddianın tamamen varsayıma dayalı olduğu, konuya ilişkin olarak
tespit yapılmasının mümkün olmadığı sonucuna varılmasının yanı sıra,
Telekomünikasyon Kurumu'nun 10.10.2003 tarihli yazısında,
- Türk Telekom’un Telekomünikasyon Kurumu'nun yaptığı tüm düzenleyici
işlemlere tabi olduğu,
- Kiralanan data hatlarını keserek/iptal ederek internet servis sağlayıcılarının
faaliyetlerini hiçbir şekilde aksatamayacağı,
- 406 sayılı Kanun yürürlükte olmakla birlikte 31.12.2003 tarihinden itibaren
davaya konu hususlarda Türk Telekom’un tekeli alanına giren konularda
üçüncü şahıslarla aynı konumda bulunduğu,
- 406 sayılı Kanun’a muhalefet konusunda ihbar ve müeyyide yetkisinin
Telekomünikasyon Kurumu'nda olduğu da
belirtilmiş ve esasen varsayıma dayalı iddialardan ötürü yasal unsurları
oluşmayan nitelikli dolandırıcılık suçundan her iki sanık hakkında beraat kararı
verilmesi gerektiği yolunda İstanbul 2. Ağır Ceza Mahkemesi Yargıçlar
Kurulu’nda tam ve tarafsız kanı oluşmuştur. Sanıklar hakkında nitelikli
dolandırıcılık suçundan kamu davası açılmış ise de, yapılan yargılamaya ve
toplanan delillere göre sanıklara isnat edilen suçun yasal unsurlarının
oluşmadığı anlaşıldığından sanıkların atılı suçlarından ayrı ayrı beraatlerine
karar verilmiştir.
Bunun yanı sıra Türk Telekom, 406 sayılı Kanun ve sözleşmeye aykırı olarak
ISDN-PRI hatları üzerinden internet ortamında ses iletmek suretiyle üçüncü
kişilere düşük ücretle milletlerarası telefon görüşmeleri yaptırması neticesinde
kendisini büyük zarara uğrattığı gerekçesiyle, 18.10.2002 tarihli dilekçeyle,
İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi Başkanlığına 15.113.555.379.960,- TL
tutarında tazminat davası açmıştır. Dava henüz sonuçlanmamıştır.
Türk Telekom ayrıca, Telekomünikasyon Kurumu'na gönderdiği 20.5.2002
tarih ve 3215 sayılı yazıyla, Medyanet’in İstanbul’da kiraladığı ISDN-PRI
portları üzerinden ses trafiği geçirdiğinin anlaşılması üzerine, ISDN-PRI
hatlarına ait sözleşmelerin feshedilerek, devrelerin kapatıldığından bahisle
406 sayılı Kanun’un 18. maddesi uyarınca işlem yapılmasını talep etmiştir.
04-27/337-80
5
Telekomünikasyon Kurumu'nca yapılan inceleme ve tespitler neticesinde,
- Şikayet konusu olayın gerçekleşme ihtimali olmakla birlikte, Bilirkişi
Raporu’nda iddia edilen hususlarla tam ve açık bir şekilde (örneğin
Medyanet’e ait sistemin fiziki bağlantısının ne şekilde olduğu ile yurtdışına
ses trafiğinin nasıl taşındığı gibi) kanıtlayıcı bilgi ve belgelerin ortaya
konmadığı,
- Türk Telekom’un elde edilen bilgi ve belgelerden de iddiayı destekleyici
bulgulara tam olarak ulaşılmadığı
gerekçeleriyle, 2.10.2003 tarih, 2003/412 sayılı kararla, 406 sayılı Kanun’un
18. maddesinin birinci fıkrası hükmünün uygulanmasına yer olmadığı
hususunda karar alınmış ve söz konusu karar 10.12.2003 tarih ve 23725-
10169 sayılı yazı ile Türk Telekom’a bildirilmiştir.
Diğer yandan Medyanet de, Türk Telekom aleyhine 21.2.2003 tarihinde hem
Telekomünikasyon Kurumu'na hem de Ulaştırma Bakanlığına başvurmuş ve
kapatılan hatlarının açılmasını talep etmiştir. Ulaştırma Bakanlığı dosyayı ilgisi
sebebiyle Telekomünikasyon Kurumu'na havale etmiştir.
Telekomünikasyon Kurumu'ndan Rekabet Kurumu'na gelen görüş
çerçevesinde bu konuda herhangi bir bilgiye yer verilmediği görülmüş ve
bunun üzerine Telekomünikasyon Kurumu'na 5.4.2003 tarih ve 1236 sayılı
yazı gönderilerek konuya ilişkin görüşleri talep edilmiştir. Telekomünikasyon
Kurumu gönderdiği yazıda önceki görüşünü yinelemiştir. Ayrıca yazıda,
Medyanet’in avukatlarından Uğur POYRAZ’ın 7.4.2004 tarihli dilekçeyle
başvuruda bulunduğu ve kendisine de görüşlerinde yer verilen hususların
bildirildiği ifade edilmiştir. Türk Telekom’un şikayete konu iptal edilen hatları
açıp açmadığı yönünde bugüne kadar Telekomünikasyon Kurumu'na
herhangi bir bilginin iletilmediği bildirilen yazıda, Medyanet’in Türk Telekom’a
başvurusu üzerine, şikayete konu hatların açılmaması ve bu durumun
Medyanet tarafından Telekomünikasyon Kurumu'na bildirilmesi halinde gerekli
işlemlerin yapılacağı da ifade edilmiştir.
9.4.2004 tarihinde Rekabet Kurumu'nda ilgili Daire Başkanlığı tarafından
yapılan toplantıda Türk Telekom, Yargıya ve Telekomünikasyon Kurumu'na
intikal eden davalar sonrasında Medyanet’in kendilerine herhangi bir resmi
başvuruda bulunmadığını ifade ederek, bu yönde ne bir talimatın ne de bir
isteğin bulunduğunu belirtmişlerdir.
Gerek Telekomünikasyon Kurumu'ndan gelen görüş, gerek Türk Telekom’un
beyanı karşısında, Medyanet’in şikayete konu olan hatları talep etmesi halinde
bu talebin karşılanacağı yönünde bir kanaat oluşmuştur. Hatların
karşılanmaması durumunda Telekomünikasyon Kurumu'nun gerekli inceleme
ve tetkikleri yaparak ilgili mevzuat uyarınca gereğini yapacağı da
Telekomünikasyon Kurumu'nun görüşünde ifade edilmiştir.
Medyanet tarafından yapılacak hat başvurusu ile Telekomünikasyon
Kurumu'nun da dahil olacağı sürecin başlaması önünde herhangi bir engel
bulunmamaktadır.
04-27/337-80
6
J- SONUÇ
Düzenlenen rapora toplanan delillere ve incelenen dosya kapsamına göre;
- Yargıda sonuçlanan davalar ve Telekomünikasyon Kurumu’nun verdiği
karar çerçevesinde Medyanet Bilgisayar İnternet İletişim Sistemleri ve
Ticaret Ltd. Şti.'nin şikayet konusu hatları alması önünde yasal bir engel
olmadığı,
- Türk Telekomünikasyon A.Ş.'nin Medyanet Bilgisayar İnternet İletişim
Sistemleri ve Ticaret Ltd. Şti.'nin talebi halinde bahse konu hatları
karşılayacağını bildirmesi sebebiyle şikayet konusunun ortadan kalktığı,
tespitleri dolayısıyla şikayet konusu hakkında bu aşamada herhangi bir işlem
yapılmasına gerek bulunmadığına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy