Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2010-2-199 (Önaraştırma)
Karar Sayısı : 10-63/1318-495
Karar Tarihi : 07.10.2010
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, Mehmet Akif ERSİN, İsmail Hakkı
KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Reşit GÜRPINAR 10
B. RAPORTÖRLER : Ayşe Özlem UZUN, Nur Seda KÖKTÜRK
C. BAŞVURUDA
BULUNAN : - Gizlilik talebi bulunmaktadır.
D. HAKKINDA İNCELEME
YAPILAN : - United Inetrnational Pictures Türkiye
Spor Caddesi Acısu Sok. No:1 D.7-8 Beşiktaş/ İstanbul
E. DOSYA KONUSU: United International Pictures Türkiye (UIP Türkiye)’nin 20
başvuru sahibinin talep ettiği filmleri temin etmediği iddiası.
F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuruda özetle;
- Kendilerinin sinema salonu işletmeciliği yaptıkları,
- 15 yıldır sektörde faaliyet gösterdikleri ancak UIP Türkiye’nin Eylül ayıyla ilgili
tüm film taleplerine ret yanıtı verdiği, kendilerine “eğer ticari bir kaygı var ise”
söz konusu filmler için kopya bedeli ödeyerek filmleri almasının teklif edildiği,
- Ancak kendilerinin, bu filmleri bulundukları şehirde bir başka sinemada
gösterime gireceğini ve kopya bedelli de olsa kendilerine bu filmleri
veremeyeceklerini ve bunun da ticari düşünceleri olduğunu belirttikleri, 30
- Müşterilerin belli bir tercih yapmaya zorlandıkları, bu durumun tüketici
aleyhine olduğu,
- Kendilerinin ticari hayatlarında film dağıtıcıları ile gerek ödemelerde gerekse
başka konularda herhangi bir sıkıntı yaşamadığı
ifade edilmekte ve ticari yönden rekabet şanslarının kalmadığı bu duruma karşı
gereğinin yapılması talep edilmektedir.
G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 27.07.2010 tarih, 5919 sayı ve 17.8.2010
tarih, 6501 sayı ile giren başvuru üzerine yapılan inceleme sonucunda düzenlenen
18.8.2010 tarih ve 2010-2-199/İİ-10-AÖU sayılı İlk İnceleme Raporu Kurul
toplantısında görüşülerek UIP Türkiye hakkında önaraştırma yapılmasına karar 40
verilmiştir. Yapılan inceleme sonucunda hazırlanan 27.9.2010 tarih ve 2010-2-
10-63/1318-495
2
199/ÖA-10-345.AÖU sayılı Önaraştırma Raporu, 30.9.2010 tarih ve REK.0.06.00.00-
110/464 sayılı Başkanlık Önergesi ile 10-63 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek
karara bağlanmıştır.
H. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor’da; United International Pictures
Türkiye hakkında, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 41. maddesi
uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığı sonucuna ulaşıldığı ifade edilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
Başvuru konusu iddia, UIP Türkiye ünvanlı film dağıtım şirketinin başvuru sahibinin
sinemalarına bazı filmlerin kopyalarını vermemesine ilişkindir. İddia konusu davranış, 50
rekabet hukukunda sözleşme yapmayı/mal vermeyi reddetme olarak adlandırılan tek
taraflı bir eylemdir. Tek taraflı herhangi bir teşebbüs davranışının ihlal olarak
değerlendirilebilmesi için öncelikle bahse konu teşebbüsün faaliyet gösterdiği ilgili
pazar tanımlanmalı ve bu pazarda hakim durumda olup olmadığı tespit edilmelidir.
Bunun yanında bir teşebbüsün mal vermeyi veya sözleşme yapmayı reddetme
şeklindeki eyleminin kötüye kullanma olarak değerlendirilebilmesi için ürün veya
hizmetin reddetme eylemi ile karşılaşan teşebbüs açısından kaçınılmaz olması
(hayati önem taşıması), mal vermeyi reddetmenin objektif olarak haklı gerekçelere
dayanmaması ve bu eylemin rekabeti sınırlayıcı etkisinin olması gibi unsurlara sahip
olması gerekmektedir. 60
Rekabet Kurulu’nun 17.6.2010 tarih ve 10-44/765-248 sayılı kararında benzer
şekilde, UIP Türkiye’nin Mersin Cep Sineması’nın talep ettiği filmleri söz konusu
sinemaya temin etmediği iddiası incelenmiştir. Kararda, Türkiye’de “filmlerin
sinemalarda gösterimi amacıyla dağıtımı pazarında”, 2009 yılı verilerine göre
herhangi bir firmanın hakim durumda olmadığı tespit edilmiştir. Ancak buna rağmen
iddia konusu davranışın ihlal olarak nitelenip nitelendirilemeyeceği de gerekli
koşulların incelenmesi ile değerlendirilmiş ve nihayetinde “1) açık ve kesin bir ret
eyleminin olmadığı, 2) eylem faili teşebbüsün hakim durumda olmadığı, 3) talep
edilen filmlerin vazgeçilmez nitelikte olmadığı, 4) eylem sonunda ikincil bir piyasada
rekabetin ortadan kalkmadığı, 5) bahse konu film kopyası sağlanmaması durumları 70
için objektif gerekçelerin söz konusu olduğu” ifade edilerek iddia konusu davranışın
sözleşme yapmanın reddi vasıtasıyla bir rekabet ihlali oluşturmadığına
hükmedilmiştir.
Söz konusu karardan alıntılanan ve işbu karar kapsamında da kullanılabileceği
düşünülen pazar payı verileri aşağıdaki gibidir:
Tablo 1: Pazardaki Oyuncuların Pazar Payları
Şirket Pazar Payı (%)
(…..) (…..)
(…..) (…..)
(…..) (…..)
(…..) (…..)
(…..) (…..)
(…..) (…..)
(…..) (…..)
(…..) (…..)
Tablodan da görüldüğü gibi, ilgili pazarda herhangi bir oyuncunun hakim durumda
olduğunu söylemek mümkün değildir.
Bunun gibi, yukarıda yer verilen kararda da belirtildiği üzere, yabancı filmlere ilişkin
kopya adetleri esas olarak yurt dışındaki firmalar tarafından belirlenmekte olup, bu 80
10-63/1318-495
3
kopyaların Türkiye’de herhangi bir şekilde çoğaltılması yasal ve/veya ekonomik
olarak mantıklı olmamaktadır. Yerli filmler açısından da filmlerin kopyaları en başta
tespit edilmektedir. Dolayısıyla en başta dağıtım şirketleri ile anlaşma yapamamış
sinema salonlarının daha sonradan filmler vizyona girdiği dönemde temin etmeleri
mümkün görünmemektedir. Bu değerlendirmeler doğrultusunda, başvuru konusu
iddialarla ilgili 4054 sayılı Kanun kapsamında yapılacak bir işlem bulunmadığı
kanaatine varılmıştır.
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, dosya konusu iddialara
ilişkin olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına 90
gerek olmadığına, şikayetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy