Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2007-4-176 (Ortak Girişim)
Karar Sayısı : 07-85/1045-405
Karar Tarihi : 8.11.2007
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI 10
Üyeler : M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN,
Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE
B. RAPORTÖRLER : Mehmet ÖZDEN, Muhammed GÜNDOĞDU
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : National Bank of Kuwait
Temsilcisi: Av. Eren KURŞUN
Maya Akar Center Büyükdere Cd. No:100/28 34394
Esentepe/İstanbul 20
D. TARAFLAR : - National Bank of Kuwait
Abdulla Al-ahmed Street, Al Sharq, Kuwait City,
PO Box 95, 13001 KUVEYT
- Özyol Holding A.Ş.
Cumhuriyet Cd. Itır Apt. No:295/1 Şişli/İstanbul
E. DOSYA KONUSU: Turkish Bank A.Ş. (Turkish Bank) hisselerinin %40’ının
National Bank of Kuwait (NBK) tarafından Özyol Holding A.Ş. (Özyol)’den
devralınması işlemine izin verilmesi talebi.
30
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 23.10.2007 tarih, 6920 sayı ile giren
bildirim üzerine, 4054 sayılı “Rekabetin Korunması Hakkında Kanun”un 7. maddesi
ile 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve
Devralmalar Hakkında Tebliğ”in ilgili hükümleri uyarınca düzenlenen 2.11.2007
tarih, 2007-4-176/Öİ-07-MÖ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu 2.11.2007 tarih,
REK.0.08.00.00-120/327 sayılı Başkanlık önergesi ile 07-85 sayılı Kurul
toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da, bildirimi yapılan devralma
işleminin 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında Rekabet Kurulu’nun iznine tabi olduğu, 40
devir sonucunda ilgili pazarda hakim durum yaratılması veya mevcut bir hakim
durumun güçlendirilmesi, böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz
konusu olmayacağı; bu çerçevede işleme izin verilmesi gerektiği görüşü ifade
edilmiştir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. İlgili Pazar
H.1.1. İlgili Ürün Pazarı
07-85/1045-405
2
Tarafların faaliyet alanları dikkate alınarak, ilgili ürün pazarı “bankacılık ve finansal 50
hizmetler pazarı” olarak belirlenmiştir.
H.1.2. İlgili Coğrafi Pazar
Bankacılığın ve finansal hizmetlerin yaygın dağıtım kanalları vasıtasıyla ülke
çapında sunuluyor olması ve bu hizmetler açısından rekabetin ülke çapında
homojen dağıldığının aksine göstergeler bulunmaması dikkate alınarak, ilgili
coğrafi pazar “Türkiye Cumhuriyeti Sınırları” olarak tespit edilmiştir.
H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Bildirimin konusu, %(….)’si Özyol’a ait bulunan Turkish Bank hisselerinden
toplamın %(…)’ına denk gelen bölümün NBK tarafından devralınması işlemine izin 60
verilmesi talebinden ibarettir. İşlem sonucunda Turkish Bank’ın kontrolü, devreden
şirketin tek kontrolünden, tarafların ortak kontrolüne dönüşecektir
Bildirime konu bankacılık sektörünü düzenleyen 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’nun
“Birleşme, bölünme ve hisse değişimi” başlıklı 19. maddesi aşağıdaki şekilde
düzenlenmiştir:
“Türkiye'de faaliyette bulunan bankalardan birinin; diğer bir veya birkaç banka veya
finansal kuruluş ile birleşmesi veya bütün aktif ve pasifi ile diğer hak ve
yükümlülüklerini Türkiye'de faaliyette bulunan diğer bir bankaya devretmesi, bütün
aktif ve pasifleri ile diğer hak ve yükümlülüklerini devir alması veya bölünmesi ya
da hisse değişimi Kurulun iznine bağlıdır. İzin tarihinden itibaren üç ay içinde ilgili 70
bankaların yetkili organlarınca karar alınarak gerekli işlemlere geçilmediği takdirde,
verilen izin geçersiz olur. Bankaların bu Kanun hükümlerine göre birleşme,
bölünme ve devirlerinde 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu ile devir veya birleşmeye
konu bankaların toplam aktiflerinin sektör içindeki paylarının yüzde yirmiyi
geçmemesi kaydıyla 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanunun 7, 10 ve
11 inci maddeleri hükümleri uygulanmaz.”
Yukarıda aktarılan Kanun maddesi ile, Türkiye’de faaliyette bulunan bankalar
arasındaki birleşme ve devir işlemleri düzenlenmiştir. Ancak bildirim konusu
devralma işleminin taraflarından NBK, Kuveyt Devleti kanunlarına göre faaliyet
gösteren ve Türkiye’de herhangi bir faaliyeti bulunmayan bir bankadır. Bu nedenle, 80
5411 sayılı Kanun’un 19. maddesi hükmüne tabi olmayan bildirim konusu devralma
işlemi, 4054 sayılı Kanun’un ilgili hükümleri çerçevesinde değerlendirilmiştir.
Mezkur Kanun çerçevesinde raportörlerce yapılan inceleme sonucunda, işlem
öncesinde devredenin kontrolünde bulunan Turkish Bank’ta tarafların ortak
kontrole sahip olacakları belirlenmiş olup, bu çerçevede bildirim konusu işlem
1997/1 sayılı Tebliğ'in “Birleşme ve Devralma Sayılan Haller” başlıklı 2. maddesinin
(c) bendinde; “Amaçlarını gerçekleştirmek üzere işgücü ve mal varlığına sahip
olacak şekilde bağımsız bir iktisadi varlık olarak ortaya çıkan ve taraflar arasındaki
veya taraflarla ortak girişim arasındaki rekabeti sınırlayıcı amacı veya etkisi
olmayan ortak girişimler (joint venture)” olarak tanımlanan, 4054 sayılı Kanun"un 7. 90
maddesi çerçevesinde teşebbüsler arası birleşme/devralmadır.
Öte yandan, anılan Tebliğ'in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 4. maddesinde yer
alan, “... birleşme veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin ülkenin tamamında
07-85/1045-405
3
veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın
%25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmibeş
trilyon Türk Lirası’nı aşması halinde Rekabet Kurulundan izin almaları zorunludur.”
hükmü ile izne tabi birleşme ve devralmalara pazar payı ve ciro eşiği getirilmiştir.
Turkish Bank’ın 2006 yılı cirosu yaklaşık 64.500.000 YTL. olarak gerçekleşmiş
olduğundan, -diğer verilere bakılmaksızın- anılan işlemin Kurul’un iznine tabi
olduğu anlaşılmıştır. 100
Bununla birlikte, devralan NBK’nın ilgili pazarda faaliyeti bulunmadığından, devir
işlemi sonucunda pazarın yapısı değişmeyecek olup, Kanun'un 7. maddesi
anlamında hakim durum yaratılmasının veya mevcut bir hakim durumun
güçlendirilmesinin söz konusu olmayacağı kanaatine varılmıştır.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin
4054 sayılı “Rekabetin Korunması Hakkında Kanun”un 7. maddesi ve bu Kanun’a
dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken
Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna; işlem
sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının 110
veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece ilgili pazarda rekabetin
önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına, bu nedenle bildirim konusu
işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy